II SA/Rz 127/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Solarski po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2016 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. Z. na Wójta Gminy [...] w przedmiocie skargi na działalność Wójta Gminy [...] postanawia odrzucić skargę. W skardze do tutejszego Sądu T. Z. ( dalej: "Skarżący") powołując się na art. 101 § 2a ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. 2015, poz. 1515; dalej: "ustawa o samorządzie gminnym"), działając jako reprezentant mieszkańców wsi O.- sołtys tej miejscowości, zaskarżył działalność Wójta Gminy [...] związaną ze sprzedażą działek budowlanych, bez zgody Zebrania Wiejskiego oraz dysponowanie środkami uzyskanymi z ich sprzedaży. Do skargi dołączył protokoły Zebrania Wiejskiego, ogłoszenie Wójta Gminy o przetargu ustnym, nieograniczonym na sprzedaż nieruchomości stanowiących mienie Gminy, statut Sołectwa [...], oraz uchwałę Rady Gminy z dnia [...] maja 2014 r., nr [...], w sprawie wyrażenia zgody na zbycie nieruchomości. W dniu 20 lutego 2016 r. Sąd wezwał Skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi przez: przedłożenie pełnomocnictwa do reprezentowania mieszkańców Gminy, wskazanie przedmiotu zaskarżenia: uchwały lub zarządzenia podjętego przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej ( oznaczenie organu, daty i numeru zaskarżonego aktu ), przedstawienia dowodu, że Skarżący wezwał właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa, określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego. W odpowiedzi na wezwanie, Skarżący przedłożył zaświadczenie o wyborze na sołtysa Sołectwa ponadto oświadczył, że skarga dotyczy zaniechania podjęcia przez Wójta działań zmierzających do wstrzymania sprzedaży działek, zgodnie z wolą mieszkańców, a interes prawny został naruszony przez nieprzeznaczenie środków pochodzących ze sprzedaży tych nieruchomości na rozwój wsi. Swoje umocowanie do działania w imieniu mieszkańców wywodzi ze statutu Sołectwa. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy wniósł o jej odrzucenie. Wskazał, że Sołectwo jest jednostką pomocniczą gminy, nie ma osobowości prawnej, sołtys nie jest uprawniony do zaskarżania uchwał lub zarządzeń organów gminy, a Skarżący nie wskazał, które konkretnie zarządzenie Wójta jest przedmiotem zaskarżenia. Ponadto uchwałą z dnia 10 marca 2014 r. Zebranie Wiejskie Sołectwa wyraziło zgodę na sprzedaż nieruchomości położonych obejmujących 20 działek budowlanych, a następnie Rada Gminy uchwałą z dnia [...] maja 2014 r., Nr [...] wyraziła zgodę na zbycie 20 działek położonych w O., wymienionych w uchwale i objętych zgodą Zebrania Wiejskiego Sołectwa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu ponieważ nie czyni zadość wymogom formalnym – art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: "P.p.s.a.") . Zgodnie z art. 101 ustawy o samorządzie gminnym: każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego ( ust. 1 ). Skargę na uchwałę lub zarządzenie, o których mowa w ust. 1, można wnieść do sądu administracyjnego w imieniu własnym lub reprezentując grupę mieszkańców gminy, którzy na to wyrażą pisemną zgodę (2a). W sprawie wezwania do usunięcia naruszenia stosuje się przepisy o terminach załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym ( ust. 3). Skarżący T. Z. został wezwany do wskazania przedmiotu zaskarżenia i wykazania, czy przed wniesieniem skargi wyczerpał administracyjny tok instancji – tzn. wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa. Skarżący nie uczynił tego. Nawet gdyby przyjąć, na podstawie treści skargi i dołączonych do niej dokumentów oraz odpowiedzi na skargę, że przedmiotem zaskarżenia jest uchwała Rady Gminy z dnia [...] maja 2014 r., nr [...], to Skarżący nie wykazał, że przed wniesieniem skargi wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa, co już z tego powodu czyni skargę niedopuszczalną. Ponadto należy zauważyć, że Skarżący wniósł skargę, jako reprezentant mieszkańców wsi O.- sołtys, czerpiąc umocowanie do ich reprezentowania ze statutu Sołectwa, zgodnie z którym reprezentuje na zewnątrz mieszkańców. W tym miejscu należy wyjaśnić, że art. 101 ustawy o samorządzie gminnym stanowi lex specialis w stosunku do art. 50 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. dalej: "P.p.s.a.") dlatego też rozpoznanie skargi wnoszonej na podstawie tego przepisu ma pewne odmienne zasady. Różnica pomiędzy tymi dwoma regulacjami polega na tym, że o ile na podstawie art. 50 P.p.s.a. legitymacja do wniesienia skargi przysługuje temu, kto ma w tym interes prawny, o tyle na gruncie ustawy o samorządzie gminnym, temu, czyj interes prawny został naruszony skarżonym rozstrzygnięciem. Przyjęcie, że konieczną przesłanką korzystania z prawa do sądu w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym jest naruszenie indywidulanego interesu prawnego, oznacza a contarario, że przepis ten nie może być podstawą prawną do wniesienia skargi w interesie publicznym ( wyrok SN z dnia 7 marca 2003 r., sygn. akt III RN 42/2002, wyrok WSA w Krakowie z dnia 14 czerwca 2012 r., sygn. akt II SA/Kr 1648/2011 to i pozostałe orzeczenia dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach cbois.nsa.gov.pl). Naruszenie interesu prawnego w rozumieniu tego przepisu oznacza, że akt ten musi naruszać interes prawny skarżącego, lub reprezentującej go grupy mieszkańców, który musi być własny, indywidualny i oparty o konkretny przepis prawa powszechnie obowiązującego. Może być on wywodzony również z przepisów procesowych lub ustrojowych określających zadania publiczne, których treścią jest zaspokajanie potrzeb wspólnoty. Dla niniejszej sprawy oznacza to, że Skarżący wnosząc skargę w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym nie mógł skutecznie powoływać się na upoważnienie do reprezentowania grupy mieszkańców, jako sołtys, ale musiał legitymować się pełnomocnictwem udzielonym przez określonych z imienia i nazwiska mieszkańców do reprezentowania ich w tej konkretnej sprawie, ze względu na naruszenie również konkretnie wskazanego naruszenia interesu prawnego, do wykazania czego został wezwany przez Sąd. Powołanie się przez Skarżącego na przynależność do wspólnoty samorządowej, prawo do jej reprezentowania na zewnątrz ze wskazaniem zagrożenia interesu ogółu tej wspólnoty przybiera postać tzw. actio popularis, która jest nie do pogodzenia z regulacją prawną zawartą w art. 101 ustawy o samorządzie gminnym, o czym była mowa wyżej. Mając to wszystko na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. w zw. z art. 101 ust. 1 i 2a ustawy o samorządzie gminnym.