II SA/Kr 1606/15

WyrokWSA w Krakowie2016-03-30

Skład orzekający: Kazimierz Bandarzewski, Joanna Tuszyńska, Anna Szkodzińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego, wydając decyzję o odstąpieniu od nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, należycie wyjaśnił stan faktyczny i zastosował się do wskazań sądu zawartych w poprzednim wyroku, w szczególności w zakresie ustalenia przebiegu i zgodności z prawem wykonanej instalacji wodno-kanalizacyjnej?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy nadzoru budowlanego istotnie naruszyły przepisy postępowania administracyjnego (art. 7, 77, 107 § 3 k.p.a.) oraz art. 153 PPSA, nie wykonując należycie zaleceń sądu zawartych w poprzednim wyroku. Organ nie podjął wystarczających działań w celu wyjaśnienia stanu faktycznego dotyczącego przebiegu i zgodności z prawem instalacji wodno-kanalizacyjnej, bezkrytycznie akceptując przedłożoną dokumentację i nie korzystając z sugerowanych środków dowodowych, takich jak oględziny czy przesłuchanie świadka.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła samowolnie wykonanych robót budowlanych, w tym przebudowy instalacji wodno-kanalizacyjnej w ścianie wspólnej budynku. Po wielokrotnych postępowaniach i uchyleniach decyzji przez organy administracji oraz sądy, organ I instancji ostatecznie odstąpił od nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności, uznając roboty za zgodne z prawem. Skarżąca kwestionowała tę decyzję, podnosząc, że organy nie zastosowały się do wskazań sądu z poprzedniego wyroku, nie wyjaśniły należycie stanu faktycznego dotyczącego instalacji, a wykonane roboty negatywnie wpływają na jej nieruchomość.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 15 października 2015 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 30 kwietnia 2015 r. Zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżącej H. C. kwotę 500,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski Sędziowie: NSA Joanna Tuszyńska NSA Anna Szkodzińska (spr.) Protokolant: sekr. sądowy Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 marca 2016 r. sprawy ze skargi H. C. na decyzję Nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 15 października 2015 r., znak: [...] w przedmiocie odstąpienia od nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżącej H. C. kwotę 500,00 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Po rozpatrzeniu wniosku H. C. z dnia 2 czerwca 2011 r., postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2011 r. (znak: [...]) na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1, ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm. – dalej jako: u.p.b.), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wstrzymał prowadzenie robót budowlanych w budynku położonym na działce nr [...], obr. [...] przy ul. C. w K. oraz ustalił wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń dla obszaru wykonywanych robót budowlanych, a nadto nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni od daty doręczenia postanowienia wskazanych w jego treści dokumentów (inwentaryzacji architektoniczno-budowlanej wszystkich wykonanych robót budowlanych oraz ekspertyzy technicznej dotyczącej prawidłowości wykonanych robót, ich zgodności z przepisami oraz wiedzą techniczną, jak też ich wpływu m.in. na elementy konstrukcyjne, statykę budynku czy też prawidłowość funkcjonowania wewnętrznej instalacji) dotyczących wykonanych robót budowlanych w ww. budynku. Decyzją z dnia 10 października 2011 r., Nr [...] (znak: [...]), na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 u.p.b., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. nałożył na L. Z., obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych w ww. budynku do stanu zgodnego z prawem poprzez przedłożenie określonych w treści decyzji dokumentów – żądanych uprzednio bezskutecznie w postanowieniu z dnia 11 sierpnia 2011 r. – w terminie do dnia 31 grudnia 2011 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że zebrany w sprawie materiał dowodowy nie był wystarczający do podjęcia jednoznacznej oceny w zakresie prawidłowości wykonanych robót budowlanych. Dlatego też Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. – będąc jednocześnie zobowiązany na mocy art. 51 ust. 1 u.p.b. do wydania decyzji przed upływem dwóch miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1 u.p.b. – wydał decyzję nakładającą na L. Z. obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem poprzez przedłożenie wyrzeczonej w sentencji decyzji dokumentacji dotyczącej przedmiotowych robót budowlanych. Decyzją z dnia 1 października 2012 r., Nr [...] (znak: [...]), na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 1 u.p.b., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. stwierdził wykonanie przez L. Z. obowiązku nałożonego decyzją własną Nr [...] z dnia 10 października 2011 r. poprzez przedłożenie żądanych ww. decyzją dokumentów dotyczących prawidłowości wykonania robót budowlanych w budynku położonym na działce nr [...] przy ul. C. w K.. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że zgodnie z przedłożonymi dokumentami, sporządzonymi przez uprawnione do tego osoby – w ocenie organu – wykonane prace remontowe i konserwacyjne w ww. budynku, polegające na konserwacji istniejącej instalacji elektrycznej i wodno-kanalizacyjnej oraz na wymianie na nowe niektórych jej elementów, wobec niespełnienia warunków bezpieczeństwa użytkowania przez dotychczas istniejące, skucia starych tynków i wykonanie nowych cementowo-wapiennych, wykonania zamiennej nowej izolacji termicznej i akustycznej w stropie nad parterem wraz z wykonaniem sufitu podwieszanego z płyt gipsowo-kartonowych oraz pełnego odeskowania stropu z płyt OSB, wykonanie na poddaszu nowych ścianek działowych w lekkiej konstrukcji z obudową płytami gipsowo-kartonowymi, zostały zrealizowane zgodnie ze sztuką i wiedzą budowlaną, zaś stan techniczny obiektu pozwala na wykorzystanie elementów konstrukcyjnych obiektu z przeznaczeniem ich na cele mieszkalne. Tym samym zdaniem organu spełnione zostały przesłanki do zakończenia postępowania naprawczego prowadzonego w trybie art. 50-51 u.p.b. Od ww. decyzji odwołanie wniosła H. C., podnosząc, że w toku postępowania organ I instancji dopuścił się wielokrotnego naruszenia obowiązujących przepisów oraz procedur prawnych, w tym m.in. polegających na tolerowaniu przez organ prowadzenia robót budowlanych pomimo wydania postanowienia o ich wstrzymaniu oraz zaniechaniu prawidłowego działania w formie nakazania przywrócenia stanu poprzedniego, nierównym traktowaniu stron postępowania, bezprawnym wyznaczeniu nowego terminu na dostarczenie dokumentów oraz ignorowaniu przez organ ułomności tych dokumentów, zwłaszcza w odniesieniu do zbyt głębokiego wkucia rur i węzła wodno-kanalizacyjnego, co prowadzi do nadmiernego osłabienia i uszkodzenia ściany wspólnej. Decyzją z dnia 31 stycznia 2013 r., Nr [...] (znak: [...]) na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 u.p.b., [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, wskazując na szereg nieprawidłowości w przedłożonej przez L. Z. dokumentacji, z której wynika, że wykonane roboty nie są zgodne z przepisami i sztuką budowlaną. Po ponownym przeprowadzeniu postępowania, w ramach którego L. Z. uzupełniła dokumentację techniczną wykonanych robót budowlanych, decyzją z dnia 24 czerwca 2013 r., Nr [...] (znak: [...]), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., działając na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 1 u.p.b., stwierdził wykonanie przez L. Z., obowiązku nałożonego decyzją własną Nr [...] z dnia 10 października 2011 r., poprzez przedłożenie żądanych ww. decyzją dokumentów dotyczących prawidłowości wykonania robót budowlanych w ww. budynku. Odwołanie od ww. decyzji wniosła H. C. argumentując, że przedłożone przez L. Z. dokumenty nie odzwierciedlają rzeczywistego stanu przeprowadzonych robót budowlanych, a ponadto – w ocenie skarżącej – zawierają one błędy i przekłamania lub istotne braki w ustaleniu tego stanu, sanując tym samym w niedopuszczalny sposób nieprawidłowości wykonanych robót budowlanych. W szczególności dotyczy to zbyt głębokiego wkucia rur (na głębokości ok. ¾ grubości ściany) oraz ulokowania nowego węzła wodno-kanalizacyjnego wewnątrz dzielącej posesje ściany wspólnej, co zdaniem skarżącej prowadzi do nadmiernego osłabienia struktury ściany nośnej oraz stwarza istotną uciążliwość dla sąsiadów, a przez co obniża również wartość ich nieruchomości. Decyzją z dnia 14 stycznia 2014 r., Nr [...] (znak: [...]), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, wskazując, że podziela przeważający w orzecznictwie pogląd, zgodnie z którym postępowanie zakończone wydaniem decyzji na podstawie art. 51 ust. 3 u.p.b. ma na celu wyłącznie sprawdzenie wykonania obowiązku nałożonego decyzją wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 u.p.b., bowiem kwestia zasadności zastosowania art. 51 ust. 1 pkt 2 u.p.b., została ostatecznie załatwiona decyzją nakładającą obowiązek, do której zastosowanie ma zasada trwałości decyzji ostatecznej określona w art. 16 § 1 k.p.a. Ponadto zdaniem organu II instancji przedłożona dokumentacja techniczna spełnia wymogi określone dla tego typu opracowań, zaś organ nie posiada kompetencji do negowania wskazań i rozwiązań zawartych w przedłożonych opracowaniach, które zostały sporządzone przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia. Wyrokiem z dnia 24 czerwca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w sprawie o sygn. akt II SA/Kr 406/14, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, a także decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 10 października 2011 r., Nr [...], wskazując, że wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 u.p.b. decyzja nie może ponownie nakładać na inwestora tych samych obowiązków, które zostały na niego nałożone w postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych, na podstawie art. 50 ust. 3 u.p.b. Ponadto Sąd wskazał, że w ponownie prowadzonym postępowaniu organ będzie zobowiązany wyjaśnić zgodność z prawem poprowadzenia instalacji wodno-kanalizacyjnej w (przy) ścianie wspólnej budynku, jako że zgromadzony w tym zakresie materiał dowodowy w sprawie nie daje jednoznacznej odpowiedzi odnośnie przebiegu tej instalacji (tj. w czy obok wspólnej ściany budynku). Sąd pozostawił również – w tym zakresie – pod rozwagę organu zasadność przesłuchania w charakterze świadka M. R., który sporządzał inwentaryzację wykonawczą, jak również zasadność przeprowadzenia oględzin. Ponadto wskazał, że organ będzie zobowiązany zakreślić inwestorowi nowy termin na przedłożenie inwentaryzacji powykonawczej oraz ekspertyzy co do zgodności z prawem poprowadzonej instalacji wodno-kanalizacyjnej, po czym rozważy czy i ewentualnie jakie obowiązki należy nałożyć na inwestora na podstawie art., 51 ust. 1 u.p.b. w ramach prowadzonego w tym zakresie postępowania naprawczego. Jednocześnie Sąd zaznaczył, że w pozostałym zakresie przedłożone ekspertyzy są wystarczające do dokonania oceny, że pozostała część robót budowlanych wykonanych przez inwestora jest zgodna z prawem. Decyzją z dnia 30 kwietnia 2015 r., Nr [...] (znak: [...]), na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 u.p.b., po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. odstąpił od nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w związku z wykonaniem robót budowlanych polegających na wykonaniu robót instalacyjnych i zmianie układu pomieszczeniach w lokalu, wykonaniu drzwi wejściowych od strony ulicy oraz wykonaniu w ramach istniejącego nadproża drzwi balkonowych na parterze przy ul. C. w K., bez wymaganego pozwolenia na budowę ze względu na doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. W uzasadnieniu organ I instancji podał co następuje: W dniu 10 grudnia 2014 r. L. Z. przedłożyła opracowanie dotyczące inwentaryzacji robót instalacji wodno-kanalizacyjnej sporządzone przez uprawnioną do tego osobę mgr inż. W. P.. W opracowaniu tym podano m.in., że wewnętrzna instalacja wodociągowa w obrębie łazienki i kuchni na parterze jest po przebudowie, zaś instalacja w łazience na piętrze jest nowa i podłączona do nowego pionu, który został spięty z istniejącą kanalizacją biegnącą pod posadzką parteru przez piwnicę. Wskazano również, że instalacja zimnej i ciepłej wody do łazienki na piętrze została doprowadzona z instalacji parteru pionem PW (pion poprowadzony przy ścianie wewnętrznej), zaś rozprowadzenie instalacji w obrębie parteru w odniesieniu do łazienki – w posadzce, natomiast podejścia do baterii poprowadzono w bruździe w ścianie wspólnej (przewody zimnej i ciepłej wody o średnicy 16 mm). Ponadto podano, że przewody w kuchni prowadzone są w posadzce a podejście do zlewozmywaka w bruździe w ścianie wspólnej, zaś piony zimnej i ciepłej wody na poddasze prowadzone są po ścianie wewnętrznej parteru i w bruździe w ścianie wewnętrznej w łazience (ściana działowa między łazienką i schodami), przewody rozprowadzające poprowadzono w posadzce, a podejścia do baterii w bruździe ściennej (przewody o średnicy 16mm). Wykonanie bruzd w ścianie wspólnej obydwu lokali dotyczy jedynie podejścia do baterii w łazienkach na parterze i piętrze oraz podejścia do zlewozmywaka w kuchni na parterze. Wkucia instalacji w ścianę graniczną (wspólną) wykonane zostały więc w niewielkim zakresie i sprawdzone pod względem konstrukcyjnym i bezpieczeństwa użytkowania. Zarzuty strony skarżącej przedstawiane wielokrotnie w toku postępowania, a dotyczące zlokalizowania pomieszczeń higieniczno-sanitarnych przy ścianie wspólnej obydwu lokali mieszkalnych oraz związanymi z tym wymaganiami izolacyjności akustycznej nie są zasadne, bowiem w inwentaryzacji architektonicznej opracowanej przez uprawnioną do tego osobę, wskazano że wymagania izolacyjności akustycznej zostały spełnione, a nadto § 326 ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.) odnosi się do budynków mieszkalnych wielorodzinnych. Od ww. decyzji odwołanie złożyła H. C. wskazując, że w toku postępowania doszło do licznych nieprawidłowości, w tym niezastosowania się do zaleceń prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie dotyczących ustalenia przez organ rzeczywistego przebiegu instalacji poprzez m.in. nieprzesłuchanie w charakterze świadka M. R., czy też ponowne zastosowanie – wskazanej w wyroku Sądu jako błędną – procedury z art. 51 ust. 1 pkt 2 u.p.b. Skarżąca wskazała również, że wykonane roboty budowlane mają negatywny wpływ na użytkowanie jej nieruchomości, jako że wkuta w ścianę instalacja powoduje wibracje oraz hałas, a tym samym prowadzi do realnego obniżenia wartości nieruchomości. Ponadto zdaniem skarżącej – wbrew ustaleniom organu – nigdy po stronie L. Z. nie było łazienki na piętrze, jak również inne było miejsce ulokowanych obecnie przy wspólnej ścianie łazienki i kuchni na parterze tej nieruchomości. Decyzją z dnia 15 października 2015 r., Nr [...] (znak: [...]), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że zgodnie ze wskazaniami zawartymi w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w ponownie prowadzonym postępowaniu organy nadzoru budowalnego były zobowiązane do sprawdzenia zgodności z prawem poprowadzenia wyłącznie instalacji wodno-kanalizacyjnej. Zdaniem organu II instancji przedłożona dokumentacja techniczna w świetle zgromadzonego materiału dowodowego spełnia wymogi określone dla tego typu opracowań, zaś wykonane w budynku położonym na działce nr [...] przy ul. C. w K., roboty budowalne zgodne są z przepisami prawa, a tym samym nie zachodzi potrzeba nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia ich do stanu zgodnego z prawem. Organ odwoławczy podkreślił przy tym, że w toku postępowania wyjaśniono wątpliwości wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w zakresie aktualnego przebiegu instalacji wodno-kanalizacyjnej oraz sposobu jej wykonania wobec przedłożenia przez inwestora dokumentacji technicznej w sposób spójny wykazującej w części tekstowej i rysunkowej ww. zagadnienia. Dlatego też w ocenie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. zasadne było odstąpienie od nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na ww. decyzję złożyła H. C. wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zarzucając naruszenie przez organy mocy wiążącej oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w treści wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 24 czerwca 2014 r. (sygn. akt II SA/Kr 406/14), jak również liczne błędy natury merytorycznej oraz formalnej. W uzasadnieniu skargi H. C. ponowiła argumentację zawartą w odwołaniu (w szczególności odnoszącą się do zbyt głębokiego wkucia w ścianie wspólnej instalacji wodno-kanalizacyjnej naruszającą m.in. wymagania izolacyjności akustycznej). Ponadto podniosła, że organy nadzoru budowlanego pominęły zupełnie znajdującą się w aktach sprawy inwentaryzację powykonawczą z listopada 2011 r. sporządzoną przez B. R. oraz załączone przez stronę dowody w postaci zdjęć fotograficznych odsłoniętej ściany podczas budowy, uwidaczniające głębokie wkucia instalacji wodno-kanalizacyjnej i elektrycznej, a nadto nie przesłuchały M. R. na okoliczności związane ze sporządzoną przez niego ekspertyzą dotyczącą instalacji elektrycznej. Ponadto skarżąca podkreśliła, że w decyzji z dnia 31 stycznia 2013 r., organ odwoławczy wskazał, że § 326 ww. rozporządzenia odnoszący się do wymagań izolacyjności akustycznej przegrody pomiędzy odrębnymi lokalami dotyczy budynków mieszkalnych jednorodzinnych, zaś w kolejnej wydanej przez niego decyzji organ II instancji już się do tych zagadnień nie odniósł. Skarżąca zakwestionowała również wyliczenia organu odnośnie ciężaru 1 m2 ściany, które nie uwzględniają spoin zajmujących 24% objętości muru, a także wskazała, że W. P. sporządziła dwie – w ocenie skarżącej – zasadniczo różne ekspertyzy (m.in. w nowszej brak jest przewodów wyrysowanych wcześniej na zewnątrz ściany), które nie mogą jednocześnie zostać uznane za prawdziwe. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości swoje dotychczasowe stanowisko oraz wyrażoną na jego poparcie argumentację. Uczestniczka L. Z. wniosła o oddalenie skargi w całości oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania wskazując, że – wbrew twierdzeniom skarżącej – dopełniła wszelkich formalności związanych z dokonaną przebudową, w tym w szczególności uzyskała decyzję o pozwoleniu na budowę. Podała, że w jej ocenie chybione są również zarzuty skarżącej, jakoby przedłożone do akt sprawy opinie nie przedstawiały rzeczywistego ulokowania instalacji wodno-kanalizacyjnej, grzewczej oraz elektrycznej. Uczestniczka podkreśliła przy tym, że przedłożone przez skarżącą dokumenty są jedynie dokumentami prywatnymi, które w żadnej mierze nie mogą podważać zleconych w toku postępowania dowodów. Organ nie posiadał podstaw do negowania prawdziwości wskazanych w opracowaniach technicznych informacji, wyliczeń i ocen prawidłowości wykonanych robót budowlanych, przedstawionych przez osoby uprawnione. W ocenie uczestniczki, chybiony jest również zarzut skarżącej dotyczący nieprawidłowego umiejscowienia instalacji wodno-kanalizacyjnej (wkucie jej w ścianę), jako że przedstawiona w sprawie dokumentacja techniczna, jednoznacznie wskazuje na zgodny z prawem przebieg prac wykonanej instalacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie lub bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Treść tego przepisu stanowi punkt wyjściowy do dalszych rozważań, skoro w sprawie zapadł już wyrok sądu administracyjnego, w uzasadnieniu którego wyrażono określone oceny i wskazania. Po pierwsze w wyroku tym – wbrew przekonaniu skarżącej – Sąd nie zakwestionował zastosowanego w sprawie trybu legalizacji wykonanych robót, krytycznie natomiast ocenił sposób zastosowania przepisów regulujących ten tryb stwierdzając, że decyzja wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane nie może powielać treści uprzednio wydanego na podstawie art. 50 tej ustawy, postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych. Wyrazem tej krytyki było zaś uchylenie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr [...] z dnia 10 października 2011 r. Ponownie rozpoznając sprawę organ administracji musiał uwzględnić stan faktyczny istniejący w dacie wydawania decyzji. Ustaliwszy więc, że roboty zostały już wykonane, wydał decyzję na podstawie art. 51 ust. 7 P.b., zgodnie z którym przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1. To "odpowiednie stosowanie" oznacza, że w razie wykonania robót ( w przypadkach innych niż w art. 48 albo w art. 49b) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, lub w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, lub na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, lub w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach organ nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego, a następnie – w zależności od reakcji adresata nakazu – wydaje decyzję o stwierdzeniu wykonania obowiązku lub decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Opisane regulacje nie obejmują wszystkich, możliwych stanów faktycznych, w szczególności takich, w których roboty co prawda wykonywano bez wymaganego zgłoszenia lub pozwolenia, ale stan po ich wykonaniu jest zgodny z prawem i nie wymaga naprawy przez wykonanie "czynności lub robót". W takich sytuacjach nie ma faktycznych podstaw do wydania decyzji nakładającej na inwestora obowiązek, a następnie decyzji potwierdzającej jego wykonanie. Przyjęte przez organ rozwiązanie polegające w istocie na potwierdzeniu prawidłowości wykonanych robót i ich zgodności z prawem, uznać należy, – co do zasady - za prawidłowe. Rzecz jednak w tym, że – choć postępowanie administracyjne przeprowadzono we właściwym trybie - to zakończono je decyzją bez należytego wyjaśnienia sprawy, w tym bez wykonania zaleceń zawartych w wyroku Sądu z dnia 24 czerwca 2014 r. W wyroku tym Sąd uznał, że sprawa wymaga wyjaśnienia tylko w zakresie instalacji wodno – kanalizacyjnej, bowiem zgromadzony w tym zakresie materiał dowodowy w nie daje jednoznacznej odpowiedzi odnośnie przebiegu tej instalacji (tj. w czy obok wspólnej ściany budynku). Sąd zalecił wiążąco i jednoznacznie zobowiązanie inwestora do dostarczenia nowej inwentaryzacji powykonawczej oraz ekspertyzy co do zgodności z prawem poprowadzonej instalacji wodno-kanalizacyjnej. Organ aktu nakazującego inwestorowi przedłożenie takich dokumentów nie wydał, a jedynie poinformował inwestora o potrzebie "uzupełnienia ekspertyzy w zakresie instalacji wod- kan". Następnie zaś w całości zaakceptował przedłożoną przez inwestor dokumentację. W ocenie Sądu jednak dokumentacja ta nie stanowi wykonania (skierowanego wprost do organu) zalecenia Sądu dotyczącego usytuowania i przebiegu elementów instalacji skierowane było wprost do organu. We wstępnej części tego dokumentu, nazwanego "Inwentaryzacją instalacji wod-kan – opinią techniczną", jego autorka stwierdziła, że "instalacja wodociągowa i kanalizacyjna jest niewidoczna – opracowanie powstało po oględzinach i na podstawie zeznań wykonawcy instalacji". Nie podano jednak, które elementy stanu faktycznego ustalono na podstawie oględzin, a które na podstawie "zeznań", a przede wszystkim nie podano osobowego źródła informacji i sposobu ich pozyskania. W istocie więc nie wiadomo, co stanowiło podstawę przyjętego do technicznej oceny stanu faktycznego. Co jednak najistotniejsze – poprzestając tylko na opisanej dokumentacji, organ uchylił się od wykonania własnych obowiązków; to bowiem do organu, a nie do biegłego, należało ustalenie stanu faktycznego sprawy. Bezkrytyczne przyjęcie omawianego dokumentu i brak jakichkolwiek własnych działań zmierzających do wyjaśnienia sprawy czyni uzasadnionym zarzut istotnego naruszenia przepisów art. 7, 77, 80 kpa. Organ nie skorzystał z wyrażonych przez Sąd wskazówek co do środków dowodowych (oględziny, przesłuchanie świadka). Wskazówki te co prawda nie miały charakteru ważącego, ale organ w ogóle się do nich nie odniósł i w zamian żadnych innych własnych czynności nie podjął. Nie jest taką czynnością wyjaśniającą "przyjęcie stron" w dniu 22 października 2014 r., które sprowadziło się do odebrania oświadczenia od pełnomocnika inwestora o braku kontaktu z "p. R. i p. D.", wymiany informacji o treści wyroku Sądu i potrzebie uzupełnienia ekspertyzy (o czym była mowa wyżej) i w którym w dodatku uczestniczyła także autorka przedłożonej później przez inwestora dokumentacji. Istotą sporu w sprawie jest usytuowanie instalacji wod – kan. i poprawność jej wykonania. Co do tego problemu skarżąca wielokrotnie podnosiła konkretne zarzuty twierdząc, że wkucia w ścianę wspólną miały większy zasięg i były znacznie głębsze niż to zostało przyjęte (i jest to - zdaniem skarżącej - wyraźnie widoczne na przedłożonych fotografiach), że skutki wadliwego wykonania instalacji są nadmiernie odczuwalne w jej lokalu, że wreszcie dokonane obliczenia nośności ściany wspólnej wykonano przy przyjęciu wadliwych założeń co do zakresu wkuć i materiału, z którego ściana została wykonana. Negatywna ocena tych zarzutów nie może wynikać tylko z tego, że opisana powyżej dokumentacja potwierdza zgodność z prawem wykonanej instalacji oraz z tego, że ust. 4 § 326 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie dotyczy tylko budynków mieszkalnych wielorodzinnych. Wszystkich bowiem budynków mieszkalnych dotyczą zapisy ust. ust. 1, 2 i 3 § 326, a do ich treści organ nie doniósł się w ogóle. Na koniec stwierdzić należy, że uwagi skarżącej o przypuszczalnej przyczynie zaniechania przesłuchania świadka wskazanego przez Sąd, są przekonujące. Stwierdzić też trzeba, że najprawdopodobniej - tak jak uważa to skarżąca – doszło w uzasadnieniu wyroku do omyłkowego wskazania M. R., autora inwentaryzacji instalacji elektrycznej. To wskazanie nie było dla organu wiążące, co jednak nie zwalniało organu od poszukiwania ewentualnie innych środków dowodowych. Skoro więc zaskarżona i poprzedzającą ją decyzje wydane zostały z istotnym naruszeniem art. 153 ppsa w zw. z art. 7, 77, 107 § 3 kpa, obie te decyzje, na podstawie art. 145 § 1 a i b w zw. z art. 135 ppsa należało uchylić. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w/w ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło