II SA/Wa 1949/13
WyrokWSA w Warszawie2014-01-09
Skład orzekający: Stanisław Marek Pietras, Andrzej Kołodziej, Eugeniusz Wasilewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ Policji ma swobodę w określeniu liczby egzemplarzy broni palnej, na które może wydać pozwolenie do celów ochrony osobistej, nawet jeśli wnioskodawca spełnia przesłanki "ważnej przyczyny" posiadania broni?Ratio decidendi
Organ Policji dysponuje uznaniem decyzyjnym w zakresie określenia "liczby egzemplarzy" broni, na które wydaje pozwolenie. Nawet jeśli wnioskodawca spełnia przesłanki "ważnej przyczyny" posiadania broni do ochrony osobistej, organ nie jest związany jego żądaniem i może, opierając się na obiektywnych kryteriach i indywidualnej ocenie przypadku, odmówić wydania pozwolenia na dodatkowy egzemplarz broni, jeśli uzna go za zbędny.Stan faktyczny
Skarżący, prokurator, wnioskował o rozszerzenie posiadanego pozwolenia na broń palną bojową do ochrony osobistej o drugi egzemplarz. Jako uzasadnienie podał zagrożenia związane z wykonywanym zawodem, konieczność konserwacji posiadanej broni oraz potrzebę posiadania broni lżejszej i bardziej poręcznej. Organ pierwszej instancji odmówił wydania pozwolenia, uznając przedstawione argumenty za niewystarczające i wskazując, że jeden egzemplarz broni jest wystarczający. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy. Skarżący zaskarżył decyzję do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras (spraw.) Sędzia WSA – Andrzej Kołodziej Sędzia WSA – Eugeniusz Wasilewski Protokolant – referent stażysta Małgorzata Ciach po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi S. S. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej w celu ochrony osobistej w ilości jednego egzemplarza – oddala skargę –
Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2012 r. skarżący S. S. zwrócił się o rozszerzenie wydanego mu pozwolenia na broń bojową w celu ochrony osobistej do 2 sztuk broni, a w uzasadnieniu podał, że decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] lutego 2010 r. uzyskał pozwolenie na broń palną bojową do ochrony osobistej z uwagi na charakter wykonywanej pracy prokuratora oraz zagrożenie ze strony środowiska przestępczego. Będąc prokuratorem działu śledczego Prokuratury Rejonowej K. w K. nadzoruje dziesiątki postępowań w sprawach kryminalnych, m.in. o zabójstwa, pobicia ze skutkami śmiertelnymi, grup przestępczych, handlu narkotykami, prania brudnych pieniędzy czy przestępczości z kręgu tzw. pseudokibiców. Osobiście prowadzi czynności służbowe na miejscu zdarzeń kryminalnych, w tym w godzinach nocnych oraz wydaje decyzje procesowe co do zatrzymań, tymczasowych aresztowań, zabezpieczeń mienia osób i grup popełniających tego rodzaju przestępstwa. Z tego powodu jest cały czas narażony na możliwość zemsty ze strony środowisk przestępczych i jako przykład zagrożenia podał sprawę jednego ze swoich oskarżonych, aktualnie poszukiwanego, który po zwolnieniu go przez sąd z tymczasowego aresztowania, zaatakował siekierą jednego ze świadków. Ze względu na realną możliwość zemsty ze strony wymienionego, zarówno on, jak i drugi prokurator wcześniej prowadzący śledztwo w tej sprawie, zostali objęci stałą ochroną policyjną do czasu zatrzymania i tymczasowego aresztowania go. Ponadto posiadana jednostka broni bojowej wymaga regularnej konserwacji i napraw rusznikarskich, co powoduje, że okresowo nie jest w jej posiadaniu. Wobec powyższego, w tych okresach jest pozbawiony możliwości skutecznej obrony siebie i domowników, a posiadanie pozwolenia na drugi egzemplarz broni palnej sprawi, że będzie czuł się bezpiecznie przez cały czas.
Prowadząc postępowanie w niniejszej sprawie uzyskano informację, że w miesiącu grudniu 2012 r, strona zgłaszała zdarzenie świadczące o zagrożeniu jej życia i zdrowia w związku z prowadzonym śledztwem wobec oskarżonego, który usiłował zabić siekierą swoją konkubinę i posiadał broń palną, przebywał na wolności i zbierał informacje na temat nadzorujących postępowanie prokuratorów. Z uwagi na powyższe, skarżący wraz z drugim prokuratorem nadzorującym śledztwo, zostali objęci ochroną funkcjonariuszy Policji w miejscu zamieszkania. Ponadto skarżący poinformował, że potrzebuje broni zastępczej w razie nagłej awarii "podstawowego" egzemplarza i wskazał, że często strzela z posiadanej jednostki broni bojowej na strzelnicy, by podtrzymać poziom swych strzeleckich umiejętności, a podczas tego typu ćwiczeń kilkukrotnie zdarzały się już awarie i zacięcia, wymagające ingerencji specjalisty. Ponadto, posiadana jednostka broni palnej bojowej wymaga regularnej wymiany części, konserwacji i czyszczenia, w tym z wykorzystaniem specjalistycznego sprzętu rusznikarskiego i myjek ultradźwiękowych. W tej sytuacji zmuszony jest okresowo przekazywać broń koncesjonowanym rusznikarzom, którym zleca niezbędne usługi i na czas ich świadczenia jest pozbawiony dostępu do broni. Niezależnie od powyższego podał, iż potrzebuje lżejszej broni, umożliwiającej wygodne noszenie jej przy sobie, zwłaszcza podczas całodobowych dyżurów prokuratorskich, a posiadana jednostka broni, ze względu na jej ciężar, nie nadaje się do skrytego przenoszenia i potrzebuje mniejszej broni typu compact. Parametry posiadanego pistoletu wykluczają możliwość skrytego noszenia go latem, pod letnią odzieżą typu t-shirt, itp. Jego zdaniem, tylko posiadanie broni palnej o mniejszych rozmiarach zapewni mu niezbędne bezpieczeństwo w związku z wykonywaniem obowiązków zawodowych. Skarżący podkreślił także, że jako wieloletni posiadacz broni wzorowo wywiązujący się z nałożonych obowiązków, daje rękojmię bezpieczeństwa. Dodał, że z jego wiedzy wynika, iż organ Policji w podobnych przypadkach wydawał pozwolenie na posiadanie drugiego egzemplarza broni. Ostatni raz posiadaną broń oddał do naprawy rusznikarskiej w dniu [...] lutego 2013 r. na okres 7 dni i na dowód czego przedłożył stosowne zaświadczenie. Wskazał także, że nie zbiera paragonów i potwierdzeń wykonania usługi, nie prowadzi również rejestru usterek broni. Uprawnienia z tytułu rękojmi za wady, jak i gwarancji, dawno już upłynęły. W okresie, kiedy miał możliwość skorzystania z rękojmi lub gwarancji, usterek broni nie było, lecz pojawiły się później. Dodał również, że od 2005 roku doprowadził do skazania na wieloletnie wyroki więzienia dziesiątki osób, w tym zabójców, handlarzy narkotyków, pseudokibiców. Osoby te regularnie pomawiają i zastraszają go, np. podczas rozprawy w Sądzie Rejonowym w K., gdzie jeden z oskarżonych pomawiał go o zamieszanie w aferę [...] oraz zlecają pobicie go. Wskazał, że od [...] lutego 2013 r. ze względu na naprawy rusznikarskie, jest pozbawiony broni i nie wie, kiedy ją odzyska, zaś sam musi w godzinach nocnych przyjeżdżać na miejsce zdarzenia, a także wraca do miejsca zamieszkania i z tego względu obawia się o swoje bezpieczeństwo. Niezależnie od powyższego przedłożył potwierdzenie zgłoszenia zawiadomienia o przestępstwie w sprawie przesłania mu za pośrednictwem poczty przesyłki, zawierającej substancję stałą o nieokreślonym składzie chemicznym, przy czym materiały z prowadzonego w tej sprawie postępowania, nie potwierdziły jakiegokolwiek zagrożenia skarżącego, bowiem w kopercie znajdował się budyń, a nadawcą przesyłki była znajoma skarżącego.
[...] Komendant Wojewódzki Policji decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...], działając na podstawie art. 10 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 pkt 1 oraz art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jedn. z 2012 r. poz. 576), odmówił skarżącemu S. S. wydania pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej w celu ochrony osobistej w ilości jednego egzemplarza. W uzasadnieniu wskazał, że zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy, właściwy organ Policji wydaje pozwolenie na broń, jeżeli wnioskodawca nie stanowi zagrożenia dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego oraz przedstawi ważną przyczynę posiadania broni. Pozwolenie na broń wydaje się w szczególności w celach ochrony osobistej. Przepis ten stanowi także, że za ważną przyczynę dla pozwolenia na broń do celów ochrony osobistej, uważa się w szczególności stałe, realne i ponadprzeciętne zagrożenie życia, zdrowia lub mienia. Przesłanki powyższe muszą istnieć łącznie, a zagrożenie wynikać z obiektywnych okoliczności, a nie tylko z przekonania osoby wnioskującej o wydanie jej pozwolenia na broń. Ciężar udowodnienia, iż taki stan faktyczny występuje, spoczywa na tej osobie, co nie zwalnia organu Policji z obowiązku podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz uzyskania całego materiału dowodowego, pozwalającego na swobodną ocenę czy żądanie jest uzasadnione i pozwolenie na broń należy wydać. Osoby uprawnione do wydawania pozwolenia na broń muszą nie tylko brać pod uwagę subiektywnie pojmowany interes konkretnego obywatela, ale także mieć wzgląd na interes bezpieczeństwa i porządku publicznego. Ten wzgląd zaś dyktuje konieczność ścisłej reglamentacji pozwoleń na broń (zwłaszcza broni palnej, której użycie w każdym przypadku zagraża zdrowiu lub życiu innych osób), tj. wydawanie ich tylko w sytuacjach uznanych za szczególne. Przedstawione przez skarżącego argumenty wydania jej żądanego uprawnienia, nie stanowią ważnej przyczyny posiadania pozwolenia na drugi egzemplarz broni palnej bojowej do ochrony osobistej, bowiem nie wykazał on, że będąc prokuratorem działu śledczego Prokuratury Rejonowej K., iż z tego tytułu kiedykolwiek znalazł się w realnym niebezpieczeństwie i tak zaprezentowana ważna przyczyna posiadania drugiego egzemplarza broni palnej bojowej do ochrony osobistej jest niewystarczająca, bowiem nie jest to okoliczność potwierdzająca ponadprzeciętne zagrożenie wnioskodawcy. Nie dowodzi bowiem o bezpośrednim, stałym i realnym zagrożeniu życia, zdrowia lub mienia strony. Niewątpliwie skarżący z racji wykonywanego zawodu prokuratora, często spotyka się z osobami mającymi kontakty ze światem przestępczym lub wywodzącymi się z niego i występuje w sądzie w różnych sprawach karnych, jednakże okoliczność ta nie wyróżnia jej na tle innych osób wykonujących zawód zaufania publicznego, a jego obawy o swoje bezpieczeństwo związane z wykonywanym zawodem, nie mogą przesądzać o przyznaniu pozwolenia na drugi egzemplarz broni palnej bojowej do ochrony osobistej. Zatem fakt wykonywania zawodu prokuratora nie uzasadnia, sam w sobie, wydania pozwolenia na broń palną bojową do ochrony osobistej i powołując się na orzecznictwo sądowe podano, że takie zawody, jak sędzia czy prokurator nie zostały uznane przez ustawodawcę za zawody na tyle niebezpieczne, aby z mocy prawa wyposażać osoby je wykonujące w broń służbową. O prywatną broń do ochrony osobistej ubiegają się więc one na takich samych zasadach, jak inni obywatele, w tym także policjanci, gdy ubiegają się o prywatną broń do ochrony osobistej, choć w czasie wykonywania obowiązków służbowych jest im przydzielana broń służbowa. A bezsprzecznym jest, iż osoby wykonujące powyższe zawody, podobnie jak strona, wielokrotnie uczestniczą m. in. w bardzo poważnych sprawach karnych i mają z racji wykonywanego zawodu bezpośrednią styczność z najgroźniejszymi przestępcami bądź nawet zorganizowanymi grupami przestępczymi. Obowiązująca ustawa o broni i amunicji nie przewiduje dla żadnej z grup osób wykonujących zawody prawnicze uprzywilejowanej pozycji co do przesłanek w sprawach o wydanie pozwolenia na indywidualną broń, więc prawnicy podlegają takim samym rygorom, jak pozostali obywatele. Zatem, przekonanie strony o jej zagrożeniu związanym z wykonywanym zawodem, nie może przesądzić o przyznaniu pozwolenia na drugi egzemplarz broni palnej. Z zebranej o skarżącym opinii wynika, że w miejscu zamieszkania nie prowadzono postępowań przygotowawczych w związku z obawami zagrożenia życia i zdrowia samego skarżącego i członków jego rodziny. W tej sytuacji przeświadczenie skarżącego, iż jego realne i ponadprzeciętne zagrożenie uzasadnia wydanie pozwolenia na drugi egzemplarz broni do ochrony osobistej, należy uznać za czysto subiektywne. Za powyższym nie może przemawiać również fakt, iż posiadana jednostka broni ma usterki i skarżący oddaje ją do napraw rusznikarskich. Argument skarżącego, iż potrzebuje lżejszej broni, umożliwiającej wygodne noszenie jej przy sobie, zwłaszcza podczas całodobowych dyżurów prokuratorskich oraz latem, pod letnią odzieżą, także nie może przesądzić o przyznaniu stronie żądanego uprawnienia. Skarżący ma bowiem możliwość zbycia posiadanej jednostki broni i w jej miejsce zakupienia nowej jednostki broni, nowocześniejszej, nie posiadającej wad technicznych, w tym o mniejszych gabarytach oraz kalibrze, którą będzie mogła nosić również pod odzieżą letnią. Podkreślono, że nawet funkcjonariusze służb mundurowych, wykonujący szczególnie niebezpieczną pracę, wyposażeni są z reguły tylko w jedną jednostkę broni. Ponadto skarżący w celu poprawy ochrony swojego bezpieczeństwa, może dodatkowo skorzystać ze środków ochrony, na posiadanie których nie jest wymagane pozwolenie organów Policji. Nie jest jednak rolą organu Policji pouczanie strony co do możliwych sposobów unikania niebezpieczeństw związanych z charakterem jej zatrudnienia. Powyższe wskazówki mają jedynie na celu zasygnalizowanie, iż upatrywanie środka ochrony tylko i wyłącznie w posiadaniu drugiego egzemplarza broni palnej bojowej, nie jest zasadne. Reasumując, przyznanie prawa do posiadania broni nie może zatem opierać się wyłącznie na subiektywnym przekonaniu wnioskodawcy i niezbędne jest przedstawienie przez niego ważnej przyczyny przemawiającej za takim rozstrzygnięciem, bowiem pozwoleń na broń nie wydaje się w celu wyłącznie prewencyjnym, a skarżący nie udowodnił, aby zagrożenie jego życia, zdrowia lub mienia wymagało nabycia kolejnego egzemplarza broni palnej bojowej do ochrony osobistej. Tym samym, w interesie społecznym nie leży rozstrzygnięcie wniosku zgodnie z wolą skarżącego. Pozwolenia na broń poddane są administracyjnej reglamentacji. Jest to więc prawo szczególne i uzyskać winna je osoba, która wykaże, że za udzieleniem jej pozwolenia przemawiają szczególne okoliczności, wskazujące na niezbędną potrzebę wyposażenia jej w taki środek ochrony. W sytuacji, gdy takich okoliczności brak, pierwszeństwo należy przyznać interesowi społecznemu, który przejawia się tym, by nie wydawać pozwoleń ponad rzeczywistą i niezbędną potrzebę, wynikającą z celu, do którego broń ma być przeznaczona. Pozwoleń na broń palną bojową do ochrony osobistej nie wydaje się bowiem "na wszelki wypadek", a skarżący posiada pozwolenie na jeden egzemplarz broni palnej bojowej i jest to wystarczający środek do ochrony osobistej.
W odwołaniu z dnia [...] lipca 2013 r. do Komendanta Głównego Policji, skarżący wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez wydanie orzeczenia zgodnego z jego wnioskiem zarzucając jej:
– błąd w ustaleniach faktycznych prowadzący do niesłusznego uznania, że interes społeczny w realiach niniejszej sprawy sprzeciwia się rozszerzeniu mu pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej do ochrony osobistej o drugą (zastępczą) jednostkę,
– obrazę prawa procesowego – art. 12, 75, 77 i 80 k.p.a. poprzez niedostatecznie wnikliwe rozpatrzenie sprawy i błędną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego, co w efekcie doprowadziło do wydania decyzji administracyjnej nie uwzględniającej słusznego wniosku strony,
– obrazę prawa materialnego – art. 10 ust. 1 i ust. 3 pkt 1 ustawy o broni i amunicji poprzez przekroczenie granicy dopuszczalnego uznania administracyjnego i bezzasadne przyjęcie, pomimo spełnienia przez niego wszelkich przesłanek ustawowych do posiadania broni palnej bojowej do ochrony osobistej i wykazania, że w czasie niniejszego postępowania i realnego zagrożenia dla życia i zdrowia wnioskodawcy i jego rodziny posiadany przez niego podstawowy egzemplarz broni palnej był niesprawny, iż nie jest możliwym rozszerzenie stronie pozwolenia na drugą (zastępczą) jednostkę broni tj. posiadanie broni zastępczej bez dostatecznego uzasadnienia prawnego i faktycznego dla tego rodzaju błędnego założenia
Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...], mając za podstawę art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu – powołując się na opisany powyżej stan faktyczny i powołując się na argumenty w niej przedstawione – podał, że kwestia zagrożenia najbliższych skarżącego nie ma wpływu na sposób rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, bowiem nie ma związku z podnoszoną argumentacją dotyczącą jego osoby i gdyby życie lub zdrowie najbliższych wnioskodawcy, pełnoletnich osób było stale, realnie i ponadprzeciętnie zagrożone, to winni oni samodzielnie wystąpić do właściwego organu Policji z wnioskiem o wydanie pozwolenia na broń do ochrony osobistej, co wynika z oczywistego faktu, iż pod jego nieobecność (np. z powodu całodobowych dyżurów prokuratorskich bądź wykonywania innych obowiązków służbowych, byliby pozbawieni jego bezpośredniego wsparcia. Ponadto brak przesłanek negatywnych, a na co wskazuje skarżący, nie wystarcza do wydania pozwolenia na broń palną, zaś wykazanie, że zagrożenie życia i zdrowia jest ponadprzeciętne, stałe, realne i wymaga nieprzerwanej ochrony przy pomocy broni palnej, musi być przez wnioskodawcę udowodnione, a nie uprawdopodobnione. Dalej dodano, że organ pierwszej instancji w dniu [...] lutego 2010 r. wydał skarżącemu pozwolenie na jedną jednostkę broni palnej bojowej do ochrony osobistej i na mocy tego pozwolenia w kwietniu 2010 r. tylko i wyłącznie według własnego uznania, bowiem organy Policji w żadnym zakresie nie narzuciły mu swojego zdania w tym względzie, zakupił on model broni z 2010 r. (nowoczesny pistolet [...], wówczas najnowszy produkt renomowanej firmy [...]; wskazany model jest następcą modelu [...]). Skoro jednak strona jest niezadowolona z dokonanego wyboru z uwagi np. na awaryjność, wymóg ciągłych konserwacji i napraw rusznikarskich, a ponadto jest za duża, to może zbyć ją bądź zamienić na inny egzemplarz broni krótkiej bojowej spełniający jej oczekiwania. Organ nie kwestionuje wiec potrzeby posiadania przez skarżącego środka ochrony osobistej, jakim jest broń bojowa (na posiadanie jednego egzemplarza już otrzymał pozwolenie), ale do zapewnienia skarżącemu bezpieczeństwa wystarczy w zupełności jeden egzemplarz broni. Ponadto nawet jeśli skarżący był pozbawiony możliwości ochrony z powodu powierzania swojej broni koncesjonowanym rusznikarzom w celu jej konserwacji i napraw, to jednak nie wskazał żadnych zdarzeń, w których wówczas (lub kiedykolwiek) zagrożone byłoby jego życie lub zdrowie, bądź zasadne byłoby użycie broni palnej do ochrony osobistej. Co więcej, kierując się argumentacją skarżącego, organy Policji zobowiązane byłyby wydawać "od razu" pozwolenie na co najmniej dwa egzemplarze broni, czyli jeden mniejszy gabarytowo, przeznaczony do noszenia w porze letniej, natomiast drugi, większy do noszenia w pozostałych porach roku lub wówczas, gdy broń "na lato" ulegnie uszkodzeniu. Na marginesie dodano, jeżeli w porze letniej ulegałaby wielokrotnemu bądź nagłemu uszkodzeniu np. mniejsza jednostka broni, to posiadacz broni nie łamiąc przepisów nie mógłby nosić broni dużej gabarytowo będąc w letniej odzieży, bowiem byłaby ona widoczna i chcąc temu zapobiec organy Policji musiałyby wydawać pozwolenia na trzy jednostki broni bojowej do ochrony osobistej, które to rozumowanie kłóci się jednak z logiką faktów, a z praktyki policyjnej wynika, że broń nie ulega częstym awariom, a wymagający nieustannych napraw i konserwacji egzemplarz posiadany przez skarżącego jest wręcz ewenementem. W takiej sytuacji, wbrew zawartemu w odwołaniu stanowisku, wydanie skarżącemu pozwolenia na kolejny egzemplarz broni, stałoby w sprzeczności z reglamentacyjnym charakterem ustawy o broni i amunicji, a tym samym z racjami interesu społecznego, które przejawiają się w tym, aby pozwoleń na broń palną nie było więcej, niż to wynika z niewątpliwej konieczności określonej celem, do którego broń bojowa ma być używana. Pozwolenie na broń bojową nie jest bowiem wydawane na wszelki wypadek, w tym "na wypadek" uszkodzenia posiadanej dotąd jednostki broni czy nabycia broni umożliwiającej skryte noszenie w każdych warunkach pogodowych, a jedynie wtedy, gdy zebrany materiał dowodowy potwierdza, iż ze względu na stopień zagrożenia wnioskodawcy dotychczasowa ilość broni bojowej jest niewystarczająca. Ustosunkowując się natomiast do zarzutu, że organ pierwszej instancji wydał pozwolenie na broń choremu psychicznie alkoholikowi stwierdzono, że organy Policji nie mają kompetencji i wiedzy medycznej, aby oceniać kto jest, bądź nie, osobą chorą psychicznie lub uzależnioną od alkoholu. Stosowne w tym zakresie orzeczenia lekarskie i psychologiczne potwierdzające zdolność do dysponowania bronią palną mogą wydawać wyłącznie lekarze i psycholodzy upoważnieni do przeprowadzania badań osób ubiegających się o pozwolenie na broń lub posiadających takie pozwolenie. Na marginesie dodano, iż poczucie bezpieczeństwa może zapewnić nie tylko broń palna, ale również inne, nie wymagające pozwolenia na broń środki ochrony, takie jak ręczny miotacz gazu obezwładniającego (w tym pistolety RMG), czy paralizator. Zatem w sytuacjach, w których skarżący nie może korzystać z posiadanej jednostki broni, może rozważyć wyposażenie się w te właśnie środki, o ile jest to niezbędne dla jej komfortu psychicznego. Ponadto nie sposób odnieść do argumentu, iż w innych znanych skarżącemu przypadkach, organ I instancji wydał pozwolenie na broń "zastępczą", bowiem bez zbadania konkretnej sprawy nie jest bowiem ustalenie czy faktycznie organ ten narusza zasadę równości obywateli wobec prawa, zaś skarżący nie podał żadnych bliższych okoliczności, które pozwoliłyby na sprawdzenia w tym zakresie.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący S. S. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości zarzucając:
1. obrazę przepisu prawa materialnego a to art. 10 ust. 1 i ust. 3 pkt 1 ustawy o broni i amunicji poprzez przekroczenie granicy swobodnego uznania w wyniku niewłaściwej interpretacji przepisu ustawy,
2. naruszenie art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i art. 6 k.p.a. poprzez działanie nie na podstawie i w granicach prawa lecz oparcie zaskarżonej decyzji na kryteriach pozaustawowych, nie znajdujących oparcia na gruncie obowiązujących od dnia 11 marca 2011 r. przepisów znowelizowanej ustawy o broni i amunicji, co stanowi przejaw roszczenia sobie przez organ administracji posiadania uprawień nie przyznanych mu ustawą,
3. wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem przepisów o postępowaniu administracyjnym, a to art. 12, 75, 77 i 80 k.p.a., gdyż wydana została w oparciu o niedostatecznie wnikliwie rozpatrzony materiał dowodowy, a jedynie o część przedstawionych dowodów, oraz błędną interpretacje materiału dowodowego, co w efekcie doprowadziło do wydania decyzji w kształcie w jakim została ona wydana.
W uzasadnieniu natomiast powołał się na zasadę legalizmu i stwierdził, że istnieje kategoryczny zakaz działania organu tam, gdzie nie pozwala mu na to ustawa, a istnienie uznania musi być wprost przyznane ustawą, a nie domniemane. Natomiast organ był związany normą prawną do wydania mu pozwolenia na broń. Ponadto broń do ochrony osobistej należy stale używać, aby nie zatracić umiejętności strzeleckich, a takie używanie broni powoduje i będzie powodować uszkodzenia. W dalszej części wskazał, że organ Policji niewłaściwie interpretuje znowelizowane przepisy ustawy i dopiero aktualne orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego dokonało wiążącej wykładni przepisów wskazując, że decyzje podjęte na podstawie art. 10 ustawy, nie mają charakteru uznaniowego, lecz decyzji związanej i w dalszym ciągu dokonał analizy stanowiska judykatury w tym zakresie.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, a wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne dodał, że faktycznie stanowisko judykatury po nowelizacji ustawy ograniczyło uznaniowość organów w zakresie wydania pozwolenia na broń, jednakże nie pozbawiło uprawnień organów Policji do ustalania ilości egzemplarzy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Skarga analizowana pod tym kątem podlega oddaleniu, bowiem zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem. Na samym wstępie rozważań wskazać jednak zdecydowanie należy, że z treści obowiązujących przepisów, nie da się wywieść ogólnego i powszechnego prawa obywateli do posiadania broni, ponieważ owo prawo nie zostało zaliczone do wolności i praw osobistych obywatela w świetle Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zatem w myśl powyższej tezy i na mocy obowiązujących przepisów, a o czym będzie mowa niżej, posiadanie broni podlega ścisłej reglamentacji, zaś stanowisko takie znajduje swoje uzasadnienie w utrwalonej już linii judykacyjnej i wystarczy w tym miejscu zacytować chociażby jedno z takich orzeczeń, a mianowicie "posiadanie i używanie broni i amunicji stanowi tradycyjnie sferę daleko idącej reglamentacji administracyjnoprawnej. Oznacza to, że dostęp jednostki do broni poddany jest istotnym ograniczeniom, co wynika zarówno z monopolu państwa na stosowanie środków przemocy, jak i potrzeby zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego" (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 października 2005 r., sygn. akt II OSK 97/05). W dalszej części rozważań zaakcentować należy, że organ Policji podejmując decyzję administracyjną w tego rodzaju sprawach, jest związany rygorami procedury administracyjnej określającej jego obowiązki w zakresie prowadzenia postępowania administracyjnego i orzekania. Musi więc przestrzegać zasady dochodzenia do prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), której realizacja wymaga, aby dopuścić jako dowód w sprawie wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia stanu faktycznego, a nie jest sprzeczne z prawem (art. 75 k.p.a.). Ponadto jest zobowiązany do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 k.p.a.). Musi wreszcie w sposób wyczerpujący zebrać, rozpatrzyć i ocenić cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a.) oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 k.p.a.
Mając zatem powyższe na uwadze stwierdzić należy, że przy rozpoznawaniu sprawy administracyjnej w przedmiocie wydania skarżącemu S. S. pozwolenia na posiadanie drugiego egzemplarza broni palnej bojowej do ochrony osobistej, zarówno z akt administracyjnych, jak i z uzasadnienia decyzji wynika, że – w ocenie Sądu – organ Policji zadośćuczynił powyższym powinnościom wyczerpująco badając wszystkie okoliczności faktyczne i dokonał obiektywnej oraz wnikliwej ich oceny, wydając decyzję odmowną.
Stosownie bowiem do treści art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jedn. z Dz. U. z 2012 r. poz. 576 ze zm.), pozwolenie na broń wydaje się m.in. w celu ochrony osobistej, a w myśl ust. 1 tegoż przepisu, właściwy organ Policji wydaje pozwolenie na broń, jeżeli wnioskodawca nie stanowi zagrożenia dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego oraz przedstawi ważną przyczynę posiadania broni. Z kolei według treści ust. 3 pkt 1 powyższego przepisu, za ważną przyczynę, o której mowa w ust. 1, uważa się w szczególności stałe, realne i ponadprzeciętne zagrożenie życia, zdrowia lub mienia – dla pozwolenia na broń do celów ochrony osobistej, osób i mienia.
Rację ma zatem skarżący, że wobec osoby ubiegającej się o pozwolenie na posiadanie broni palnej bojowej w celu ochrony osobistej, organy Policji nie są uprawnione do badania innych przesłanek poza tymi, wskazanymi w art. 10 ust. 1 i ust. 3 pkt 1 ustawy. Nowela do ustawy o broni i amunicji z dnia 5 stycznia 2011 r. zasadniczo wyeliminowała uznaniowość organu poprzez ścisłe wskazanie pozytywnych i negatywnych warunków wydania pozwolenia na broń. Jednakże prócz celu wydania pozwolenia i rodzaju broni, ustawodawca ustanowił elementem materialnym decyzji administracyjnej także "liczbę egzemplarzy", na co wskazuje dyspozycja art. 12 ust. 2 ustawy ("pozwolenie na broń wydawane jest w drodze decyzji administracyjnej, w której określa się cel, w jakim zostało wydane oraz rodzaj i liczbę egzemplarzy broni."). Wskazanie "liczby egzemplarzy broni" jest wprawdzie elementem obligatoryjnym decyzji, jednak organ Policji ma pełną swobodę w zakresie określenia tej liczby. Jest to bowiem element rozstrzygnięcia, który ma w pełni charakter uznaniowy. O ile zakres swobody, jaką posiada organ Policji w zakresie oceny przesłanek, które uprawniają wydanie pozwolenia na broń palną w celu ochrony osobistej, ograniczają normy materialnoprawne, tj. wspomniany już wyżej art. 10 ust. 1 i ust. 3 pkt 1, tak w przypadku określenia "liczby egzemplarzy" broni danego rodzaju, organ dysponuje luzem decyzyjnym. Zatem w odniesieniu do określenia liczby egzemplarzy broni konkretnego rodzaju, należy zastosować wykładnię celowościową przepisów ustawy o broni i amunicji, w oparciu o stan faktyczny ustalony na podstawie materiału dowodowego, zebranego stosownie do przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Pomiędzy ważną przyczyną, a liczbą i rodzajem broni objętej wnioskiem powinna istnieć współzależność, a każdy przypadek powinien być oceniany przez organ indywidualnie w tym znaczeniu, że należy określić adekwatną liczbę egzemplarzy do deklarowanego celu. Organ nie jest w tym przypadku związany żądaniem wnioskodawcy i może, w oparciu o obiektywne kryteria, określić odpowiednią liczbę egzemplarzy broni.
Zatem nietrafna jest argumentacja skarżącego, że spełnienie przez niego kryteriów formalnych określonych w art. 10 ust. 1 i ust. 3 pkt 1 ustawy do uzyskania pozwolenie na broń palną bojową do celów ochrony osobistej oznacza jego prawo do uzyskania pozwolenia na nieograniczoną ilość egzemplarzy.
W dalszej części stwierdzić również należy, że sąd administracyjny w szczególności kontroluje, czy w toku tego postępowania podjęto wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, czy zebrano wszystkie dowody w celu ustalenia istnienia bądź nieistnienia ustawowych przesłanek decyzji uznaniowej oraz, czy podjęta na ich podstawie decyzja nie wykracza poza granice uznania administracyjnego, czyli nie nosi cech dowolności. Natomiast sam wybór rozstrzygnięcia, dokonywany na podstawie kryteriów słuszności i celowości, pozostaje już jednak poza kontrolą sądowoadministracyjną. Sąd administracyjny nie jest bowiem władny wkraczać w to uznanie, gdyż wtedy musiałby dokonać oceny zaskarżonej decyzji z punktu widzenia słuszności i celowości, wykraczając poza granice określone we wskazanym już wyżej art. 1 § 1 i § 2 ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt poznawanej sprawy bezspornym jest, że skarżący pełniąc urząd prokuratora, spełnia przesłanki stałego, realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia życia, zdrowia lub mienia i w tej sytuacji i wobec powyższego wydano mu w dniu [...] lutego 2010 r. pozwolenie na jedną jednostkę broni palnej bojowej do ochrony osobistej. Natomiast organ w sposób pełny i przekonywujący uznał, iż nie zaszły okoliczności do rozszerzenia mu pozwolenia na posiadanie drugiego egzemplarza broni palnej bojowej w tym samym celu. Jak słusznie przeanalizowano – zdaniem Sądu – w podobnej sytuacji do skarżącego znajduje się wiele osób pełniących funkcje publiczne, które są zagrożone w stopniu podobnym, co skarżący. Jednak nie oznacza to automatyzmu w przyznawaniu im pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej dla celów ochrony osobistej. Ponadto skarżący nie wykazał, iż z racji pełnionej funkcji znalazł się w tak realnym niebezpieczeństwie, aby zasadnym było wydać mu pozwolenie na posiadanie drugiego egzemplarza broni. Wszak nie prowadzono żadnych postępowań w związku z obawami o zagrożenie jego życia lub zdrowia i wobec powyższego przekonanie skarżącego o takim zagrożeniu uznać należy za całkowicie subiektywne. W sposób przekonywający organ uzasadnił również, iż ewentualna usterkowość posiadanego egzemplarza broni w sytuacji, gdy wcześniej ona nie występowała, powinna skutkować zbyciem jej przez skarżącego broni i zakupieniem nowej, lepszej jakościowo jednostki palnej z jednoczesnym uwzględnieniem możliwości użytkowania i przenoszenia jej w warunkach letnich, zaś gdyby i to nie podniosło jego komfortu związanego z ochroną osobistą, zakupienie dodatkowo takich środków ochrony, które nie wymagają zezwolenia na ich posiadanie. Ponadto ewentualna obawa o zagrożenie najbliższych skarżącego, winna być regulowana – jak słusznie zauważył organ – poprzez złożenie przez nich samych wniosku o wydanie zezwolenia na posiadanie broni. Reasumując, organ w sposób klarowny i logiczny uzasadnił zbędność posiadania przez skarżącego drugiego egzemplarza broni palnej bojowej w celach ochrony osobistej. Stąd też nie dopuścił się on – przy uwzględnieniu dokonanej już wyżej analizy prawnej – obrazy wskazanego w skardze przepisu art. 10 ust. 1 i ust. 3 pkt 1, jak również art. 6 i 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, jak również wobec pełnego, rzetelnego i wyczerpującego postępowania administracyjnego, przepisów art. 12, 75, 77 i 80 k.p.a.
Z kolei odnosząc się do tezy, że wniosek skarżącego winien być rozpatrywany w trybie art. 155 k.p.a. stwierdzić należy, że wprawdzie organ w zaskarżonej decyzji wspomniał o takiej ewentualności, lecz po pierwsze nie ma to wpływu na wynik sprawy, a po drugie – i to przede wszystkim – takie sformułowanie jest całkowicie pozbawione jakiejkolwiek racji. Wszak skarżący we wniosku z dnia [...] grudnia 2012 r. nie wnosił o zmianę wcześniejszej decyzji w tym właśnie trybie, lecz być może niefortunnie tytułując ów wniosek o "rozszerzenie" pozwolenia w uzasadnieniu sprecyzował go już wyraźnie stwierdzając, że prosi "o wydanie mi pozwolenia na drugą jednostkę broni". Ponadto organ nie zwracał się do wymienionego o ewentualnie sprecyzowanie wniosku, zaś sam skarżący w żadnym z pism procesowych w toku postępowania administracyjnego nie wnosił o rozpatrzenie jego sprawy w trybie art. 155 k.p.a.
Zatem Sąd dokonując oceny zaskarżonej decyzji w omówionym wyżej zakresie, nie stwierdził, aby naruszała ona prawo w stopniu uzasadniającym jej wzruszenie. Jak wyżej wskazano, decyzja uznaniowa może być przez Sąd uchylona w wypadkach stwierdzenia, iż została wydana z takim naruszeniem przepisów prawa o postępowaniu lub prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. O tego rodzaju naruszeniach można mówić, gdyby organ pozostawił poza swoimi rozważaniami argumenty podnoszone przez stronę, pominął istotny dla rozstrzygnięcia materiał dowodowy lub dokonał jego oceny wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego.
W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 w zw. z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło