II SA/Wr 203/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E.Z. i J.Z. postanawia 1. odrzucić skargę; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Pismem z dnia 29 mara 2016 r. E.Z. i J.Z. wnieśli bezpośrednio do Sądu skargę, domagając się w niej umorzenia nałożonej kary grzywny postanowieniami na kwotę 55636,39 zł oraz zobowiązanie pozwanego Urzędu do zwrotu już wyegzekwowanej emerytury. W nagłówku skargi skarżący wskazali organ - Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego powiatu grodzkiego J.G.. W skardze podniesiono m.in. kwestię, że w/w organ oskarżył skarżących o wybudowanie samowolnie drewnianego budynku gospodarczego, co – zdaniem skarżących – jest całkowitą nieprawdą. Jak oświadczyli skarżący, nigdy nie byli inwestorami żadnego budynku gospodarczego ani jego właścicielami czy zarządcą. Taki budynek nigdy nie istniał. Ojciec skarżącego w 1986 r. za zgodą zarządcy działki pobudował "szopę", którą obecnie rzeczoznawca nazywa "wiatą". Obecnie ta wiata stoi i służy nadal do przechowywania narzędzi budowlanych i materiału, bo budowa domu do dziś jest niezakończona. Inspektor ukarał skarżących wysoką karą. W konkluzji skarżący wnieśli o możliwie szybkie rozpoznanie skargi i wstrzymanie egzekucji co miesiąc 1000 zł. Jednocześnie ze skargą skarżący wnieśli o zwolnienie od kosztów sądowych. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II w WSA we Wrocławiu z dnia 5 kwietnia 2016 r. wezwano skarżących do usunięcia braków formalnych skargi poprzez określenie co jest przedmiotem skargi, a jeśli jest nim akt administracyjny (decyzja, postanowienie, inny akt) - przez nadesłanie jego kopii - w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi na to wezwanie pismem z dnia 26 kwietnia 2016 r. skarżący wskazali, że wnoszą aby Sąd uchylił decyzje administracyjne PINB powiatu grodzkiego J.G., które są niezgodne z opinią rzeczoznawcy budowlanego, oraz zobowiązał w/w organ do zwrotu już zabranej emerytury na wydane postanowienia o ukaraniu. Skarżący uważają, że jest to akt administracyjny, wydane decyzje i postanowienia przez Urząd Miasta J.G., tj. PINB powiatu grodzkiego J.G.. Urząd administracyjny sprawujący kontrolę nad budownictwem w mieście J.G.. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Skarga do sądu administracyjnego może być skutecznie wniesiona, jeżeli odpowiada wymaganiom określonym w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Zgodnie z art. 49 § 1 P.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania. Jeżeli pismem tym jest skarga, przewodniczący wzywa stronę do jej uzupełnienia lub poprawienia w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi. W rozpatrywanej sprawie skarżący wprawdzie udzielili odpowiedzi na wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi, ale jej treść nie pozwala na nadanie skardze biegu, co uzasadnia odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., zgodnie z którym sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Z tych względów orzeczono jak w punkcie pierwszym sentencji. Nadto należy również zwrócić uwagę, przyjmując że organem, którego skarga dotyczy, jest PINB powiatu grodzkiego J.G., iż zgodnie z art. 52 § 1 P.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 P.p.s.a.). Akty podejmowane przez powiatowego inspektora nadzoru budowlanego są aktami podejmowanymi w pierwszej instancji, od których przysługuje prawo złożenia do wojewódzkiego inspektora nadzoru budowanego środków zaskarżenia, o których mowa w wyżej powołanym art. 52 § 2 P.p.s.a.. To również prowadziłoby do uznania skargi za niedopuszczalną, co obligowałoby do jej odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a.. Odrzucenie skargi skutkować musi odmową przyznania skarżącym prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów na podstawie art. 247 P.p.s.a, zgodnie z którym prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Jak podkreśla się w orzecznictwie, art. 247 P.p.s.a. wprowadza samodzielną, negatywną przesłankę przyznania stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Prawo to nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi, co oznacza, że ocena w tym przedmiocie dokonywana jest w oderwaniu od sytuacji materialnej strony. Stwierdzenie przez sąd, że w sprawie zachodzi sytuacja oczywistej bezzasadności skargi, skutkuje odmową przyznania prawa pomocy (postanowienie NSA z dnia 30 września 2014 r., sygn. akt II OZ 998/14, publ. LEX nr 1530922). O oczywistej bezzasadności skargi z art. 247 P.p.s.a. można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. Chodzi więc o sytuację, w której obowiązujące prawo wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego. Oznacza, to że zastosowanie powołanego przepisu jest dopuszczalne wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości, co do braku szans na uwzględnienie skargi. W szczególności dotyczy to sytuacji, w której skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 P.p.s.a. (postanowienie NSA z dnia 24 kwietnia 2014 r., sygn. akt I OZ 329/14, publ. LEX nr 1473377). Z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Stąd orzeczono jak w punkcie drugim sentencji.