III SA/Wr 12/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Guziński Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Malinowska-Grakowicz Sędzia WSA Anna Siedlecka (sprawozdawca) Protokolant specjalista Ewa Bogulak po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 9 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi A Spółki z o.o. w B. na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę w całości. Postanowieniem z dnia [...]. (nr [...]) Główny Inspektor Transportu Drogowego odmówił "A" sp. z o.o. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji P. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej jako PWITD) z dnia [...]r. (nr [...]). Stan faktyczny w niniejszej sprawie przedstawia się następująco: Wymienioną wyżej decyzją z dnia [...]r. organ I instancji (PWITD), działając na podstawie art. 92a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. O transporcie drogowym, zgodnie z ustaleniami protokołu z dnia [...]. nałożył na "A" sp. z o.o z/s w B. karę pieniężną w kwocie [...]zł za wykonywanie samochodem ciężarowym marki [...] (nr rej. [...]) przewozu -"sceny na imprezę masową" z miejscowości B. w woj. P. do S. na terenie S. - na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia. W dniu [...]r. zostało w nadane w placówce pocztowej odwołanie od powyższej decyzji sporządzone w dniu [...]r. przez profesjonalnego pełnomocnika "A" sp. z o.o. wraz wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia odwołania. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik strony wskazał, że o wydaniu skarżonej decyzji z dnia [...]r. Spółka dowiedziała się dopiero w dniu [...]r., tj. z chwilą doręczenia jej upomnienia Nr [...]z dnia [...]r. (znak [...]) wzywającego go do zapłaty należności w kwocie [...]zł. Kontrolowany przed dniem [...]nie miał wiedzy, iż przeciwko niemu wydana został przedmiotowa decyzja, nie miał możliwości zapoznania się z jej treścią, gdyż nie otrzymał bezpośrednio ani za pośrednictwem awiza informacji, że taka decyzja została mu w ogóle wydana, a tym samym został pozbawiony możliwości złożenia odwołania w przewidzianym dla niego terminie. Postanowieniem z dnia [...]r. (nr [...]) Główny Inspektor Transportu Drogowego odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji pierwszoinstancyjnej. Organ wyjaśnił, że decyzja z [...]r. została doręczona stronie na zasadach określonych w art. 44 K.p.a. Pierwsze zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki (ww. decyzji) w Urzędzie Pocztowym w B. wraz z informacją o możliwości jej odebrania w terminie 7 dni od dnia pozostawienia zawiadomienia zostało zrealizowane w dniu [...]r. Zawiadomienie to pozostawiono w oddawczej skrzynce adresata. Termin do odebrania przesyłki upłynął w dniu [...]r. Przesyłka nie została podjęta we wskazanym terminie, tak więc w dniu [...]r. powtórnie pozostawiono zawiadomienie o możliwości odebrania przesyłki w terminie 7 dni. Przesyłki nie odebrano również i w tym terminie. Po upływie terminu do jej podjęcia, Urząd Pocztowy w B. zwrócił przesyłkę do organu w dniu [...]r. W przedmiotowej sprawie doręczenie zostało dokonane, zgodnie z art. 44 § 4 k.p.a., w dniu [...]r., tj. z upływem ostatniego dnia, na który pozostawiono przesyłkę do odebrania w UP. W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy szczegółowo przytoczył przesłanki jakie wnioskodawca winien spełnić łącznie aby termin mógł zostać przywrócony. W ocenie organu nie wszystkie przesłanki zostały spełnione, gdyż strona nie uprawdopodobniła (nie wykazał) braku winy, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło na skutek niezależnych od niej okoliczności. Strona nie przedstawiła jakichkolwiek dowodów świadczących o niedoręczeniu stronie przez Pocztę Polska awizowanych zawiadomień o możliwości odebrania nadesłanej do niej korespondencji. Ponadto wyjaśnienia strony o braku informacji o wydaniu decyzji są niewiarygodne. Strona wiedziała i aktywnie uczestniczyła w toczącym się w stosunku do niej postępowaniu administracyjnym na skutek kontroli przeprowadzonej w dniu [...]r. Strona złożyła wyjaśnienia w tej sprawie w piśmie z dnia [...]r. i przedłożyła swoje dowody, załączając je do tego pisma. Dodatkowo organ stwierdził, że termin zakończenia postępowania został przedłużony na wniosek strony do dnia [...]r. w celu zapoznania się z zebranymi dowodami i do złożenia dowodów. Jadnak do tej daty strona nie podjęła żadnych czynności. Organ zatem zobowiązany był zgodnie z art. 35 k.p.a. zakończyć postępowanie i wydać decyzję. Na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego działający w imieniu "A" sp. z o.o. jej pełnomocnik wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. zarzucając mu naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 58 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez błędną jego wykładnię sprowadzającą się do oceny, iż skarżąca nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, pomimo że skarżąca wykazała, iż o przedmiotowej decyzji faktycznie dowiedziała się dopiero z chwilą doręczenia jej upomnienia nr [...]w dniu [...]r., zaś przed tą datą nie posiadała żadnej wiedzy na temat okoliczności wydania decyzji w przedmiotowej sprawie. W uzasadnieniu skargi wskazano, że organ nie odniósł się w logiczny sposób do twierdzeń skarżącej, mających usprawiedliwić uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Skarżąca niezwłocznie po otrzymaniu upomnienia w dniu [...]r. , z którego dowiedziała się o fakcie wydania decyzji, w terminie złożyła odwołanie i wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia uprawdopadabniając, że bez własne winy uchybiła terminowi. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2014r. poz. 1647 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), zwana dalej w skrócie p.p.s.a., odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W ramach kontroli działalności administracji publicznej przewidzianej w art. 3 p.p.s.a. sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.), zaś jedynym ograniczeniem w tym zakresie jest zakaz przewidziany w art. 134 § 2 p.p.s.a. Orzekanie w granicach sprawy (art. 135 p.p.s.a.) oznacza sprawę będącą przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność, jako pochodną określonego stosunku administracyjnoprawnego i odbywa się z uwzględnieniem ówcześnie obowiązujących przepisów prawa. Badając sprawę w granicach tak zakreślonej kognicji Sąd uznał, że skarga jest bezzasadna. Zdaniem Sądu organy poczyniły w tej sprawie prawidłowe ustalenia faktyczne i zastosowały właściwe w tym zakresie przepisy prawa a skarżącej nie udało się skutecznie ich podważyć w toku postępowania administracyjnego, a także w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym. Wskazać należy, iż zasadą jest, że pisma w postępowaniu administracyjnym doręcza się, zgodnie z art. 45 k.p.a. jednostkom organizacyjnym i organizacjom społecznym w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism. Przepis art. 44 stosuje się odpowiednio. Nie ulega wątpliwości, że skarżąca Spółka jako osoba prawna zalicza się do takich jednostek organizacyjnych. W rozpoznawanej sprawie nie budzi również wątpliwości Sądu, że zaskarżona decyzja została doręczona prawidłowo skarżącym, w trybie określonym w art. 44 k.p.a., w dniu [...]r., w trybie określonym w art. 44 k.p.a. Zgodnie z art. 44 k.p.a. § 1 w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43: 1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego; 2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ. § 2. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. § 3. W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. § 4. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. Po upływie ww. terminów przyjmuje się fikcję doręczenia pisma. Unormowana w tym przepisie instytucja fikcji doręczenia sprowadza się do stwierdzenia, że strona odebrała przesyłkę, podczas gdy fizycznie do takiego odbioru nie doszło. Wynika to z faktu, że strona miała możliwość odbioru skierowanej do niej przesyłki, ale z niej nie skorzystała. Z akt administracyjnych wynika, że w związku z niemożliwością doręczenia adresatowi przesyłki, przesyłka ta zawierająca odpis zaskarżonej decyzji została awizowana oraz pozostawiona do odbioru w placówce pocztowej przy ul. K. [...]. Przesyłka awizowana była w dniach [...]r. oraz [...]r. Zgodnie z art. 44 § 4 k.p.a. należało więc przyjąć, że przesyłka ta została skutecznie doręczona stronie skarżącej w dniu [...]r., to jest z upływem ostatniego dnia 14 - dniowego terminu przechowywania przesyłki w placówce pocztowej. W dniu [...] r. strona skarżąca wniosła do organu odwołanie od decyzji nr [...] z dnia [...]r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia . W ocenie Sądu stwierdzić należy, że organ słusznie uznał, iż strona nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak jej winy w uchybieniu terminu (art. 58 § 1 k.p.a.). Kryterium braku winy wiąże się bowiem z koniecznością dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej, a powołane przez stronę okoliczności nie wskazują na to, że niedokonanie czynności w ustawowym terminie spowodowane było przeszkodą nie do przezwyciężenia przy dochowaniu najwyższej staranności. Za okoliczność braku winy w uchybieniu terminu nie może być uznany powołany przez stronę skarżącą fakt, że nie odebrał dwukrotnie awizowanej przesyłki zawierającej decyzję, ponieważ w skrzynce oddawczej awiza podobno nie było (tak w piśmie, k. 49 akt sądowych). Przede wszystkim, w tym miejscu należy wyraźnie podkreślić, że w aktach sprawy znajduje się prawidłowo awizowana przesyłka zawierająca tą decyzję. Stwierdzenie profesjonalnego pełnomocnika strony skarżącej, że przed dniem [...]r. nie miał wiedzy, że przeciwko niemu wydana została skarżona decyzja i nie miał możliwości zapoznania się z jej treścią, gdyż jej "nie otrzymał bezpośrednio ani za pośrednictwem awiza" stanowi tylko i wyłącznie samo twierdzenie, które nie zostało w żaden sposób uprawdopodobnione. Aby takiemu twierdzeniu przyznać charakter faktu, adresat przesyłki musi uprawdopodobnić, że tak było rzeczywiście. Przywrócenie terminu tylko na podstawie twierdzenia, że awiza nie pozostawiono prowadziłoby bowiem do nieuzasadnionego podważenia instytucji doręczenia zastępczego, tym bardziej, że jak wynika z adnotacji znajdujących się na zwróconej do organu I instancji przesyłce była ona dwukrotnie, prawidłowo awizowana. W każdej takiej sytuacji strona mogłaby obalić domniemanie doręczenia przesyłki w trybie awizo poprzez zwykłe oświadczenie, że awizo to nie zostało umieszczone w skrzynce pocztowej (patrz. postanowienie NSA z dnia 27 września 2012 r. sygn. akt I FZ 292/12). Przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu. Zauważyć należy, że dowód doręczenia przesyłki jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. potwierdzającym fakt i datę doręczenia zgodnie z danymi tam zamieszczonymi. Korzysta zatem z domniemania prawdziwości, które stosownie do § 3 ww. przepisu może zostać obalone przez stronę w ramach przysługujących jej środków prawnych. Uprawdopodobniając brak winy w uchybieniu terminowi, Spółka powinna stosowną argumentacją uwiarygodnić swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda w dokonaniu czynności była od niej niezależna, czego nie uczyniła. Już bowiem na etapie składania wniosku o wydanie kserokopii kwestionowanej decyzji pełnomocnik Spółki oświadczył, że opisana w piśmie " Decyzja z uwagi na przebywanie adresata poza granicami kraju nie została przez niego skutecznie podjęta przez co nie miał możliwości zapoznania się z jej treścią". Pełnomocnik miał na myśli prawdopodobnie organ Spółki. Zaś we wniosku o przywrócenie terminu podniósł z kolei, że skarżący "nie miał możliwości zapoznania się z jej treścią, gdyż nie otrzymał bezpośrednio, ani za pośrednictwem awiza informacji, że taka decyzja została w ogóle wydana". Dopiero na etapie postępowania sądowego, a konkretnie na rozprawie w dniu [...]r. (odbytej po odroczeniu rozprawy z dnia [...]r z wniosku pełn. adw. mgr G. B.) udziałowiec Spółki – R. T. przedłożył skierowaną do Poczty Polskiej w B. poświadczoną kserokopię "Reklamacji dotyczącą przesyłki nr [...]" podpisaną przez prezesa Spółki E. T.. Pismo to nie zawiera daty jego sporządzenia. Załączona zaś do pisma kserokopia zwrotnego potwierdzenia odbioru(z.p.o.) posiada adnotację pełnomocnika stwierdzającą zgodność z oryginałem ale tylko strony pierwszej, natomiast na stronie drugiej z.p.o., na której widnieje data "[...]R." brak jest stwierdzonej zgodności z oryginałem. W przedstawionych okolicznościach, w świetle powyższych wywodów wobec braku stwierdzenia uchybień skutkujących uchyleniem zaskarżonego postanowienia skarga podlegała oddaleniu jako nieuzasadniona, o czym Sąd orzekł biorąc za podstawę rozstrzygnięcia art. 151 p.p.s.a