I OSK 2448/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Tamara Dziełakowska (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski Protokolant st. asystent sędziego Paweł Konicki po rozpoznaniu w dniu 11 września 2018 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. M., A. M. i L. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 czerwca 2016 r. sygn. akt IV SA/Wa 737/16 w sprawie ze skargi J. M., A. M. i L. K. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności orzeczenia 1. oddala skargę kasacyjną, 2. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 10 czerwca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (sygn. akt IV SA/Wa 737/16) oddalił skargę J. M., A. M. i L. K. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] grudnia 2015 r., utrzymującą w mocy decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] lipca 2015 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności orzeczenia. Powyższy wyrok wydany został w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Orzeczeniem Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L. z dnia [...] czerwca 1952 r. na podstawie art. 1, art. 10, art. 21, art. 28, art. 33 i art. 40 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych (tekst jedn. Dz. U. z 1952 r. Nr 4, poz. 31 – zwanego dalej dekretem) oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 3 czerwca 1950 r. w sprawie ustalenia norm szacunkowych dla nieruchomości nabywanych w celu realizacji narodowych planów gospodarczych (Dz. U. Nr 26, poz. 234) wywłaszczono na rzecz Skarbu Państwa z dniem 2 lipca 1951 r. nieruchomość o powierzchni 1440 m2, położoną w [...], wykazaną na planie jako działka pod nr [...], zapisaną w księdze wieczystej Sądu Powiatowego w L. pod nazwą wyk. hip. K.N. [...], będącej własnością J. i C. M. oraz ustalono odszkodowanie za ww. nieruchomość. Wniosek o stwierdzenie nieważności ww. orzeczenia złożyli następcy prawni wywłaszczonych: J. M., A. M. i L. K. Decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. Minister Infrastruktury i Rozwoju na podstawie art. 157 § 1 i art. 158 K.p.a. odmówił stwierdzenia nieważności ww. orzeczenia. Decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. Minister Infrastruktury i Budownictwa na podstawie art. 138 § 1 w związku z art. 127 § 3 K.p.a. utrzymał w mocy ww. decyzję z dnia [...] lipca 2015 r. Jak podkreślił Minister, w okresie obowiązywania dekretu, czyli również w czasie wywłaszczenia ww. nieruchomości, prowadzono tzw. gospodarkę planową, w której każde zadanie gospodarcze mogło być realizowane wyłącznie w ramach narodowego planu gospodarczego przyjętego na dany rok lub na dłuższe okresy czasu. Za zadania gospodarcze wówczas uważano m. in. każdą działalność budowlaną państwa, w tym również budowę budynków administracyjnych dla urzędów państwowych. Nabycie nieruchomości niezbędnej do realizacji inwestycji następowało w celu wykonania zadania inwestycyjnego ściśle określonego w planie inwestycyjnym na dany rok (lata), który to plan mieścił się w narodowym planie gospodarczym na ten rok (lata). Niemożliwa była jakakolwiek inwestycja publiczna bez umieszczenia jej w planie gospodarczym. Budowę budynku Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego przewidziano w Planie Inwestycyjnym na lata 1950 - 1951. Pismem z dnia 8 maja 1951 r. Ministerstwo Bezpieczeństwa Publicznego wystąpiło do Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego o wyrażenie zgody na nabycie terenu położonego w [...], przy czym wbrew twierdzeniom wnioskodawców, nie było koniecznym załączanie opinii Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej. Zastępca Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego zezwoleniem z dnia [...] czerwca 1951 r. udzielił zgody na nabycie ww. nieruchomości oraz udzielił pozwolenia na zbiorowe wezwanie wszystkich właścicieli nieruchomości. Skoro zatem budowa obiektu na nabywanych nieruchomościach była przewidziana w planie inwestycyjnym na lata 1950 – 1951, a co za tym idzie w narodowych planach gospodarczych na lata 1950 – 1951, na inwestycje były przewidziane środki finansowe, z wnioskiem o nabycie nieruchomości wystąpił wykonawca narodowych planów gospodarczych, tj. Ministerstwo Bezpieczeństwa Publicznego, to zezwolenie to zostało wydane prawidłowo przez Zastępcę Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego. O niezbędności nieruchomości dla wykonawcy narodowych gospodarczych przesądzał Przewodniczący Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego, wydając odpowiednie zezwolenie. Potwierdzono to również w zaświadczeniu Prezydium Miejskiej Rady Narodowej z dnia 12 stycznia 1951 r. Minister Infrastruktury i Budownictwa wskazał również, że Wojewódzki Urząd Bezpieczeństwa Publicznego w L. w dniu [...] czerwca 1951 r. wystąpił do właścicieli nieruchomości o jej dobrowolne odstąpienie, wyrażając gotowość kupna nieruchomości. Niepodanie przy tym konkretnie oznaczonej ceny, a jedynie wyrażenie gotowości nabycia nieruchomości za cenę określoną na podstawie dekretu, nie stanowi rażącego naruszenia prawa. Przedmiotowe działki były w dniu oględzin przeprowadzonych w dniu 3 lipca 1951 r. niezagospodarowane, niezabudowane oraz stanowiły działki budowlane. Oświadczenia zaś złożone przez wywłaszczonych potwierdzają, iż nie przysługiwała im nieruchomość zamienna. Wojewódzki Urząd Bezpieczeństwa Publicznego w L. uzyskał zezwolenie na niezwłoczne zajęcie przedmiotowej nieruchomości, ale jej nie zajął przed wydaniem zezwolenia na objęcie nieruchomości. Nie został zatem naruszony art. 14, art. 15 i art. 16 dekretu. Strony zostały zawiadomione obwieszczeniem z dnia 4 lipca 1951 r. przez Prezydium Miejskiej Rady Narodowej o wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego w sposób, który wykluczał możliwość rażącego naruszenia art. 17 dekretu w części dotyczącej czynności. Obwieszczeniem z dnia 29 listopada 1951 r. poinformowano o terminie i miejscu przeprowadzenia rozprawy wywłaszczeniowej i odszkodowawczej, w której jednak w dniu 28 grudnia 1951 r. wywłaszczeni w niniejszej sprawie nie brali udziału. Na rozprawie przedstawiono wycenę wywłaszczonych nieruchomości, ustalone w oparciu o ustalenia poczynione przez biegłych, zawarte w załączniku nr 1 do protokołu, który jednak nie zachował się w aktach sprawy. Brak tego dokumentu uniemożliwia organowi odtworzenie wywodu odnośnie kwoty odszkodowawczej, ale nie skutkuje stwierdzeniem rażącego naruszenia prawa. W badanym orzeczeniu z dnia [...] czerwca 1952 r. również powołano podstawę prawną wywłaszczenia, przedmiot i jego rozmiar, podmiot na rzecz, którego nastąpiło wywłaszczenie, a także pouczono o możliwości i sposobie odwołania się. Orzeczenie to stało się ostateczne w wyniku braku zaskarżenia. Skargę na powyższą decyzję złożyli J. M., A. M. i L. K., zarzucając jej naruszenie art. 1 w zw. z art. 2, art. 8 ust. 1 (d. art. 7 ust. 1) i art. 5 ust. 1 (d. art. 5) dekretu oraz art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. w związku z art. 7 i 8 K.p.a., a także art. 107 § 3 i art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Rozpoznając powyższą skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że nie została ona oparta na uzasadnionych podstawach. Podkreślając nadzwyczajny charakter postępowania nieważnościowego, również w kontekście wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 maja 2015 r. sygn. P 46/13, Sąd pierwszej instancji zaznaczył, że koniecznym stało się dalsze stosowanie art. 156 § 2 K.p.a. w jego obecnym brzmieniu, z uwzględnieniem oceny prawnej wyrażonej przez Trybunał Konstytucyjny i upływu kilkudziesięciu lat od dnia wydania kwestionowanej. Wskazując następnie na materialnoprawną podstawę kontrolowanej decyzji (dekret z dnia 26 kwietnia 1949 r.), Sąd pierwszej instancji podkreślił, że z mocy art. 4 ustawy z dnia 29 grudnia 1951 r. (Dz. U. z 1952 r. Nr 4, poz. 25) czynności dokonane do dnia 31 stycznia 1952 r. zachowywały moc. Brak było zatem podstaw do żądania opinii Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej. Jako nietrafny ocenił Sąd pierwszej instancji zarzut, że wywłaszczenie na rzecz urzędu bezpieczeństwa publicznego nie było wywłaszczeniem w celu realizacji narodowych planów gospodarczych. Nabycie takiej nieruchomości następowało w celu wykonania zadania inwestycyjnego ściśle określonego w planie inwestycyjnym, który mieścił się w narodowym planie gospodarczym na dany rok lub lata. Trafnie przy tym zauważył Minister, że niemożliwa była realizacja jakiejkolwiek inwestycji publicznej bez umieszczenia jej w planie gospodarczym. Wzniesiony natomiast na potrzeby ówczesnego urzędu bezpieczeństwa publicznego budynek służy dziś celom bezpieczeństwa i porządku publicznego. Także brak wskazania konkretnej ceny nabycia nieruchomości w treści wystosowanego wezwania, wbrew zarzutom skargi, nie doprowadził do bezskuteczności wezwania w stosunku do ówczesnych właścicieli nieruchomości. Kwoty odszkodowań obliczane były przez rzeczoznawców w oparciu o sztywne obowiązujące stawki, gdyż nie istniał wolny rynek obrotu nieruchomościami. Ewentualne zastrzeżenia co do sporządzanego na etapie postępowania wywłaszczeniowo – odszkodowawczego elaboratu szacunkowego mogły się w zasadzie sprowadzać do przyjęcia błędnej wielkości szacowanej nieruchomości lub zastosowania nieaktualnych stawek. Skarżący nie podnosił jednak, by takie uchybienia miały miejsce w rozpatrywanej sprawie. Tym samym nie doszło do rażącego naruszenia art. 8 ust. 1 (d. art. 7 ust. 1) dekretu. Podobnie zdaniem Sądu pierwszej instancji nie miało miejsca rażące naruszenie art. 5 ust. 1 (d. art. 5) dekretu. Zezwolenie z dnia [...] czerwca 1951 r. istotnie wydał Zastępca Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego, a w aktach nie zachowało się udzielone mu upoważnienie. Z uwagi jednak na upływ ponad 60 lat nie można oczekiwać, aby akta archiwalne były kompletne. Przepis art. 5 ust. 1 (d. art. 5) dekretu nie stał na przeszkodzie temu, by z upoważnienia Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego zezwolenie takie mógł wydać jego Zastępca. Wydanemu przez niego zezwoleniu nie można było więc zarzucić, iż rażąco naruszyło prawo. Trafnie wobec powyższego ustalił Minister Infrastruktury i Budownictwa, że zachodziły podstawy do wywłaszczenia oraz przyznania odszkodowania, a orzeczenie wydane w tym przedmiocie nie było dotknięte wadą nieważności. Zaskarżona decyzja została podjęta po wyczerpującym rozpoznaniu sprawy w kontekście wystąpienia przesłanek z art. 156 § 1 K.p.a., z zachowaniem art. 15 K.p.a. Właściwie ustalono stan sprawy i wyjaśniono wszelkie jej aspekty, co czyniło zadość wymogom wynikającym z art. 7 oraz art. 77 § 1 K.p.a. Odniesiono się zarówno do zarzutów wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy jak i wniosku o stwierdzenie orzeczenia z dnia [...] czerwca 1952 r. Zaskarżona decyzja została również w sposób prawidłowy uzasadniona, z zachowaniem wymogów art. 107 § 3 K.p.a. Podniesiony z kolei zarzut nieodniesienia się do treści poszczególnych zarzutów zawartych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy i stwierdzenie nieważności Sąd uznał za gołosłowny, skoro nie wymieniono konkretnych zarzutów. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.) oddalił skargę. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyli skarżący, zaskarżając go w całości i zarzucając mu: - naruszenie prawa materialnego w postaci: 1. art. 1 w zw. z art. 2 dekretu poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe przyjęcie przez Sąd, że wywłaszczenie nieruchomości należącej niegdyś do C. i J. małżonków M., położonej w L. na rzecz Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego spełnia przesłanki wskazane w ww. przepisie, w sytuacji gdy wywłaszczenie na rzecz urzędu bezpieczeństwa publicznego, a zatem urzędu, który został powołany do walki z organizacjami niepodległościowymi nie było wywłaszczeniem dla realizacji narodowych planów gospodarczych, co w konsekwencji oznacza, że orzeczenie o wywłaszczeniu zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa; 2. art. 2 dekretu poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe przyjęcie, że postępowanie wywłaszczeniowe mogło być wszczęte na wniosek Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego, co stanowi rażące naruszenie prawa, gdyż urząd ten nie powinien być uznany za wykonawcę narodowych planów gospodarczych, a nawet za urząd państwowy, o którym mowa w art. 2 pkt 1 dekretu, ponieważ do zakresu jego kompetencji należała w szczególności walka z organizacjami niepodległościowymi i ochrona ówczesnego ustroju "ludowo-demokratycznego"; 3. art. 8 ust. 1 (d. art. 7 ust. 1) dekretu poprzez jego błędną wykładnię polegającą na niewłaściwym przyjęciu przez Sąd, że brak wskazania konkretnej ceny nabycia nieruchomości przez Wojewódzki Urząd Bezpieczeństwa Publicznego w L. w treści wystosowanego do ówczesnych właścicieli nieruchomości wezwania, w trybie dawnego art. 7 powołanego dekretu nie doprowadził do bezskuteczności wezwania dokonanego przez organ, w sytuacji gdy zgodnie z powołanymi powyżej przepisami wykonawca narodowych planów gospodarczych był zobowiązany wskazać w treści wezwania cenę konkretnie określoną, a zatwierdzoną przez władzę naczelną wykonawcy; 4. art. 5 ust. 1 (d. art. 5) dekretu poprzez bezpodstawne uznanie przez Sąd, że zezwolenie z dnia 04.06.1951r. jest zgodne z powołanym przepisem, pomimo iż wydał je Zastępca Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego, w sytuacji gdy przepis art. 5 ust. 1 dekretu (d. art. 5) jednoznacznie określał, iż zezwolenie wydaje Przewodniczący Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego, co w konsekwencji powoduje nieważność zezwolenia wydanego przez organ nieuprawniony, a także rażąco narusza powołany przepis; - naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, w postaci: 5. art. 1 i art. 3 § 1 w związku z art. 133 i 106 § 3 P.p.s.a. przejawiające się w tym, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zaniechał wezwania organu do przedstawienia upoważnienia do wydawania zezwoleń dla Zastępcy Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego i bezzasadnie przyjął, iż brak w aktach postępowania stosownego upoważnienia uzasadnia znaczny upływ czasu, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego przyjęcia, iż zezwolenie odpowiada prawu i wobec tego nie doszło do rażącego naruszenia art. 5 ust. 1 (d. art. 5) dekretu; 6. art. 1 i art. 3 § 1 w związku z art. 151, art. 145 ust. 1 lit. a i c P.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. przejawiające się w tym, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej oddalił skargę pomimo tego, że decyzje Ministra Infrastruktury i Budownictwa podjęte zostały z rażącym naruszeniem prawa materialnego wobec przyjęcia, iż orzeczenie o wywłaszczeniu i odszkodowaniu w niniejszej sprawie zostało wydane zgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami prawa, podczas gdy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy świadczy o tym, że przy wydawaniu tego orzeczenia doszło do rażącego naruszenia art. 1 i 2, art. 8 ust. 1 ( d. art. 7 ust. 1), a także art. 5 ust. 1 (d. art. 5) dekretu w zakresie, w jakim opisano to powyżej i niewątpliwie w niniejszej sprawie występują przesłanki do stwierdzenia nieważności orzeczenia o wywłaszczeniu i odszkodowaniu z dnia [...] czerwca 1952 r.; Wskazując na powyższe, skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz o zasądzenie na rzecz skarżących kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm prawem przepisanych, a także rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. Odpowiedź na skargę kasacyjną złożył Minister Infrastruktury i Budownictwa, wnosząc o jej oddalenie, zasądzenie od skarżących na jego rzecz kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych oraz rozpoznanie sprawy na rozprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest niezasadna. Oceniając wniesioną skargę kasacyjną w granicach określonych przepisem art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. – zwanej także P.p.s.a.) i nie dostrzegając przy tym wystąpienia przesłanek nieważności, o których mowa w § 2 tego przepisu, jako niezasadne należało ocenić zarzuty naruszenia art. 1 w związku z art. 2 dekretu i art. 2 dekretu (zarzut 1 i 2). Zgodnie z art. 2 pkt 1 dekretu: Prawo przejmowania, nabywania, zbywania i przekazywania nieruchomości w trybie niniejszego dekretu służy wykonawcom narodowych planów gospodarczych, a mianowicie: 1) władzom i urzędom państwowym". Jak wynika z treści orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L. z dnia [...] czerwca 1952 r. wywłaszczenia dokonano na rzecz Skarbu Państwa (Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego w Warszawie), a więc bez wątpienia na rzecz ww. podmiotów. Podnoszona natomiast w kasacji historyczna ocena działalności tego Urzędu jako pozaprawna wykracza poza granice postępowania w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji (orzeczenia) administracyjnego, szczególnie w aspekcie przesłanek z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Nie zakwestionowano również skutecznie tego, że wywłaszczenia nastąpiło w celu realizacji narodowych planów gospodarczych. Nie zasługiwał na uwzględnienie także zarzut naruszenia art. 8 ust. 1 (d. art. 7 ust. 1) dekretu. Zgodnie z kolei z tym przepisem: Wykonawca narodowych planów gospodarczych, który uzyskał zezwolenie, przewidziane w art. 5, obowiązany jest wezwać właściciela nieruchomości, niezbędnej dla realizacji planu, by odstąpił mu tę nieruchomość za cenę, określoną na podstawie art. 28 przez wykonawcę, a zatwierdzoną przez prezydium wojewódzkiej rady narodowej. Zatwierdzając cenę, prezydium wojewódzkiej rady narodowej ustali jednocześnie warunki zapłaty. Cenę zatwierdza i ustala warunki zapłaty władza naczelna w przypadkach, kiedy sama jest nabywcą nieruchomości. Gramatyczna wykładnia tego przepisu jednoznacznie prowadzi do wniosku, że wykonawca narodowych planów gospodarczych przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego zobowiązany był zaproponować właścicielowi nieruchomości konkretnie ustaloną cenę i nie wystarczyło w tym zakresie odesłanie jedynie do treści art. 28 dekretu. Zaproponowana cena powinna spełniać wymagania określone rozporządzeniem wydanym na podstawie art. 28 dekretu i musiała być zatwierdzona przez określony organ, który był przy tym zobligowany także do jednoczesnego ustalenia warunków zapłaty. Podobny wniosek znajduje także uzasadnienie w wykładni systemowej. Treść art. 8 ust. 1 w zestawieniu z art. 9 ust. 1 i 2 dekretu wskazuje bowiem, że wezwanie, o jakim mowa w art. 8 ust. 1 omawianego aktu prawnego, stanowiło ofertę nabycia konkretnej nieruchomości za określoną cenę. Skoro cena stanowiła istotny element umowy między wykonawcą narodowych planów gospodarczych a właścicielem nieruchomości, to nie może ulegać wątpliwości, iż wykonawca ten zobowiązany był do wskazania konkretnej ceny nieruchomości, której odstąpienia żądał od właściciela. Okoliczność ta jednak – jak zasadnie przyjęły organy administracyjne i co zaakceptował Sąd pierwszej instancji – nie stanowi o rażącym naruszeniu prawa przez organ wydający późniejsze orzeczenie o wywłaszczeniu. Jak przesądził Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 21 kwietnia 2008 r. sygn. akt I OPS 2/08 (ONSAiWSA 2008 r., nr 5, poz. 76), którą podjęto na skutek rozbieżności w orzecznictwie na tym tle: 2. określenie ceny w wezwaniu, o którym mowa w art. 8 ust. 1 powołanego dekretu, przez odesłanie do art. 28 tego dekretu nie stanowiło naruszenia art. 8 ust. 1 dekretu, uzasadniającego z tego powodu stwierdzenie nieważności decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości. Stanowisko to podziela również Sąd rozpoznający niniejszą skargę kasacyjną, zaznaczając jednocześnie, że ujawnienie się ww. rozbieżności interpretacyjnych w orzecznictwie oznacza, że nie można uznać, by stan prawny w tym zakresie był wystarczająco jasny, a tym samym by istniały przesłanki rażącego naruszenia prawa (por. także wyrok Naczelnego Sądu z dnia 11 października 2017 r. sygn. akt I OSK 1443/16 – orzeczenia powołane w uzasadnieniu są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie można było wreszcie podzielić argumentacji wskazującej na kwalifikowaną wadliwość badanego w sprawie orzeczenia z dnia [...] czerwca 1952 r. z uwagi na wydanie w dniu [...] czerwca 1951 r. zezwolenia z dnia [...] czerwca 1951 r. na nabycie nieruchomości przez Zastępcę Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego. I choć zgodnie z brzmieniem art. 5 dekretu zezwolenie na nabycie nieruchomości udziela Przewodniczący Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego (...), to jednak działanie Zastępcy Przewodniczącego w takiej sytuacji jest działaniem z upoważnienia. Przepis ten nie może być rozumiany w ten sposób, że do wydania zezwolenia uprawiony jest wyłącznie i osobiście piastun organu. Kompetencja ta leży po stronie organu jako całości a więc również w ramach jego wewnętrznej struktury, w tym podmiotów uprawnionych do załatwiania określonych kategorii spraw i działających na podstawie udzielonego pełnomocnictwo. Co prawda, słusznie wskazuje się w rozpoznawanej skardze kasacyjnej, że w sprawie nie zostało wykazane żadnym dokumentem umocowanie Zastępcy Przewodniczącego Komisji do działania w imieniu Przewodniczącego, jednakże brak ten nie podważa jeszcze legalności wydania zezwolenia, o którym mowa w art. 5 dekretu, a tym samym nie wskazuje na wydanie ww. orzeczenia z rażącym naruszeniem prawa. Brak takiego umocowania, czy też samowolność w działaniu pracownika organu wymagałby wyraźnego wykazania tym bardziej w warunkach działania w ramach jednego organu oraz wobec braków materiału dowodowego spowodowanych znacznym upływem czasu. Odmienne twierdzenia są natomiast jedynie nieuprawnioną polemiką z zakończonym ostatecznie postępowaniem. Z tych też względów nie można było podzielić zarzutu naruszenia art. 5 ust. 1 (d. art. 5) dekretu oraz art. 1 i art. 1 § 1 w związku z art. 133 § 1 i art. 106 § 3 P.p.s.a. (zarzut 4 i 5). W konsekwencji powyższego oddaleniu podlegał również zarzut 6 – naruszenia art. 1 i art. 3 § 1 w związku z art. 151 i "art. 145 ust. 1 lit. a i c" P.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. w związku z art. 1, art. 2, art. 8 ust. 1 (d. 7 ust. 1) oraz art. 5 ust. 1 (d. art. 5) dekretu. W sprawie nie wystąpiły w opisanym powyżej zakresie przesłanki nieważności postępowania. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną. O odstąpieniu od zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego orzeczono na mocy art. 207 § 2 P.p.s.a., uwzględniając nakład pracy pełnomocnika organu, który we wniesionej odpowiedzi na skargę kasacyjną ograniczył się w jednym zdaniu do uznania, że wyrok Sądu pierwszej instancji odpowiada prawa, nie podejmując się polemiki ze stanowiskiem strony skarżącej.