II SAB/Rz 39/16
WyrokWSA w Rzeszowie2016-06-14
Skład orzekający: Joanna Zdrzałka, Elżbieta Mazur - Selwa, Marcin Kamiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka komunalna, będąca jedynym udziałowcem gminy, jest zobowiązana do udostępnienia informacji publicznej na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej?Ratio decidendi
Spółka komunalna, której jedynym udziałowcem jest gmina, jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej, ponieważ wykonuje zadania publiczne i dysponuje majątkiem publicznym. Bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej przez taki podmiot uzasadnia zobowiązanie do jej rozpoznania.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o udostępnienie informacji publicznej w formie elektronicznej do Miejskiego Przedsiębiorstwa Gospodarki Komunalnej Sp. z o.o. (spółka komunalna) dotyczący treści decyzji administracyjnych wydanych na rzecz spółki. Spółka nie udzieliła odpowiedzi, co skutkowało wniesieniem skargi na bezczynność. Spółka argumentowała, że wniosek nie zawierał podstaw prawnych i nie odwoływał się do ustawy o dostępie do informacji publicznej.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zobowiązał Miejskiego Przedsiębiorstwa Gospodarki Komunalnej Sp. z o.o. do rozpoznania wniosku skarżącej w terminie 14 dni, stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oraz zasądził od spółki na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Joanna Zdrzałka Sędziowie WSA Elżbieta Mazur - Selwa WSA Marcin Kamiński /spr./ Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 14 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi J. M. na bezczynność Miejskiego Przedsiębiorstwa Gospodarki Komunalnej Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...]. w przedmiocie udzielenia informacji publicznej I. zobowiązuje Miejskie Przedsiębiorstwo Gospodarki Komunalnej Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...]. do rozpoznania wniosku J. M. z dnia 13 grudnia 2015 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia Spółce odpisu niniejszego wyroku ze stwierdzeniem jego prawomocności; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Miejskiego Przedsiębiorstwa Gospodarki Komunalnej Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...]. na rzecz skarżącej J. M. kwotę 597 zł /słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie:
Wnioskiem skierowanym w dniu 13 grudnia 2015 roku w formie wiadomości elektronicznej J.M. (strona skarżąca) zwróciła się do Miejskiego Przedsiębiorstwa Gospodarki Komunalnej Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] (zwana dalej "Spółką") z prośbą o udostępnienie informacji w postaci treści decyzji wydanych w 2014 roku na rzecz Spółki na podstawie art. 124b ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, w formie plików PDF lub plików graficznych na wskazany adres poczty elektronicznej. Powyższy wniosek został wysłany na adres elektroniczny ujawniony na stronie internetowej Spółki.
W skardze z dnia 29 marca 2016 r. pełnomocnik procesowy strony skarżącej wniósł skargę na bezczynność Miejskiego Przedsiębiorstwa Gospodarki Komunalnej Sp. z o.o. w [...], wnosząc o: 1) zobowiązanie Spółki do rozpatrzenia wniosku skarżącej z dnia 13 grudnia 2015 r. o udzielenie informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku; 2) stwierdzenie, że Spółka dopuściła się bezczynności; 3) stwierdzenie, że bezczynność nie nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa; 4) zasądzenie do Spółki na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego i zwrotu kosztów uiszczenia opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w wysokości 17 złotych; 5) przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z wydruku: wiadomości e-mail z dnia 13 grudnia 2015 r. w celu ustalenia faktu złożenia przez skarżącą wniosku udostępnienie informacji publicznej; wydruku strony internetowej Spółki w celu ustalenia, że adres na który została wysłana wiadomość e-mail należy do w/w Spółki; informacji odpowiadającej odpisowi aktualnemu z rejestru przedsiębiorców KRS w celu ustalenia przedmiotu działalności Spółki; 6) rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
W odpowiedzi na skargę Spółka wniosła o oddalenie skargi w całości, przyznając, że w dniu 14 grudnia 2015 roku otrzymała na adres elektroniczny wiadomość od skarżącej z prośbą o udostępnienie informacji. Spółka wskazała, że powyższa "prośba" nie zawierała żadnych podstaw prawnych, w szczególności nie odwoływała się do ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. W związku z powyższym Spółka uznała, że prośba skarżącej nie stanowi wniosku o udzielenie informacji publicznej, a zatem brak jest podstaw do twierdzenia, że Spółka dopuściła się bezczynności w zakresie rozpatrzenia wniosku skarżącej.
W piśmie z dnia 13 maja 2016 r. pełnomocnik skarżącej podtrzymał stanowisko wyrażone w skardze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie rozważył, co następuje:
Skarga jest oczywiście uzasadniona i jako taka zasługuje na uwzględnienie, albowiem Sąd w toku kontroli legalności zaskarżonego zaniechania Miejskiego Przedsiębiorstwa Gospodarki Komunalnej Sp. z o.o. z siedzibą w [...] stwierdził, że powyższy podmiot dopuścił się bezczynności w zakresie ustawowego obowiązku udostępnienia informacji publicznej. Formułując powyższy wniosek, Sąd uwzględnił, że:
1. Skarżona spółka jest tzw. spółką komunalną (której jedynym udziałowcem jest Gmina Miejska [...]). Zgodnie zaś z art. 4 ust. 1 pkt 5) ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (u.d.i.p.) obowiązane do udostępniania informacji publicznej są nie tylko władze publiczne, lecz także inne podmioty wykonujące zadania publiczne, a w szczególności podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Niewątpliwie Spółka jako tzw. kapitałowa spółka komunalna jest osobą prawną, w której gmina posiada pozycją dominującą jako jedyny udziałowiec. Również w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że podmiotami zobowiązanymi w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy są spółki komunalne, gdyż realizują one zadania publiczne będące zadaniami własnymi gminy (np. zaopatrzenie mieszkańców w wodę, odprowadzanie ścieków) i przez udział gminy w strukturze właścicielskiej dysponują funduszami publicznymi (wyroki WSA w Olsztynie z 13 grudnia 2005 r., II SA/Ol 799/05, LEX nr 871096 oraz z 5 stycznia 2006 r., II SA/Ol 894/05, LEX nr 871155).
2. Informacje, o których udostępnienie zwróciła się strona skarżąca dotyczą spraw publicznych w rozumieniu art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 u.d.i.p., albowiem są one związane ze sferą wykonywania zadań publicznych przez spółkę komunalną oraz dysponowania przez nią majątkiem publicznym należącym do właściwej gminy. Strona skarżąca żądając udostępnienia treści decyzji administracyjnych wydanych na rzecz Spółki na podstawie art. 124b ust. 1 u.g.n. w roku 2014, niewątpliwie zwróciła się o udostępnienie danych publicznych w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a) tiret pierwsze u.d.i.p. Zgodnie z powyższym przepisem decyzje administracyjne znajdujące się w posiadaniu podmiotu publicznego jako dokumenty urzędowe stanowią źródło informacji publicznej (tzw. danych publicznych).
3. Forma elektroniczna wniosku nie budzi wątpliwości Sądu. Strona skarżąca złożyła wniosek na adres poczty elektronicznej Spółki ujawniony na stronie internetowej Urzędu Miasta w [...]. Nadanie wnioskowi tego rodzaju formy jest dopuszczalne i prawidłowe.
4. Nie jest również konieczne wskazywanie we wniosku o udostępnienie informacji publicznej podstawy prawnej żądania, natomiast żądanie od wnioskodawcy, który wykonuje prawo do informacji publicznej, wykazania interesu prawnego lub faktycznego jest prawnie niedopuszczalne (art. 2 ust. 2 u.d.i.p.).
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że na gruncie przepisów u.d.i.p. z bezczynnością mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie podmiot zobowiązany do jej udostępnienia nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie dokonał czynności materialno-technicznej bądź też nie wydał decyzji (rozstrzygnięcia). Dla dopuszczalności skargi nie ma przy tym znaczenia okoliczność, z jakich powodów czynność nie została dokonana, a decyzja podjęta, w szczególności czy bezczynność spowodowana była zawinioną bądź niezawinioną opieszałością, czy też wiązała się z przekonaniem podmiotu, że stosowna czynność w ogóle nie powinna zostać dokonana, a decyzja podjęta (zob. np. wyrok NSA z dnia 30 września 2015 r., I OSK 2093/14, LEX nr 1839074).
Mając na względzie powyższe ustalenia należy przyjąć, że w świetle ustalonego stanu faktycznego sprawy Spółka swoim zachowaniem wypełnienia znamiona stanu bezczynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej, albowiem pomimo upływu terminu, o którym mowa w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. (przy braku zastosowania terminu z art. 13 ust. 2 u.d.i.p.), nie udostępniła ona informacji w żądanym zakresie, nie wydała rozstrzygnięcia, o którym mowa w art. 17 ust. 1 w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p., jak również nie wykazała i nie poinformowała wnioskodawcy w wymaganym terminie, że nie posiada danych publicznych objętych wnioskiem (por. art. 4 ust. 3 u.d.i.p.).
Sąd stwierdzając istnienie stanu bezczynności Spółki w zakresie prawidłowego załatwienia sprawy wniosku o udostępnienie informacji publicznej, uwzględnił skargę na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 w zw. z art. 3 § 2 pkt 8 zw. z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., zobowiązując organ do rozpatrzenia wniosku J.M. z dnia 13 grudnia 2015 roku o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu niniejszego wyroku wraz ze stwierdzeniem jego prawomocności. Rozpatrzenie powyższego wniosku może przyjąć zasadniczo postać czynności udostępnienia informacji publicznej objętej wnioskiem strony skarżącej, czynności poinformowania strony skarżącej o nieposiadaniu żądanych informacji albo wydania rozstrzygnięć o odmowie udostępnienia informacji publicznej lub o umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji publicznej (art. 17 ust. 1 w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p.).
Jednocześnie wobec stwierdzenia, że stan bezczynności Spółki nie jest długotrwały, Sąd uznał, że bezczynność organu nie wyczerpuje przesłanki rażącego naruszenia prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.).
Sąd nie zastosował natomiast art. 149 § 1 pkt 2 i 3 p.p.s.a., albowiem brak w niniejszej sprawie podstaw do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, jak również nie zachodzi konieczność stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności, gdyż tego rodzaju formuła orzeczenia ma zastosowanie wtedy, gdy organ w chwili orzekania przez sąd nie pozostaje już w stanie bezczynności, a konieczne jest stwierdzenie istnienia stanu bezczynności w okresie przed dniem wydania orzeczenia.
O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło