II SA/Wa 542/16
WyrokWSA w Warszawie2016-07-26
Skład orzekający: Andrzej Góraj, Olga Żurawska-Matusiak, Iwona Maciejuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Centralna Komisja Lekarska MSW mogła utrzymać w mocy orzeczenie Rejonowej Komisji Lekarskiej MSW, uznające funkcjonariuszkę za zdolną do służby w Państwowej Straży Pożarnej z ograniczeniem, mimo że badania kontrolne były przeprowadzane po ukończeniu przez nią 55 lat, co zgodnie z art. 21a ustawy emerytalnej powinno skutkować brakiem przeprowadzenia takich badań?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżone orzeczenie narusza prawo, ponieważ badania kontrolne skarżącej były przeprowadzane po ukończeniu przez nią 55 lat, co jest sprzeczne z art. 21a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy. Zgodnie z tym przepisem, nie przeprowadza się badań kontrolnych inwalidów po ukończeniu przez kobiety 55 lat. Istotna jest data przeprowadzenia badania, a nie data wystawienia skierowania. W związku z tym, uchylono zaskarżone orzeczenie.Stan faktyczny
Skarżąca, emerytowana funkcjonariuszka Państwowej Straży Pożarnej, została skierowana na kontrolne badanie lekarskie w celu ustalenia zdolności do służby. Rejonowa Komisja Lekarska uznała ją za zdolną do służby z ograniczeniem. Centralna Komisja Lekarska utrzymała to orzeczenie w mocy. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie prawa, w tym przeprowadzenie badań po ukończeniu 55 lat i nieuwzględnienie dokumentacji psychiatrycznej. WSA uwzględnił skargę.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej MSW oraz utrzymane nim w mocy orzeczenie Rejonowej Komisji Lekarskiej MSW w części dotyczącej zdolności do służby w Państwowej Straży Pożarnej. Zasądzono od Centralnej Komisji Lekarskiej MSWiA na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj, Sędziowie WSA Olga Żurawska-Matusiak (spr.), Iwona Maciejuk, Protokolant st. sek. sądowy Izabela Kaliszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lipca 2016 r. ze skargi M.W. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej MSW z siedzibą w W. z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do służby 1. uchyla zaskarżone orzeczenie oraz utrzymane nim w mocy orzeczenie nr [...] L. Rejonowej Komisji Lekarskiej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych z [...] grudnia 2015 r. w części dotyczącej zdolności do służby w Państwowej Straży Pożarnej; 2. zasądza od Centralnej Komisji Lekarskiej MSWiA z siedzibą w W. na rzecz skarżącej M.W. kwotę 497 złotych (słownie: czterysta dziewięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Skierowaniem z 10 lipca 2015 r. [...] M.W., emerytowany funkcjonariusz Państwowej Straży Pożarnej (dalej jako skarżąca), została skierowana do Rejonowej Komisji Lekarskiej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w [...]
w celu uznania funkcjonariusza zwolnionego ze służby za inwalidę lub niezdolnego do samodzielnej egzystencji, jak również ustalenia związku albo braku związku inwalidztwa
z pełnioną służbą. W skierowaniu podano, iż zostało ono wystawione w związku
z wyznaczonym terminem kontrolnego badania lekarskiego.
RKL MSW w [...] [...] grudnia 2015 r. wydała w tej sprawie orzeczenie nr [...]. W Części A orzeczenia stwierdzono u orzekanej: zaburzenia nerwicowe, nadciśnienie tętnicze, zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa z dyskopatią szyjną
i lędźwiową, żylaki kończyn dolnych, stan po strumektometrii z powodu wola guzowatego – eutyreozę, stan po panhisterektomii z powodu mięśniaków, otyłość oraz uznano ją za zdolną do służby w PSP z ograniczeniem, natomiast w Części C uznano ją za zdolną do pracy i nie zaliczono jej do żadnej grupy inwalidzkiej.
Od ww. orzeczenia skarżąca odwołała się do Centralnej Komisji Lekarskiej MSW, wnosząc o zmianę orzeczenia RKL MSW poprzez uznanie jej za niezdolną do służby.
W odwołaniu podniosła, iż organ I instancji nie wziął pod uwagę przedstawionej przez nią dokumentacji od lekarza psychiatry, stwierdzającej pogorszenie się stanu jej zdrowia,
tj. nasilenie się objawów nerwicowych. Do odwołania została załączona dokumentacja lekarska.
Centralna Komisja Lekarska Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w W. Skład orzekający w [...] orzeczeniem z [...] lutego 2016 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania, na podstawie art. 47 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U., poz. 1832 z późn. zm.), a także rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 26 czerwca 2014 r. w sprawie ustalania uszczerbku na zdrowiu funkcjonariuszy Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej i Biura Ochrony Rządu (Dz. U., poz. 866 z późn. zm.), utrzymała w mocy orzeczenie Rejonowej Komisji Lekarskiej MSW w [...] z [...] grudnia 2015 r. nr [...] uznające skarżącą za zdolną do służby
w Państwowej Straży Pożarnej z ograniczeniem i niezaliczające jej do żadnej grupy inwalidzkiej.
W uzasadnieniu tego orzeczenia CKL MSW wskazała, że orzeczenie organu I instancji jest merytorycznie słuszne. Rozpoznane u skarżącej schorzenia nie upośledzają organizmu w stopniu przekraczającym granice inwalidztwa. Fakt rozpoznania choroby (podnoszonej przez orzekaną neurastenii) i konieczności systematycznego leczenia, na co skarżąca wskazała w odwołaniu, nie jest równoznaczny z inwalidztwem. Konieczny jest do tego stopień zaawansowania objawów upośledzający możliwość służby, co nie zostało potwierdzone w ramach postępowania orzeczniczego zarówno I, jak i II instancji.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M.W. zakwestionowała orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej MSW w W. Skład orzekający w [...] z [...] lutego 2016 r., a także orzeczenie Rejonowej Komisji Lekarskiej MSW w [...] z [...] grudnia 2015 r. w zakresie ustalenia zdolności do służby, wnosząc o ich uchylenie. Zdaniem skarżącej zapadły one
z naruszeniem prawa, gdyż organy nie wzięły pod uwagę przedłożonej dokumentacji od lekarza psychiatry, stwierdzającej pogorszenie się stanu jej zdrowia. Ponadto skarżąca podniosła, że [...] października 2015 r. ukończyła 55 lat, w związku z czym w myśl obowiązujących przepisów nie powinna podlegać badaniom lekarskim.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w zakresie określenia zdolności do służby oraz o jej odrzucenie w pozostałym zakresie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym orzeczeniu. Odnosząc się zaś do kwestii ukończenia przez skarżącą 55 lat, organ wyjaśnił, że komisje lekarskie są obowiązane procedować w oparciu o skierowanie, a to zostało wystawione 10 lipca 2015 r., czyli przed osiągnięciem przez nią tego wieku.
M.W. udzieliła radcy prawnemu R.F. pełnomocnictwa do reprezentowania jej w niniejszej sprawie przed WSA w Warszawie.
13 lipca 2016 r. wystosował on do Sądu pismo przygotowawcze, w którym, działając w imieniu skarżącej, poparł skargę i wniósł o uchylenie zaskarżonych orzeczeń w przedmiocie uznania skarżącej za zdolną do służby, zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania i zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia zawisłej przed Sądem Okręgowym w W. Wydział Ubezpieczeń Społecznych sprawy o sygn. akt [...], a w przypadku oddalenia skargi o nieobciążenie skarżącej kosztami postępowania. W piśmie podniesiono, że z treści opinii psychiatrycznych uzyskanych w sprawie nie wynika, czy i w jakim zakresie została wzięta pod uwagę złożona przez skarżącą aktualna dokumentacja lekarska odnosząca się do skarżącej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Na wstępie wskazać należy, iż Sąd uwzględniając treść skargi, a w szczególności jej uzasadnienie i odwołanie się w nim do udzielonego skarżącej pouczenia w zakresie możliwości zaskarżenia do sądu administracyjnego orzeczenia Komisji w zakresie ustalenia zdolności do służby przyjął, iż skarga z 3 marca 2016 r. dotyczy orzeczenia Centralnej Komisji Lekarskiej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w części dotyczącej zdolności do służby w Państwowej Straży Pożarnej.
Zauważyć przy tym można, że skarżąca odwołała się od decyzji Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w W. w przedmiocie prawa do policyjnej renty inwalidzkiej do sądu powszechnego i postępowanie wywołane tym odwołaniem toczy się w Sądzie Okręgowym w W. [...] Wydział Ubezpieczeń Społecznych pod sygn.. akt [...].
Uznając za dopuszczalną skargę na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej w zakresie dotyczącym określenia zdolności do służby w Państwowej Straży Pożarnej, Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone orzeczenie narusza prawo w stopniu mogącym mieć wpływ na prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia. Jednocześnie Sąd ocenił, że rozstrzygnięcie poddanej jego kognicji sprawy nie zależy od orzeczenia jakie zostanie wydane w opisanej powyżej sprawie zawisłej przed sądem powszechnym. Nie można bowiem uznać, że w sprawie sądowoadministracyjnej występuje tzw. zagadnienie wstępne (kwestia prejudycjalna), czyli sytuacja, w której uprzednie rozstrzygnięcie określonego zagadnienia , które występuje w sprawie, może wpłynąć na wynik postępowania. Dlatego też Sąd wniosek o zawieszenie przedmiotowego postepowania oddalił.
Podkreśllenia wymaga, iż kontrola sądowa sprowadza się w zasadzie jedynie do oceny zaskarżonego orzeczenia we wspomnianym zakresie pod względem formalnym. Sąd nie znajduje bowiem podstaw do kwestionowania dokonanego przez komisję rozpoznania oraz stwierdzonych schorzeń prowadzących do ustalenia kategorii zdolności do służby w Państwowej Straży Pożarnej.
Skarżąca 10 lipca 2015 r. została skierowana przez Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych do Rejonowej Komisji Lekarskiej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w [...] w związku z wyznaczonym terminem kontrolnego badania lekarskiego. Skarżącej orzeczeniem WKL MSW z [...] lutego 2013 r. przyznana została bowiem III grupa inwalidztwa.
Zgodnie z art. 32 ust. 1 ustawy o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych rejonowa komisja lekarska przeprowadza badanie lekarskie kandydata do służby, funkcjonariusza Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej, Biura Ochrony Rządu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego i Służby Więziennej, funkcjonariusza zwolnionego z tych służb, emeryta, rencisty, pracownika, kandydata do pracy lub osoby skierowanej do komisji lekarskiej, zwanych dalej "osobą badaną", i sporządza protokół badania komisji lekarskiej, który zawiera wyszczególnienie wszystkich chorób i ułomności, także tych, które nie obniżają zdolności do służby. Stosownie do art. 33 ust. 1 ww. ustawy rejonowa komisja lekarska dokonuje oceny stanu zdrowia osoby badanej na podstawie badania lekarskiego, wyników zleconych badań dodatkowych, specjalistycznych i psychologicznych, wywiadu chorobowego, dokumentacji medycznej będącej wynikiem obserwacji w podmiocie leczniczym, leczenia ambulatoryjnego i sanatoryjnego oraz innych dokumentów medycznych istotnych dla dokonania tej oceny oraz protokołów powypadkowych mogących mieć znaczenie dla treści orzeczenia. W myśl at. 38 ust. 1 ww. ustawy rejonowa komisja lekarska wydaje orzeczenie niezwłocznie po przeprowadzeniu niezbędnych badań lekarskich i zebraniu niezbędnych dokumentów, w tym dokumentacji medycznej. W przypadku orzeczenia niezdolności do służby rejonowa komisja lekarska orzeka również o grupie inwalidzkiej w rozumieniu przepisów
o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (art. 35 ustawy). W okolicznościach przedmiotowej sprawy istotnym jest również przywołanie uregulowań ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2015 r. poz. 900, dalej jako ustawa emerytalna). Zgodnie z art. 21 a tej ustawy komisje lekarskie, o których mowa w art. 21, przeprowadzają badania kontrolne inwalidów i wyznaczają terminy tych badań, kierując się przewidywanym przebiegiem chorób powodujących inwalidztwo (ust. 1). Nie przeprowadza się badań kontrolnych inwalidów po ukończeniu przez kobiety 55 lat życia, przez mężczyzn 60 lat życia lub gdy inwalidztwo trwa nieprzerwanie dłużej niż
10 lat (ust.2).
Skarżąca skierowanie na badania kontrolne otrzymała przed ukończeniem 55 lat (ur. [...] października 1960 r.). Jak wynika z nadesłanej Sądowi dokumentacji lekarskiej część badań lekarskich przeprowadzona została po ukończeniu przez skarżącą 55 lat życia, co nastąpiło pomimo jednoznacznej treści art. 21 a ustawy emerytalnej. Wbrew bowiem stanowisku zaprezentowanemu przez organ w odpowiedzi na skargę, istotna nie jest data wystawienia skierowania, lecz data przeprowadzenia badania. Przepis art. 21a ustawy emerytalnej w swej treści jest jednoznaczny. Wprost określa sytuacje, w jakich nie przeprowadza się badań kontrolnych. Jedna z nich, tj. ukończenie przez skarżącą 55 lat, zaistniała w rozpoznawanej sprawie. Oznacza to, że po
[...] października 2015 r. nie można było przeprowadzać badań kontrolnych skarżącej.
Rozpoznając ponownie sprawę organ rozważy, mając na względzie przedstawiona powyżej ocenę czy, biorąc pod uwagę zakres przeprowadzonych badań do ukończenia przez skarżąca 55 lat, możliwe jest wydanie w przedmiotowej sprawie orzeczenia, skoro, jak wynika z przytoczonych powyżej przepisów, komisja lekarska dokonuje oceny stanu zdrowia osoby badanej na podstawie badania lekarskiego, zaś orzeczenie wydaje w oparciu o wyniki tych badań oraz zebrana dokumentacje medyczną. Organ winien mieć również na względzie, że zgodnie z art. 4 ustawy o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.
Mając powyższe względy na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie w zakresie kosztów znajduje oparcie w treści art. 200 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło