I FZ 52/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Marek Zirk-Sadowski, po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 19 grudnia 2016 r. sygn. akt III SA/Gl 287/16 odrzucające skargę A. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 8 lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za marzec, kwiecień i maj 2012 r. postanawia: oddalić zażalenie. Zaskarżonym postanowieniem z 19 grudnia 2016 r., III SA/Gl 287/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę A. W., z powodu nieuzupełnienia wpisu. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżąca domagała się jego uchylenia w całości, a także zwrotu kosztów postępowania, zarzucając naruszenie: - art. 220 § 1-2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Ppsa) poprzez przyjęcie, że skarga jako niewłaściwie opłacona podlega odrzuceniu, podczas gdy skarżąca uiściła opłatę od zaskarżonej części decyzji, - art. 231 w zw. z art. 215-216 Ppsa poprzez przyjęcie, że wartość przedmiotu sporu stanowi całość należności pieniężnej objętej decyzją, podczas gdy wartość przedmiotu sporu stanowi ta część należności pieniężnej, która została zaskarżona w skardze, - art. 60 i art. 134 Ppsa poprzez rozpoznanie sprawy również w części, co do której skarżąca cofnęła skargę. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. W pierwszym rzędzie zauważyć należy, że zasadniczo przyjęta przez Sąd w trybie art. 218 Ppsa wartość przedmiotu zaskarżenia (460.912 zł) nie budzi wątpliwości i została też potwierdzona przez skarżącą w piśmie z 20 lipca 2016 r., w którym wskazano że strona kwestionuje "zarówno odmowę prawa do rozliczenia podatku naliczonego z zakwestionowanych faktur na łączną kwotę 228.290 zł jak i wartość podatku należnego rozliczonego poza deklaracjami VAT-7 w łącznej kwocie 232.622 zł", tj. podatku do zapłaty, o którym mowa w art. 108 ustawy o podatku od towarów i usług (k. 54 akt sądowych). Z treści zażalenia wynika natomiast, że wg strony ograniczyła ona w toku postępowania wartość przedmiotu zaskarżenia do pierwotnie wskazanej kwoty "232.622 zł, tj. z tytułu pozbawienia strony prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur zakupowych na łączną kwotę 228.710 zł (...) i z tytułu sprzedaży kwestionuje część faktury (...) do kwoty 3912 zł". Od tak określonej wartości przedmiotu zaskarżenia uiszczono wpis (2327 zł), toteż odrzucenie skargi z powodu nieopłacenia pozostałej kwoty (Sąd zażądał uiszczenia wpisu w łącznej wysokości 4610 zł) nie mogło skutkować odrzuceniem skargi w całości. W zakresie wskazanych okoliczności strona powołuje się na swoje pismo z 10 sierpnia 2016 r., w którym wskazano na ww. ograniczoną wartość przedmiotu sporu, powołując się zarazem na brak możliwości uiszczenia pozostałej części wpisu od skargi (k. 67 akt sądowych). Należy zatem zauważyć, że odpowiedzi na ww. pismo Sąd wezwał pełnomocnika skarżącej do złożenia oświadczenia, czy stanowi ono "sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego z dnia 27 lipca 2016 r. o odmowie przyznania prawa pomocy, czy też pismem tym skarżąca ogranicza zakres skargi (należy podać w jakim zakresie)". Wezwanie opatrzono rygorem uznania ww. pisma za sprzeciw (zarządzenie z 29 sierpnia 2016 r.). Pismo to pozostało bez odpowiedzi pełnomocnika, wobec czego rozpoznano je jako sprzeciw (k. 69-73 akt sądowych). Następnie wezwano pełnomocnika do uzupełnienia wpisu sądowego od skargi w kwocie 2283 zł. Zarządzenie w tym zakresie (z 27 października 2016 r. – k. 82 akt sądowych) nie zostało przez stronę zaskarżone. W świetle powyższych okoliczności brak jest podstaw do uwzględnienia twierdzeń zażalenia, że ww. pismo strony z 10 sierpnia 2016 r. stanowiło ograniczenie wartości przedmiotu sporu i zakresu zaskarżenia, tj. cofnięcie skargi w pozostałym zakresie (s. 2 i n.). Takiemu ustaleniu przeczy w szczególności brak ustosunkowania się do wezwania z 29 sierpnia 2016 r. opatrzonego rygorem, z którego treści wynikało, że w przypadku braku odpowiedzi pismo powyższe nie zostanie potraktowane jako ograniczenie skargi. Dodatkowym potwierdzeniem powyższego wniosku jest niepodjęcie próby zakwestionowania wezwania do uzupełnienia opłaty sądowej. Jakkolwiek więc istotnie nic nie stało na przeszkodzie, by strona ograniczyła zakres skargi wskazując tym samym mniejszą wartość przedmiotu zaskarżenia, w myśl uchwały NSA z 28 stycznia 2008 r., I FPS 7/07 (ONSAiWSA z 2008 r. nr 2, poz. 24), to jednak z akt sprawy nie wynika, wbrew wywodom zażalenia, aby do takiego, definitywnego ograniczenia zakresu zaskarżenia doszło. Wypada przy tym odnotować, że nieprzypadkowe było (pozostawione bez odpowiedzi) zapytanie Sądu pierwszej instancji o zakres tego ograniczenia, ponieważ powinno ono korespondować z kompetencjami orzeczniczymi sądu administracyjnego, a w szczególności brać pod uwagę, że sąd ten może uwzględnić, bądź oddalić skargę w całości albo w części (por. art. 145 § 1, art. 151 Ppsa), co odnosi się do tych elementów kwestionowanego stosunku administracyjno-prawnego, które cechują się samodzielnością w obrocie prawnym (np. rozliczenie VAT za dany miesiąc). Okoliczność nieuzupełnienia wpisu od skargi nie jest przez skarżącą kwestionowana i wynika też z akt sprawy, wobec czego uznać należy, że Sąd prawidłowo zastosował art. 220 § 3 Ppsa, gdyż przepis ten nakazuje odrzucić skargę, "od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis." Z tych powodów należało orzec jak w sentencji postanowienia, stosownie do art. 184 w zw. z art. 197 § 2 Ppsa.