II SAB/Bd 125/15

WyrokWSA w Bydgoszczy2016-07-27

Skład orzekający: Sędzia WSA Leszek Tyliński, Sędzia WSA Renata Owczarzak, Sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.)

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wójt Gminy dopuścił się bezczynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej na wniosek Z.G. z dnia [...] października 2015 r. w punktach 6 i 8, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała charakter rażącego naruszenia prawa?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Wójt Gminy dopuścił się bezczynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej punktów 6 i 8 wniosku Z.G. z dnia [...] października 2015 r. Bezczynność ta nie miała jednak charakteru rażącego naruszenia prawa. W związku z tym sąd zobowiązał Wójta do załatwienia wniosku w tej części w terminie 14 dni, umorzył postępowanie w części, w której organ udostępnił informacje, i oddalił skargę w pozostałej części.
Stan faktyczny
Z.G. złożył skargę na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Skarżący domagał się udostępnienia szeregu dokumentów i nagrań. Wójt Gminy początkowo oświadczył, że skarga została uwzględniona w całości, a następnie przedłożył część żądanych informacji. Skarżący podtrzymał skargę, wskazując na niepełne udostępnienie informacji, zwłaszcza w zakresie punktów 6 i 8 wniosku. Sąd rozpoznał sprawę, oceniając, czy organ dopuścił się bezczynności.
Rozstrzygnięcie
1. zobowiązano Wójta Gminy [...] do załatwienia, w terminie 14 dni od otrzymania odpisu wyroku ze stwierdzeniem prawomocności, wniosku Z.G. z dnia [...] października 2015 r. o udostępnienie informacji publicznej w części obejmującej pkt 6 i 8 wniosku, 2. umorzono postępowanie w przedmiocie zobowiązania do załatwienia wniosku w części dotyczącej pkt 1, 2, 4 i 5, 3. stwierdzono, że Wójt Gminy [...] dopuścił się bezczynności w załatwieniu wniosku w powyższym zakresie, a bezczynność ta nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, 4. w pozostałej części skargę oddalono, 5. zasądzono od Wójta Gminy [...] na rzecz Z.G. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Tyliński Sędziowie Sędzia WSA Renata Owczarzak Sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) Protokolant Starszy sekretarz sądowy Jakub Jagodziński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lipca 2016 r. sprawy ze skargi Z.G. na bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje Wójta Gminy [...] do załatwienia, w terminie 14 dni od otrzymania odpisu wyroku ze stwierdzeniem prawomocności, wniosku Z.G. z dnia [...] października 2015 r. o udostępnienie informacji publicznej w części obejmującej pkt 6 i 8 wniosku, 2. umarza postępowanie w przedmiocie zobowiązania do załatwienia wniosku w części dotyczącej pkt 1, 2, 4 i 5, 3. stwierdza, że Wójt Gminy [...] dopuścił się bezczynności w załatwieniu wniosku w powyższym zakresie, a bezczynność ta nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, 4. w pozostałej części skargę oddala, 5. zasądza od Wójta Gminy [...] na rzecz Z.G. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Z. G. w dniu [...] 2015r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na bezczynność Wójta Gminy w sprawie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] 2015r. o udostępnienie informacji publicznej, zarzucając naruszenie art. 4 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 i 2 ustawy z dnia [...] września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Skarżący wniósł o: zobowiązanie Wójta Gminy do rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od otrzymania odpisu wyroku ze stwierdzeniem prawomocności, stwierdzenie, że bezczynność organu nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa, zasądzenie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości [...] zł oraz kosztów postępowania. Skarżący podkreślił, że organ nie udzielił jakiejkolwiek odpowiedzi na wniosek mimo upływu terminów określonych w art. 13 ust. 1 i 2 ww. ustawy, nie wydał także decyzji odmownej, zatem pozostaje w rażącej bezczynności. Do skargi dołączono kopię wniosku do Wójta Gminy z [...] 2015r. (złożonego [...].2015r.) o udostępnienie informacji publicznej w zakresie: 1. kserokopii wniosku z dnia [...].2015r. o udzielenie informacji publicznej z pieczęcią, datą wpływu i naniesionym numerem rejestru pism przychodzących w elektronicznym obiegu dokumentów FINN, 2. wydruków z elektronicznego obiegu dokumentów FINN potwierdzających zarejestrowanie przedmiotowego wniosku i udzielnie na niego odpowiedzi, 3. kserokopii "Rejestru informacji publicznej udostępnionej na wniosek" potwierdzającego zarejestrowanie wniosku, 4. wobec braku informacji na udzielonej odpowiedzi z [...].2015r. o podanie również nadanego znaku sprawy, 5. kserokopii umowy lub umów zawartych w okresie od dnia [...] 2014r. do chwili obecnej między Gminą [...] lub Urzędem Gminy w [...] a podmiotami wykonującymi na ich rzecz obsługę prawną, 6. kserokopii informacji (dokumentów urzędowych nie stanowiących akt spraw sądowych) będących w posiadaniu Gminy [...] o toczących się postępowaniach sądowych (lub zapadłych rozstrzygnięciach) przeciwko byłemu Kierownikowi i Głównej Księgowej SPZOZ Gminnej Przychodni w [...], 7. w związku z treścią pkt 4 odpowiedzi z dnia [...].09.2015r. cyt. "Tym bardziej iż Gmina [...], uzyskała informacje, iż nie udostępniono Panu akt jednej ze spraw w sposób formalny" proszę o podanie: kto, kiedy, w jakim celu uzyskał taką informację oraz której sprawy to dotyczy? Wnioskuje także o udostępnienie kserokopii dokumentu potwierdzającego powyższą informację, 8. przekazanie na płycie CD-ROM zarchiwizowanego nagrania dźwiękowego z przebiegu VI sesji Rady Gminy [...] odbytej w dniu [...] 2015r., wskazując, że nie występował o protokół z sesji, a do tego odnosi się otrzymana odpowiedź. W odpowiedzi na skargę z dnia [...] 2015r. Wójt Gminy, wskazał, iż na podstawie art. 54 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi została ona uwzględniona w całości. Pismo z [...] 2015r. wraz z załącznikami zostało przygotowane w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, który wpłynął do urzędu gminy [...] 2015r. Pismo to w całości zostało skompletowane, jednakże na skutek omyłki pracownika urzędu nie zostało doręczone wnioskodawcy (bez podstawy prawnej). W związku z powyższym ustaleniem pismo z [...] 2015r. wraz z załącznikami zostało prawidłowo wysłane wnioskodawcy w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej z [...] 2015r. Wobec powyższego organ wniósł o umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego. Na wezwanie Sądu organ przedłożył pismo z [...] 2015r. adresowane do wnioskodawcy (bez oznaczenia numeru sprawy) informujące o uwzględnieniu skargi w całości oraz okolicznościach nieudzielenia odpowiedzi na wniosek w ustawowym terminie wraz załączonym pismem datowanym na [...] 2014r. (bez oznaczenia numeru sprawy) stanowiącym odpowiedź organu na powyższy wniosek o udostępnienie informacji publicznej z 7. 10.2015r. o treści: "ad.1-3,5 i 6 w załączeniu przesyłam kserokopie dokumentów, ad. 4 znak sprawy to: rkp-03592/15, ad. 7 nie jest to informacja publiczna, ad. 8 odpowiedź na pytanie została udzielona we wcześniejszej korespondencji." W piśmie procesowym z [...] 2016r. wskazał, że udzielona mu przez organ, na skutek skargi do sądu administracyjnego, odpowiedź na wniosek z [...].2015r. nie wyczerpuje całości tego wniosku tj.: - nieprawdziwa jest zawarta w odpowiedzi organu informacja dotycząca udostępnienia w załączeniu informacji publicznej żądanej w pkt 6 wniosku, kserokopii tych dokumentów nie przekazano, - w punkcie 8 wniosku kolejny raz wystąpił o udostępnienie zarchiwizowanego na jego wniosek nagrania przebiegu sesji Rady Gminy [...] z dnia [...] 2015r., w odpowiedzi wójt poinformował, że informacja została udzielona we wcześniejszej korespondencji, tymczasem mimo kilkukrotnego wniosku organ odmawia udostępnienia tego nagrania, nie dochowując przy tym formy decyzji określonej w art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wraz z pismem tym skarżący przedłożył pismo Przewodniczącej Rady Gminy [...] z dnia [...].2015r. (znak [...]), zawierające na jego wniosek informacje, że Rada Gminy [...] na sesji odbytej [...] br. wyraziła zgodę na zabezpieczanie nagrania z VI sesji odbytej w dniu [...] 2015r. Skarżący podtrzymał skargę na rozprawie w dniu [...] oraz [...] 2016r. podkreślając, że organ nadal pozostaje bezczynny w zakresie punktów 4 i 6-9 wniosku. Pełnomocnik organu wywodzi, że posiadane informacje udostępniono w grudnia 2015r., a organ nie jest w posiadaniu informacji publicznych określonych w pkt 6, o które skarżący winien zwrócić się do ich dysponenta, z kolei do archiwizowania nagrania z sesji Rady Gminy Wójt nie był zobligowany, i nie zarządzał zachowania takiego nagrania, które zgodnie z § 50 obowiązującego wówczas Statutu Gminy, stanowiło materiał pomocniczy podlegający zachowaniu do kolejnej sesji. Swoje stanowiska w sprawie skarżący wyraził w piśmie z [...] 2016r., organ w piśmie z [...] 2016r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 - 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2014r. poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, pod względem zgodności z prawem, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2016 r., poz. 718 - dalej jako "P.p.s.a.") odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. Skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ działaniu skarżonego organu należy przypisać znamiona pozostawania w bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego z [...] 2015r. o udostępnienie informacji publicznej zarówno w dacie wniesienia skargi, jak i w dacie jej rozpoznania przez sąd. Zgodnie treścią art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz.U. z 2015r. poz. 2058 ze zm., dalej "u.d.i.p.") udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2 ustawy. Jeżeli informacja nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1 podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2 art. 13). Pozostawanie w bezczynności przez podmiot obowiązany do udostępnienia informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, oznacza niepodjęcie przez ten podmiot, w terminie wskazanym w art. 13 ww. ustawy, stosownych czynności, tj. nieudostępnienie informacji, ani niewydanie decyzji o odmowie jej udostępnienia (art. 16 ust. 1). Należy przy tym mieć na uwadze, że decyzja o odmowie udostępnienia informacji jest przewidziana jedynie dla sytuacji, gdy informacja publiczna istnieje, ale nie może być udostępniona na skutek ograniczeń prawa do informacji publicznej, określonych w art. 5 ustawy. W sytuacji, gdy wnioskodawca żąda udostępnienia informacji publicznych, w stosunku do których tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach, organ nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udostępnienia informacji, lecz jedynie zawiadamia wnoszącego, że żądane dane podlegają udostępnieniu w odrębnym trybie. Również nie ma podstaw do wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji w sytuacji, gdy organ żądanych informacji nie posiada. O tym fakcie organ winien jedynie powiadomić wnioskodawcę pisemnie, wskazując - jeśli posiada taką wiedzę - gdzie zainteresowany żądane informacje może uzyskać. W przedmiotowej sprawie skarżący wnioskiem z dnia [...] 2015r. (data wpływu) zwrócił się do Wójta Gminy o udostępnienie informacji publicznej w postaci: 1. kserokopii jego wniosku z [...].2015r. o udzielenie informacji publicznej z pieczęcią, datą wpływu i naniesionym numerem rejestru pism przychodzących w elektronicznym obiegu dokumentów FINN, 2. wydruków z elektronicznego obiegu dokumentów FINN potwierdzających zarejestrowanie przedmiotowego wniosku o udzielenie informacji publicznej i udzielnie na niego odpowiedzi, 3. kserokopii "Rejestru informacji publicznej udostępnionej na wniosek" potwierdzającego zarejestrowanie wniosku, 4. o podanie nadanego znaku sprawy wobec braku informacji na udzielonej odpowiedzi z [...].2015r., 5. kserokopii umowy lub umów zawartych w okresie od dnia [...] 2014r. do chwili obecnej między Gminą [...] lub Urzędem Gminy w [...] a podmiotami wykonującymi na ich rzecz obsługę prawną, 6. kserokopii informacji (dokumentów urzędowych nie stanowiących akt spraw sądowych) będących w posiadaniu Gminy [...] o toczących się postępowaniach sądowych (lub zapadłych rozstrzygnięciach) przeciwko byłemu Kierownikowi i Głównej Księgowej SPZOZ Gminnej Przychodni w [...], 7. w związku z treścią pkt 4 odpowiedzi z dnia [...].2015r. cyt. "Tym bardziej iż Gmina [...], uzyskała informacje, iż nie udostępniono Panu akt jednej ze spraw w sposób formalny" o podanie: kto, kiedy, w jakim celu uzyskał taką informację oraz której sprawy to dotyczy?, a także o udostępnienie kserokopii dokumentu potwierdzającego powyższą informację, 8. zarchiwizowanego na płycie CD-ROM nagrania dźwiękowego z przebiegu VI sesji Rady Gminy [...] odbytej w dniu [...] 2015r., wskazując, że nie występował o protokół z sesji, a do tego odnosi się otrzymana odpowiedź. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy niesporna pozostaje okoliczność, iż Wójt Gminy w dacie złożenia przez skarżącego skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy (tj. [...] 2015r.), pozostawał bezczynny w rozpoznaniu i załatwieniu w jakikolwiek sposób powyższego wniosku o udostępnienie informacji publicznej – w rozumieniu cytowanych przepisów u.d.i.p. Nie budzi bowiem wątpliwości, iż organ zareagował na przedmiotowy wniosek dopiero pismem z dnia [...] 2015r., przy którym częściowo udostępnił wnioskowaną informację (pismo datowane "[...] 2014r." bez oznaczenia numeru sprawy), jak zostało ustalone w toku postępowania sądowego w zakresie punktów 1- 5 oraz wypowiedział się w zakresie pkt 7 i 8 wniosku. Nie jest także spornym w sprawie, że Wójt Gminy jako organ władzy publicznej reprezentujący gminę (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.) jest organem zobowiązanym do udostępnienia będącej w jego posiadaniu informacji publicznej, zgodnie z przepisami ustawy. Oznacza to, iż organ był zobowiązany rozpoznać wniosek bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni, przy czym bez znaczenia dla obowiązku dochowania tego terminu pozostają ewentualne problemy organizacyjne i błędy pracowników organu, na co ogólnikowo powołano się w odpowiedzi na skargę. Ich wykrycie i naprawienie z pewnością winno nastąpić znacznie wcześniej niż po upływie miesiąca od wpływu skargi na bezczynność w sprawie udostępnienia informacji publicznej i podjęciem stosownych kroków dyscyplinujących wobec osób winnych tak istotnych zaniedbań w urzędzie. Skarga zatem okazała się zasadna i konieczna dla uzyskania przez skarżącego dostępu do wnioskowanej informacji publicznej związanej z działalnością organu. W tym miejscu podkreślenia wymaga, iż nie znajduje uzasadnienia w okolicznościach niniejszej sprawy powoływanie się przez organ w odpowiedzi na skargę na instytucję uwzględnienia skargi w całości, o której mowa w art. 54 § 3 P.p.s.a. Bowiem organ udostępnił jedynie część wnioskowanej informacji publicznej, wobec części nie odniósł się w sposób wskazujący na uwzględnienie skargi w tym zakresie. W dalszej kolejności, wobec istoty i zakresu sporu między stronami, rozważyć należało, czy wniosek o udostępnienie dotyczył informacji publicznej i czy w dacie orzekania przez Sąd organ nadal pozostawał bezczynnym w załatwieniu tego wniosku, a jeżeli tak to w jakim zakresie. Zgodnie z art. 149 § 1 P.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (§ 1b). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 145 § 2). Zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym, uwzględnienie skargi przez organ poprzez udostępnienie wnioskowanej informacji publicznej w toku postępowania sądowoadministracyjnego skutkuje umorzeniem postępowania w zakresie zobowiązania organu do udostępnienia informacji czy też wydania aktu, bowiem staje się to bezprzedmiotowe, jednakże nie zwalnia to Sądu od oceny czy organ w dacie wniesienia skargi pozostawał bezczynny i czy bezczynność ta miała charakter rażącego naruszenia prawa oraz nie zwalnia organu od odpowiedzialności oraz obowiązku zwrotu skarżącemu kosztów postępowania sądowego niezbędnych do dochodzenia jego praw. W ocenie Sądu postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie bezczynności Wójta Gminy wobec wniosku skarżącego z [...].2015r. w zakresie punktów 1,2,4 i 5, co do którego po wniesieniu skargi nastąpiło udostępnienie informacji zgodnie z wnioskiem – w tej części stało się bezprzedmiotowe co do zobowiązania organu do załatwienia wniosku. Wobec tego umorzono w tym zakresie postępowanie, o czym orzeczono w pkt 2 sentencji wyroku, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Sąd uwzględnił stanowisko organu, iż na udostępnionej zgodnie z wnioskiem kopii wcześniejszego zarejestrowanego wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej z [...].2015r. wpisany został znak sprawy "[...]", co należy uwzględnić jako udostępnienie informacji publicznej, zgodnie z punktem 4 wniosku z [...].2015r., mimo, że w pisemnej odpowiedzi organ przywołał oznaczenie wpisu do rejestru "[...]". Z kolei w zakresie żądania zawartego w punkcie 6 i 8 wniosku z [...] 2015r., organ w dacie orzekania przez Sąd pozostawał nadal bezczynny, wobec czego Sąd zobowiązał do załatwienia wniosku w tej części we wskazanym terminie. Niesporne pozostaje, że wbrew treści odpowiedzi udzielonej przez organ skarżącemu [...] 2015r., przy piśmie datowanym na [...] 2014r. organ jednak nie udostępnił jakichkolwiek dokumentów odnoszących się do żądania: "kserokopii informacji (dokumentów urzędowych nie stanowiących akt spraw sądowych) będących w posiadaniu Gminy [...] o toczących się postępowaniach sądowych (lub zapadłych rozstrzygnięciach) przeciwko byłemu Kierownikowi i Głównej Księgowej SPZOZ Gminnej Przychodni w [...]". Pismo to nie zawiera również stwierdzenia organu, że żądaną w tym zakresie informacją publiczną (czyli dokumentami urzędowymi) nie dysponuje w ramach zakresu swej władzy i właściwości. Takiej jednoznacznej informacji także w dalszym toku postępowania sądowego organ skarżącemu nie udzielił, co nie może być zastąpione treścią wyjaśnień i wywodów zawartych w pismach pełnomocnika procesowego organu w postępowaniu sądowoadministracyjnym, czy też oświadczeniach co do wiedzy pełnomocnika składanych na rozprawie. Analogicznie, co do żądania udostępnienia informacji publicznej w zakresie określonym w punkcie 8 przedmiotowego wniosku tj. zarchiwizowanego na płycie CD-ROM nagrania dźwiękowego z przebiegu VI sesji Rady Gminy [...] z dnia [...] 2015 r. (a nie protokołu z sesji), organ nie udostępnił żądanej informacji, nie wydał decyzji o odmowie jej udostępnienia, ani też nie poinformował wnioskodawcy, że Gmina [...], którą wszakże reprezentuje Wójt, wnioskowaną informacją nie dysponuje. Stan taki trwał nadal w dacie wyrokowania przez Sąd. Wobec sprzecznych stanowisk stron niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego, co do istnienia takiego nagrania z sesji Rady Gminy [...] z dnia [...] 2015r. (zarchiwizowanego za zgodą Rady Gminy) w dacie wniesienia skargi na bezczynność oraz jej rozpoznania przez sąd, podkreślenia wymaga, że sąd administracyjny nie posiada kompetencji do prowadzenia w tym zakresie postępowania dowodowego. Skarżący bowiem konsekwentnie podnosi, powołując się na pismo informacyjne Przewodniczącej Rady Gminy oraz ustne informacje, że nagranie dźwiękowe z przebiegu sesji Rady Gminy [...] z [...] 2015r. zostało zarchiwizowane na płycie CD i stanowi załącznik do protokołu z tej sesji Rady Gminy. Twierdzeniu temu nie zaprzecza wprost w pismach procesowych Wójt Gminy. W ocenie Sądu niemożliwym i sprzecznym z zasadami doświadczenia życiowego jest, aby organ wykonawczy gminy, przygotowujący sesje rady gminy, nie posiadał wiedzy w tym przedmiocie. W odpowiedzi na wniosek z [...] 2015r. Wójt, nie odniósł się w ogóle do tego żądania wskazując, że "odpowiedź na pytanie została udzielona we wcześniejszej korespondencji", co w okolicznościach niniejszej sprawy nosi znamiona celowego uchylania się od właściwego zrealizowania wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Na rozprawie w dniu [...] 2016r. pełnomocnik organu wskazał, że nagrania sesji Rady Gminy są zgodnie ze Statutem przechowywane tylko do momentu następnej sesji Rady, nie są one sporządzane na płycie CD, ale na dyktafonie i ulegają skasowaniu przez nagranie kolejnej sesji Rady. Podobnie na § 50 Statutu Gminy powołał się pełnomocnik organu w piśmie z [...] 2016r., dodatkowo stwierdzając, że na wcześniejsze już wnioski w tym zakresie udzielono skarżącemu odpowiedzi, iż Gmina [...] nie ma obowiązku przechowywania nagrania i nie jest związana bliżej nieokreślonym zabezpieczeniem nagrania przez Przewodniczącą Rady Gminy, czy tez Radę Gminy. Wójt Gminy nie jest takim nieformalnym "zabezpieczeniem" związany i nie wydawał polecenia jego zabezpieczenia – archiwizowania, gdyż byłoby to złamanie Statutu Gminy [...]. Nadto wskazano, że skarżący mógł w okresie od [...] 2015r. do [...] 2015r. wystąpić z wnioskiem o informacje publiczną o nagranie z sesji, kiedy znajdowało się ono na oryginalnym nośniku i nie byłoby problemów z jego udostępnieniem. Jednocześnie pełnomocnik wyjaśnił, że obowiązek udostępnienia informacji publicznej na wniosek istnieje wyłącznie gdy wnioskodawca nie posiada wnioskowanej informacji publicznej i powołując się na art. 7 oraz art. 18 ust. 1 u.d.i.p. wskazał, że protokół z sesji z dnia [...] marca 2015r. jest dostępny na stronie Biuletynu Informacji Publicznej urzędu, zatem skarżący posiada informację publiczną na temat przebiegu sesji, zatem zrealizował prawo wynikające z ustawy. Na rozprawie w dniu [...] 2015r. pełnomocnik organu oświadczył, że według przekazanych mu informacji organ administracji – Wójt nie jest w posiadaniu informacji publicznej w postaci zarchiwizowanego nagrania z przebiegu sesji Rady Gminy [...] z [...] 2015r. Powyższa rozbieżność co do istnienia zarchiwizowanego na płycie CD oficjalnego zapisu dźwiękowego przebiegu sesji Rady Gminy [...], utrwalonego w trybie § 50 Statutu Rady Gminy [...] (przyjętego uchwałą Rady Gminy [...] Nr [...] z dnia [...] 2012 r.), przy braku jednoznacznie udzielonej skarżącemu w tym zakresie przez Wójta Gminy informacji w następstwie wniosku z [...].10.2015r., oznaczała konieczność uwzględnienia w tym zakresie skargi i zobowiązania organu do załatwienia wniosku zgodnie z przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej. Przy czym Sąd nie mógł przy niejasnym stanie faktycznym sprawy jednoznacznie przesądzić w jakiej formie wniosek co do punktu 8 ma być załatwiony, bowiem jest sporne i nie zostało wykazane przez żadną ze stron w sposób nie budzący wątpliwości, że wnioskowana informacja publiczna istnieje, a organ władzy czyli Wójt Gminy jest w jej posiadaniu. Przy czym odnosząc się do wyjaśnień pełnomocnika organu podkreślenia wymaga, że Wójt [...] jako podmiot reprezentujący Gminę na zewnątrz jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej będącej w posiadaniu kierowanego przez niego urzędu, w tym w szczególności informacji dotyczących działania organu kolegialnych jednostki samorządu terytorialnego – Rady Gminy [...], której organizacja pracy związana jest z obowiązkami Wójta i kierowanego przez niego Urzędu. Nadto, wbrew twierdzeniu pełnomocnika organu z zapisu § 50 Statutu Rady Gminy [...] nie wynika zakaz archiwizowania nagrań z sesji Rady Gminy, i brak jest podstaw aby twierdzić, że o ile takie oficjalne nagranie przebiegu sesji Rady Gminy [...] za jej zgodą, czy też jej przewodniczącego zostało jednak zachowane (zarchiwizowane) – nie podlegało udostępnieniu w trybie u.d.i.p. jako nośnik informacji publicznej o działaniu organu kolegialnego gminy i przebiegu jego posiedzenia. W tym zakresie dla oceny postawy organu reprezentującego gminę odnieść należy się szerzej do uregulowań zawartych w ustawie o dostępie do informacji publicznej, realizującej określone w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP prawo obywateli do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej, obejmujące dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu. W art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej ustawodawca wskazał, iż informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych i podlega ona udostępnieniu, natomiast w art. 6 wymienił przykładowo kategorie tej informacji podlegające udostępnieniu. Zgodnie natomiast z art. 4 ust. 1 u.d.i.p., obowiązek udostępniania informacji publicznej ciąży na władzach publicznych oraz innych podmiotach wykonujących zadania publiczne. Do kręgu tych podmiotów niewątpliwie należą organy gminy, w tym rada gminy będąca organem gminy zgodnie z art. 11a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz. 446, dalej u.s.g.), przy czym podkreślić w tym miejscu przyjdzie, że na zasadzie art. 11b ust. 1 tej ustawy działalność organów gminy jest jawna. W uzasadnieniu wyroku z dnia 30 września 2015r. sygn. akt I OSK 2313/14. Który został wydany na tle podobnego sporu, Naczelny Sąd Administracyjny dokonując próby odkodowania zakresu pojęcia informacji publicznej na tle przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej , w szczególności w kontekście zapisu jej art. 3 ust. 2, stanowiącego, że prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do niezwłocznego uzyskania informacji publicznej zawierającej aktualną wiedzę o sprawach publicznych wskazał, iż można przyjąć, że informacja publiczna obejmuje stan wiedzy, zasób wiadomości, jakim dysponują podmioty wskazane przez ustawodawcę w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., związany bezpośrednio z funkcjonowaniem i trybem działania tych podmiotów. Ponadto, źródło informacji podlegającej udostępnieniu winno mieć formę zmaterializowaną, gdyż tylko taki sposób utrwalenia informacji umożliwia następnie weryfikację w dalszym postępowaniu, dotyczącym udostępnienia tej informacji. Katalog uprawnień przysługujących w zakresie dostępu do informacji publicznej precyzuje art. 3 ust. 1 omawianej ustawy, który wymienia m.in. dostęp do posiedzeń kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z wyborów powszechnych (pkt 3). Z kolei przepis art. 7 ust. 1, wskazuje sposoby dostępu do informacji publicznej i określa z jednej strony - formy udostępniania tej informacji przez podmioty zobowiązane, a z drugiej - sposoby jej pozyskiwania przez podmioty uprawnione. Poza ogłaszaniem informacji publicznych, w tym dokumentów urzędowych, w Biuletynie Informacji Publicznej (pkt 1) i udostępniania w sposób określony w art. 10 i 11 tej ustawy, tj. udostępniania na wniosek informacji publicznej nieudostępnionej w Biuletynie Informacji Publicznej, a także poprzez wyłożenie bądź wywieszenie w miejscach ogólnie dostępnych oraz przez zainstalowanie w miejscach dostępnych urządzenia umożliwiającego zapoznanie się z tą informacją (pkt 2) - należy do nich również możliwość wstępu na posiedzenia organów kolegialnych, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 3, i udostępniania materiałów, w tym audiowizualnych i teleinformatycznych dokumentujących te posiedzenia (pkt 3). W ścisłym związku z tym ostatnim zapisem pozostaje przepis art. 19 tej ustawy, nakładający na organy kolegialne pochodzące z powszechnych wyborów obowiązek sporządzenia i udostępnienia protokołów lub stenogramów swoich obrad, chyba że sporządzą i udostępnią materiały audiowizualne lub teleinformatyczne rejestrujące w pełni te obrady. Przepis ten określa zasadę, że podstawowym źródłem informacji są protokoły bądź stenogramy, a z obowiązku ich sporządzenia i udostępnienia organ jest zwolniony w przypadku, gdy sporządza i udostępnia materiały audiowizualne lub teleinformatyczne rejestrujące w pełni obrady. W sytuacji odwrotnej - gdy przebieg posiedzenia został utrwalony w formie audiowizualnej - z przepisu tego nie można wyprowadzić normy zakazującej udostępnienia tego rodzaju materiałów w razie sporządzenia następnie protokołu. Na tle powyższych uregulowań Naczelny Sąd Administracyjny podzielił pogląd prezentowany w literaturze przedmiotu, że prawo dostępu do posiedzeń organów, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p., winno być rozumiane szeroko, zarówno jako prawo wstępu na te posiedzenia, jak i udostępnianie materiałów dokumentujących te posiedzenia, w tym materiałów audiowizualnych i teleinformatycznych. NSA nawiązując do pojęcia informacji publicznej, wskazał ponadto, że ustawodawca nie określił zamkniętego katalogu nośników, na jakich zasób wiedzy stanowiącej informację publiczną może zostać utrwalony i następnie udostępniony. Z całą pewnością źródło informacji może posiadać nie tylko tradycyjną formę pisemną, ale jednocześnie ustawa wymienia inne nowoczesne środki, za pomocą których informacja może być gromadzona, dokumentowana i przekazywana, do jakich należą choćby wymienione w art. 3 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p. nośniki audiowizualne i teleinformatyczne. Ponadto w orzecznictwie słusznie wskazuje się, że konstytucyjne prawo do informacji jest zasadą, a wyjątki od niego mogą być interpretowane wyłącznie ściśle (por. wyrok NSA z 7 marca 2003 r., sygn. akt II SA 3572/02, publ. LEX nr 144641). Z tych względów, jeśli organ obowiązany do udzielenia informacji publicznej znajduje się w posiadaniu informacji, niezależnie od formy, w jakiej została ona utrwalona, winien ją udostępnić na warunkach określonych w tej ustawie. Stanowisko to podziela Sąd rozpoznający niniejszą sprawę. Wobec powyższego w ocenie Sądu, czego zdaje się co do zasady nie kwestionować również organ, stwierdzić należy, że nagranie o charakterze pomocniczym z posiedzenia rady gminy, w oparciu o które sporządzono następnie protokół z sesji może zostać udostępnione osobie, która złożyła taki wniosek. Nagranie posiedzenia sesji rady jest niewątpliwie materiałem odzwierciedlającym przebieg sesji i dokonanych czynności rady, a zatem świadczy o działalności kolegialnego organu. Na zasadzie art. 1 ust. 1 u.d.i.p. należy przyjąć, że materiały i dokumenty tworzone podczas posiedzenia kolegialnego organu władzy publicznej stanowią informację o sprawach publicznych. Nagranie posiedzenia sesji rady, utrwalone za pomocą sprzętu audiowizualnego i zapisane na nośniku w postaci taśmy, płyty CD bądź DVD, dotyczy sfery faktów, stanowi zatem informację publiczną. Dodać też trzeba, że z redakcji art. 3 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p. wynika, iż ustawodawca traktuje dostęp do posiedzeń kolegialnych organów władzy pochodzących z powszechnych wyborów w szczególny sposób, gwarantując w art. 7 ust. 1 pkt 3 tej ustawy bezpośredni dostęp w postaci wstępu na nie. W przepisie tym, ujętym w odrębną jednostkę redakcyjną, wskazuje również wprost na obowiązek udostępniania materiałów dokumentujących te posiedzenia. Jeśli zatem posiedzenie rady zostało utrwalone w jednej z form wymienionych w tym przepisie, albo zmaterializowane w innej formie, to w razie złożenia wniosku brak jest podstaw, aby materiałów dokumentujących te posiedzenia, w tym w postaci dokonanych nagrań, nie udostępniać niezwłocznie. Dodać ponadto należy, że w świetle art. 7 ust. 1 pkt 3 czy też art. 19 u.d.i.p. ustawodawca nie ogranicza dostępu do materiałów, o jakich mowa w art. 3 ust. 1 pkt 3 tej ustawy, dodatkowymi uwarunkowaniami, jak czyni to w przypadku informacji publicznej, o której mowa we wcześniejszym zapisie, tj. w art. 7 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 10 i 11 u.d.i.p., czyli odnośnie pochodzących od organów władzy informacji, ale innego rodzaju niż materiały dokumentujące posiedzenia organów. Powyższej oceny nie zmienia wskazywana przez organ treść zapisów Statutu Gminy [...]. Należy mieć na względzie, że kwestie dostępu do informacji i jawność posiedzeń organów gminy zostały rozstrzygnięte w ustawie o samorządzie gminnym, natomiast definicję informacji publicznej zawiera ustawa o dostępie do informacji publicznej. Statut gminy nie stanowi zatem o zakresie przedmiotowym informacji publicznej, lecz zgodnie z art. 11b ust. 3 u.s.g. określa zasady dostępu do dokumentów wynikających z wykonywania zadań publicznych, w tym protokołów posiedzeń organów gminy i komisji rady gminy. Jak wskazał Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 16 września 2002 r. (sygn. akt K 38/01, opubl. OTK-A 2002 Nr 5, poz. 59), przepis ten stanowi umocowanie wyłącznie do określenia w statucie aspektów organizacyjno-technicznych udzielania informacji publicznej, wskazujących ogólne reguły czy techniczne możliwości zapoznania się z treścią dokumentów, w szczególności odnośnie miejsca i czasu ich uzyskania oraz sposobów zapoznawania się z ich treścią, kopiowania i odwzorowywania, przy czym zasady te winny być określone w sposób zapewniający obywatelskie prawo do informacji publicznej. Zapisy statutu nie mogą prowadzić do wyłączenia unormowań ustawowych, a w szczególności Konstytucji. Z tego względu zapis obowiązujący uprzednio zapis § 50 Statutu określający, że przebieg sesji nagrywa się na nośnik elektroniczny, który przechowuje się do czasu przyjęcia protokołu z obrad poprzedniej sesji, nie może być interpretowany w sposób wyłączający wskazane wyżej przepisy art. 61 Konstytucji i art. 7 ust. 1 pkt 3 oraz art. 19 u.d.i.p. ani obejmować materialnych aspektów obywatelskiego prawa do informacji publicznej. Przyjęcie za organem, że dokumentem urzędowym potwierdzającym przebieg sesji jest wyłącznie protokół posiedzenia, zaś nie jest nim nagranie z sesji Rady które służyło jako środek techniczny mający ułatwić sporządzenie protokołu, i zwyczajowo ulec winno zniszczeniu po sporządzeniu protokołu, byłoby nieuzasadnione. Nie ulega też kwestii, że nagranie zapewne wiernie odzwierciedla przebieg obrad i z całą pewnością czyni to w sposób bardziej wiarygodny oraz bardziej precyzyjny niż sporządzony na jego podstawie protokół. Obowiązek udostępnienia nagrań jest podyktowany nie tylko koniecznością szerokiego pojmowania prawa dostępu do informacji publicznej, ale tym bardziej uzasadniony jest faktem zagwarantowania przez ustawodawcę dostępu do posiedzeń organów kolegialnych w postaci wstępu na te posiedzenia. W tych warunkach należało zgodzić się z zarzutami skarżącego i uznać, że brak jest podstaw prawnych do odmowy udostępnienia nagrania sesji skoro nagrania takie - co nie ulega wątpliwości - zostało wykonane, aczkolwiek w sprawie istnieje nadal spór czy zostało zarchiwizowane i nadal istnieje, i jak twierdzi skarżący stanowi nawet załącznik do protokołu z sesji Rady Gminy, czy też jak podaje w toku postępowania sądowego pełnomocnik organu adwokat K. F. – nagranie takie nie jest w dyspozycji Wójta Gminy. O ile zatem nagranie to istnieje, bowiem jak twierdzi skarżący, a potwierdza pośrednio dowód w postaci pisma Przewodniczącego Rady zostało zarchiwizowane, organ jest obowiązany do udostępnienia kopii nagrania bez względu na cel, w jakim zostało ono sporządzone. Poprzez nieustosunkowanie się do wniosku w tym zakresie i brak jednoznacznego stwierdzenia, że organ nie jest w posiadaniu żądanej informacji będącej informacją publiczną, doszło do naruszenia przepisów u.d.i.p. i bezczynności organu w przedmiocie wniosku. Należy tu dodać, że specyfika postępowania sądowoadministracyjnego nie pozwalała Sądowi na poszukiwanie innych dowodów niż dokumenty, które zmierzałyby do podważenia twierdzenia organu, iż nie dysponuje żądaną informacją, a to ze względu na ograniczoną do dowodów z dokumentów możliwość prowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego. Natomiast ewentualne wprowadzenie żądającego informacji publicznej w błąd, przez udzielenie niezgodnej z rzeczywistością odpowiedzi co do faktu posiadania informacji, jest przesłanką powodującą powstanie możliwości poniesienia odpowiedzialności karnej w trybie art. 23 u.d.i.p. Mając powyższe na uwadze, zgodnie z dyspozycją art. 149 § 1 i § 1a pkt 3 P.p.s.a., sąd stwierdził, że Wójt Gminy dopuścił się bezczynności wobec zgłoszonego przez skarżącego pismem z [...] 2015r. wniosku o udostępnienie wskazanych wyżej informacji mających przymiot informacji publicznej. Jednocześnie Sąd, uwzględniając okoliczności niniejszej sprawy stwierdził, że bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, Nie można bowiem organowi, ponad wszelką wątpliwość przypisać zawinionego powstrzymywania się od udostępnienia informacji publicznej, aczkolwiek doszło do naruszenia przepisów określających termin rozpoznania tego typy wniosku. Błędy w organizacji podległego Wójtowi Gminy Urzędu obciążają ten organ, jednak w toku postępowania sądowego (udzielając odpowiedzi na skargę także nie dochowano terminu określonego w art. 21 pkt 1 u.d.i.p.) – udostępniono w części wnioskowaną informację. W pozostałej części bezczynność organu mogła wynikać pośrednio z błędnego przekonania co do zakresu i formy udzielenia wnioskodawcy rzetelnej i jednoznacznej odpowiedzi w sytuacji gdy organ nie dysponuje, jak wskazano w toku postępowania sądowego, wnioskowaną informacją publiczną. Sąd uwzględnił nadto, że analiza materiału dowodowego oraz stanowisk stron wskazuje jednoznacznie, iż istnieje konflikt pomiędzy skarżącym oraz piastunem organu, obojętny dla rozstrzygnięcia o istocie sprawy, jednakże nie pozostaje to bez wpływu na ocenę charakteru bezczynności organu w rozpoznawanej sprawie. Z pewnością wielokrotne powielanie analogicznych wniosków czy też formułowanie jako wniosków o udostępnienie informacji publicznej wszelkich zastrzeżeń do udzielonych odpowiedzi, bądź żądanie informacji dotyczących zarejestrowania poszczególnych wniosków, czy też dotyczących innego sporu, może w znacznym zakresie dezorganizować pracę urzędu kierowanego przez organ, i nie wydaje się być zgodne z istotą prawa dostępu do informacji publicznej. Z drugiej jednak strony organ administracji publicznej zobowiązany jest działać na podstawie i w granicach prawa, w tym rozpoznawać sprawy w ustawowym terminie i właściwej formie. Z tych też względów Sąd nie stwierdził w niniejszej sprawie podstaw do uwzględnienia żądania skarżącego zasadzenia od organu na jego rzecz sumy pieniężnej. O oddaleniu w części skargi na bezczynność w punkcie 4 sentencji orzeczono, bowiem zawarte w pkt 3 wniosku żądanie udostępnienia informacji publicznej, która ewentualnie dopiero zostanie wytworzona na skutek rejestracji przedmiotowego wniosku i dalszego nadania sprawie biegu - jest przedwczesne. Sąd podziela nadto stanowisko organu, które nie zostało jednak w odpowiedzi kierowanej do wnioskodawcy uzasadnione, a zgodnie z którym informacje, których udostępnienia domagał się skarżący w punkcie 7 wniosku z dnia [...] 2015r. nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu przepisów u.d.i.p. Skarżący domagał się bowiem w istocie wyjaśnień i złożenia przez organ oświadczenia wiedzy, a nie udostępnienia konkretnych dokumentów w szczególności urzędowych, stanowiących informację publiczną. Ponownie rozpatrując sprawę Wójt Gminy uwzględni powyższą ocenę prawną i wskazania co do rozpatrzenia przedmiotowego wniosku o udostępnienie informacji publicznej w części obejmującej punkty 6 i 8. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a, zasądzając od organu na rzecz skarżącego zwrot niezbędnych poniesionych kosztów sądowych.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło