IV SA/Gl 540/16

WyrokWSA w Gliwicach2016-08-18

Skład orzekający: Małgorzata Walentek, Bożena Miliczek - Ciszewska, Edyta Żarkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rada gminy może określić w uchwale zasady i tryb konsultacji społecznych, w tym ustalić krąg podmiotów uprawnionych do udziału w konsultacjach (np. poprzez wiek lub prawo wyborcze) oraz wymagać podania numeru PESEL?
Ratio decidendi
Rada gminy, określając zasady i tryb konsultacji społecznych na podstawie art. 5a ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym, nie jest uprawniona do ustalania kręgu podmiotów uprawnionych do udziału w konsultacjach, ani do wprowadzania wymogu podania numeru PESEL. Ustawodawca jednoznacznie wskazał, że konsultacjom podlegają mieszkańcy gminy, a dodatkowe kryteria lub wymogi wykraczają poza zakres delegacji ustawowej i naruszają prawo.
Stan faktyczny
Rada Miasta U. uchwaliła zasady i tryb przeprowadzania konsultacji społecznych z mieszkańcami na temat budżetu miasta. Wojewoda stwierdził nieważność części uchwały, uznając, że rada przekroczyła swoje kompetencje, wprowadzając wymóg ukończenia 16 roku życia, posiadania czynnego prawa wyborczego oraz podania numeru PESEL. Miasto U. wniosło skargę do WSA, argumentując, że ustalenie tych kryteriów mieści się w pojęciu 'zasad przeprowadzenia konsultacji' i jest niezbędne dla wiarygodności procesu. WSA oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Walentek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Bożena Miliczek - Ciszewska, Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz, Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 sierpnia 2016 r. sprawy ze skargi Miasta U. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasad i trybu przeprowadzania konsultacji społecznych oddala skargę. Uchwałą z dnia [...] r. nr [...] Rada Miasta U., na podstawie art. 5a i art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2015 r. poz. 1515 ze zm. dalej w skrócie "u.s.g."), określiła zasady i tryb przeprowadzenia konsultacji społecznych z mieszkańcami Miasta U. na temat budżetu Miasta U. na 2017 rok. W dniu [...]r. Wojewoda [...], działając w oparciu o art. 91 ust. 1 u.s.g., wydał rozstrzygnięcie nadzorcze nr [...], na mocy którego stwierdził nieważność wyżej wymienionej uchwały w części określonej w : – § 12 załącznika do uchwały w zdaniu pierwszym w zakresie wyrazów ", który ukończył 16 rok życia" oraz w zdaniu drugim, – § 14 załącznika do uchwały w zakresie wyrazów ",którzy ukończyli 16 lat" i w zdaniu drugim, – § 29 załącznika do uchwały w zakresie wyrazów ", którzy najpóźniej w ostatnim dniu głosowania ukończyli 16 rok życia", – § 30 zdanie drugie załącznika, – Załącznika nr 1 do Zasad i trybu przeprowadzenia Budżetu Obywatelskiego, w "Formularzu zgłoszeniowym propozycji projektu do budżetu obywatelskiego na 2017 rok" w wersie 3 dotyczącym zgłoszenia nr PESEL, – załącznika nr 1 do Zasad i trybu przeprowadzenia Budżetu Obywatelskiego w "Formularzu zgłoszeniowym propozycji projektu do budżetu obywatelskiego na 2017 rok" w punkcie 9 pt. Załączniki obowiązkowe do składanego projektu, w zakresie wyrazów ", którzy najpóźniej w dniu składania podpisu ukończyli 16 rok życia", oraz w punkcie 12 pt. Oświadczenia, w zakresie wyrazów "mam ukończone 16 lat,", – Załącznika nr 1 do Zasad i trybu przeprowadzania Budżetu Obywatelskiego w zakresie obejmującym kolumnę czwartą wzoru "Lista poparcia dla projektu pod tytułem (...)", dotyczącą numeru PESEL, – Załącznika nr 2 do Zasad i trybu przeprowadzenia Budżetu Obywatelskiego w "Karcie obiegowej analizy projektu zgłoszonego do Budżetu Obywatelskiego na rok 2017" w części B pt. Ocena formalna wniosku, w punkcie 5 w zakresie wyrazów "numer PESEL" (pojawiających się w tym punkcie dwukrotnie) oraz w punkcie 6 w zakresie wyrazów ", którzy ukończyli 16 lat", jako niezgodnych z art. 5a ust. 2 u.s.g. W uzasadnieniu organ nadzoru wyjaśnił, że przedmiotową uchwałę otrzymał w dniu 7 marca 2016 r. Podstawę prawną do jej podjęcia stanowił art. 5a ust. 1 i ust. 2 u.s.g., zgodnie z którym w wypadkach przewidzianych ustawą oraz innych sprawach ważnych dla gminy mogą być przeprowadzone na jej terytorium konsultacje z mieszkańcami gminy (ust. 1), zasady i tryb przeprowadzenia konsultacji określa uchwała rady gminy (ust. 2). Zdaniem organu kompetencja zawarta w tym przepisie upoważnia rady gmin jedynie do określenia zasad i trybu przeprowadzania konsultacji, przy czym przez zasady należy rozumieć tezy, w których treści zawarte jest prawo rządzące jakimiś procesami, podstawa, na której coś się opiera, a z pojęciem trybu wiąże się sposób postępowania. Tymczasem Rada Miasta U. (dalej "Rada") zawarła w załączniku do przedmiotowej uchwały pt. "Zasady i tryb przeprowadzenia Budżetu Obywatelskiego" (zwanego "załącznikiem") przepisy określające prawa podmiotowe decydujące o prawie jednostki do udziału w konsultacjach, określając krąg podmiotów uprawnionych do udziału w nich. Organ zauważył, że krąg osób mogących uczestniczyć w konsultacjach został już przez ustawodawcę określony w art. 5a ust. 1 u.s.g., albowiem przepis ten wskazuje na mieszkańców gminy jako adresatów i uczestników przeprowadzanych konsultacji. Natomiast w treści § 12 załącznika Rada postanowiła, że "Propozycję projektu może zgłosić każdy mieszkaniec osiedla, który ukończył 16 rok życia" oraz w zdaniu drugim, że "W przypadku osób, które ukończyły 18 rok życia za mieszkańców Osiedla uważane są osoby, którym przysługuje prawo wybierania, tj. czynne prawo wyborcze, do zarządów osiedli określone w statutach osiedli". Zdaniem organu skoro w ustawie to mieszkańcy gminy, czyli osoby zamieszkujące w miejscowości położonej na jej obszarze z zamiarem stałego pobytu, mogą uczestniczyć w konsultacjach, a pojęcie mieszkańca nie jest tożsame z pojęciem mieszkańca osiedla, któremu przysługuje prawo wybierania do zarządu osiedla, to kwestionowany przepis jest niezgodny z art. 5a ust. 1 u.s.g. oraz przekracza zawartą w art. 5a ust. 2 tej ustawy granicę delegacji ustawowej. Ponadto organ wskazał, że próba definiowania pojęcia mieszkańca gminy dokonana przez Radę zawsze będzie traktowane jako modyfikacja przepisów ustawy, a w takim przypadku, jak trafnie wskazuje orzecznictwo, powtórzenia i modyfikacje stanowią istotne naruszenie prawa. Z tych samych powodów organ za niezgodne z prawem uznał również regulacje § 14 w zakresie wyrazów "którzy ukończyli 16 rok życia" oraz w zdaniu drugim tej regulacji, w § 29 w zakresie wyrazów "którzy najpóźniej w ostatnim dniu głosowania ukończyli 16 rok życia i zdanie drugie, w § 30 w zakresie zdani drugiego, a także w treści Załącznika nr 1 w pkt 9 pt. Załączniki obowiązkowe do składania projektu w zakresie słów ", którzy najpóźniej w dniu składania podpisu ukończyli 16 rok życia", oraz w punkcie 12 pt. Oświadczenia, w zakresie wyrazów "mam ukończone 16 lat,". Zdaniem organu kwestionowane przepisy wykroczyły poza zakres delegacji ustawowej określonej w art. 5a ust. 2 u.s.g. i jako takie powinny zostać z uchwały wyeliminowane. Ponadto organ nadzoru stwierdził, że w Załącznikach nr 1 i 2 zawierających wzór formularza zgłoszeniowego propozycji projektu, listy poparcia, oświadczenia i karty do wypełnienia, Rada postanowiła o konieczności wpisania numeru PESEL. Zdaniem organu nadzoru obowiązek wskazywania numeru PESEL nie znajduje uzasadnienia prawnego, a dodanie do procedury przeprowadzenia konsultacji warunku podania tego numeru wykracza poza granice przyznanych Radzie przez ustawodawcę kompetencji. Na poparcie zaprezentowanego stanowiska organ przytoczył wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 10 maja 2013 r. sygn. akt III SA/Wr 140/13. Reasumując w ocenie organu nadzoru uchwała Rady Miasta U. z dnia [...]r. nr [...] została podjęta z istotnym naruszeniem obowiązującego prawa, co czyni stwierdzenie jej nieważności we wskazanych powyżej częściach uzasadnionym i koniecznym. W dniu 5 maja 2016 r. Burmistrz Miasta U. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody [...]z dnia [...]r. nr [...] w związku z uchwałą Rady Miasta U. z [...]r. Nr [...] w sprawie zaskarżenia ww. rozstrzygnięcia nadzorczego. W uzasadnieniu skargi wskazano, że użyte w art. 5a ust. 2 u.s.g. pojęcie "zasad przeprowadzenia konsultacji" zawiera w sobie upoważnienie do formułowania norm prawidłowego postepowania, prawa rządzącego procesem przeprowadzenia konsultacji. Dlatego też nie podzielono poglądu, że ustalając zasady i tryb konsultacji Rada nie miała podstaw do wskazania kręgu mieszkańców gminy, którzy maja prawo wziąć w nich udział, albowiem ustalając krąg takich mieszkańców rada ustala zasady przeprowadzenia konsultacji. Nie negowano przy tym faktu, iż mieszkańcami gminy są osoby, które przebywają w niej z zamiarem stałego pobytu. Dalej podniesiono, że organ nadzoru błędnie założył, że ustalając krąg podmiotów uprawnionych do wzięcia udziału w konsultacjach Rada zdefiniowała pojęcie mieszkańca gminy ograniczając go do osób powyżej 16 lat oraz osób którym przysługuje czynne prawo wyborcze do zarządów osiedli określone w statutach osiedli. Wskazano, że udział w konsultacjach wiąże się z wyrażaniem swojego stanowiska w sprawie będącej przedmiotem konsultacji, swojej woli w załatwieniu spraw ważnych dla gminy, w związku z tym osoba wyrażając takie stanowisko, czy wolę powinna mieć świadomość podejmowanych czynności. Z tego względu uznano, że nie można rozpatrywać zagadnienia związanego z ustaleniem kręgu mieszkańców uprawnionych do udziału w konsultacjach, nie odnosząc się do norm prawa cywilnego regulujących zdolność do czynności prawnych. Zatem, aby konsultacje z mieszkańcami gminy były wiarygodne i odzwierciedlały ich wolę, muszą brać w nich udział osoby, które rozumieją temat, czy też przedmiot konsultacji oraz potrafią z uwagi na wiek podjąć decyzję odnośnie wyrażenia swojego stanowiska w temacie konsultacji i robią to świadomie, a nadto mają świadomość skutków swoich decyzji. Inaczej wątpliwe jest aby wynik takich konsultacji był reprezentatywny i faktycznie odzwierciedlał wolę mieszkańców. Natomiast kwestię wiarygodności i prawidłowości konsultacji organ nadzoru pominął. Nadto podkreślono, że kwestionowane przez organ nadzoru przepisy określające że "w przypadku osób , które ukończyły 18 rok życia za mieszkańców Osiedla uważane są osoby, którym przysługuje prawo wybierania, tj. czynne prawo wyborcze, do zarządów osiedli określone w statutach osiedli" są skorelowane z postanowieniami statutów osiedli, a te odpowiadają przepisom Kodeksu Wyborczego. Organy gminy powinny więc posiadać możliwość przyjęcia kryteriów, których spełnienie pozwala na uznanie danej osoby za mieszkańca (w tym przypadku poprzez wpis do stałego rejestru wyborców). Odnosząc się do zakwestionowanego przez organ nadzoru wymogu podania numeru PESEL przez uczestników procedury konsultacyjnej wskazano, że miało to na celu umożliwienie identyfikacji osoby – mieszkańca gminy biorącego udział w konsultacjach. Wprawdzie z samego numeru nie wynika bezpośrednio miejsce zamieszkania osoby go posiadającej, ale poprzez ten numer można w pierwszej kolejności zidentyfikować osobę, aby mieć pewność co do jej tożsamości. Wskazano, że "Nierzadkie są bowiem przypadki, gdy pod tym samym adresem zamieszkują osoby o tym samym imieniu i nazwisku (np. ojciec i syn). W takiej sytuacji numer PESEL pozwala na identyfikację osoby, która składa formularz, czy bierze udział w głosowaniu, a następnie po dokonaniu jej identyfikacji na ustalenie jej miejsca zamieszkania. Tym samym, w opinii organu, podanie tego numeru jest uzasadnione. Zważywszy na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego. W odpowiedzi na skargę postulowano jej oddalenie w całości jako bezzasadnej podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym rozstrzygnięciu. Ponownie podniesiono, że organ uchwałodawczy związany jest normą kompetencyjną zawartą w ustawie, a norma ta w żadnym wypadku nie pozwala na ustalanie kręgu podmiotów uprawnionych do udziału w konsultacjach. Dodano również, iż orzecznictwo sądów administracyjnych jest w omawianej kwestii już ugruntowane i nie pozostawia żadnych wątpliwości, że w ramach "zasad i trybu konsultacji z mieszkańcami", nie mieści się możliwość definiowania pojęcia "mieszkaniec", czy też formułowania katalogu podmiotowego procedury konsultacyjnej. Ponadto wyjaśniono, że ocenę tego, kto ze zgłaszających swój akces do udziału w konsultacjach, spełnia wymogi by w nich uczestniczyć, należy dokonać w oparciu o dostępne w obowiązującym systemie instrumenty prawne takie jak chociażby przepisy kodeksu cywilnego, definiujące pojęcie "mieszkańca" oraz kreującego zasady posiadania zdolności do czynności prawnych. Poza tym akcentowano, że skoro ustawodawca wskazał już podmioty biorące udział (na każdym etapie procedury) w konsultacjach, to próba ponownego definiowania pojęć użytych w ustawie zawsze stanowić będzie istotne naruszenie prawa. Równocześnie podniesiono, iż podawanie numeru PESEL nie znajduje uzasadnienia prawnego, a dodanie go jako jednego z wymogów dopuszczających do uczestniczenia w konsultacjach wykracza poza granice przyznanych radzie przez ustawodawcę kompetencji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei zgodnie z art. 3 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz.718), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m. in. orzekanie w sprawach skarg na akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego. Natomiast po myśli art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2016 r. , poz. 466 – zwanej jak dotychczas "u.s.g."), organ nadzoru może orzec o nieważności uchwały (zarządzenia) organu gminy w całości lub w części, jeżeli uzna ją za sprzeczną z prawem. Przez sprzeczność z prawem należy przy tym rozumieć niezgodność z aktami prawa powszechnie obowiązującego, a więc z Konstytucją RP, ustawami, aktami wykonawczymi oraz z aktami prawa miejscowego. Rozstrzygnięcie o stwierdzeniu nieważności uchwały (zarządzenia) organu gminy przez organ nadzoru może być więc wydane, gdy uchwała narusza prawo w sposób istotny, a zatem gdy pozostaje w wyraźnej sprzeczności z określonym przepisem prawa. Analizując zatem pod takim kątem będące przedmiotem sporu rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że nie narusza ono przepisów prawa w stopniu uzasadniającym konieczność jego wyeliminowania z obrotu prawnego. Rozstrzygnięciem nadzorczym Wojewoda [...] stwierdził nieważność uchwały Rada Miasta U. z dnia [...]r. nr [...] w sprawie określenia zasad i trybu przeprowadzenia konsultacji społecznych z mieszkańcami Miasta U. na temat budżetu miasta na 2017 rok, w zakresie regulacji określających zgłoszenie propozycji projektu, poparcia propozycji projektu, udziału w głosowaniu we fragmentach kolejno w § 12 "który ukończył 16 rok życia" i zdanie drugie "W przypadku osób które ukończyły 18 rok życia za mieszkańców Osiedla uważane są osoby, którym przysługuje prawo wybierania (czynne prawo wyborcze do zarządów Osiedli określone w Statutach Osiedli"; w § 14 "którzy ukończyli 16 rok życia" "Postanowienia § 12 zdanie drugie stosuje się odpowiednio"; w § 29 "którzy najpóźniej w ostatnim dniu głosowania ukończyli 16 rok życia i zdanie drugie, w § 30 "W przypadku osób które ukończyły 18 rok życia za mieszkańców Osiedla uważane są osoby, którym przysługuje prawo wybierania (czynne prawo wyborcze do zarządów Osiedli określone w Statutach Osiedli", a także w załącznikach nr 1 i 2 w którym przewidziano podanie nr PESEL" oraz określeń dotyczących ukończenia 16 roku, zarzucając, że w tej części została ona podjęta z istotnym naruszeniem art. 5a ust. 2 u.s.g. Stosownie do treści art. 5a ust. 1 u.s.g., w wypadkach przewidzianych ustawą oraz w innych sprawach ważnych dla gminy mogą być przeprowadzane na jej terytorium konsultacje z mieszkańcami gminy. Zgodnie zaś z ust. 2 tego przepisu zasady i tryb przeprowadzania konsultacji z mieszkańcami gminy określa uchwała rady gminy. Przepis ten stanowi ogólną normę kompetencyjną do podejmowania uchwał przez radę gminy w sprawach określania zasad i trybu przeprowadzania konsultacji z mieszkańcami gminy. Sąd nie podziela stanowiska zawartego w skardze, że w ramach przewidzianego w tym przepisie upoważnienia do określenia zasad i trybu przeprowadzania konsultacji mieści się również określenie kręgu podmiotów uprawnionych do udziału w konsultacjach. Kompetencja zawarta w tym przepisie upoważnia rady gminy jedynie do określenia zasad i trybu przeprowadzania konsultacji. Należy zgodzić się z organem nadzoru, że przez zasady należy rozumieć tezy, w których treści zawarte jest prawo rządzące jakimiś procesami, podstawa na której coś się opiera, a z pojęciem trybu wiąże się sposób postępowania. W delegacji ustawowej art. 5a ust. 2 u.s.g nie mieści się natomiast ustalanie kategorii podmiotów uprawnionych do udziału w konsultacjach (por. np. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 16 grudnia 2015 sygn. akt I SA/Ol 683/15 publik. w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych "CBOSA"). Krąg osób uprawnionych do udziału w konsultacjach społecznych został bowiem określony przez samego ustawodawcę. W przepisach art. 5a ust. 1 i ust. 2 u.s.g. ustawodawca postanowił, że uprawnionymi do konsultacji są mieszkańcy gminy. Norma ta nie zawiera żadnych ograniczeń, ani nie odsyła do innych aktów prawa. W art. 1 u.s.g. zdefiniowano pojęcie gminy, przyjmując, że mieszkańcy gminy tworzą z mocy prawa wspólnotę samorządową (ust. 1) a przez gminę należy rozumieć wspólnotę samorządową oraz odpowiednie terytorium (ust. 2). Wspólnotę tworzą osoby trwale z nią związane, a więc stale zamieszkujące w danej gminie. Powyższe oznacza, że w unormowaniu dotyczącym konsultacji społecznych (art. 5a u.s.g.) ustawodawca wskazał na krąg mieszkańców gminy tworzących z mocy prawa wspólnotę samorządową (art. 16 ust. 1 Konstytucji RP, art. 1 ust. 1 u.s.g.), odwołał się zatem wyłącznie do przesłanki zamieszkania, nie wprowadził natomiast dodatkowych kryteriów uczestnictwa mieszkańców w konsultacjach społecznych, ani też nie upoważnił rady gminy do podejmowania zabiegów prawotwórczych w tym zakresie. Mieszkańcem jest zatem także osoba fizyczna nieposiadająca pełnej zdolności do czynności prawnych, nieposiadająca polskiego obywatelstwa, a także pozbawiona praw publicznych. Oznacza to, że osoby które np.: mają ograniczoną zdolność do czynności prawnych (osoby, które ukończyły 13 lat, częściowo ubezwłasnowolnione), są obcokrajowcami, zostały pozbawione praw publicznych - posiadają status mieszkańca oraz mogą uczestniczyć w konsultacjach społecznych (por. wyrok WSA w Łodzi sygn. akt III SA/Łd 364/16, publik. w CBOSA). Wymaga przy tym podkreślenia, że konsultacje mają wyłącznie charakter opiniodawczy, nie kreują prawa. Ich wyniki nie wiążą organów gminy w odróżnieniu od instytucji referendum gminnego czy wyborów, dlatego zupełnie inaczej uregulowana została legitymacja do udziału w referendum lokalnym oraz w wyborach. Konsultacje mają jedynie na celu zapoznanie się z opiniami (życzeniami, oczekiwaniami) społecznymi na dany temat. Przenosząc te uwagi na grunt niniejszej sprawy, Sąd za słuszne uznał stanowisko organu nadzoru, że poprzez wprowadzenie w regulacjach przedmiotowej uchwały odnoszących się do wskazania podmiotów mających w gminie inicjatywę przeprowadzenia konsultacji oraz uprawnionych do głosowania zapisów posiadania czynnego prawa wyborczego oraz wieku, Rada odwołała się do kryteriów, których nie można wyprowadzić z upoważnienia zawartego w art. 5a ust. 2u.s.g. To zaś oznacza, że Rada Gminy – sięgając po przesłankę posiadania czynnego prawa wyborczego i określonego wieku – nie tylko wyszła poza sferę przyznanej jej kompetencji, a więc naruszyła cyt. art. 5a ust. 2, ale przede wszystkim wkroczyła w materię zastrzeżoną konstytucyjnie ustawodawcy, co uchybia podstawowej zasadzie działania organów publicznych na podstawie i w granicach prawa (art. 7 Konstytucji RP). Sąd podzielił także stanowisko Wojewody, że obowiązek wskazania numeru PESEL w procedurze konsultacyjnej, określony w Załącznikach nr 1 i 2 do badanej uchwały zawierających wzory formularza zgłoszeniowego propozycji projektów, listy poparcia dla projektu, czy karcie obiegowej analizy zgłoszonego projektu, przekracza zakres upoważnienia przyznanego w art. 5a ust 2 u.s.g. Numer ten, jak trafnie zwrócił uwagę organ nadzoru, nie obejmuje danych dotyczących miejsca zamieszkania, a tylko ta okoliczność ma znaczenie przy ustalaniu, czy osoba figurująca na liście jest mieszkańcem gminy. Stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy z 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (t.j. Dz. U. 2016, poz. 722 numer PESEL, czyli Numer Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności, jest to jedenastocyfrowy symbol numeryczny, jednoznacznie identyfikujący osobę fizyczną, zawierający datę urodzenia, numer porządkowy, oznaczenie płci oraz liczbę kontrolną. Numer ten nie obejmuje danych dotyczących miejsca zamieszkania. Wskazać ponadto należy, na co trafnie zwrócił uwagę organ nadzoru przez odwołanie się do stanowiska WSA we Wrocławiu wyrażonego w wyroku z dnia 10 maja 2013 r. o sygn. akt III SA/Wr 140/13, że informacje objęte numerem PESEL należą do kategorii danych osobowych, co oznacza, że podlegają one ochronie przewidzianej w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych, która w art. 23 ust. 1 pkt 2 i 4 stanowi, że przetwarzanie danych jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy jest to niezbędne dla zrealizowania uprawnienia lub spełnienia obowiązku wynikającego z przepisu prawa lub do wykonania określonych zadań realizowanych dla dobra publicznego. Zakresem podmiotowym tej ustawy objęto organy państwowe, organy samorządu terytorialnego oraz państwowe i komunalne jednostki organizacyjne (art. 3 ust. 1ww. ustawy). Z art. 5a ust. 1 i ust. 2 u.s.g. nie wynika natomiast, by do podjęcia uchwały dotyczącej zasad i trybu przeprowadzenia konsultacji z mieszkańcami gminy oraz do legitymowania, czy osoba ujęta na liście inicjatorów konsultacji społecznych jest mieszkańcem gminy, nie jest niezbędne podanie numeru PESEL oraz przetwarzanie danych objętych tym kodem, który nie służy określeniu miejsca zamieszkania, było niezbędne podanie numeru PESEL oraz przetwarzanie tych danych. Dodatkowo można również wskazać, że wprowadzenie takiego wymogu stanowi także ograniczenie kręgu "mieszkańców gminy" do osób legitymujących się numerem PESEL, a więc pomija przypadki, w których mieszkaniec gminy nie dysponuje takim kodem. W związku z tym nie budzi zastrzeżeń Sądu stanowisko organu, że wprowadzenie wymogu podania tego numeru, wykracza poza granice przyznanych Radzie kompetencji określonych w art. 5a ust. 2 u.s.g. Z tych wszystkich względów Sąd stwierdził, że zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze nie narusza prawa i dlatego skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło