II GZ 151/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Irena Wiszniewska-Białecka po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia P. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 20 grudnia 2016 r. sygn. akt II SA/Rz 1628/15 w zakresie odrzucenia skargi kasacyjnej w części oraz zwrotu wpisu od skargi kasacyjnej w części w sprawie ze skargi P. B. na decyzje Dyrektora Izby Celnej w Przemyślu: z dnia [...] września 2015 r. nr [...] oraz z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry postanawia oddalić zażalenie. I Postanowieniem z 20 grudnia 2016 r. (sygn. akt II SA/Rz 1628/15) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił skargę kasacyjną P. B. od wyroku tegoż Sądu z 19 sierpnia 2016 r., w części dotyczącej decyzji Dyrektora Izby Celnej w Przemyślu z [...] stycznia 2016 r. Ponadto WSA zwrócił skarżącemu wpis od skargi kasacyjnej w wysokości 200 zł. WSA orzekał w następującym stanie sprawy. Dwie sprawy ze skarg P. B. (zarejestrowane pod sygn. akt II SA/Rz 1628/15 i II SA/Rz 276/16) zostały połączone do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia, a następnie wyrokiem z 19 sierpnia 2016 r. (sygn. akt II SA/Rz 1628/15) WSA skargi te oddalił. Od wyroku tego skarżący złożył skargę kasacyjną, uiszczając 23 września 2016 r. bez wezwania kwotę 200 zł tytułem wpisu sądowego. Zarządzeniem z 20 października 2016 r. Przewodniczący Wydziału II WSA w Rzeszowie wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu uzupełniającego od skargi kasacyjnej – w wysokości 200 zł, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. Odpis tego wezwania doręczono pełnomocnikowi skarżącego 25 października 2016 r. Do dnia 2 listopada 2016 r. wpis od skargi kasacyjnej nie został uzupełniony. Zarządzeniem z 25 listopada 2016 r. WSA wezwał skarżącego do wyjaśnienia, do której z połączonych do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia spraw został uiszczony 23 września 2016 r. wpis od skargi kasacyjnej, pouczając że brak odpowiedzi na wezwanie będzie skutkował uznaniem, że wpis został uiszczony do sprawy o sygn. akt II SA/Rz 1628/15. W dniu 8 grudnia 2016 r. w imieniu skarżącego dokonano przelewu tytułem wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 200 zł (w tytule przelewu podano sygn. akt II SA/Rz 1628/15). Pełnomocnik skarżącego wyjaśnił, że skoro wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi w tej sprawie 24 000 zł, to wpis od skargi kasacyjnej wynosi 360 zł, stosownie do § 3 w zw. z § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 z późn. zm.; rozporządzenie RM z 16 grudnia 2003 r.). Dodał, że 23 września i 8 grudnia 2016 r. został uiszczony wpis od skargi kasacyjnej w łącznej wysokości 400 zł. Zdaniem WSA, mimo połączenia spraw do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia, w każdej z tych spraw powinien być uiszczony odrębny wpis od skargi kasacyjnej, stanowiący połowę wpisu stosunkowego pobranego w każdej z połączonych spraw. Wpis od skargi kasacyjnej od wyroku z 19 sierpnia 2016 r. wynosił zatem 2 x 200 zł, czyli 400 zł. WSA stwierdził, że skoro skarżący nie uiścił wpisu uzupełniającego od skargi kasacyjnej w terminie określonym w wezwaniu z 25 listopada 2016 r., to skarga kasacyjna polegała odrzuceniu, stosownie do art. 220 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn.; p.p.s.a.). WSA zaliczył jednak kwotę uiszczoną 23 września 2016 r. na poczet wpisu od skargi kasacyjnej od wyroku z 19 sierpnia 2016 r. w części dotyczącej skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z [...] września 2015 r. W konsekwencji skarga kasacyjna została odrzucona tylko w części dotyczącej sprawy ze skargi na decyzję z [...] stycznia 2016 r. (zarejestrowanej uprzednio pod sygn. akt II SA/Rz 276/16). O zwrocie wpisu uiszczonego 8 grudnia 2016 r. WSA orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a. II Skarżący złożył zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej w części. Zaskarżył to postanowienie w całości i wniósł o jego uchylenie. Skarżący zarzucił zaskarżonemu postanowieniu naruszenie: 1) przepisów postępowania, a mianowicie art. 220 § 1 i 3 p.p.s.a., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. przyjęcie przez WSA, że brak uiszczenia wpisu przez pełnomocnika skarżącego powoduje odrzucenie skargi, w sytuacji gdy konieczne jest uprzednie wezwanie skarżącego do uiszczenia wpisu w prawidłowej wysokości, które to naruszenie przepisów postępowania doprowadziło do odrzucenia prawidłowo wniesionej skargi kasacyjnej, a co za tym idzie naruszyło prawo skarżącego do sądu wyrażone w art. 45 § 1 Konstytucji RP, 2) przepisów prawa materialnego, a mianowicie § 3 w zw. z § 1 pkt 2 rozporządzenia RM z 16 grudnia 2003 r., poprzez ich błędne zastosowanie, a w konsekwencji przyjęcie, że wpis sądowy od skargi kasacyjnej w przedmiotowej sprawie wynosi 400 zł, w sytuacji gdy prawidłowa wykładnia powyższych przepisów prowadzi do wniosku, że wpis ten wynosi 360 zł. Zdaniem skarżącego, WSA odrzucił skargę kasacyjną bez uprzedniego wezwania skarżącego do uiszczenia wpisu w prawidłowej wysokości. Skarżący stwierdził, że w efekcie połączenia odrębne postępowania straciły swój niezależny byt procesowy i powinny być traktowane jako samodzielna sprawa. Wpływa to na wpis sądowy, ponieważ po połączeniu spraw wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi 24 000 zł, a zatem wpis od skargi kasacyjnej - obliczony stosownie do § 3 w zw. z § 1 pkt 2 rozporządzenia RM z 16 grudnia 2003 r. - wynosi 360 zł. Skarżący został zatem wezwany do uzupełnienia wpisu od skargi kasacyjnej w nieprawidłowej wysokości. W takiej sytuacji niewykonanie tego wezwania nie mogło skutkować odrzuceniem skargi kasacyjnej. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie jest zasadne. W niniejszej sprawie podstawę odrzucenia skargi kasacyjnej stanowił art. 220 § 3 p.p.s.a. Z przepisu tego wynika m.in., że skarga kasacyjna, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Zastosowanie art. 220 § 3 p.p.s.a. będzie zatem prawidłowe, jeśli: 1) skarga kasacyjna zawiera brak formalny w postaci nieuiszczenia wpisu sądowego w prawidłowej wysokości, 2) sąd wezwie tę stronę do uiszczenia należnego wpisu sądowego, 3) w zakreślonym terminie strona nie uiści należnego wpisu sądowego. W zażaleniu skarżący zarzuca, że WSA nie wezwał go do uiszczenia wpisu sądowego w prawidłowej wysokości. Stanowisko to skarżący opiera na twierdzeniu, że połączone do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy z jego dwóch skarg utraciły odrębny byt procesowy i stały się samodzielną sprawą. Zdaniem skarżącego, w takiej sytuacji wpis sądowy należało obliczyć z uwzględnieniem wartości przedmiotu zaskarżenia, stanowiącej sumę wartości przedmiotów zaskarżenia w każdej z połączonych spraw. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, stanowisko skarżącego jest nieprawidłowe. Zgodnie z art. 111 § 2 p.p.s.a. sąd może zarządzić połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli pozostają one ze sobą w związku. Połączenie dotyczy spraw, którym nadano już bieg, a więc tych, w których skargi odpowiadały wymogom formalnym i zostały należycie opłacone. Zarządzenie o połączeniu ma charakter wyłącznie techniczny i jest podyktowane ekonomią procesową. Nie pozbawia jednak tych spraw odrębnego charakteru, ani samodzielności. Wyrok wydany w odniesieniu do połączonych spraw powinien zawierać odrębne rozstrzygnięcie co do każdej z nich. Odpowiednio skarga kasacyjna od wyroku wydanego w sprawach połączonych do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia powinna uwzględniać fakt odrębności spraw połączonych. Wobec tego wpis od skargi kasacyjnej (gdy strona skarży wyrok w całości) należny jest w wysokości odpowiadającej połowie sumy wpisów od skarg pobranych w każdej z połączonych spraw (por. postanowienie NSA z 28 września 2009 r., sygn. akt II FZ 349/09). Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, że należny wpis od skargi kasacyjnej od wyroku z 19 sierpnia 2016 r. wynosił w sumie połowę kwot pobranych tytułem wpisów od skarg w połączonych sprawach o sygn. akt II SA/Rz 1628/15 i II SA/Rz 276/16. W zaskarżonym postanowieniu WSA prawidłowo wskazał, że skarżący powinien uiścić wpis od skargi kasacyjnej w łącznej wysokości 400 zł. Z akt sprawy wynika, że przy wnoszeniu skargi kasacyjnej bez wezwania uiszczono 200 zł tytułem wpisu. W takiej sytuacji prawidłowo wezwano skarżącego do uzupełnienia wpisu od skargi kasacyjnej o kwotę 200 zł (zarządzenie z 20 października 2016 r.). W terminie siedmiu dni od doręczenia pełnomocnikowi skarżącego tego wezwania wskazany wpis uzupełniający nie został uiszczony. Wobec tego wypełniona została hipoteza normy prawnej z art. 220 § 3 p.p.s.a. Z korzyścią dla skarżącego WSA uznał przy tym dokonany 23 września 2016 r. wpis w kwocie 200 zł za dotyczący skargi kasacyjnej od wyroku z 19 sierpnia 2016 r. w części dotyczącej oddalenia skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z [...] września 2015 r. Natomiast nieuiszczenie wpisu od skargi kasacyjnej w części dotyczącej oddalenia skargi na decyzję z [...] stycznia 2016 r. skutkowało odrzuceniem przez WSA skargi kasacyjnej w tej części, stosownie do art. 220 § 3 p.p.s.a. Odrzucenie skargi kasacyjnej z powodu nieuzupełnienia braku formalnego nie stanowi naruszenia prawa do sądu określonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Zarzut naruszenia tego przepisu podniesiony w zażaleniu jest niezasadny. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaskarżonym postanowieniem WSA prawidłowo również zwrócił skarżącemu wpis od skargi kasacyjnej uiszczony 8 grudnia 2016 r. (czyli po terminie). Z art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. wynika bowiem, że sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego do dnia rozpoczęcia rozprawy. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. oddalił zażalenie. PG