I OSK 702/15

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-05-25

Skład orzekający: Jolanta Sikorska, Elżbieta Kremer, Ewa Kręcichwost-Durchowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wypłaty dodatku mieszkaniowego z powodu nieopłacania należności za lokal mieszkalny jest decyzją związaną, która nie wymaga badania przyczyn zaległości?
Ratio decidendi
Decyzja o wstrzymaniu wypłaty dodatku mieszkaniowego, wydana na podstawie art. 7 ust. 11 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, jest decyzją związaną. W przypadku stwierdzenia zaległości w opłatach za lokal mieszkalny przez okres co najmniej dwóch miesięcy, organ administracji publicznej jest zobowiązany do wstrzymania wypłaty dodatku, bez konieczności badania przyczyn tych zaległości. Okoliczności takie jak toczące się postępowania o przyznanie świadczeń z pomocy społecznej nie stanowią zagadnienia wstępnego uzasadniającego zawieszenie postępowania w sprawie wstrzymania dodatku.
Stan faktyczny
Skarżącyemu przyznano dodatek mieszkaniowy. Organ pierwszej instancji uzyskał informację o zaległościach w opłatach za lokal mieszkalny za trzy miesiące. W związku z tym wstrzymano wypłatę dodatku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając decyzję za prawidłową. Skarżący podnosił, że postępowania dotyczące przyznania mu świadczeń z pomocy społecznej powinny stanowić zagadnienie wstępne i uzasadniać zawieszenie postępowania, a także zarzucał naruszenie procedury administracyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jolanta Sikorska (spr.) Sędziowie NSA Elżbieta Kremer del. WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska Protokolant asystent sędziego Michał Zawadzki po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej L.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 listopada 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 653/14 w sprawie ze skargi L.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania wypłaty dodatku mieszkaniowego oddala skargę kasacyjną. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 17 listopada 2014 r., sygn. akt II SA/Wa 653/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, oddalił skargę L.S., dalej: skarżący, na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...] w przedmiocie wstrzymania wypłaty dodatku mieszkaniowego. W uzasadnieniu wskazał, że ostateczną decyzją z dnia [...] września 2013 r., nr [...] Prezydent m.st. Warszawy przyznał skarżącemu dodatek mieszkaniowy na okres sześciu miesięcy, tj. od dnia 1 września 2013 r. do dnia 28 lutego 2014 r., w wysokości 259,33 zł miesięcznie. W dniu 2 grudnia 2013 r. organ pierwszej instancji uzyskał informację, że skarżący nie wywiązuje się z obowiązku regulowania kwoty wynikającej z różnicy między wysokością opłat z tytułu użytkowania lokalu, a dodatkiem mieszkaniowym. Decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...] Prezydent m.st. Warszawy wstrzymał z dniem 1 grudnia 2013 r. wypłatę dodatku mieszkaniowego przyznanego decyzją z dnia [...] września 2013 r. podając, że w miesiącach: wrzesień, październik i listopad 2013 r. skarżący nie dokonał żadnej wypłaty stanowiącej różnicę pomiędzy wysokością czynszu a dodatkiem mieszkaniowym. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący podniósł, że została ona wydana bez uwzględnienia stanu faktycznego sprawy albowiem obecnie trwają postępowania o spowodowanie zapłaty zaległości czynszowych przed Ośrodkiem Pomocy Społecznej Dzielnicy Bielany m.st. Warszawy, SKO w Warszawie i Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie. Po rozpatrzeniu powyższego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie, dalej: SKO w Warszawie, uznało ustalenia organu I instancji za prawidłowe w związku z czym zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2014 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w związku z art. 7 ust. 11 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2013 r., poz. 966 ze zm.), utrzymało w mocy decyzję Prezydenta m.st. Warszawy z dnia [...] grudnia 2013 r. Wskazało, że w świetle art. 7 ust. 11 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, w wypadku stwierdzenia, że osoba, której przyznano dodatek mieszkaniowy, nie opłaca na bieżąco należności za zajmowany lokal mieszkalny, wypłatę dodatku mieszkaniowego wstrzymuje się, w drodze decyzji administracyjnej, do czasu uregulowania zaległości. Jeżeli uregulowanie zaległości nie nastąpi w ciągu 3 miesięcy od dnia wydania decyzji, o której mowa w zdaniu pierwszym, decyzja o przyznaniu dodatku mieszkaniowego wygasa. W wypadku uregulowania należności w terminie określonym w zdaniu drugim wypłaca się dodatek mieszkaniowy za okres, w którym wypłata była wstrzymana. Z akt sprawy wynika (notatka służbowa z dnia 2 grudnia 2013 r.), że po wydaniu decyzji z dnia [...] września 2013 r. o przyznaniu dodatku mieszkaniowego skarżący nie dokonał żadnej wpłaty za przedmiotowy lokal. Zatem decyzja organu I instancji o wstrzymaniu wypłaty dodatku mieszkaniowego stała się zasadna albowiem jakiekolwiek przyczyny zaległości (zawinione czy niezawinione) w opłatach mieszkaniowych nie mogą stanowić przesłanki odstąpienia od wydania decyzji o wstrzymaniu wypłaty dodatku mieszkaniowego. Skarżący złożył skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jej uchylenie, zmianę lub stwierdzenie nieważności. W uzasadnieniu podniósł zarzut błędnego ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz naruszenie przepisów stanowiących podstawę wydania zaskarżonej decyzji, powołując się na argumentację przedstawioną w odwołaniu od decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę SKO w Warszawie wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W piśmie procesowym z dnia 23 września 2014 r., wyznaczony z urzędu pełnomocnik skarżącego podtrzymał wszelkie wnioski, żądania i oświadczenia złożone przez skarżącego oraz wniósł o: 1) zawieszenie postępowania w sprawie na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270, dalej: P.p.s.a.); 2) uwzględnienie skargi w całości i uchylenie lub zmianę zaskarżonej decyzji; 3) zasądzenie na rzecz skarżącego od SKO w Warszawie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, ewentualnie przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej na rzecz pełnomocnika ustanowionego z urzędu. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania: 1) art. 10 K.p.a., poprzez jego niezastosowanie, tj. uniemożliwienie skarżącemu przed wydaniem decyzji wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; 2) art. 8 K.p.a., poprzez jego niezastosowanie, tj. prowadzenie postępowania w sprawie w sposób naruszający przepisy K.p.a., co w konsekwencji doprowadziło do prowadzenia postępowania w sposób niebudzący zaufania skarżącego do władzy publicznej; 3) art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., poprzez jego niezastosowanie, tj. niepodjęcie z urzędu decyzji o zawieszeniu postępowania, podczas gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależało od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Odnośnie naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. pełnomocnik skarżącego podniósł, że postępowania zarówno przed organem I, jak i II instancji powinny zostać zawieszone na podstawie tego przepisu z uwagi na toczące się przed sądami i organami postępowania mające wpływ na wynik i rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Wskazał, że przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie toczą się sprawy pod sygn. akt I SA/Wa 2565/13, I SA/Wa 1595/13 oraz I SA/Wa 400/14, w tym sprawa o przyznanie skarżącemu zasiłku stałego. Ponadto toczą się sprawy przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym. W ocenie skarżącego, wskazane wyżej postępowania mają wpływ na wynik i rozstrzygnięcie niniejszej sprawy bowiem dotyczą m.in. przyznania zasiłku stałego lub pomocy materialnej, w tym pomocy na częściową opłatę czynszu. Jak twierdzi skarżący, gdyby przyznano mu zasiłek stały, to mógłby ubiegać się o przyznanie pomocy na opłacenie kosztów utrzymania mieszkania. Organy I i II instancji posiadały informacje w tym przedmiocie od skarżącego lub z urzędu. Tym samym zachodzą przesłanki, o których mowa w art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Postanowieniem wydanym na rozprawie w dniu 17 listopada 2014 r. Sąd pierwszej instancji oddalił wniosek skarżącego o zawieszenie postępowania sądowego w niniejszej sprawie. Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że nie jest ona zasadna. Wskazał, że podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 7 ust. 11 zd. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2013 r., poz. 966 ze zm.), zgodnie z którym w wypadku stwierdzenia, że osoba, której przyznano dodatek mieszkaniowy, nie opłaca na bieżąco należności za zajmowany lokal mieszkalny, wypłatę dodatku mieszkaniowego wstrzymuje się, w drodze decyzji administracyjnej, do czasu uregulowania zaległości. Natomiast zgodnie z art. 8 ust. 4 zd. 1 powołanej ustawy, pobierający należności za lokale mieszkalne ma obowiązek niezwłocznego zawiadomienia organu przyznającego dodatek mieszkaniowy o wystąpieniu zaległości, o których mowa w art. 7 ust. 11, obejmujących pełne 2 miesiące. W ocenie Sądu pierwszej instancji, stan faktyczny ustalony w rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości. Decyzją z dnia [...] września 2013 r. Prezydent m.st. Warszawy przyznał skarżącemu dodatek mieszkaniowy na okres sześciu miesięcy, tj. od dnia 1 września 2013 r. do dnia 28 lutego 2014 r., w wysokości 259,33 zł miesięcznie. Organ przyznający świadczenie uzyskał w dniu 2 grudnia 2013 r. od Warszawskiej Spółdzielni Mieszkaniowej "Piaski", na której ciążył obowiązek z art. 8 ust. 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, informację, że skarżący zalega z opłatami za zajmowany lokal w wysokości obejmującej trzy pełne miesiące (wrzesień – listopad 2013 r.). Na tę okoliczność została sporządzona notatka służbowa. W ocenie Sądu pierwszej instancji, nie sposób zakwestionować prawidłowości ustaleń organu tylko z tego powodu, że jako dowód w sprawie dopuszczono notatkę służbową pracownika Urzędu, skoro w aktach administracyjnych znajduje się pismo Dyrektora Osiedla WSM "[...]" z dnia 31 stycznia 2014 r. wraz z wydrukiem konta czynszu bieżącego skarżącego, potwierdzające te ustalenia. Sąd Wojewódzki podkreślił, że decyzja wydawana na podstawie art. 7 ust. 11 zd. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych jest decyzją związaną, co powoduje, że nie pozostawia organowi administracji publicznej tzw. "luzu decyzyjnego" w kwestii wyboru konsekwencji prawnych normy prawa materialnego w decyzyjnym modelu stosowania prawa. W takiej sytuacji, wobec informacji podmiotu wskazanego w art. 8 ust. 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych o zaleganiu przez skarżącego z opłatami za zajmowany lokal w wysokości obejmującej dwa pełne miesiące, Prezydent m.st. Warszawy był zobligowany do wydania decyzji o wstrzymaniu wypłaty dodatku mieszkaniowego. Brak jest jakichkolwiek podstaw do uznania, że przedmiotowa informacja jest nieprawdziwa. Skarżący nie przedstawił bowiem żadnych dowodów świadczących, że nie zalega z opłatami za zajmowany lokal. Wskazał jedynie, że mógłby uiścić opłaty ze świadczenia ze środków pomocy społecznej, której mu odmówiono. Sąd Wojewódzki stwierdził, że z uwagi na charakter decyzji wstrzymującej wypłatę dodatku mieszkaniowego podnoszona przez skarżącego okoliczność, że zwrócił się do Prezydenta m.st. Warszawy o przyznanie zasiłku stałego, z którego można byłoby pokryć różnicę pomiędzy kwotą otrzymywanego dodatku mieszkaniowego, a wysokością czynszu za zajmowany lokal mieszkalny, lecz zasiłek ten nie został mu przyznany w związku z czym zmuszony był do skorzystania ze środków zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym oraz ze skargi do sądu administracyjnego, nie ma w sprawie znaczenia. Okoliczność ta miałaby znaczenie w sytuacji, gdyby decyzja wstrzymująca wypłatę dodatku mieszkaniowego była decyzją uznaniową. Wtedy organ byłby zobowiązany do badania przyczyn zalegania z opłatami za lokal mieszkalny. W przypadku decyzji związanej, wydanej na podstawie art. 7 ust. 11 zd. 1 cytowanej ustawy, przesądzające znaczenie dla wyniku rozstrzygnięcia sprawy na sam fakt zaistnienia zaległości. Wobec powyższego Sąd pierwszej instancji za niezasadny uznał zarzut naruszenia przez organ art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. z tego względu, że wynik postępowania administracyjnego o przyznanie świadczenia z pomocy społecznej, a następnie sądowego, nie stanowi zagadnienia wstępnego w sprawie wstrzymania wypłaty dodatku z powodu nieopłacania na bieżąco należności za zajmowany lokal mieszkalny. W ocenie Sądu Wojewódzkiego brak było podstaw do zawieszenia postępowania w sprawie, o co wnosił skarżący. Przepis art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. umożliwia sądowi administracyjnemu zawieszenie postępowania, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego. Chodzi więc o sytuację, w której sąd nie jest władny samodzielnie rozstrzygnąć zagadnienia wstępnego, które powstało lub wyłoniło się w toku postępowania sądowego. Tylko wówczas zawieszenie postępowania może okazać się konieczne. Taka sytuacja w niniejszej sprawie zdaniem Sądu pierwszej instancji nie miała miejsca. W ocenie tego Sądu, organy orzekające w sprawie prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego, jak też w stopniu dostatecznym zastosowały się do reguł procesowych. Sąd Wojewódzki stwierdził, że rację ma strona skarżąca podnosząc, że przed wydaniem decyzji w sprawie, zarówno organ I, jak i II instancji, nie umożliwił jej wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału dowodowego. Wskazał jednak, że zarzut naruszenia art. 10 § 1 K.p.a. może odnieść skutek tylko wtedy, jeżeli strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. Warunkiem sine qua non uchylenia decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania jest bowiem wykazanie, że takie naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarżący zaś nie wykazał, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło mu dokonanie konkretnych czynności procesowych. Sygnalizował jedynie potrzebę zawieszenia postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie, lecz wniosek ten nie mógł zostać uwzględniony z uwagi na związany charakter decyzji opartej na art. 7 ust. 11 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Mając powyższe na uwadze Sąd pierwszej instancji, na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę. O przyznaniu pełnomocnikowi ustanowionemu da skarżącego z urzędu wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej, orzekł na podstawie art. 250 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490). Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył skarżący, zaskarżając wyrok w części, tj. w zakresie punktu I. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 maja 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, dalej: P.u.s.a.), w zw. art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z § 2 P.p.s.a. w zw. art. 7, art. 8, art. 10 § 1, art. 12, art. 77 § 1, art. 80, art. 81 K.p.a. oraz art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez uznanie, że organ I i II instancji w sposób prawidłowy przeprowadziły postępowanie w sprawie, podczas gdy sposób prowadzenia postępowania przez organy obu instancji wskazuje na naruszenie powołanych przepisów procedury administracyjnej określonej w K.p.a.; - art. 1 § 1 i 2 P.u.s.a. w zw. z art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w zw. z art. 138 § 2 K.p.a., poprzez uznanie za prawidłowe zaskarżonej decyzji w okolicznościach sprawy wskazujących na podstawy do uchylenia przez organ odwoławczy w całości decyzji organu I instancji oraz do przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji z uwagi na to, że decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Wskazując na powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu oraz zasądzenie na rzecz skarżącego od organu kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego, ewentualnie o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w wysokości stawki minimalnej powiększonej o podatek od towarów i usług VAT na rzecz pełnomocnika ustanowionego z urzędu oświadczając, że ww. opłata nie została zapłacona w całości, jak również w jakiejkolwiek jej części. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej rozwinięto argumentację zawartą w powyższych zarzutach, wskazując, że Sąd pierwszej instancji zwrócił uwagę na naruszenie art. 10 § 1 K.p.a., jednakże nie dokonał kontroli czynności podjętych przez organ, do czego był zobowiązany. Podniesiono, że decyzja oparta została na stanie faktycznym ustalonym w oparciu o rozmowę telefoniczną, z której została sporządzona notatka służbowa. Następnie materiał dowodowy w tym zakresie został uzupełniony przez organ II instancji. Podkreślono, że zasada udziału strony w postępowaniu dotyczy nie tylko postępowania przed organem pierwszej instancji, ale także postępowania odwoławczego. W takiej sytuacji uniemożliwiono skarżącemu przed wydaniem decyzji przez organy obu instancji nie tylko zweryfikowanie prawidłowości ustalonego stanu faktycznego, ale także wskazania innych okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Podkreślono, że skarżący wskazywał na takie okoliczności jak toczące się przed sądami i organami postępowania mające wpływ na wynik niniejszej sprawy. Wskazano, że przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie toczą się sprawy pod sygn. akt: I SA/Wa 2565/13, I SA/Wa 1595/13 oraz I SA/Wa 408/14, w tym sprawa o przyznanie zasiłku stałego. Ponadto toczą się sprawy przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym. Zdaniem skarżącego kasacyjnie, wskazane wyżej okoliczności mają wpływ na wynik sprawy. Okoliczności te w jego ocenie uzasadniały zwieszenie postępowania w sprawie przed organami na podstawie art. 97 § 1 K.p.a. Organy nie rozpatrzyły w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, uchybiając art. 77 § 1 K.p.a., decyzję wydano niezgodnie z art. 80 K.p.a. Prowadzenie postępowania w sposób naruszający przepisy K.p.a. doprowadziło do naruszenia art. 8 K.p.a. Zdaniem skarżącego kasacyjnie, przyjęcie przez Sąd pierwszej instancji stanu faktycznego, który organ ustalił, bez wyczerpującego zebrania całego materiału dowodowego i bez właściwej jego oceny, stanowi naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a. Pozbawienie skarżącego prawa do dodatku mieszkaniowego bez podjęcia wszelkich czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy może zdaniem skarżącego kasacyjnie prowadzić do naruszenia zasady wyrażonej w art. 7 K.p.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. Nr 270 ze zm.), powoływanej dalej jako P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, która zachodzi w przypadkach przewidzianych w § 2 tego artykułu. W badanej sprawie nie występują żadne z wad wymienionych w ww. przepisie, które mogłyby świadczyć o nieważności postępowania prowadzonego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, stąd Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Wbrew stanowisku skarżącego kasacyjnie, Sąd Wojewódzki nie naruszył wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ani ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przepisy art. 1 § 1 i 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art. 3 p.p.s.a. mają jedynie charakter ustrojowy. Wydanie wyroku niezgodnego z oczekiwaniem skarżącego nie może być zaś utożsamiane z uchybieniem powołanym normom. Zważyć bowiem należy, że ww. przepisy zakreślają jedynie właściwość sądów administracyjnych, stanowiąc, że sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Nie ma zaś żadnych podstaw do przyjęcia, iż Sąd Wojewódzki nie dokonał takiej kontroli albo, że ocenę swoją oparł na innym kryterium niż zgodność zaskarżonej decyzji z prawem. W związku z powyższym podkreślić wypada, iż przepisy te mogłyby być naruszone tylko wtedy, gdyby skarga w ogóle nie została przez Sąd rozpoznana, albo rozpoznanie jej opierałoby się na innych kryteriach, niż są one określone w art. 1 § 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, co w niniejszym przypadku nie miało miejsca. W niczym także Sąd pierwszej instancji nie uchybił przepisowi art. 141 § 4 P.p.s.a. Przepis ten może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną służącą do kwestionowania ustaleń faktycznych przyjętych przez wojewódzki sąd administracyjny, jeżeli uzasadnienie orzeczenia tego sądu nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. uchwałę NSA z dnia 15.02.2010 r., sygn. akt II FPS 8/09, ONSAiWSA 2010/3/39). Sąd pierwszej instancji zajął stanowisko co do stanu faktycznego ustalonego przez organy administracyjne i przyjętego za podstawę zaskarżonej decyzji. Uznał, że ustalenia faktyczne dokonane przez organy są wystarczające dla wydania rozstrzygnięcia. Nie może także odnieść zamierzonego skutku kwestionowanie ww. stanowiska Sądu pierwszej instancji poprzez postawienie zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z § 2 P.p.s.a. w zw. art. 7, art. 8, art. 10 § 1, art. 12, art. 77 § 1, art. 80, art. 81 K.p.a., to jest przepisów regulujących postępowanie dowodowe oraz art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. i art. 138 § 2 K.p.a. Zgodnie z art. 7 i art. 77 § K.p.a., organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Jak wynika z at. 78 § 1 K.p.a., obowiązek ten dotyczy jednak tylko okoliczności istotnych z punktu widzenia prawa materialnego. Chodzi o fakty mające znaczenie dla sprawy, a zatem dotyczące danej sprawy administracyjnej oraz mające znaczenie prawne (por. B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz", Warszawa 2011, s. 341, 345). Sąd pierwszej instancji prawidłowo przyjął, że podstawę materialnoprawną kontrolowanej przez ten Sąd decyzji stanowił art. 7 ust. 11 zd. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2013 r., poz. 966 ze zm.), zgodnie z którym w wypadku stwierdzenia, że osoba, której przyznano dodatek mieszkaniowy, nie opłaca na bieżąco należności za zajmowany lokal mieszkalny, wypłatę dodatku mieszkaniowego wstrzymuje się, w drodze decyzji administracyjnej, do czasu uregulowania zaległości. Zgodnie natomiast z art. 8 ust. 4 zd. 1 powołanej ustawy, pobierający należności za lokale mieszkalne ma obowiązek niezwłocznego zawiadomienia organu przyznającego dodatek mieszkaniowy o wystąpieniu zaległości, o których mowa w art. 7 ust. 11, obejmujących pełne 2 miesiące. Z prawidłowego i niekwestionowanego przez skarżącego kasacyjnie stanu faktycznego ustalonego w niniejszej sprawie wynika, że decyzją z dnia [...] września 2013 r. Prezydent m.st. Warszawy przyznał skarżącemu kasacyjnie dodatek mieszkaniowy na okres sześciu miesięcy, tj. od dnia 1 września 2013 r. do dnia 28 lutego 2014 r., w wysokości 259,33 zł miesięcznie. Organ przyznający świadczenie uzyskał bowiem w dniu 2 grudnia 2013 r. od Warszawskiej Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]", na której ciążył obowiązek z art. 8 ust. 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, informację, że skarżący zalega z opłatami za zajmowany lokal w wysokości obejmującej trzy pełne miesiące (wrzesień – listopad 2013 r.). Na tę okoliczność została sporządzona notatka urzędowa, z której dopuszczono dowód w sprawie. Niezależnie od tego w aktach administracyjnych znajduje się pismo Dyrektora Osiedla WSM "[...]" z dnia 31 stycznia 2014 r. wraz z wydrukiem konta czynszu bieżącego skarżącego, potwierdzające te ustalenia. Nie można w świetle powyższego przyjąć, że zaskarżona decyzja została oparta na stanie faktycznym ustalonym w oparciu o rozmowę telefoniczną, z której sporządzono notatkę urzędową. Prawidłowo w świetle poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych Sąd pierwszej instancji uznał, że istniały podstawy do przyjęcia, że wystąpiła w sprawie przesłanka z art. 7 ust. 11 ustawy o dodatkach mieszkaniowych o zaleganiu przez skarżącego, któremu przyznano dodatek mieszkaniowy, z opłatami na bieżąco należności za zajmowany lokal mieszkalny, a zatem określona w ww. przepisie prawa przesłanka do wstrzymania wypłaty dodatku mieszkaniowego, w drodze decyzji administracyjnej, do czasu uregulowania zaległości. Trafnie zauważa w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd Wojewódzki, że decyzja wydawana na podstawie art. 7 ust. 11 zd. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych jest decyzją związaną, co oznacza, że przepis ten nie pozostawia organowi administracji publicznej tzw. "luzu decyzyjnego" w kwestii wyboru konsekwencji prawnych normy prawa materialnego w decyzyjnym modelu stosowania prawa. W takiej sytuacji, wobec informacji podmiotu wskazanego w art. 8 ust. 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych o zaleganiu przez skarżącego z opłatami za zajmowany lokal w wysokości obejmującej dwa pełne miesiące, Prezydent m.st. Warszawy był zobligowany do wydania decyzji o wstrzymaniu wypłaty dodatku mieszkaniowego. Skarżący kasacyjnie nie przedstawił w toku postępowania żadnych dowodów świadczących, że nie zalega z opłatami za zajmowany lokal. Bez znaczenia natomiast w świetle treści art. 7 ust. 11 zd. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych pozostaje twierdzenie skarżącego, że mógłby uiścić opłaty ze świadczenia ze środków pomocy społecznej, o którą zwrócił się do organów pomocy społecznej, w związku z czym wnosił o zawieszenia postępowania w sprawie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. Trafnie zauważa Sąd Wojewódzki w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że z uwagi na charakter decyzji wstrzymującej wypłatę dodatku mieszkaniowego podnoszona przez skarżącego okoliczność, że zwrócił się do Prezydenta m.st. Warszawy o przyznanie zasiłku stałego, z którego można byłoby pokryć różnicę pomiędzy kwotą otrzymywanego dodatku mieszkaniowego, a wysokością czynszu za zajmowany lokal mieszkalny, lecz zasiłek ten nie został mu przyznany w związku z czym zmuszony był do skorzystania ze środków zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym oraz ze skargi do sądu administracyjnego, nie ma w sprawie znaczenia. W przypadku bowiem decyzji związanej, wydanej na podstawie art. 7 ust. 11 zd. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, przesądzające znaczenie dla wyniku rozstrzygnięcia sprawy ma sam fakt wystąpienia zaległości w opłatach na bieżąco za zajmowany lokal. W świetle powyższego za trafne uznać także należało stanowisko Sądu pierwszej instancji, że brak było w sprawie podstaw do zastosowania przez organ administracji art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. Wynik bowiem postępowania administracyjnego dotyczącego przyznania osobie zalegającej na bieżąco z opłatami za zajmowany lokal mieszkalny świadczenia z pomocy społecznej nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. w sprawie wstrzymania wypłaty dodatku z powodu nieopłacania na bieżąco należności za zajmowany lokal mieszkalny. Z tego względu podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. nie może odnieść zamierzonego skutku. Za nieusprawiedliwiony także uznać należało podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a zw. z art. 10 § 1 K.p.a. Zauważyć należy, jak to trafnie wskazał w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd pierwszej instancji, że zarzut naruszenia art. 10 § 1 K.p.a. może odnieść skutek tylko wtedy, jeżeli strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. Warunkiem sine qua non uchylenia decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania jest bowiem wykazanie, że takie naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarżący natomiast nie wykazał, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło mu dokonanie konkretnych czynności procesowych. Sygnalizował jedynie potrzebę zawieszenia postępowania administracyjnego, lecz wniosek ten nie mógł zostać uwzględniony z uwagi na związany charakter decyzji opartej na art. 7 ust. 11 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Podnoszone przez skarżącego kasacyjnie okoliczności mające uzasadniać zawieszenie postępowania w sprawie, nie miały żadnego znaczenia prawnego w świetle treści art. 7 ust. 11 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. W tych okolicznościach sprawy za niezasadny uznać także należało podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a zw. z art. 138 § 2 K.p.a. Z powyższych wywodów w sposób jednoznaczny wynika, że zaskarżona do Sądu pierwszej instancji decyzja nie została wydana z naruszeniem wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów postępowania oraz, że wszystkie istotne okoliczności sprawy zostały wyjaśnione, w związku z czym brak było podstaw do zastosowania przez organ drugiej instancji art. 138 § 2 K.p.a. Skoro zatem skarga kasacyjna pozbawiona była uzasadnionych podstaw, podlegała ona oddaleniu, co orzeczono na podstawie art. 184 P.p.s.a Odnosząc się do zawartego w skardze kasacyjnej wniosku pełnomocnika skarżącej ustanowionego z urzędu o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonywane na zasadzie prawa pomocy wyjaśnić należy, że Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o powyższym wniosku, gdyż stosownie do przepisów art. 250, art. 258 § 2 pkt 8 i § 3 oraz art. 259 i art. 260 p.p.s.a., orzekanie o przyznaniu ustanowionemu dla strony pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy następuje w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło