II FZ 97/17
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2017-05-04
Skład orzekający: Bogdan Lubiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku nieotrzymania awiza pocztowego, pomimo twierdzeń listonosza o jego pozostawieniu, można uznać doręczenie pisma sądowego za skuteczne na podstawie art. 73 PPSA?Ratio decidendi
Zażalenie nie ma uzasadnionych podstaw i podlega oddaleniu. Sąd uznał, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Domniemanie doręczenia na podstawie art. 73 PPSA nie zostało skutecznie obalone, ponieważ postępowanie wyjaśniające przeprowadzone przez operatora pocztowego nie potwierdziło błędów w procedurze awizowania, a twierdzenia skarżącego nie zostały poparte wystarczającymi dowodami.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu, jednak Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę z powodu nieuiszczenia w terminie wpisu sądowego. Skarżący wniósł o przywrócenie terminu, twierdząc, że nie otrzymał awiza o przesyłce. Sąd pierwszej instancji odmówił przywrócenia terminu, uznając doręczenie za skuteczne na podstawie art. 73 PPSA, mimo postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego przez Pocztę Polską, które nie potwierdziło błędów w awizowaniu. Skarżący wniósł zażalenie na postanowienie WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Bogdan Lubiński po rozpoznaniu w dniu 4 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. T. R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 14 listopada 2016 r., sygn. akt I SA/Wr 614/16 w zakresie przywrócenia terminu w sprawie ze skargi P. T. R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu z dnia 14 kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od spadków i darowizn postanawia: oddalić zażalenie.
Postanowieniem z dnia 14 listopada 2016 r., sygn. akt I SA/Wr 614/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił P. T. R. przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi.
W uzasadnieniu Sąd wskazał, że postanowieniem z dnia 5 września 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę skarżącego na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu z dnia 14 kwietnia 2016 r. w przedmiocie podatku od spadków i darowizn z tytułu nabycia spadku. Powodem odrzucenia skargi był fakt nieuiszczenia w terminie wpisu sądowego od skargi w wysokości 573 zł, pomimo wezwania doręczonego skutecznie w trybie fikcji doręczenia.
Odpis ww. orzeczenia doręczono skarżącemu w dniu 16 września 2016 r.
W dniu 20 września 2016 r. na rachunek bankowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wpłynęła kwota 573 zł, uiszczona przez skarżącego tytułem wpisu sądowego.
Skarżący w piśmie wniesionym w dniu 23 września 2016 r. wniósł o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi wskazując w jego uzasadnieniu, że nie otrzymał żadnego awiza dotyczącego przesyłki sądowej zawierającej wezwanie do uiszczenia wpisu (nie było ich w skrzynce), a o wysłaniu takiej przesyłki dowiedział się dopiero z postanowienia o odrzuceniu skargi.
W dniu 23 września 2016 r. skarżący wniósł także zażalenie na ww. postanowienie o odrzuceniu skargi. Zażalenie zostało sporządzone przez pełnomocnika – doradcę podatkowego.
Uzupełniając powyższy wniosek o przywrócenie terminu, skarżący przedłożył w dniu 28 września 2016 r. reklamację pocztową w zakresie przyczyn nieotrzymania awiz.
Pismem z 25 października 2016 r. Poczta Polska S.A. poinformowała Sąd, że skarga na usługę pocztową została uznana za niezasadną, gdyż – jak ustalono – przesyłki, których dotyczy skarga, były prawidłowo awizowane. Przy czym korespondencja adresowana do skarżącego zawsze jest awizowana na żądanie dorosłych domowników, a "awizo" pozostawiane jest w oddawczej skrzynce pocztowej. Listonosz oświadczył także, że przez cały okres obsługi rejonu (5 lat) nigdy nie spotkał skarżącego pod jego adresem.
W uzupełnieniu wniosku, pismem z dnia 7 listopada 2016 r., do którego załączono odpowiedź ww. operatora pocztowego na złożoną skargę, skarżący oświadczył, że owa odpowiedź jest niesatysfakcjonująca, gdyż opiera się w całości na oświadczeniu listonosza, który w ocenie skarżącego, mija się z prawdą i nierzetelnie wykonuje swoje czynności. W tym bowiem roku adresowana do niego korespondencja z Izby Skarbowej została odebrana przez osobę przebywającą pod jego adresem (A. M.). Ponadto skarżący podniósł, że w jego skrzynce pocztowej niejednokrotnie znajdował awiza dotyczące cudzej korespondencji. Znalazła się też przesyłka adresowana do kogoś innego, na dowód czego załączył zdjęcie tej przesyłki. Zdaniem skarżącego, podane okoliczności w wystarczający sposób uprawdopodabniają brak prawidłowego awizowania.
Sąd podał, że domniemanie doręczenia wynikające z art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. - zwanej dalej "p.p.s.a.") może być obalone, gdy adresat pisma wykaże, że dane wynikające z dowodu doręczenia nie są zgodne z rzeczywistością.
W niniejszej sprawie, choć skarżący zainicjował stosowne postępowanie wyjaśniające przed operatorem pocztowym, to wynik tego postępowania – co potwierdza pismo Poczty Polskiej S.A. - był negatywny dla skarżącego. Odpowiedź operatora pocztowego na skargę złożoną przez skarżącego nie potwierdza bowiem błędów w procedurze awizowania przesyłki sądowej, zawierającej wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Sąd nie ma w takim przypadku podstaw do tego, aby kwestionować prawidłowość doręczenia. Przyjętej przez Sąd oceny nie zmieniają twierdzenia skarżącego zawarte w piśmie z 7 listopada 2016 r. Argumentacja ta, w obliczu adnotacji poczynionych na awizowanej przesyłce sądowej i treści ww. odpowiedzi operatora pocztowego, nie może bowiem stanowić dowodu na to, że nie doszło – jak twierdzi skarżący - do pozostawienia awiz w jego skrzynce oddawczej. Także zdjęcie cudzej korespondencji tego nie dowodzi.
W zażaleniu skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia wskazując, że nie otrzymał awiz i dlatego nie podjął przesyłki.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego podlega oddaleniu na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. Stosownie do art. 86 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W piśmie zawierającym wniosek o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.).
Strona, która nie dokonała czynności procesowej w terminie musi wykazać dołożenie należytej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniony z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, jeśli strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Przy uwzględnieniu wymogów przewidzianych w art. 87 § 1 p.p.s.a., przywrócenie terminu może mieć zatem miejsce jedynie wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.
Mając powyższe na względzie, a w szczególności obowiązek, jaki na stronę domagającą się przywrócenia terminu nakłada art. 87 § 2 p.p.s.a., za prawidłową należy uznać ocenę wniosku skarżącego jakiej dokonał WSA. Skarżący, wbrew zarzutom zażalenia w złożonym wniosku, nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak winy w niedochowaniu terminu. Również zażalenie nie zawiera tego rodzaju argumentów.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, prawidłowo w rozpoznawanej sprawie WSA ocenił również skutki zastosowania trybu doręczenia przewidzianego w art. 73 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, w razie niemożności doręczenia adresatowi pisma osobiście lub w sposób zastępczy, pismo takie składa się na okres siedmiu dni w placówce pocztowej lub w urzędzie gminy, a zawiadomienie o tym umieszcza się w skrzynce na korespondencję, a gdy to nie jest możliwe na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia tego okresu. Ustawodawca ustanowił w ww. przepisie domniemanie faktyczne doręczenia pisma. Dla skuteczności doręczenia w trybie art. 73 p.p.s.a. konieczne jest zaznaczenie przez doręczyciela na potwierdzeniu odbioru, gdzie umieścił on zawiadomienie o przesyłce dla adresata: w skrzynce na korespondencję, na drzwiach mieszkania, w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń czy na drzwiach biura lub innego pomieszczenia (por. wyrok NSA z dnia 12 maja 2006 r., II FSK 709/05).
Należy wskazać, że odpowiedź operatora pocztowego na skargę złożoną przez skarżącego nie potwierdza błędów w procedurze awizowania przesyłki sądowej, zawierającej wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Skarżący nie zakwestionował skutecznie wiarygodności znajdującego się w aktach zwrotnego potwierdzenia odbioru wskazującego na fakt dwukrotnej awizacji przesyłki zawierającej wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi oraz na fakt pozostawienia w oddawczej skrzynce pocztowej informacji o możliwości odbioru przesyłki w placówce operatora. Także w zażaleniu nie przedstawiono argumentów, które - poparte stosownymi dokumentami - potwierdzałyby stanowisko skarżącego
Mając na uwadze powyżej przedstawioną argumentację, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
[pic]
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło