I FZ 346/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Hieronim Sęk, , , po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia K. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 7 września 2016 r., sygn. akt I SA/Gd 758/16, odrzucające skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 28 kwietnia 2016 r., nr [...], w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. 1. K. K. (dalej: Strona lub Skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 28 kwietnia 2016 r. w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki. 2. Postanowieniem z dnia 7 września 2016 r., sygn. akt I SA/Gd 758/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił ww. skargę. W motywach rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że: - Skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu od skargi i pouczona o skutkach niezastosowania się do tego wezwania; - przesyłkę zawierającą przedmiotowe wezwanie przesłano na adres Strony wskazany w treści skargi; - zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu, po dwukrotnym awizowaniu przesyłki, wobec jej nieodebrania, uznano za doręczone w dniu 26 lipca 2016 r.; - Skarżąca nie uiściła należnego wpisu od skargi, a zatem zakreślony siedmiodniowy termin, który kończył się z dniem 2 sierpnia 2016 r., upłynął bezskutecznie; - w podanych okolicznościach skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegała odrzuceniu na mocy art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, z późn. zm.; dalej: P.p.s.a.). 3. Na powyższe postanowienie Skarżąca złożyła zażalenie. Wniosła w nim o: - uchylenie zaskarżonego postanowienia; - zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania zażaleniowego; - dopuszczenie dowodu z przesłuchania jej, męża oraz świadka na okoliczność nieprawidłowego awizowania przesyłki. Zarzuciła Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 220 § 3 w związku z art. 73 § 1 - 4 P.p.s.a. przez błędne przyjęcie, że doszło do właściwego awizowania przesyłki zawierającej wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego. 4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 4.1. Zażalenie jako usprawiedliwione podlegało uwzględnieniu. 4.2. W rozpoznanej sprawie Sąd pierwszej instancji uznał, że przesyłka zawierająca wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi została skutecznie doręczona Skarżącej. Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela takiej oceny. Uważa przeciwnie, albowiem próba doręczenia przedmiotowej przesyłki nastąpiła z naruszeniem prawa. 4.3. Jeżeli doręczenie nie może nastąpić w sposób właściwy lub zastępczy, pismo, po uprzednim zawiadomieniu adresata, umieszcza się w placówce pocztowej lub w urzędzie gminy na okres czternastu dni. Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe - na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe. W przypadku niepodjęcia pisma w tym terminie pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy (por. art. 73 § 1-3 P.p.s.a.). Po upływie ostatniego dnia terminu, ustanawia się fikcję prawną doręczenia. Innymi słowy, w razie nieodebrania pisma złożonego w placówce pocztowej za datę doręczenia pisma przyjmuje się datę, w której upłynął termin jego odbioru (por. art. 73 § 4 P.p.s.a.). Z kolei w myśl art. 65 § 1 P.p.s.a., sąd dokonuje doręczeń przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. poz. 1529, z późn. zm.), przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione przez sąd osoby lub organy. Stosownie do art. 65 § 2 P.p.s.a., do doręczania pism w postępowaniu sądowym przez operatora pocztowego, stosuje się tryb doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym, jeżeli przepisy niniejszego działu nie stanowią inaczej. Oznacza to, że aby w sposób prawidłowy - zgodnie z art. 65 § 2 P.p.s.a. - doręczyć pismo sądowe, należy zastosować tryb, o jakim mowa w przepisach rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 12 października 2010 r. w sprawie szczegółowego trybu i sposobu doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym (Dz. U. z 2015 r. poz. 1222, z późn. zm.; dalej: rozporządzenie). Zgodnie z § 7 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, po pozostawieniu zawiadomienia o możliwości odbioru przesyłki we właściwej placówce pocztowej operatora lub właściwym urzędzie gminy doręczający dokonuje adnotacji o niedoręczeniu przesyłki na formularzu potwierdzenia odbioru oraz adnotacji "awizowano dnia" na stronie adresowej niedoręczonej przesyłki i składa swój podpis. Awizowaną przesyłkę przechowuje się w placówce pocztowej operatora lub w urzędzie gminy przez siedem kolejnych dni, licząc od dnia następnego po dniu pozostawienia zawiadomienia (§ 7 ust. 3 rozporządzenia). Jeżeli osoba uprawniona nie zgłosi się po odbiór przesyłki złożonej w placówce pocztowej operatora w terminie, o którym mowa w § 7 ust. 3 rozporządzenia, wówczas placówka pocztowa operatora sporządza powtórne zawiadomienie o możliwości jej odbioru w terminie kolejnych 7 dni licząc od dnia następnego po dniu pozostawienia zawiadomienia oraz zaznacza dokonanie powtórnego zawiadomienia na adresowej stronie niedoręczonej przesyłki adnotacją "awizowano powtórnie dnia" i podpisem (§ 8 ust. 2 pkt 1 i 2 rozporządzenia). 4.4. Opisany powyżej tryb doręczania przesyłek sądowych został w niniejszej sprawie nieprawidłowo zastosowany. Sąd pierwszej instancji przyjął, że przesyłka zawierająca wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego była dwukrotnie awizowana Stronie, odpowiednio w dniach: 12 i 20 lipca 2016 r. W aktach sprawy znajduje się niedoręczona Skarżącej przesyłka oraz zwrotne potwierdzenie odbioru (karta 13). Adnotacja o awizowaniu pisma w dniu 12 lipca 2016 r. została umieszczona zarówno na stronie adresowej niedoręczonej przesyłki, jak i na potwierdzeniu odbioru. Adnotacje te (dotyczące 12 lipca 2016 r.) nie zostały jednak opatrzone podpisem doręczającego, czego już nie dostrzegł Sąd pierwszej instancji. W powoływanym rozporządzeniu wprost wskazano, że doręczający dokonuje adnotacji o niedoręczeniu przesyłki na formularzu potwierdzenia odbioru oraz adnotacji "awizowano dnia" na stronie adresowej niedoręczonej przesyłki i składa swój podpis (§ 7 ust. 1 pkt 1). W przypadku uchybienia więc tak jednoznacznemu wymogowi nie można mówić, że doręczający właściwie zastosował przepisy o doręczaniu pism sądowych. Nieprawidłowo zatem - wbrew art. 73 § 4 P.p.s.a. - Sąd pierwszej instancji uznał przesyłkę za doręczoną z upływem ostatniego dnia czternastodniowego okresu przechowywania przesyłki w placówce pocztowej. W przedstawionych okolicznościach nie zostały spełnione właściwie te z wymogów, które były niezbędne do przyjęcia fikcji prawnej doręczenia ww. przesyłki. 4.5. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 1 i § 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Wobec braku ku temu podstaw faktycznych i prawnych o kosztach postępowania nie orzekano.