VIII SA/Wa 9/16
WyrokWSA w Warszawie2016-09-08
Skład orzekający: Justyna Mazur, Sławomir Fularski, Marek Wroczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo rozpoznały zarzut dotyczący przebiegu granicy działki ewidencyjnej i danych zawartych w operacie opisowo-kartograficznym z modernizacji ewidencji gruntów i budynków, w sytuacji gdy skarżąca kwestionuje istnienie rowu jako odrębnej działki i jego przebieg?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy obu instancji nie zebrały i nie rozpatrzyły w sposób wyczerpujący materiału dowodowego niezbędnego do rozpoznania sprawy. Brak było podstawowych dowodów, takich jak mapy ewidencyjne sprzed modernizacji, co uniemożliwiło kontrolę ustaleń organów. Ustalenia organów w tym zakresie należy uznać za dowolne, naruszające zasady postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżąca Z. G. wniosła zarzut do danych w ewidencji gruntów i budynków po modernizacji, kwestionując istnienie i przebieg działki ewidencyjnej nr [...] (rów) oraz granicę swojej działki nr [...]. Organ I instancji odrzucił zarzut, a organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca zarzuciła organom nierozpatrzenie jej odwołania i nieuwzględnienie istotnych argumentów dotyczących przebiegu granic i dokumentacji geodezyjnej.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...]. Zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Fularski (sprawozdawca), Sędzia WSA Marek Wroczyński, Protokolant Specjalista Ilona Obara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 września 2016 r. w Radomiu sprawy ze skargi Z. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie odrzucenia zgłoszonego zarzutu do danych w ewidencji gruntów i budynków 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] 2) zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz skarżącej Z. G. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej też jako "organ odwoławczy") decyzją z dnia [...] września 2015 r. znak: [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] (dalej też jako "organ I instancji") z dnia [...] maja 2015 r. nr [...]odrzucającą zgłoszony przez Z. G. zarzut do danych w ewidencji gruntów i budynków ujawnionych w operacie opisowo kartograficznym z wykonania modernizacji ewidencji gruntów i budynków w obrębie [...] gmina [...] wykazanych jako odrębne działki ewidencyjne o nr [...],[...] i[...], przy czym działka nr[...] stanowi rów oddzielający od siebie działki nr [...] i [...]. Jako podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia wskazał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, dalej jako "k.p.a."), art. 7b pkt. 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2015 r. poz. 520 ze zm., dalej jako "ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne") oraz § 10 ust. 2 i § 12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2015 r. poz. 542, dalej jako "rozporządzenie w sprawie ewidencji gruntów i budynków").
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy w pierwszej kolejności przedstawił stan faktyczny sprawy. Wskazał, że decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr. [...] Starosta [...] orzekł o uwzględnieniu zarzutu do danych w ewidencji gruntów i budynków w operacie opisowo kartograficznym z wykonania modernizacji ewidencji gruntów i budynków w obrębie [...] gmina [...] wykazanych jako odrębne działki ewidencyjne o nr [...],[...] i [...], przy czym działka nr [...] stanowi rów oddzielający od siebie działki nr [...] i [...]. W tym celu wykonano "Wykaz zmian danych ewidencyjnych" dotyczących ww. działek wykazując po stronie stanu nowego działkę nr [...] o powierzchni 1,0700 ha. Jak podano w decyzji "...część dotychczasowej działki nr [...] (rów) została przyłączona do działki nr [...], w wyniku czego działka ta otrzymała nowy numer ewidencyjny "[...]". Powierzchnia działki nie uległa zmianie". Nie określono jednak jaka część działki nr [...] została przyłączona do działki nr [...] a jaka do działki nr [...]. Brak jest też wykazu zmian danych ewidencyjnych dla działki nr [...]. W wyniku złożonego przez Z. G. odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wydał decyzję z dnia [...] grudnia 2014 r. nr. [...], którą uchylił decyzję Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr. [...] i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Organ odwoławczy wskazał wówczas na brak podstawy prawnej do łączenia działek o różnym stanie prawnym gdyż zgodnie z treścią § 9 pkt 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków działkę ewidencyjną stanowi ciągły obszar gruntu, położony w granicach jednego obrębu, jednorodny pod względem prawnym, wydzielony z otoczenia za pomocą linii granicznych. Zauważył, że z akt sprawy jednoznacznie wynika, iż działka nr [...] o pow. 0.05 ha stanowiąca rów, ma nieuregulowany stan prawny i w ewidencji gruntów jako władający wpisany jest Skarb Państwa - samoistny posiadacz, natomiast działka nr [...] o pow. 1,07 ha posiada uregulowany stan prawny na rzecz Z. G.. Z uwagi na powyższe brak jest więc podstaw do połączenia w jedną działkę - dotychczasowe działki o różnym stanie prawnym. Po połączeniu ww. działek na skutek pozytywnego rozpatrzenia zarzutu Z. G. (z dnia 30 listopada 2013 r.) do wyników modernizacji ewidencji gruntów obrębu [...] gmina [...], nie dokonano jednak korekty powierzchni nowopowstałej działki przyjmując, że w dalszym ciągu wynosi ona 1,07 ha. W akcie własności ziemi [...] wydanym w 1978 r. działka nr [...] (nowy numer [...]) posiada pole powierzchni 1,07 ha i nie zawiera w swoich granicach działki nr [...] (rów), która jest odrębną działką o pow. 0,05 ha. Po ponownym przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie i po uwzględnieniu stanowiska [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego zawartego w decyzji z dnia [...] grudnia 2014 r. nr. [...]- Starosta [...] wydał decyzję z dnia [...] maja 2015 r. nr [...], na mocy której odrzucono zgłoszony przez Z. G. zarzut do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków ujawnionych w operacie opisowo - kartograficznym z wykonanej modernizacji ewidencji gruntów i budynków w obrębie [...] gmina [...]. Również i od tej decyzji odwołanie złożyła Z. G. twierdząc, że jej zarzut nie dotyczył połączenia działek (o nr [...] i [...]) lecz przebiegu odcinka granicy działki nr [...], ze wskazaniem, że granica przebiegała środkiem nieistniejącego w rzeczywistości rowu, czyli działki nr[...]. Rozpoznając ponownie sprawę organ odwoławczy wyjaśnił, że z materiału dowodowego sprawy wynika, iż w latach 2012-2013 we wszystkich obrębach gminy [...] została przeprowadzona z urzędu kompleksowa modernizacja ewidencji gruntów i budynków, zgodnie z procedurą uregulowaną w art. 24a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Projekty operatów opisowo - kartograficznych z wynikami modernizacji zostały wyłożone do wglądu osób zainteresowanych w siedzibie Starostwa Powiatowego w [...] w dniach od 18 listopada 2013 r. do 6 grudnia 2013 r. (tj. na okres 15 dni roboczych zgodnie z art. 24a ust.4 ww. ustawy).
Organ odwoławczy wskazał, że Z. G. jest właścicielką nieruchomości rolnej, w skład której wchodzi działka oznaczona numerem [...] o pow. 1,07 ha w obrębie [...], gm. [...]. Taki numer działki i nazwa obrębu wykazane zostały w akcie własności ziemi [...] z 1978 r. Z przedłożonych akt sprawy wynika, że w trakcie przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów, działkę tę przyłączono do obrębu wsi [...], nadając jej nowy numer ewidencyjny [...], bez zmiany powierzchni ewidencyjnej (1,07 ha). Z. G. po zapoznaniu się z treścią ww. projektów operatów złożyła w piśmie z dnia 30 listopada 2013 r. adresowanym do organu I instancji uwagę, że kwestionuje wykazany w projekcie operatu opisowo - kartograficznego - rów o nowym numerze ewidencyjnym [...] i pow. 0,05 ha, przylegający - według mapy ewidencyjnej sprzed modernizacji - do działki nr [...], twierdząc, że jej działka nr [...] nie graniczyła z rowem, lecz z sąsiednią działką o numerze [...]. Według wyjaśnień strony "rów wyznaczał granice działek i częściowo należał do działki nr dawny [...], a częściowo do działki sąsiedniej nr dawny [...]". Jednakże, jak wskazują mapy ewidencyjne załączone do akt sprawy sprzed modernizacji, działka nr dawny [...] jest położona całkowicie po stronie działki nr dawny [...] wzdłuż granicy z działką nr dawny [...]. Stoi to w sprzeczności do twierdzenia zainteresowanej, że działka nr [...] powstała częściowo z działki nr [...] i częściowo z działki nr [...]. Również załączone do akt sprawy wypisy z rejestru gruntów sprzed modernizacji stanowią, iż rów (nr dawny [...]) i działki nr dawny [...] i [...] są odrębnymi działkami o różnym stanie prawnym. Dokumenty zebrane w materiale dowodowym nie wskazują, aby kiedykolwiek w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym znajdowały się dowody na to, że działka nr [...] była wyodrębniona z dwóch działek o nr[...]i [...]. Gdyby rów powstał z ww. działek, to występowałby jako użytek w tych działkach a ich powierzchnia powiększyłaby się o powierzchnię części tego rowu. Jednak taka sytuacja nie miała miejsca zarówno w chwili wydania aktu własności ziemi, jak i później, aż do chwili obecnej.
Oceniając całość zebranego materiału dowodowego organ odwoławczy uznał, że organ I instancji zasadnie przyjął, iż wobec faktu, że stan prawny rowu nie został uregulowany to dotychczas ujawniony w ewidencji gruntów i budynków zapis "Skarb Państwa - posiadacz samoistny", nie może zostać zmieniony. Dodatkowo organ odwoławczy wyjaśnił, że w odrębnym trybie Z. G. może wystąpić we własnym zakresie, zarówno o rozstrzygnięcie prawa własności jak i prawa posiadania w stosunku do działki stanowiącej rów, do właściwego sądu powszechnego uzyskując dokument wymieniony w § 12 ust. 1 pkt 2, rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, który będzie stanowił podstawę ujawnienia jej praw, jako podmiotu ewidencji gruntów i budynków w zakresie orzeczonym przez sąd. Pismem z dnia 20 listopada 2015 r. Z. G. (dalej jako "skarżąca") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję organu odwoławczego z dnia [...] września 2015 r. Skarżąca wniosła o uchylenie lub unieważnienie zaskarżonej decyzji, jak również poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu skargi wskazała, że organ odwoławczy rozpoznając sprawę nie wziął pod uwagę jej odwołania od decyzji z dnia [...] sierpnia 2014 r., którego to odwołania stwierdzono brak w aktach sprawy. Brak tego odwołania w aktach sprawy mógł spowodować, że nie rozpatrzono istotnego jej zarzutu dotyczącego nieprawidłowego przebiegu granicy działki nr [...] (po modernizacji [...]). Organ odwoławczy nie odnosi się w swojej decyzji do kwestii prawidłowości przebiegu granicy ww. działki, jak również działek o nr [...] (po modernizacji [...]) oraz [...] (po modernizacji [...]) i do dokumentacji geodezyjnej potwierdzającej przebieg tych granic. Skarżąca w nawiązaniu do argumentu organu odwoławczego, że załączone do akt sprawy mapy ewidencyjne i wypisy z rejestru gruntów sprzed modernizacji nie wskazują, aby kiedykolwiek w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym znajdowały się dowody na to, iż działka nr [...] była wyodrębniona z działek o nr [...] i [...] podniosła, że mapy ewidencyjne i rejestry gruntów sporządzane są na podstawie dowodów źródłowych, m.in. operatów pomiarowych, technicznych i dokumentów. Do powyższych zaś dokumentów nie odniesiono się w zaskarżonej decyzji, co stanowi naruszenie art. 7, art. 75, art. 77 i art. 107 § 1-3 k.p.a., art. 24a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne i § 82 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Zdaniem skarżącej, stwierdzenie organu odwoławczego w zaskarżonej decyzji, że rów czyli działka nr [...] leży całkowicie po stronie działki nr [...] wzdłuż granicy z działką nr [...], stoi w sprzeczności z jej twierdzeniem jakoby działka nr [...] powstała częściowo z działki nr [...] i częściowo z działki nr [...]. Powyższego nie można jednak stwierdzić bez analizy dokumentacji dotyczącej przebiegu granic działek o nr [...],[...] i [...]. Według zaś mapy ewidencyjnej z dnia 19 lutego 2004 r., załączonej przez skarżącą do skargi, przebieg granic między ww. działkami jest inny niż w zaskarżonej decyzji. Brak możliwości zmiany ujawnionego w ewidencji gruntów i budynków samoistnego posiadacza działki o nr [...] nie wyklucza skorygowania przebiegu zachodniego odcinka granicy działki skarżącej o nr [...] (po modernizacji [...]). Ponadto skarżąca wskazała, że w postępowaniu administracyjnym przed wydaniem zaskarżonej decyzji nie miała możliwości wypowiedzenia się odnośnie zebranego w sprawie materiału dowodowego, co stanowi naruszenie art. 10 § 1 i art. 81 k.p.a. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoją dotychczasową argumentację i uznając zarzuty skargi za niezasadne. Na rozprawie bezpośrednio poprzedzającej wydanie wyroku w niniejszej sprawie strona skarżąca wniosła o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania oraz przeprowadzenie dowodu z dokumentów których kserokopie załączyła do skargi. Wskazała, że dokumenty znajdujące się w aktach sprawy nie pozwalają stwierdzić na jakiej podstawie włączono do ewidencji gruntów i budynków działkę o nr [...] (numer sprzed modernizacji), stanowiącą rów. Rowu takiego jak jest w ewidencji, tj. o szerokości trzech metrów nigdy nie było, istniał jedynie rowek o szerokości pół metra. O istnieniu takiej działki strona skarżąca dowiedziała się przy zapoznaniu się z projektem operatu. Nadto przedmiotowy rów w chwili obecnej nie jest tak długi jak wskazuje mapa. Dodatkowo skarżąca złożyła do akt załącznik do protokołu rozprawy, w którym podtrzymała co do zasady swoją dotychczasową argumentację. Sąd na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") oddalił wnioski dowodowe skarżącej uznając, że ich przeprowadzenie nie jest niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Kierując się wskazaniami kryterium legalności, sądy administracyjne dokonują zatem oceny zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Dodać należy, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Mając na uwadze ww. kryteria kontroli sądowej, stwierdzić należy, że skarga jest zasadna, bowiem przy wydaniu zarówno zaskarżonej, jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji doszło do naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi jest decyzja organu odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji odrzucającą zgłoszony przez skarżącą zarzut do danych w ewidencji gruntów i budynków ujawnionych w operacie opisowo kartograficznym z wykonania modernizacji ewidencji gruntów i budynków w obrębie Kacprowice gmina Wolanów wykazanych jako odrębne działki ewidencyjne o nr [...],[...] i [...], przy czym działka nr [...] stanowi rów oddzielający od siebie działki nr [...] i [...]. Z przedstawionego przez organ odwoławczy stanu faktycznego wynika, że w latach 2012-2013 we wszystkich obrębach gminy [...] została przeprowadzona modernizacja ewidencji gruntów i budynków. Zgodnie z art. 24a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne starosta może zarządzić przeprowadzenie modernizacji ewidencji gruntów i budynków na obszarze poszczególnych obrębów ewidencyjnych (ust. 1), podaje wówczas do publicznej wiadomości informację o rozpoczęciu prac geodezyjnych oraz informuje o trybie postępowania związanego z modernizacją ewidencji gruntów i budynków (ust. 2). Projekt operatu opisowo-kartograficznego podlega, na okres 15 dni roboczych, wyłożeniu do wglądu osób fizycznych, osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, w siedzibie starostwa powiatowego (ust. 4) i każdy, czyjego interesu prawnego dotyczą dane ujawnione w projekcie operatu opisowo-kartograficznego, może w okresie wyłożenia projektu do wglądu zgłaszać uwagi do tych danych (ust. 6). Upoważniony pracownik starostwa powiatowego, posiadający uprawnienia, o których mowa w art. 43 pkt 2, przy udziale wykonawcy prac geodezyjnych, kartograficznych lub taksacyjnych, związanych z opracowaniem projektu operatu ewidencyjnego, rozstrzyga o przyjęciu lub odrzuceniu uwag zgłoszonych do tego projektu, po czym informuje zgłaszającego uwagi o sposobie rozpatrzenia uwag oraz sporządza wzmiankę o treści zgłoszonych uwag
i sposobie ich rozpatrzenia w protokole (ust. 7). Po upływie terminu, o którym mowa
w ust. 4, projekt operatu opisowo-kartograficznego staje się operatem ewidencji gruntów i budynków; informację o tym starosta ogłasza w dzienniku urzędowym województwa (ust. 8). W myśl art. 24a ust. 9 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne każdy, czyjego interesu prawnego dotyczą dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków ujawnione w operacie opisowo-kartograficznym, może w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia w dzienniku urzędowym województwa informacji, o której mowa w ust. 8, zgłaszać zarzuty do tych danych. O uwzględnieniu lub odrzuceniu zarzutów starosta rozstrzyga w drodze decyzji (ust. 10), zaś do czasu ostatecznego zakończenia postępowania, o którym mowa w ust. 10, w stosunku do gruntów, budynków lub lokali, których dotyczą zarzuty, dane ujawnione w operacie opisowo-kartograficznym nie są wiążące (ust. 11). Z bezspornych ustaleń stanu faktycznego niniejszej sprawy wynika, że
w ramach tych prac skarżąca została zapoznana z projektem operatu opisowo – kartograficznego, do którego wniosła uwagi. Skarżąca skorzystała także z instytucji złożenia zarzutów do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków ujawnionych w operacie opisowo-kartograficznym, o której mowa w art. 24a ust. 9 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Spornym w niniejszej sprawie jest, czy organy obu instancji w przekonywujący i wyczerpujący sposób odniosły się do zarzutu skarżącej dotyczącego tego, że działka o nr ewidencyjnym [...], według projektu operatu nr [...] nie graniczyła z rowem (nr ewidencyjny działki [...], w projekcie nr [...]), tylko bezpośrednio z sąsiednią działką gruntu o nr ewidencyjnym [...], w projekcie nr [...], rów został wykopany w celu odwodnienia, wyznaczał granicę działek i częściowo należał do działki nr [...], w projekcie nr [...], a częściowo do działki sąsiedniej. W ocenie Sądu przeprowadzona modernizacja ewidencji gruntów i budynków winna uwzględniać rzeczywisty stan spornych działek. Tymczasem organy obu instancji nie zebrały oraz nie rozpatrzyły w należyty i wyczerpujący sposób materiału dowodowego niezbędnego do rozpoznania sprawy. W aktach administracyjnych sprawy przedstawionych Sądowi brak jest przede wszystkim podstawowych dowodów, tj. map ewidencyjnych sprzed modernizacji na które to powołuje się organ odwoławczy w swojej decyzji. Powyższe uniemożliwia zaś Sądowi kontrolę stwierdzenia organu, że przedmiotowe mapy nie wskazują, aby kiedykolwiek w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym znajdowały się dowody na to, iż działka nr [...] była wyodrębniona z działek o nr [...] i [...]. Dokumenty znajdujące się w aktach sprawy nie pozwalają też ustalić na jakiej podstawie włączono do ewidencji gruntów i budynków działkę o nr [...] (numer przed modernizacją), stanowiącą rów. W przekazanych aktach znajdują się jedynie dwa szkice z pieczęcią i podpisem pracownika Starostwa Powiatowego w [...]. Wprawdzie na jednym z ww. szkiców uwidoczniona jest działka o nr ewidencyjnym [...] stanowiąca rów pomiędzy działką o nr [...] i działką o nr [...]. Jednakże na drugim z ww. szkiców, dotyczącym ww. działek - zdaje się już chyba po modernizacji - wskazują bowiem na to nowe numery działek, tj. [...] i [...], brak jest jednak spornej działki o nr [...] (po modernizacji nr [...]). Z kolei z wypisu rejestru gruntów i budynków wynika jednak, że działka o nr [...] stanowiąca rów, o powierzchni 0,0500 ha istniała już przed modernizacją. Niemniej jednak, skoro wbrew temu co podnosi organ odwoławczy, w aktach sprawy brak jest map ewidencyjnych sprzed modernizacji, to ustalenia organu w tym zakresie należy uznać za co najmniej za dowolne, a jako takie naruszające art. 80 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jest to tym bardziej uzasadnione, że skarżąca podnosi, iż według posiadanej przez nią mapy ewidencyjnej z dnia 19 lutego 2004 r. przebieg granic między spornymi działkami jest inny niż w zaskarżonej decyzji. Tym samym stwierdzenia organu odwoławczego w tym zakresie naruszają również art. 11 k.p.a.(zasada przekonywania) oraz art. 107 § 3 k.p.a. (uzasadnienie decyzji) w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Obowiązkiem organu rozstrzygającego sprawę - w ramach motywowania podjętej decyzji jest zaś ustosunkowanie się do wszystkich istotnych argumentów podnoszonych przez stronę w trakcie toczącego się postępowania. Odzwierciedlenie powyższego winno znaleźć się w uzasadnieniu decyzji. Brak odniesienia się przez organ rozstrzygający sprawę do podnoszonych przez stronę zarzutów stanowi naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 14.04.2005 r. III SA/Wa 180/05, zam. zb. LEX nr 166546). Powołane wyżej zasady obowiązują zarówno w postępowaniu przed organem pierwszej, jak i drugiej instancji, którego obowiązkiem jest nie tylko kontrola kwestionowanego aktu, ale również ponowne merytoryczne rozpatrzenie sprawy. Zauważyć należy, że stosownie do art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Powołany przepis formułuje naczelną zasadę postępowania jaką jest zasada prawdy obiektywnej, której realizacja ma ścisły związek z zasadą praworządności oraz wywiera zasadniczy wpływ na ukształtowanie całego postępowania administracyjnego, obligując organ administracji publicznej do wyczerpującego zbadania okoliczności faktycznych związanych z daną sprawą, na podstawie wszelkich dowodów. Z zasady tej wynika między innymi rozwijany w art. 77 § 1 k.p.a. obowiązek organu administracji publicznej określenia w każdej sprawie z urzędu jakie dowody są konieczne do wyjaśnienia stanu faktycznego, ich poszukiwania oraz realizacji. Z przepisu tego wynika, że organy administracji publicznej są zobowiązane w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć materiał dowodowy. Jako dowolne należy zaś traktować ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, czy nie w pełni rozpatrzonym. Zarzut dowolności zostaje wykluczony dopiero ustaleniami dokonanymi na podstawie całokształtu materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i rozpatrzonego w sposób wyczerpujący (powołany wyżej art. 77 § 1 k.p.a.), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako niezbędnego warunku wydania decyzji o przekonywującej treści. Wskazane powyżej przepisy obligują organy administracji publicznej do wnikliwego prowadzenia postępowania dowodowego w celu wyjaśnienia wszelkich kwestii istotnych dla danej sprawy. W ocenie Sądu - prowadząc postępowanie w niniejszej sprawie - organy obu instancji naruszyły wskazane powyżej przepisy postępowania, ponieważ nie przeprowadziły niezbędnego postępowania dowodowego pozwalającego wyjaśnić wszystkie okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, a w szczególności ustalić w sposób nie budzący żadnych wątpliwości, czy zarzut skarżącej jest zasadny. Ponownie rozpoznając sprawę, organ I instancji, mając na uwadze wskazania Sądu, powinien przeprowadzić postępowanie dowodowe zgodnie z przepisami art. 7 i art. 77 k.p.a. w celu wyjaśnienia wszelkich okoliczności istotnych dla prawidłowego rozstrzygnięcia w związku z istniejącymi wątpliwościami dotyczącymi tego czy działka o nr 159 stanowiąca rów faktycznie istniała już przed przeprowadzoną modernizacją. Prowadząc postępowanie dowodowe organ winien jako dowód dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem ( art. 75 § 1 k.p.a.). Następnie, po wyjaśnieniu wszystkich wątpliwości w sprawie, powinien dokonać oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego zgodnie z art. 80 k.p.a. Przed wydaniem decyzji organ winien też umożliwić stronie, zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a., wypowiedzenie się odnośnie zebranego w sprawie materiału dowodowego. Mając zaś na względzie powyższe naruszenia Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł jak w punkcie pierwszym wyroku. Orzeczenie o kosztach znajduje oparcie w art. 200, art. 205 § 1 i art. 209 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło