I SA/Wa 774/16
WyrokWSA w Warszawie2016-09-16
Skład orzekający: Jolanta Dargas, Bożena Marciniak, Joanna Skiba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku niewykonania przez organ administracji publicznej wyroku sądu administracyjnego zobowiązującego do rozpoznania wniosku w określonym terminie, sąd powinien wymierzyć organowi grzywnę i czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
W przypadku niewykonania przez organ administracji publicznej wyroku sądu administracyjnego, sąd powinien wymierzyć organowi grzywnę na podstawie art. 154 § 1 PPSA, jeśli strona po uprzednim wezwaniu wniosła skargę. Ocena, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, powinna uwzględniać okres przekroczenia terminu, stopień skomplikowania sprawy oraz trudności organu, nawet jeśli nie zwalnia to organu z odpowiedzialności.Stan faktyczny
Strony wniosły skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na Prezydenta m.st. Warszawy z powodu niewykonania wyroku WSA z dnia 13 sierpnia 2015 r., który zobowiązywał organ do rozpoznania wniosku o odszkodowanie w terminie dwóch miesięcy. Pomimo upływu terminu i wezwania do wykonania wyroku, organ nie podjął działań. Prezydent w odpowiedzi wnosił o oddalenie skargi, wskazując na konieczność opracowania operatu szacunkowego i zabezpieczenia środków. Sąd uznał skargę za uzasadnioną.Rozstrzygnięcie
Wymierzył Prezydentowi m.st. Warszawy grzywnę w wysokości 1 500 zł, stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oraz zasądził od Prezydenta na rzecz skarżących koszty postępowania w kwocie 680 zł.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Dargas (spr.) Sędziowie WSA Bożena Marciniak WSA Joanna Skiba Protokolant starszy referent Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2016 r. sprawy ze skargi W. S., A. T. i B. S. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 sierpnia 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 412/15 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 1 500 (jeden tysiąc pięćset) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz W. S., A. T. i B. S. solidarnie kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W. S., A. T. oraz B. S. skargą z dnia 18 marca 2016 r., wystąpiły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wymierzenie grzywny Prezydentowi [...] w związku z niewykonaniem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 sierpnia 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 412/15.
Wyrokiem tym Sąd zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z dnia 21 września 2005 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...], ozn. hip. nr [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że Prezydent nie wykonał wyroku, pomimo upływu wyznaczonego przez Sąd terminu. Skarżące pismem z dnia 22 lutego 2016 r. wezwały Prezydenta do wykonania wyroku. Wezwanie okazało się jednak bezskuteczne. W związku z powyższym skarżące wniosły o wymierzenie Prezydentowi [...] grzywny oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o jej oddalenie wskazując, że do zakończenia postępowania konieczne jest zlecenie opracowania operatu szacunkowego określającego wartość przedmiotowej nieruchomości i zabezpieczenie środków na wypłatę odszkodowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona, co skutkować musi wymierzeniem Prezydentowi [...] grzywny.
Przedmiotowa skarga została złożona w trybie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.". Przepis ten stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny.
W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 13 sierpnia 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 412/15, zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z dnia 21 września 2005 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...], ozn. hip. nr [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy
Bezsporne jest, że akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu wpłynęły do organu w dniu 12 listopada 2015 r. Niekwestionowaną okolicznością jest również to, że do dnia wydania niniejszego orzeczenia, mimo uprzedniego wezwania organu przez skarżące do wykonania prawomocnego wyroku, Prezydent nie rozstrzygnął sprawy objętej wnioskiem o przyznanie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość.
Skoro zaś Prezydent w terminie wyznaczonym wyrokiem Sądu z dnia 13 sierpnia 2015 r., sprawy nie załatwił, a wyrok ten zobowiązywał organ nie tylko do rozstrzygnięcia sprawy, ale i do dokonania tego w określonym w nim terminie, to w tym stanie rzeczy wniosek o wymierzenie Prezydentowi [...] grzywny, jest niewątpliwie uzasadniony. Zważyć bowiem należy, że niewykonywanie wyroków sądów - niezależnie od tego czy są to wyroki sądów administracyjnych (jak w niniejszej sprawie), czy sądów powszechnych - w demokratycznym państwie prawnym nie może być tolerowane. W szczególności nie można zaakceptować, czy też usprawiedliwiać sytuacji, gdy wyroki sądów nie są respektowane przez organy władzy publicznej. Taka sytuacja wszak prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej. Świadczy przy tym o braku poszanowania prawa przez organy, które same zobowiązane są do jego stosowania.
W realiach niniejszej sprawy Sąd ocenił, iż wystarczająco represyjną jak też dyscyplinującą funkcję spełni grzywna w wysokości tysiąca pięciuset złotych, która to kwota mieści się w wymiarze grzywny określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. i jest adekwatna z punktu widzenia wielkości przekroczenia terminu załatwienia sprawy wyznaczonego przez Sąd.
Jednocześnie, rozpoznając sprawę stosownie do treści art. 154 § 2 p.p.s.a. Sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd stwierdził jednak, że choć istotnie rozpoznanie przez organ wniosku skarżącej nastąpiło z naruszeniem terminu określonego w wyroku z dnia 13 sierpnia 2015 r., to bezczynność organu w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Za takim stanowiskiem Sądu przemawia okres przekroczenia wyznaczonego przez Sąd terminu do załatwienia sprawy (osiem miesięcy), który nie jest okresem znacznym. Sądowi z urzędu znana jest także ilość spraw prowadzonych przez Prezydenta [...] o odszkodowanie za nieruchomości objęte dekretem z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy, ich stopień skomplikowania, wynikający z konieczności czynienia ustaleń stanu faktycznego, mającego miejsce przeszło 60 lat temu, a także trudności Miasta [...] związane z zabezpieczeniem środków finansowych, umożliwiających realizację wszystkich zgłaszanych roszczeń. Okoliczności te oczywiście nie uwalniają organu od odpowiedzialności za niewykonanie prawomocnego orzeczenia sądu, niemniej jednak muszą być uwzględnione przy ocenie charakteru naruszenia prawa przez organ.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku. Na podstawie art. 154 § 2 p.p.s.a. orzeczono jak w punkcie 2 sentencji wyroku. O kosztach procesu zwartych w punkcie 3 sentencji wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 202 § 2 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło