II SA/Kr 1056/16
WyrokWSA w Krakowie2016-11-04
Skład orzekający: Agnieszka Nawara-Dubiel, Magda Froncisz, Mariusz Kotulski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 149 § 3 k.p.a., gdy wnioskodawca powołuje się na przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (niezawiniony brak udziału w postępowaniu), bez przeprowadzenia merytorycznego badania legitymacji strony w postępowaniu?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może odmówić wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 k.p.a., gdy wnioskodawca powołuje się na przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (niezawiniony brak udziału w postępowaniu). W takiej sytuacji organ ma obowiązek wznowić postępowanie na podstawie art. 149 § 1 k.p.a., a dopiero w toku wznowionego postępowania zbadać, czy osoba składająca wniosek jest stroną postępowania i czy faktycznie przyczyny wznowienia miały miejsce. Odmowa wznowienia może nastąpić jedynie z przyczyn formalnych, a nie materialnych.Stan faktyczny
Spółdzielnia Mieszkaniowa złożyła wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, argumentując pozbawienie jej udziału w postępowaniu. Organ I instancji odmówił wznowienia, uznając, że Spółdzielnia nie była stroną postępowania, ponieważ jej nieruchomość nie znajdowała się w obszarze oddziaływania inwestycji. Wojewoda utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Spółdzielnia wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów materialnych i proceduralnych, w tym pozbawienie jej statusu strony. Sąd uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta K.Pełny tekst orzeczenia
\Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Nawara-Dubiel Sędziowie: WSA Magda Froncisz WSA Mariusz Kotulski (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2016 r. sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej na postanowienie Wojewody z dnia 6 lipca 2016 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji.
Pismem z dnia 1 października 2015r. Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" zwróciła się do Prezydenta Miasta K. z wnioskiem o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta Miasta K. Nr [...] wydaną 22 stycznia 2013 r. w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę zamierzenia inwestycyjnego pn: "budowa zespołu budynków mieszkalnych wielorodzinnych z usługami w niektórych budynkach oraz garażami podziemnymi wraz z zagospodarowaniem terenu, infrastrukturą techniczną i komunikacyjną, na działkach nr: [...] ,[...] ,[...] itd... - obr. [...]. ewid. N. przy ul. [...] oraz ul. [...] w K. –C. - oraz dodatkowo w zakresie robót nie wymagających ustalenia decyzji o WZ na działkach nr: [...] ,[...] ,[...] itd... obr. jw. - Etap 0.1.5 obejmujący: a) budowę drogi wewnętrznej dojazdowej wraz z chodnikami, zjazdami i infrastrukturą techniczną (oświetleniem i kanalizacją opadową) oraz zagospodarowaniem terenu (zielenią urządzoną) na działkach nr [...] ,[...] ,[...] ,[...] obr. [...] b) przebudowę skrzyżowania ul [...] wraz z chodnikami na działce nr [...] obr. [...]; c) przebudowę ul [...] w zakresie chodnika na dz. nr [...] obr [...] ul [...] w K. ; działki nr: [...] ,[...] ,[...] itd... obr.[...] .
Jako przyczynę wznowienia podano pozbawienie Spółdzielni Mieszkaniowej "[...] " udziału w postępowaniu zakończonym ww. decyzją (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.). Wnioskująca jako przesłankę wznowienia wskazała, iż jest użytkownikiem wieczystym nieruchomości sąsiadującej z terenem inwestycji tj. działki drogowej nr [...], zarządcą budynków nr [...] ,[...] ,[...] oraz pawilonu l i 2 obsługiwanych przez tę drogę. Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" podniosła także, że działka [...] znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu objętego pozwoleniem na budowę "zwłaszcza w kontekście planowanego połączenia z ulicą [...] objętej inwestycją działki nr [...]. Wnioskująca oświadczyła, iż o wydaniu ww. decyzji dowiedziała się 7 września 2015 r. z otrzymanej od Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu w K. odpowiedzi na wniosek i dostęp do informacji publicznej.
Prezydent Miasta K. postanowieniem z dnia 20 maja 2016 r. (sprawa znak: [...] orzekł o odmowie wznowienia postępowania po rozpoznaniu wniosku Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]", o wznowienie postępowania zakończonego ww. ostateczną decyzją Prezydenta Miasta K. Nr [...] wydaną 22 stycznia 2013 r. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia organ I instancji powołał przepis art.149 § 3 k.p.a.
W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że ustalenie obszaru oddziaływania konkretnego obiektu ma decydujące znaczenie dla ustalenia stron postępowania administracyjnego.
W tej kwestii organ administracyjny wyjaśnił, że postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji pozwolenia na budowę Nr [...] z dnia 22.01.2013 r. obszar oddziaływania obiektów, o którym mowa w art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, obejmował nieruchomości oznaczone jako działki nr [...] ,[...] ,[...] itd.... obr. [...] , stąd przymiot strony w tym postępowaniu przysługiwał właścicielom tych nieruchomości.
Dalej wskazano, że w przypadku obiektów budowlanych przepisami odrębnymi wyznaczającymi obszar oddziaływania obiektu są w szczególności warunki techniczne zawarte w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tj. Dz. U. z 2015 r., poz. 1422), które zawierają wymogi dotyczące sytuowania obiektów budowlanych, w tym m.in. dotyczące odległości między budynkami ze względu na zacienienie czy usytuowanie budynków w stosunku do granic działki budowlanej.
W przedmiocie ograniczenia dostępu do drogi publicznej wskazano, że zgodnie z ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wyżej wymieniona inwestycja nie ogranicza dostępu do drogi publicznej innym sąsiednim nieruchomościom, ponieważ zgodnie z definicją zawartą w ww. ustawie art. 2 pkt 14 ustawy "dostęp do drogi publicznej " - należy przez to rozumieć bezpośredni dostęp do tej drogi albo dostęp do niej przez drogę wewnętrzną lub przez ustanowienie odpowiedniej służebności drogowej. Projektowane budynki mieszkalne posiadają zaprojektowany samodzielny układ dróg wewnętrznych połączony komunikacyjne z drogą publiczna [...], natomiast budynki na osiedlu [...] mają zapewniony dojazd poprzez własny układ dróg wewnętrznych wraz ze zjazdami m.in. z ul. [...]. W związku z brakiem stwierdzenia odnotowania w księgach wieczystych obciążeń nieruchomości dz. nr [...] będącej przedmiotem wydanego pozwolenia na budowę w postaci służebności przejazdu i przechodu czy też innych podobnych obciążeń tej nieruchomości na rzecz nieruchomości znajdujących się we władaniu Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" stwierdzono, że planowana inwestycja nie powoduje ograniczenia dostępu do dróg publicznych dla działki nr [...] obr. [...] będącej drogą wewnętrzną, której użytkownikiem wieczystym jest Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]".
Organ I instancji podał, że inwestor [...] Sp. z o. o. realizuje układ drogi wewnętrznej dojazdowej do projektowanych enklaw zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej po terenie własnych działek lub za zgodą właściciela po działkach należących do Gminy K. , zgodnie z oświadczeniem wydanym w dniu 7.12.2012r. o przyłączeniu do dróg lądowych i możliwości połączenia z drogą publiczną dla przedmiotowego zamierzenia inwestycyjnego.
Odnośnie działki nr [...] obr [...] (której Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" jest użytkownikiem wieczystym, a która to nieruchomość zgodnie z informacją zawartą w wypisie z ewidencji gruntów ma przeznaczenie drogowe), organ I instancji wskazał, że pomimo, iż ww. działka drogowa graniczy bezpośrednio z terenem przedmiotowej inwestycji, fakt ten nie przesądza o znajdowaniu się tej działki w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu. Działka ta nie była objęta zakresem wniosku inwestora, na przedmiotowej nieruchomości nie były planowane żadne roboty budowlane. Podkreślono przy tym również, że zakres opracowania przedmiotowego wniosku o pozwolenie na budowę, jak wynika z projektu zagospodarowania terenu i projektu drogowego, odsunięty jest od działki nr [...] w odległości od 2 m do 4 m.
Z powyższego wynika, że obowiązujące przepisy prawa materialnego nie wprowadzają ( ze względu na planowaną inwestycję) ograniczeń w korzystaniu z nieruchomości wnioskodawcy o przeznaczeniu drogowym. W szczególności, nie są takimi przepisami normy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ani też przepisy Prawa budowlanego.
Organ I instancji podkreślił, że w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę organ prowadzący postępowanie związany jest przepisami techniczno-budowlanymi, zawierającymi regulacje odnoszące się do odległości obiektów i urządzeń budowlanych od innych obiektów i granic nieruchomości, w oparciu o które to przepisy wyznaczany jest zakres obszaru oddziaływania obiektu, wyznaczający z kolei krąg stron postępowania w sprawie wydania decyzji pozwolenia na budowę dla określonego zamierzenia inwestycyjnego.
Wobec powyższych ustaleń zrekapitulowano, iż planowana inwestycja nie wpłynie na możliwość zagospodarowania ani na wykonywanie przez użytkownika wieczystego działki nr [...] obręb [...] przysługującego mu prawa, a także nie wpłynie na dotychczasowy sposób korzystania z tej nieruchomości, wobec czego Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" nie przysługiwał ani nie powinien był przysługiwać status strony w przedmiotowym postępowaniu. Nie chodzi, bowiem o wszelkie utrudnienia, jakie może przynieść planowane przedsięwzięcie, a jedynie o takie, które dotyczyć mogą naruszeń interesów prawnych, a nie interesów faktycznych innych osób. Ochrona takich interesów w procesie inwestycyjnym nie może prowadzić do sytuacji, w której to osoby trzecie, a nie inwestorzy - właściciele nieruchomości, na której mają powstać planowane inwestycje, decydowali będą o dopuszczalności wybudowania obiektów budowlanych, miejscu posadowienia takich obiektów, rodzaju obiektu budowlanego i to nawet z naruszeniem ogólnego interesu społecznego (tak: NSA w wyroku z dnia 16.11.2005 r., IIOSK 672/05).
W wyniku rozpatrzenia zażalenia od ww. rozstrzygnięcia, Wojewoda postanowieniem z dnia 6 lipca 2016r. (nr [...]), działając na podstawie art. 138 § 1 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygniecie.
W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wskazał, że Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" nie brała udziału w postępowaniu zakończonym ww. ostateczną decyzją Prezydenta Miasta K. Nr [...] z 22 stycznia 2013 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę ww. zamierzenia inwestycyjnego. Obszar oddziaływania inwestycji określony został jako teren obejmujący działki nr [...] ,[...] ,[...] itd... obr. [...] Uzasadniając naruszenie przepisu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, Spółdzielnia wskazała na "oddziaływanie na działkę drogową nr [...] w wyniku planowanego połączenia z ulicą [...]". Organ odwoławczy wyjaśnił, że ww. działka nie znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu objętego ww. pozwoleniem na budowę, o którym mowa w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Podano również, że kwestia posiadania interesu prawnego Spółdzielni Budowy Domów Jednorodzinnych [...]" do uczestniczenia w postępowaniu zakończonym inkryminowaną decyzją została ostatecznie rozstrzygnięta. Zdaniem Wojewody , obszar oddziaływania obiektu został prawidłowo określony i ww. działka drogowa nie znajduje się w tym obszarze. Wstępna analiza wniosku wykazała, brak ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości wnioskującej Spółdzielni. Według organu II instancji, Spółdzielnia nie ma interesu prawnego do udziału w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę. Na koniec organ odwoławczy wyjaśnił, że posiadanie interesu faktycznego nie można utożsamiać z interesem prawnym.
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie wniosła do WSA w Krakowie Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...] zarzucając:
1. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy to jest przepisu
art. 28 K.p.a. w zw. z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, poprzez uznanie, iż skarżącej
nie przysługuje status strony,
2. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy to
jest przepisu art. 10 K.p.a. poprzez pozbawienie skarżącej prawa czynnego udziału w
postępowaniu, jak również pozbawienie skarżącej sprawa wypowiedzenia się co do
zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań,
3. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy to
jest przepisu art. 77 § 1 K.p.a., poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie
materiału dowodowego.
Zasadniczy zarzut skargi sprowadzał się do wykazania, że planowane zamierzenie inwestycyjne w sposób bezpośredni będzie oddziaływać na nieruchomości w stosunku, do których skarżąca posiada tytuł prawny, zwłaszcza na działkę ew. nr [...] , na której skarżąca zorganizowała drogi wewnętrzne i parkingi. Oddziaływanie to przejawia się tak w ograniczeniu korzystania z nieruchomości jak i w ograniczeniu ich gospodarowania.
W oparciu o powyższe wniesiono o uchylenie postanowień obu instancji.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" - "c" p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
W przypadku, gdy strona wnioskująca o wznowienie postępowania podaje jako jego podstawę fakt pominięcia w jej tym postępowaniu, czyli przesłankę określoną z pkt 4 wymienionego przepisu, to organ nie może odmówić wznowienia postępowania postanowieniem wydanym na podstawie art. 149 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Po złożeniu podania o wznowienie organ winien wszcząć tzw. postępowanie wstępne w sprawie wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia. W tej fazie organ może wypowiedzieć się jednie co do zarzutów, a nie ich podstaw, gdyż przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania organ administracji bada wyłącznie, czy wniosek o wznowienie postępowania oparty jest o ustawowe przesłanki enumeratywnie wymienione w przywołanym powyżej 145 § 1 Kodeksu oraz czy podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione z zachowaniem terminów przewidzianych w art. 148 Kodeksu. Tylko w przypadku ujawnienia, iż podanie o wznowienie nie wskazuje przesłanek z art. 145 § 1 Kodeksu, bądź nie został zachowany termin do jego złożenia - z art. 148 Kodeksu, organ administracji może na podstawie art. 149 § 3 Kodeksu wydać postanowienie odmawiające wznowienia postępowania. Organy administracyjne zasadnie uznały, że w niniejszej sprawie podanie o wznowienie postępowania wniesione zostało z zachowaniem ustawowego terminu, a strona wnioskująca powołała się na jedna z przyczyn enumeratywnie wymienionych w art. 145 § 1 Kodeksu. Jednakże tylko to zostało ustalone prawidłowo i na tym etapie postępowania w zasadzie powinny zakończyć rozstrzygnięcie tej sprawy.
Po zbadaniu przez organ w pierwszej fazie postępowania, że zachodzą formalne przesłanki wznowienia: tzn. po ustaleniu decyzji ostatecznej, której dotyczy wniosek, stwierdzeniu, że pochodzi od strony oraz że został wniesiony w ustawowym terminie i oparty został na przyczynach wznowienia wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a. organ zobligowany jest do wydania postanowienia o wznowieniu postępowania w oparciu o art. 149 § 1 k.p.a. Nie może zatem organ w tym pierwszym etapie przeprowadzić ustaleń co do zaistnienia przesłanek wznowienia, jak to uczynił w przedmiotowym postępowaniu. Po zweryfikowaniu wymogów formalnych wstępny etap postępowania może zatem zakończyć się albo postanowieniem o wznowieniu postępowania (przy pozytywnym ustaleniu zachowania wymogów formalnych wniosku - art. 149 § 1 k.p.a.), względnie postanowieniem o odmowie wznowienia (w sytuacji ustalenia niedopuszczalności wznowienia postępowania z przyczyn podmiotowych czy przedmiotowych względnie z uwagi na złożenie go z uchybieniem terminu - art. 149 § 3 Kodeksu).
W trybie tym można odmówić wznowienia postępowania jedynie z przyczyn formalnych a nie materialnych podczas, gdy przy przesłance określonej w art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu - ocena legitymacji wnoszącego wniosek o wznowienie powinna być przeprowadzona w postępowaniu co do przyczyn wznowienia, tj. po formalnym wznowieniu postępowania na mocy art. 149 § 1 Kodeksu. Jeżeli bowiem wznowienie postępowania następuje z przyczyny określonej w pkt 4 cytowanego przepisu, organ rozpatrujący dopuszczalność wznowienia nie bada, czy podmiot wnoszący podanie istotnie ma przymiot strony w zakończonym kwestionowaną decyzją, gdyż kwestia ta staje się przedmiotem badania, ustaleń i oceny w postępowaniu prowadzonym dopiero po wydaniu postanowienia, o jakim mowa w art. 149 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 lutego 2008 r., sygn. akt II OSK 1981/06, Lex nr 510752). Tak więc w przypadku wskazania w podaniu o wznowienie, jako podstawy wznowienia, przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego badanie, czy podmiot występujący z podaniem ma przymiot strony winno nastąpić łącznie z badaniem zaistnienia określonej w tym przepisie przesłanki, zgodnie z regułami prawa procesowego, czyli w toku wznowionego postępowania.
Podsumowując, w myśl aktualnie jednoznacznych poglądów prezentowanych w orzecznictwie i doktrynie, w przypadku wniosku o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (niezawiniony brak udziału w postępowaniu) organ w zasadzie ma obowiązek wznowić postępowanie na podstawie art. 149 § 1 k.p.a., a następnie w toku wznowionego postępowania zbadać, czy osoba składająca wniosek jest stroną postępowania i czy faktycznie przyczyny wznowienia postępowania miały miejsce (np.: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 lipca 2016 r., II SA/Gl 259/16, LEX nr 2098267; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 9 października 2015 r., II SA/Po 542/15, LEX nr 1932844).
Biorąc pod uwagę okoliczności przywołane na uzasadnienie wniosku o wznowienie oraz to (co wynika z akt administracyjnych), że wniosek ten został złożony w terminie o jakim mowa w art. 148 k.p.a., obowiązkiem organu było wznowić postępowanie zakończone decyzją Prezydenta Miasta K. nr [...] z 22.01.2013 r. o udzieleniu pozwolenia na budowę. Zaskarżone postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania o wznowienie jest zatem wadliwe i podlega uchyleniu już tylko z przyczyn wskazanych powyżej.
Jednak z uwagi na dokonane przez organ wywody, co do braku podstaw aby przyznać stronie skarżącej przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę, odnieść się należy również do tej kwestii. Również te poglądy organu są błędne. Zgodnie bowiem z art. 28 st. 2 prawa budowlanego, stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. W myśl art. 3 pkt. 20 prawa budowlanego, ilekroć w ustawie jest mowa o obszarze oddziaływania obiektu - należy przez to rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu.
Określenie obszaru oddziaływania obiektu jest czynnością wstępną w każdym postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę, opartą na ustaleniach stanu faktycznego w danej sprawie, uwzględniającą funkcję, formę i konstrukcję projektowanego obiektu budowlanego oraz jego cechy charakterystyczne. Z drugiej strony, ustalając obszar oddziaływania obiektu, należy brać pod uwagę przeznaczenie terenu znajdującego się w otoczeniu planowanej inwestycji, z uwzględnieniem jej wpływu na sąsiednie nieruchomości (wyrok NSA z 9 października 2007 r., II OSK 1321/06, Lex nr 347949).
WSA w Krakowie w pełni podziela i traktuje jako własne stanowisko NSA w Warszawie zawarte w wyroku z dnia 15 lipca 2016 r., sygn. akt II OSK 2759/14 dotyczące kwestii wykładni art. 28 ust. 2 w związku z art. 3 pkt 20 Pr.bud.
Obszar oddziaływania obiektu nie może być utożsamiany tylko i wyłącznie z zachowaniem przez inwestora określonych przepisami techniczno-budowlanymi wymogów (wyrok NSA z 6 czerwca 2013 r., II OSK 332/12, Lex nr 1352906). Jak podkreśla się też w orzecznictwie sądowym do obszaru oddziaływania obiektu w rozumieniu art. 3 pkt 20 Pr.bud. zalicza się także teren, na którym uciążliwości związane z przedsięwzięciem mieszczą się w granicach dopuszczalnych, określonych przez przepisy prawa. Przymiot strony zgodnie więc z art. 28 ust. 2 Pr.bud. nie jest zależny od tego, czy oddziaływanie zamierzonej inwestycji na nieruchomości sąsiednie przekracza ustalone w tym względzie normy, lecz wynika też z samego faktu oddziaływania na przestrzeń objętą prawem do nieruchomości sąsiednich (wyrok NSA z 26 czerwca 2012 r., II OSK 1613/11, Lex nr 1217437; wyrok NSA z 15 lutego 2013 r., II OSK 2171/11, Lex nr 1358498, wyrok NSA z 12.12.2013 r., II OSK 1721/12, wyrok WSA w Krakowie z 9.11.2015 r., II SA/Kr 996/15, Lex nr 1939379, wyrok WSA w Gdańsku z 18.11.2015 r., II SA/Gd 427/15, Lex nr 1948845). Pojęcia obszaru oddziaływania obiektu, nie można rozumieć tak wąsko i ściśle, jakby to wynikało wyłącznie z wykładni gramatycznej art. 3 pkt 20 Pr.bud.
Przepis art. 3 pkt 20 Pr.bud. określający jak należy rozumieć obszar oddziaływania obiektu, wskazuje na ograniczenia w zagospodarowaniu terenu wyznaczonego w otoczeniu obiektu budowlanego, wynikające z przepisów odrębnych. Są to więc stany ekstremalne mogące mieć miejsce w przyszłości, kiedy nie ma wątpliwości, że oddziaływanie projektowanego obiektu, nie ograniczy się do terenu, na którym ma zostać zbudowany, skoro na terenach w otoczeniu obiektu budowlanego zachodzi konieczność wprowadzenia ograniczeń w zagospodarowaniu (w zabudowie) na podstawie przepisów odrębnych.
Nie można jednak przepisu art. 3 pkt 20 Pr.bud. rozumieć tak wąsko, gdyż w ten sposób poza obszarem oddziaływania obiektu pozostałyby wszystkie nieruchomości w otoczeniu projektowanego obiektu budowlanego, które są już zabudowane i użytkowane w określony sposób. I dla właścicieli tych nieruchomości nie jest obojętne to, czy nowy obiekt budowlany będzie na ich nieruchomości oddziaływał negatywnie, czy też nie, tym bardziej jeżeli to jest obiekt nietypowy dla tego terenu, mogący potencjalnie oddziaływać na otoczenie w szerszym zakresie niż to wynika z założeń projektowych i wykonanych w oparciu o te założenia analizach.
Obszar oddziaływania obiektu nie może być tak rozumiany, że w praktyce stanowi barierę nie do przebycia dla większości podmiotów posiadających nieruchomości w otoczeniu projektowanego obiektu budowlanego, a którym odmawia się przymiotu strony w postępowaniu tylko z tego powodu, że zgodnie z założeniami projektowymi nie będzie potrzeby w przyszłości wprowadzania ograniczeń w zagospodarowaniu terenu na podstawie przepisów odrębnych. To czy tak będzie w rzeczywistości, jak twierdzi inwestor i organy właściwe do wydania pozwolenia na budowę, podmioty, których poszanowanie interesów nakazuje art. 5 ust. 1 pkt 9 Pr.bud., powinny mieć możliwość sprawdzenia tego poprzez udział w postępowaniu w charakterze strony.
Podsumowując należy wskazać, że w ponownym postępowaniu organ wznowi przedmiotowe postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę i dopiero wówczas odniesie się do argumentacji stronę skarżącej – wskazującej według niej, że jest podmiotem, któremu w postępowaniu tym przysługiwał przymiot strony.
Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a. oraz art. 135 p.p.s.a. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło