I SA/Ol 593/16

WyrokWSA w Olsztynie2016-11-16

Skład orzekający: Wiesława Pierechod, Renata Kantecka, Przemysław Krzykowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny, rozpatrując zarzut nieistnienia obowiązku na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jest związany stanowiskiem wierzyciela, nawet jeśli zobowiązany twierdzi, że wyrejestrował odbiorniki RTV przed powstaniem zadłużenia?
Ratio decidendi
Organ egzekucyjny jest związany stanowiskiem wierzyciela w zakresie zarzutów zgłoszonych na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zobowiązany, który podnosi zarzut nieistnienia obowiązku, musi wykazać jego nieistnienie dowodami, a samo twierdzenie o wyrejestrowaniu odbiorników RTV bez przedstawienia stosownych dokumentów nie jest wystarczające do umorzenia postępowania egzekucyjnego.
Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego, które uznało za nieuzasadniony zarzut nieistnienia obowiązku opłaty abonamentowej RTV. Skarżący twierdził, że wyrejestrował odbiorniki RTV w 1998 r. i nigdy nie otrzymał zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego. Organy uznały, że skarżący nie wykazał skutecznego wyrejestrowania odbiorników i że wierzyciel (Poczta Polska S.A.) prawidłowo poinformował go o nadaniu numeru identyfikacyjnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Wiesława Pierechod Sędziowie sędzia WSA Renata Kantecka sędzia WSA Przemysław Krzykowski (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi L. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[..]" nr "[...]" w przedmiocie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne oddala skargę L. K. (powoływany dalej również jako dłużnik, zobowiązany, strona, abonent, skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej (dalej Dyrektor Izby Skarbowej, organ II instancji, organ odwoławczy) z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne. Zaskarżonym postanowieniem organ II instancji utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia "[...]", nr "[...]", który po otrzymaniu ostatecznego stanowiska wierzyciela w przedmiocie zgłoszonych zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne, uznał podniesiony przez zobowiązanego zarzut nieistnienia egzekwowanego obowiązku za nieuzasadniony. Z akt sprawy przekazanych tut. Sądowi wynika, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego (dalej Naczelnik Urzędu Skarbowego, organ I instancji, organ egzekucyjny), działając jako organ egzekucyjny prowadził postępowanie egzekucyjne wobec majątku zobowiązanego, na podstawie tytułów wykonawczych z dnia 24.02.2014 r. o numerach od "[...]" do "[...]", wystawionych przez wierzyciela - Pocztę Polską S.A. Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej. Przedmiotowe tytuły wykonawcze obejmowały należności pieniężne z tytułu opłaty abonamentowej RTV za okres (poszczególne miesiące) od stycznia 2009 r. do stycznia 2014 r., w łącznej kwocie należności głównej 1.080,10 zł. Postępowanie egzekucyjne wszczęto w dniu 14.04.2014 r. poprzez doręczenie pracodawcy zobowiązanego zawiadomienia o zajęciu wynagrodzenia za pracę, oraz doręczeniu dłużnikowi w dniu 22.04.2014 r. ww. zawiadomienia razem z odpisami ww. tytułów wykonawczych. Po wszczęciu egzekucji skarżący wniósł w dniu 29 kwietnia 2014 r. zarzut niedopuszczalności egzekucji z uwagi na nieistnienie obowiązku. W treści podania dłużnik podniósł, że w 1998 r. dokonał wyrejestrowania odbiorników RTV. Ponadto wierzyciel nie wykonał obowiązku wynikającego z przepisów rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25.09.2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2007r., nr 187, poz. 1342) - nadawania posiadaczom odbiorników RTV indywidualnego numeru identyfikacyjnego oraz zawiadomieniu ich o tym fakcie. Strona podniosła, iż nie otrzymała takiego zawiadomienia, zatem rejestracja odbiorników utraciła ważność z upływem roku od wejścia w życie rozporządzenia. Po zawieszeniu egzekucji i wstrzymaniu realizacji zajęcia egzekucyjnego wynagrodzenia za pracę Naczelnik Urzędu Skarbowego przekazał ww. zarzut zobowiązanego wierzycielowi, celem uzyskania jego stanowiska. Po uzyskaniu ostatecznego stanowiska wierzyciela - Poczty Polskiej S.A., który postanowieniem z 1.04.2015 r. w uznał wniesiony zarzut nieistnienia egzekwowanego obowiązku za nieuzasadniony, Naczelnik Urzędu Skarbowego ww. postanowieniem z dnia "[...]" uznał podniesiony przez zobowiązanego zarzut nieistnienia egzekwowanego obowiązku, za nieuzasadniony. Zobowiązany wywiódł zażalenie na postanowienie organu egzekucyjnego, wnosząc o jego uchylenie w całości i umorzenie postępowania egzekucyjnego. Zarzucił sprzeczność poczynionych przez wierzyciela ustaleń faktycznych przyjętych w rozstrzygnięcia, a mających wpływ na treść postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego. Wskazał na swoją sytuację życiową - od grudnia 1997 r. jest rozwiedziony, zmienił adres zamieszkania i już od 1998 r. nie posiada odbiorników RTV ani innego urządzenia technicznego dostosowanego do odbioru programu radiowego lub telewizyjnego. Dokładnie w dniu 5 stycznia 1998 r. dokonał wyrejestrowania odbiorników RTV w Urzędzie Pocztowym w "[...]" i od tego dnia nie istnieje żadna wiążąca strony umowa, będąca podstawą roszczeń wierzyciela względem niego, a tym bardziej za okres styczeń 2009 r. - styczeń 2014 r.. Wskazał, że dowód w tej sprawie - odpis jego pisma z dnia 5.01.1998 r., znajduje się w aktach sprawy. Powiadomienia dokonał na podstawie przepisów dotyczących opłat abonamentowych obowiązujących w ówczesnym czasie, w tym § 4 rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993r. w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 1993r. Nr 70, poz. 338, dalej rozporządzenie w sprawie odbiorników). Podkreślił, że nigdy nie otrzymał od wierzyciela zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego. Dyrektor Izby Skarbowej w uzasadnieniu ww. postanowienia z dnia "[...]" stwierdził, że organ egzekucyjny prawidłowo uznał wniesiony przez zobowiązanego zarzut na prowadzone postępowanie egzekucyjne za nieuzasadniony. Organ egzekucyjny uzyskał wymagane przepisami prawa ostateczne stanowisko wierzyciela. Organ odwoławczy powołał przepisy art. 29 § 1, art. 33 § 1 pkt 1 i art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j. Dz. U. z 2016r., poz. 599; zwanej dalej: u.p.e.a.). Stwierdził, że stosownie do treści przepisu art. 34 § 1 u.p.e.a., zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt 1-7, 9 i 10 u.p.e.a., organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. Wyjaśnił, że istota sporu koncentruje się wokół niedopełnienia przez zobowiązanego formalności związanych z ich wyrejestrowaniem. Zgodnie wypowiedzią wierzyciela powstały zaległości w opłatach abonamentowych RTV za miesiące objęte tytułami wykonawczymi. Strona dokonała bowiem, zgodnie ze stanowiskiem wierzyciela, rejestracji odbiorników RTV. W późniejszym czasie wierzyciel nadał mu indywidualny numer identyfikacyjny, o czym powiadomił zobowiązanego zawiadomieniem z dnia 11.07.2008r.. Konsekwencją dokonania rejestracji odbiorników RTV jest obowiązek regulowania opłat abonamentowych. Wbrew twierdzeniem strony wierzyciel nie odnotował w późniejszym czasie faktu wyrejestrowania przez abonenta odbiorników RTV. Zobowiązany nie był w stanie udokumentować skutecznego wyrejestrowania tych odbiorników. Według wierzyciela abonent nadal jest użytkownikiem zarejestrowanego odbiornika RTV, a tym samym w dalszym ciągu jest obowiązany do uiszczania opłat abonamentowych. Organ odwoławczy w szczególności podał, że wierzyciel, wyrażając swoje stanowisko w przedmiocie zgłoszonego zarzutu zaznaczył, że pisma kierowane do abonentów w formie "Zawiadomienia" mają charakter informacyjny. Wysyłany dokument jest wydrukiem komputerowym, nie wymaga dodatkowych podpisów oraz pieczęci i doręczany jest listem zwykłym bez potwierdzenia odbioru. W związku z tym, że rozporządzenie nie posługuje się pojęciem "doręczenia", lecz "przesłania zawiadomienia", Poczta Polska wykonała obowiązek zawiadomienia użytkowników (posiadaczy książeczek opłat RTV) o nadaniu indywidualnych numerów. Wierzyciel poinformował, że zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego abonenta wraz ze spersonalizowanymi blankietami wpłat, zostało wysłane abonentowi w dniu 11.07.2008r. i Poczta Polska nie odnotowała zwrotu wysłanej korespondencji. Na dowód powyższego wierzyciel do ww. postanowienia z dnia 1.04.2015r. w sprawie własnego stanowiska, załączył wygenerowany z własnego systemu informatycznego duplikat skierowanego do dłużnika zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego. Organ odwoławczy na tle powyższego podał, że wierzyciel nie dysponował potwierdzeniem zgłoszenia przez zobowiązanego w 1998r. zaprzestania użytkowania odbiornika RTV. Dlatego też, z uwagi na zadłużenie w opłatach abonamentowych, Poczta Polska skierowała dnia 31.10.2012r. do dłużnika upomnienie, które zostało mu skutecznie doręczone w dniu 5.11.2012r.. Na otrzymane upomnienie zobowiązany zareagował pismem z dnia 6.11.2012r., w treści którego wskazał, że nie zamieszkuje pod wskazanym adresem, nie posiada odbiornika RTV oraz nie otrzymał zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego. W odpowiedzi na powyższe, wierzyciel pismem z dnia 11.12.2012r. poinformował zobowiązanego o obowiązujących uregulowaniach prawnych w tym zakresie, niezbędnych formalnościach związanych z aktualizacją danych adresowych oraz wyrejestrowaniem odbiorników. Jednak strona nie dokonała do dnia 7.03.2016r. formalności wyrejestrowania odbiornika RTV, a tym samym nadal pozostaje abonentem obowiązanym do ponoszenia opłat abonamentowych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego strona wniosła o uchylenie ww. postanowień obu instancji w całości, rozstrzygnięcie co do istoty sprawy i umorzenie postępowania egzekucyjnego oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego poniesionych kosztów postępowania. Zarzuciła naruszenie art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 § 1, art. 35 i art. 39 ustawy z dnia 16 czerwca 1960r. - Kodeksu postępowania administracyjnego (jedn. tekst Dz. U. z 2016r., poz. 23 ze zm., dalej Kpa, oraz § 4 ww. rozporządzenia w sprawie rejestracji odbiorników, przez rażące złamanie prawa oraz sprzeczność poczynionych przez Dyrektora Izby Skarbowej ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, mający wpływ na treść zaskarżonego postanowienia, polegający na błędnych założeniach, że od 5 stycznia 1998r. skarżący był dalej zobowiązany do wnoszenia opłat abonamentowych. Skarżący powtórzył dotychczasową argumentację w sprawie. Mając na uwadze zasadę równości stron w niniejszym postępowaniu oraz fakt, iż Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej daje stronom takie gwarancje równości wskazał, że odmienna interpretacja przypadku "powiadamiania" występującego w rozporządzeniach ministra inna dla Poczty Polskiej S.A. a inna dla obywatela, byłaby sprzeczna z naczelnymi zasadami państwa prawa. W jego ocenie deprecjonowanie powiadomienia skarżącego z dnia 5.01.1998r. Urzędu Pocztowego "[...]" o zaprzestaniu używania odbiorników RTV, żądanie jakichś okładek, odcinków "W" - nie wynika i nie wynikało w ówczesnym czasie z żadnych obowiązujących przepisów prawa na które strona powołuje się wspólnie z wierzycielem, a już najmniej z § 4 ww. rozporządzenia w sprawie odbiorników, które obowiązywało do dnia 16 czerwca 2005r.. Skarżący wskazał na ówczesny przepis art. 39 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy. Przepis ten zobowiązywał organy administracji publicznej do określonych procedur. Podniósł, że procedury te dotyczą jedynie skarżącego, podczas gdy wierzyciel jest z nich zwolniony z nieznanych skarżącemu powodów. Strona upatruje w tym zakresie również naruszenie art. 10 § 1 Kpa, który nakazuje zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Skarżący podsumował, że w prowadzonym przez organ egzekucyjny postępowaniu doszło do sytuacji przewidzianej w art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a., gdzie z uwagi na nieistnienie obowiązku na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 ustawy należy postępowanie egzekucyjne umorzyć. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł jej oddalenie i rozpoznanie sprawy na rozprawie. Podtrzymał argumentację przedstawioną w uzasadnieniu postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sądowa kontrola zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a). Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Kwestią sporną, w związku z zarzutami prezentowanymi w skardze, stało się zagadnienie dopuszczalności toczącej się wobec skarżącej egzekucji administracyjnej. W ocenie skarżącego organy obu instancji dokonały błędnych ustaleń faktycznych poprzez przyjęcie, że skarżący od 5 stycznia 1998 r. był zobowiązany do ponoszenia opłat abonamentowych. W świetle powyższego, błędy te miały istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ przyjęcie takiego ustalenia zdaniem skarżącego doprowadziło w konsekwencji do wydania postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" utrzymującego w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów skarżącego co do nieistnienia obowiązków publicznoprawnych egzekwowanych na podstawie tytułów wykonawczych o numeracji od "[...]" do "[...]" wystawionych przez Pocztę Polską S.A. z siedzibą w Warszawie. Stosownie do art. 34 § 1 u.p.e.a., zarzuty zgłoszone na podstawie wskazanej w art. 33 pkt 1-7, 9, 10, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7, stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące. Zgodnie natomiast z art. 34 § 4 u.p.e.a. organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego. Z przywołanej regulacji wynika, że istotnym elementem omawianej procedury jest uzyskanie przez organ egzekucyjny stanowiska wierzyciela, który musi być powiadomiony o złożeniu zarzutów przez zobowiązanego. Zgodnie z art. 2 § 1 pkt 5 u.p.e.a. egzekucji administracyjnej podlegają m.in. należności pieniężne przekazane do egzekucji administracyjnej na podstawie innych ustaw. Z kolei z art. 3 § 1 u.p.e.a. wynika, że egzekucję administracyjną stosuje się do obowiązków określonych w art. 2, gdy wynikają one z decyzji lub postanowień właściwych organów, albo - w zakresie administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego - bezpośrednio z przepisu prawa, chyba że przepis szczególny zastrzega dla tych obowiązków tryb egzekucji sądowej. W przepisie tym wyszczególniono zatem dwie kategorie obowiązków: obowiązki wynikające z decyzji lub postanowień właściwych organów i obowiązki wynikające bezpośrednio z przepisów samego prawa, o ile są to obowiązki znajdujące się w zakresie administracji rządowej lub administracji samorządu terytorialnego. U podstaw rozważań wskazać należy na przepisy ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz.U. Nr 85, poz. 728 ze zm.), które przesądzają o określonych obowiązkach związanych z korzystaniem z odbiorników RTV. Zgodnie z jej przepisami (art. 1 i art. 2 ust. 1) w celu umożliwienia realizacji misji publicznej, o której mowa w art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji (Dz. U. z 2011 r. Nr 43, poz. 226 ze zm.), za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych pobiera się opłaty abonamentowe. Opłaty te stanowią dochód publiczny. Domniemywa się przy tym, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. W świetle ww. uregulowań prawnych, zdolność do natychmiastowego odbioru programu przez odbiornik jest równoznaczna ze stwierdzeniem, że odbiornik jest używany, a to z kolei prowadzi do wniosku, że posiadacz jest obowiązany do wniesienia opłaty abonamentowej za jego używanie. Opłatę tę uiszcza się za każdy odbiornik – z wyjątkiem przypadków określonych w art. 2 ust. 5 ww. ustawy. Wskazać przy tym należy, że zgodnie z art. 2 ust. 5 i 6 tej ustawy niezależnie od liczby odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych używanych przez osoby fizyczne w tym samym gospodarstwie domowym lub samochodzie stanowiącym ich własność uiszcza się tylko jedną opłatę abonamentową. Z kolei jak stanowi art. 5 ust. 1 ustawy abonamentowej odbiorniki radiofoniczne i telewizyjne podlegają, dla celów pobierania opłat abonamentowych za ich używanie, zarejestrowaniu w placówkach pocztowych operatora wyznaczonego w rozumieniu przepisów ustawy - Prawo pocztowe. Istotna jest także treść art. 7 ust. 5 tej ustawy, zgodnie z którym uprawnionymi do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej obowiązków określonych w ust. 1 są kierownicy jednostek operatora wyznaczonego. Powyższe regulacje oznaczają, że obowiązek regulowania opłat z tytułu używania odbiorników RTV powstaje z mocy prawa, po zarejestrowaniu odbiornika. Godzi się również zauważyć, że według Trybunału Konstytucyjnego abonament RTV to "przymusowe, bezzwrotne świadczenie publicznoprawne, służące realizacji konstytucyjnych zadań państwa" (wyrok z dnia 9 września 2004 r., sygn. akt K 2/03, OTK-A 2004/8/83; wyrok z dnia 16 marca 2010 r., sygn. akt K 24/08, OTK-A 2010/3/22). Analiza przepisów ustawy o opłatach abonamentowych (art. 2 ust. 1 i 3, art. 3 ust. 1 i 4) wskazuje, że pobór abonamentu RTV odbywa się na zasadzie tzw. samoobliczenia - obowiązek uiszczania, wysokość oraz termin zapłaty opłaty abonamentowej wynika wprost z przepisów tej ustawy. Tryb decyzyjny ustawodawca zastrzegł jedynie w przypadku stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego (art. 7 ust. 6-7). Również Trybunał Konstytucyjny uznał, że ustalanie wysokości należnego abonamentu - czy to w drodze samoobliczenia (gdy abonent sam ustala kwotę, którą winien uiścić na rachunek Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A za jeden albo kilka miesięcy), czy też w trybie pozaprocesowym przez Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej jest czynnością materialno-techniczną dotyczącą obowiązku wynikającego wprost z przepisu prawa, a zatem tryb decyzyjny nie jest konieczny. Z ustawy wynika zarówno wysokość należności z tytułu abonamentu, jak i termin płatności. Innymi słowy, stwierdzenie, że użytkownik zarejestrowanego odbiornika zalega z zapłatą abonamentu pozwala na ustalenie kwoty zaległości i naliczenie stosownych odsetek podatkowych. Przypomnieć należy, że kontrola obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej została powierzona operatorowi wyznaczonemu w rozumieniu przepisów ustawy Prawo pocztowe (art. 6 ust. 1 i art. 7 ust. 1), natomiast nadzór - ministrowi właściwemu do spraw łączności (art. 7 ust. 2). Z kolei zgodnie z art. 7 ust. 3-5 ustawy o opłatach abonamentowych zaległa opłata abonamentowa podlega egzekucji administracyjnej w zakresie egzekucji obowiązków o charakterze pieniężnym. Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A., jako organ właściwy rzeczowo, został na mocy art. 5 ust. 1 w związku z art. 7 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych zobowiązany do kontroli obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych i w przypadku stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika, do wydania - na podstawie art. 7 ust. 6 cyt. ustawy - decyzji administracyjnej, w której nakaże rejestrację odbiornika i ustali, zgodnie z zasadami określonymi w art. 5 ust. 3 ustawy, opłatę za jego używanie. W świetle powyższych regulacji prawnych należy wskazać, że obowiązek uiszczania opłaty abonamentowej trwa do dnia poprzedzającego zgłoszenie wyrejestrowania lub do dnia miesiąca, w którym dopełniono w placówce pocztowej Poczty Polskiej S.A. formalności związanych ze zwolnieniem od opłat abonamentowych. Trybunał Konstytucyjny w przywołanym wyroku z dnia 16 marca 2010 r., sygn. akt K 24/08 orzekając o zgodności z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej art. 7 ust. 1, ust. 3, ust. 5 i ust. 6 ustawy o opłatach abonamentowych wskazał, że "zgodnie z art. 2 ust. 1 i ust. 2 ustawy abonamentowej na posiadaczu zarejestrowanego odbiornika ciąży ex lege obowiązek uiszczenia abonamentu, powstający z pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu rejestracji odbiornika". Analogicznie wypowiadał się Naczelny Sąd Administracyjny wskazując w swoich judykaturach, że obowiązek uiszczenia takiej opłaty powstaje z mocy samej ustawy, bez wezwania i jest realizowany w terminach i w wysokości określonej tą ustawą (zob. wyrok NSA z 10 października 2015 r., sygn. akt II GSK 1818/14, CBOSA). W przedmiotowej sprawie rejestracja odbiornika telewizyjnego na dane osobowe Pana L.K. została dopełniona w książeczce opłat RTV o numerze "[...]" (indywidualny numer identyfikacyjny "[...]"). Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, które weszło w życie dnia 13 grudnia 2007 r., Poczta Polska S.A. została zobowiązana do nadania z urzędu posiadaczom imiennych książeczek radiofonicznych indywidualnych numerów identyfikacyjnych i powiadomienia użytkowników o wprowadzonej zmianie. Wyżej wymienione rozporządzenie zobowiązywało Pocztę Polską S.A. do dokonania technicznej operacji nadania abonentom indywidulanych numerów, poprzez przeniesienie dotychczasowych abonentów legitymujących się imiennymi książeczkami do systemu informatycznego generującego indywidualne numery i do powiadomienia o fakcie nadania indywidulanego numeru. Regulacje prawne nie nakładały na Pocztę Polską S.A obowiązku wydania w tym zakresie decyzji administracyjnej i stosowania przepisów zawartych w kodeksie postępowania administracyjnego do przesyłania zawiadomień o nadaniu indywidulanego numeru identyfikacyjnego. W realiach niniejszej sprawy należy zauważyć, że organ egzekucyjny wskazał, iż wierzyciel poinformował, że zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego "[...]" wraz ze spersonalizowanymi blankietami wpłat zostało wysłane do skarżącego w dniu 11 lipca 2008 r., czego dowodem jest duplikat zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego. Poczta Polska S.A. nie odnotowała zwrotu przesyłki listowej zawierającej zawiadomienie, co pozwoliło na przyjęcie, że zostało ono skutecznie przesłane skarżącemu. Sąd w pełni aprobuje pogląd wyrażony w najnowszym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob. wyrok NSA z dnia 1 czerwca 2016 r., sygn. akt II GSK), że dla skuteczności nadania numeru identyfikacyjnego nie jest konieczne legitymowanie się przez operatora zwrotnym potwierdzeniem odbioru takiego powiadomienia. Prawodawca nakazał bowiem operatorowi przesłanie, a nie doręczenie stronie powiadomienia. Tego typu czynność materialno-techniczna czyni zadość obowiązkowi wskazanemu w cytowanym już rozporządzeniu. Godzi się bowiem zauważyć, że pisma kierowane do abonentów w formie "Zawiadomienia" mają charakter informacyjny. Wysyłany dokument jest wydrukiem komputerowym, nie wymaga dodatkowych podpisów oraz pieczęci i zgodnie przepisami prawa doręczany jest listem zwykłym bez potwierdzenia odbioru. Należy zauważyć, że na dzień wydania postanowienia zawierającego stanowisko wierzyciela Poczta Polska S.A. nie dysponowała dokumentem potwierdzającym dopełnienie przez skarżącego formalności przewidzianych prawem związanych z wyrejestrowaniem odbiornika RTV. Wyjaśnić należy, że w świetle powołanych powyżej przepisów ustawy o opłatach abonamentowych, obowiązek ponoszenia opłat za używanie odbiorników RTV ciąży na osobie od momentu ich zarejestrowania. Zatem, chcąc uwolnić się od tego obowiązku, skarżący, zobowiązany był powiadomić urząd pocztowy o zaprzestaniu używania odbiornika, czyniąc to zgodnie z § 4 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 187, poz. 1342, obowiązujący od dnia 13 grudnia 2007 r.), tj. poprzez złożenie w placówce operatora publicznego "Formularza zgłoszenia zmiany danych", którego wzór określa załącznik nr 3 do rozporządzenia, bądź zgodnie z wcześniej obowiązującymi przepisami prawa - § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2005 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 141, poz. 1190) stosownie do którego posiadacz książeczki, o której mowa w § 2 ust. 2, powiadamia placówkę operatora publicznego o zmianie nazwiska albo nazwy (firmy), miejsca zamieszkania albo siedziby, miejsca używania odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych, zgubieniu lub zniszczeniu książeczki oraz o zaprzestaniu używania odbiorników, w terminie 7 dni od dnia powstania zmiany lub zaistnienia zdarzenia. Analogiczne rozwiązania w tym zakresie przewidywał także obowiązujący wcześniej akt normatywny, tj. § 4 rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993 r. w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 70, poz. 338), jak również aktualnie obowiązujący akt prawny - § 11-12 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1676). W tej sytuacji, to na skarżącym ciąży obowiązek wykazania okoliczności znoszących powstały uprzednio obowiązek w zakresie uiszczenia opłat abonamentowych. Powszechnie w doktrynie prawa administracyjnego podkreśla się, że w sytuacji gdy zobowiązany podnosi zarzut nieistnienia obowiązku z art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a., powinien przedstawić dowody potwierdzające tą okoliczność. Na zobowiązanym bowiem spoczywa ciężar dowodu, gdyż to zobowiązany wnosząc zarzut egzekucyjny usiłuje doprowadzić do korzystnych dla siebie ustaleń w tym zakresie. W dokumentacji zgromadzonej w aktach sprawy wbrew twierdzeniom skarżącego nie ma dowodu wyrejestrowaniu odbiornika RTV zgodnie z procedurą określoną w wyżej wymienionych regulacjach prawnych. Sąd podziela w pełni pogląd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wyrażony w wyroku z dnia 20 stycznia 2016 r., sygn. akt I SA/Gl 927/15, że regulacja dotycząca opłat abonamentowych, która obowiązek ich wnoszenia wiąże wyłącznie z zarejestrowaniem odbiornika nakazuje przechowywać taki dokument, gdyż wierzyciel ma prawo dochodzić zaległych nieprzedawnionych opłat w czasie nieograniczonym, limitowanym wyłącznie terminem początkowym wyznaczonym datą rejestracji odbiornika. Wyrejestrowanie odbiornika jest zatem okolicznością kluczową dla bytu prawnego zaległych opłat abonamentowych i w interesie skarżącego było zabezpieczenie dowodu umożliwiającego wykazanie tej okoliczności. Tym samym, zarzut podniesiony w skardze dotyczący nieistnienia zobowiązań z tytułu opłat abonamentowych na skutek wyrejestrowania odbiornika RTV nie mógł odnieść oczekiwanego przez skarżącego rezultatu. Sąd w pełni podziela ocenę organów, co do tego, że podnoszone przez skarżącą okoliczności nie mogły stanowić podstawy do uwzględnienia żądania umorzenia prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Strona skarżąca nie wykazała, że egzekwowany obowiązek nie istniał. W treści uzasadnienia swojego rozstrzygnięcia, wierzyciel wszechstronnie wskazał na okoliczności faktyczne i prawne, które stanowią o istnieniu egzekwowanego obowiązku. Zatem organ egzekucyjny, będąc związanym ostatecznym stanowiskiem wierzyciela, stosowanie do brzmienia przepisu art. 34 § 1 u.p.e.a., prawidłowo uznał wniesione przez skarżącego zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne, za nieuzasadnione. Reasumując, zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, a zarzuty skarżącej okazały się nieuzasadnione. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło