I OZ 497/16

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-05-18

Skład orzekający: Zbigniew Ślusarczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej odmowy wydania zaświadczenia o stopniu niepełnosprawności, która ma związek ze świadczeniami rehabilitacyjnymi, strona jest zwolniona z obowiązku uiszczania wpisu sądowego od skargi na postanowienie organu?
Ratio decidendi
Zażalenie na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od skargi zasługuje na uwzględnienie, ponieważ sprawa dotycząca odmowy wydania zaświadczenia o stopniu niepełnosprawności, wydanego na podstawie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej, jest sprawą dotyczącą świadczeń rehabilitacyjnych. Zgodnie z art. 239 § 1 pkt 1 lit. c PPSA, strona skarżąca w takich sprawach jest zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych. W związku z tym zaskarżone zarządzenie należało uchylić.
Stan faktyczny
Przewodniczący Wydziału WSA wezwał J.T. do uiszczenia wpisu od skargi na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia. J.T. wniósł zażalenie, argumentując zwolnienie z kosztów sądowych na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 lit. c PPSA (sprawa dotycząca świadczeń rehabilitacyjnych) oraz art. 239 § 1 pkt 1 lit. e PPSA (sprawa z zakresu ubezpieczeń społecznych).
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone zarządzenie.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 18 maja 2016 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2016 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J.T. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 22 kwietnia 2016 roku sygn. akt II SA/Rz 353/16 wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od skargi J.T. na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] lutego 2016 roku nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia postanawia: uchylić zaskarżone zarządzenie. Zarządzeniem z dnia 22 kwietnia 2016 r. Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wezwał J.T. do uiszczenia wpisu od jego skargi na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] lutego 2016 r. w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia w wysokości 100 zł. Wysokość wpisu została ustalona stosownie do § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193 ze zm., dalej rozporządzenie). Zażalenie na powyższe zarządzenie wniósł J.T. wskazując, że przedmiotowa sprawa jest sprawą dotyczącą świadczeń rehabilitacyjnych i stosownie do art. 239 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.) nie ma obowiązku uiszczania w niej kosztów sądowych. Ponadto w zażaleniu wskazano także, że sprawa ta jest sprawą z zakresu ubezpieczeń społecznych w rozumieniu k.p.c. i w konsekwencji obejmuje ją również zwolnienie od kosztów sądowych określone w art. 239 § 1 pkt 1 lit. e p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 239 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących chorób zawodowych, świadczeń leczniczych oraz świadczeń rehabilitacyjnych. Konstrukcja cytowanego przepisu sprawia, że należy interpretować go szeroko i stosować wskazane zwolnienie we wszystkich sprawach dotyczących chorób zawodowych, świadczeń leczniczych oraz świadczeń rehabilitacyjnych. Taki sposób rozumienia powołanego przepisu jest tym bardziej właściwy, że jak wskazano w piśmiennictwie, zwolnienia określone w art. 239 § 1 p.p.s.a. dotyczą w większości spraw związanych z zaspokojeniem podstawowych potrzeb życiowych, co przesądza o tym, że skarżący z reguły nie będą mieli dostatecznych środków na pokrycie kosztów sądowych. W konsekwencji doktryna zgodna jest, że zwolnienia te należy interpretować szeroko, gdyż gdyby tej kategorii skarżących nie objęto ustawowym zwolnieniem, to i tak przyznawano by im zwolnienie na mocy orzeczenia sądu z uwagi na ubóstwo, co niepotrzebnie obciążałoby sądy (J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, s. 554-555). W niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia stwierdzającego, że orzeczenie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w R. z dnia [...] grudnia 2015 r. w części ustalającej umiarkowany stopień niepełnosprawności J.T., na jako niezaskarżone odwołaniem, stało się ostateczne i podlega wykonaniu. Przedmiotowe orzeczenie o stopniu niepełnosprawności wydane zostało na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 2011 r. Nr 127, poz. 721 ze zm.). Zatem niewątpliwie sprawa w której skarżący żąda wydania zaświadczenia, jest sprawą dotyczącą świadczeń rehabilitacyjnych i w konsekwencji w sprawie tej strona nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Tym samym zaskarżone zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu od skargi należało uchylić. Z tych względów, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 i art. 198 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło