I OSK 917/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Czesława Nowak-Kolczyńska po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej I. T. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 lutego 2017 r., sygn. akt II SA/Wa 1917/16 o odrzuceniu skargi I. T. na uchwałę Zarządu Dzielnicy Ursus m.st. Warszawy z dnia [...] września 2016 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia uchwały w sprawie odmowy zakwalifikowania do umieszczenia na liście osób oczekujących na zawarcie umowy najmu lokalu socjalnego postanawia: oddalić skargę kasacyjną Postanowieniem z 3 lutego 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę I. T.na uchwałę Zarządu Dzielnicy Ursus m.st. Warszawy z [...] września 2016 r. odmawiającą uchylenia uchwały w sprawie odmowy zakwalifikowania I. T. do umieszczenia na liście osób oczekujących na zawarcie umowy najmu lokalu z zasobu m.st. Warszawy. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia przed organami administracji publicznej, tj. nie poprzedził wniesienia skargi wezwaniem Zarządu Dzielnicy do usunięcia naruszenia prawa. Skarga jest zatem niedopuszczalna i podlega obligatoryjnemu odrzuceniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Sąd wskazał, że warunkiem wniesienia skargi na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r. poz. 1515 ze zm., dalej: u.s.g.) jest bezskuteczność uprzedniego wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa. Skoro zatem skarżący nie poprzedził skargi wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, skarga jako niedopuszczalna, podlegała odrzuceniu. W skardze kasacyjnej wniesionej od powyższego postanowienia I.T., reprezentowany przez adwokata ustanowionego z urzędu, podniósł zarzut naruszenia art. 112 k.p.a. poprzez przyjęcie, że brak pouczenia i niewiedza skarżącego o konieczności wystąpienia z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa obciążają skarżącego, wbrew brzmieniu art. 112 k.p.a. Jak podniesiono w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, skarżący nie został pouczony o konieczności poprzedzenia skargi wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, okoliczność ta zaś nie może szkodzić stronie. Wskazując na powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach. W świetle art. 101 ust. 1 u.s.g. warunkiem wniesienia skargi do sądu administracyjnego na uchwałę lub zarządzenie podjęte przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, jest skierowanie do właściwego organu wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Do skarg wnoszonych do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym ma zastosowanie art. 53 § 2 p.p.s.a., co oznacza, że z dniem wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa rozpoczyna bieg termin sześćdziesięciu dni do wniesienia skargi, mimo że sprawa udzielenia odpowiedzi na to wezwanie jest otwarta. W okresie biegu tego terminu organ może udzielić odpowiedzi na wezwanie i w takim przypadku dalszy bieg tego terminu staje się bezprzedmiotowy, ponieważ od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie, rozpoczyna bieg termin trzydziestu dni do wniesienia skargi do sądu. Jeżeli natomiast w tym okresie organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, to dla dokonania tej czynności nieprzerwanie biegnie termin sześćdziesięciu dni, liczony od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Takie stanowisko przyjęte zostało w uchwale składu siedmiu sędziów NSA z dnia 2 kwietnia 2007 r., sygn. akt II OPS 2/07 (ONSAiWSA z 2007 r., z. 3, poz. 60). Jak wynika z powołanych wyżej przepisów, ustawodawca nie przewidział regulacji prawnych, które analogicznie do rozwiązań dotyczących zaskarżania decyzji administracyjnych, obligowałyby organ do informowania w każdym przypadku - z urzędu - o sposobie i terminie wnoszenia skargi w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. Należy bowiem pamiętać, iż to na stronie, która zamierza poddać w tym trybie konkretną uchwałę kontroli sądowej, spoczywa obowiązek dopełnienia prawem określonych warunków - w tym wezwania do usunięcia naruszenia prawa, jak również wniesienia skargi w odpowiednim terminie. Okoliczność braku odpowiednich pouczeń o możliwości zaskarżenia uchwały i przewidzianym do tego trybie oraz terminie może - ewentualnie - stanowić podstawę do przywrócenia uchybionego terminu do wniesienia skargi. Nie wypełnia natomiast prawidłowej podstawy kasacyjnej. Przepisy kodeksu postępowania administracyjnego nie mają bowiem zastosowania ani w procesie podejmowania uchwał przez radę gminy, ani w procesie ich zaskarżania. Wobec powyższego zarzut naruszenia art. 112 k.p.a. okazał się niezasadny. Zauważyć w tym miejscu należy, że odrzucenie skargi z powodu niedopełnienia warunku polegającego na wezwaniu organu do usunięcia naruszenia nie stoi na przeszkodzie ponownemu zaskarżeniu tej uchwały przez tę samą osobę, jeśli w późniejszym czasie warunek ten został spełniony. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.