I SA/Wa 1526/16
WyrokWSA w Warszawie2016-12-07
Skład orzekający: Przemysław Żmich, Gabriela Nowak, Tomasz Szmydt
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent W. dopuścił się niewykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 czerwca 2014 r. sygn. akt I SAB/Wa 239/14, a jeśli tak, czy jego bezczynność miała charakter rażącego naruszenia prawa, uzasadniający wymierzenie grzywny, przyznanie sumy pieniężnej oraz zasądzenie kosztów postępowania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Prezydent W. dopuścił się niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność, ponieważ nie rozpatrzył wniosku o odszkodowanie w wyznaczonym terminie, mimo pisemnego wezwania do wykonania wyroku. Bezczynność organu, trwająca od 2014 roku i będąca przedmiotem kolejnej skargi, została uznana za rażące naruszenie prawa, co uzasadniało wymierzenie grzywny, przyznanie sumy pieniężnej oraz zasądzenie kosztów postępowania.Stan faktyczny
Skarżąca Z. C. wniosła skargę na niewykonanie przez Prezydenta W. wyroku WSA w Warszawie z 26 czerwca 2014 r., który zobowiązywał organ do rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie za nieruchomość. Skarżąca domagała się wymierzenia grzywny, przyznania sumy pieniężnej oraz zwrotu kosztów postępowania. Organ wniósł o oddalenie skargi, wskazując na podjęte czynności. Sąd stwierdził, że organ pozostawał w bezczynności mimo upływu terminu i pisemnego wezwania.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi W. grzywnę w wysokości 2000 zł, stwierdził rażące naruszenie prawa przez bezczynność organu, przyznał skarżącej sumę pieniężną w wysokości 500 zł oraz zasądził od organu na rzecz skarżącej kwotę 680 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich Sędziowie WSA Gabriela Nowak (spr.) WSA Tomasz Szmydt Protokolant referent Joanna Kicińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi Z. C. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 czerwca 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 239/14 1. wymierza Prezydentowi W. grzywnę w wysokości 2000 (dwa tysiące) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta W. w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. przyznaje od Prezydenta W. na rzecz skarżącej Z. C. sumę pieniężną wysokości 500 (pięćset) złotych; 4. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżącej Z. C. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Z. C. pismem z 28 lipca 2016 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 26 czerwca 2014 r. sygn. akt I SAB/Wa 239/14, mocą którego Sąd uwzględnił jej skargę na bezczynność Prezydenta W. i zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], ozn. hip. nr [...], dz. nr [...], w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem. W związku z powyższym skarżąca wniosła o wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", oraz o przyznanie na jej rzecz sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty wymierzonej grzywny, na podstawie art. 154 § 7 P.p.s.a. oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i wskazał, że w toku postępowania podjął szereg czynności mających na celu skompletowanie całości materiału dowodowego niezbędnego do oceny, czy teren objęty roszczeniem spełnia przesłanki z art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2015 r. poz. 1774 ze zm.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Zgodnie z treścią art. 154 § 1 P.p.s.a. w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny.
Z powołanego art. 154 § 1 P.p.s.a. wynikają zatem dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 P.p.s.a. i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie obie ww. przesłanki zostały spełnione.
Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika bowiem, że wyrokiem z 26 czerwca 2014 r. sygn. akt I SAB/Wa 239/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę Z. C. na bezczynność Prezydenta W. i zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], ozn. hip. nr [...], dz. nr [...], w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem.
Zaznaczyć przy tym należy, że kwestię terminu załatwienia sprawy po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu reguluje art. 286 § 2 P.p.s.a., zgodnie z którym termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi.
Jak wynika z analizy akt sprawy, odpis prawomocnego wyroku z 26 czerwca 2014 r. wraz z uzasadnieniem oraz akta administracyjne doręczone zostały Prezydentowi W. w dniu 16 października 2014 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru k-34 akt sprawy o sygn. I SAB/Wa 239/14). Termin załatwienia sprawy wyznaczony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie upłynął zatem w dniu 16 grudnia 2014 r. Tymczasem do dnia rozpoznania przez Sąd skargi w przedmiocie wymierzenia Prezydentowi W. grzywny, tj. do 7 grudnia 2016 r., organ administracji publicznej nie załatwił przedmiotowej sprawy zgodnie z powołanym wyrokiem.
Z analizy akt sprawy wynika ponadto, że spełniony został również drugi warunek dopuszczalności skargi, określony w powołanym art. 154 § 1 P.p.s.a., dotyczący uprzedniego pisemnego wezwania organu do wykonania wyroku sądu. Do skargi załączono bowiem pismo skarżącej z 19 lipca 2016 r. (z prezentatą organu noszącą tę samą datę), którym wezwano Prezydenta W. do wykonania wyroku z 26 czerwca 2014 r. sygn. akt I SAB/Wa 239/14 (k-6 akt sądowych). Nie ulega więc wątpliwości, że w sprawie spełnione zostały przesłanki uzasadniające zastosowanie art. 154 § 1 P.p.s.a. i wymierzenie Prezydentowi W. grzywny.
Stosownie natomiast do treści art. 154 § 6 P.p.s.a., grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. W okolicznościach niniejszej sprawy, tj. biorąc pod uwagę długość przekroczenia terminu załatwienia sprawy wyznaczonego wyrokiem z 26 czerwca 2014 r., okoliczność, że organ do dnia wyrokowania nie wydał decyzji w przedmiocie ustalenia odszkodowania oraz fakt, że niniejsza skarga jest już drugą w przedmiocie niewykonania tego wyroku (pierwsza skarga rozpoznana została wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 16 września 2015 r. sygn. akt I SA/Wa 1091/15 – 1000 zł), Sąd uznał, że grzywna w wysokości 2000 zł jest adekwatną sankcją dla Prezydenta W. za niewykonanie przedmiotowego wyroku.
Powyższe okoliczności skutkowały również uznaniem, że bezczynność organu, która wystąpiła po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 czerwca 2014 r. sygn. akt I SAB/Wa 239/14, ma już charakter rażącego naruszenia prawa. Każde bowiem, nawet krótkotrwałe, niewykonywanie wyroku sądu w demokratycznym państwie prawnym uznać należy za wysoce naganne i nie może ono być w żadnym razie tolerowane lub akceptowane. Taka sytuacja prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej. Świadczy przy tym o braku poszanowania prawa przez organy, które same zobowiązane są do jego stosowania. W ocenie Sądu bezczynności organu nie usprawiedliwiają okoliczności podane przez organ w odpowiedzi na skargę. Mając bowiem na uwadze, że wniosek o ustalenie odszkodowania wpłynął do organu 24 maja 2013 r., natomiast termin na wydanie decyzji wskazany w wyroku z 26 czerwca 2014 r. upłynął 2 lata temu, niezrozumiałym jest usprawiedliwianie przez organ zwłoki w wydaniu decyzji koniecznością ustalenia, czy teren objęty roszczeniem spełnia przesłanki z art. 215 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Nie bez znaczenia jest również okoliczność, że z nadesłanych akt administracyjnych wynika, że ostatnie czynności w sprawie podjęto w dniu 11 grudnia 2014 r., a zatem 2 lata temu.
Uznawszy, że skarga jest zasadna i wobec tego, że bezczynność organu ma charakter rażącego naruszenia prawa Sąd uznał, że na uwzględnienie zasługuje również wniosek skargi o przyznanie na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w trybie art. 154 § 7 P.p.s.a. Choć jednak Sąd dostrzega, jak długo organ pozostaje w zwłoce, nie może tracić również z pola widzenia ilość i wysokość każdej poszczególnej grzywny i kwoty pieniężnej, do której zapłaty organ jest zobowiązany. Spojrzenie na sprawę również w tym aspekcie przesądziło o uwzględnieniu wniosku skarżącej w części, czyli w kwocie określonej w postanowieniu. Z treści art. 154 § 7 P.p.s.a. wynika bowiem, że przyznanie na rzecz skarżącego sumy pieniężnej ma charakter fakultatywny. Działając zatem w ramach takiego uprawnienia i uwzględniając zaistniały w sprawie stan faktyczny, a w nim przede wszystkim długoterminową i bierną postawę organu, ale i ilość spraw zawisłych przed Sądem i kwoty nakładanych na organ sankcji finansowych, Sąd przyznał na rzecz skarżącej kwotę 500 zł, jako sumę pieniężną, o której mowa w art. 154 § 7 P.p.s.a.
W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 154 § 1 i 6 P.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji. W pkt 3 wyroku orzeczono na podstawie art. 154 § 7 w zw. z art. 154 § 6 P.p.s.a. W przedmiocie kosztów postępowania (pkt 4 sentencji) Sąd postanowił na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r. poz. 1804). Na powyższe koszty składają się wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej w kwocie 480 zł oraz wpis sądowy od wniesionej skargi w wysokości 200 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło