II SA/Ke 1057/14
WyrokWSA w Kielcach2015-01-28
Skład orzekający: Beata Ziomek, Jacek Kuza, Dorota Pędziwilk-Moskal
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy brak podpisu pracodawcy na rozkładzie czasu pracy kierowcy, który zawiera wszystkie wymagane elementy, stanowi podstawę do nałożenia kary pieniężnej na podstawie lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że brak podpisu pracodawcy na rozkładzie czasu pracy kierowcy, który zawiera wszystkie wymagane prawem elementy, nie stanowi podstawy do nałożenia kary pieniężnej zgodnie z lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Przepis ten sankcjonuje jedynie brak harmonogramu okresów pracy kierowcy obejmującego okresy prowadzenia pojazdu, a nie brak podpisu pracodawcy. Rozszerzająca interpretacja przepisów penalnych jest niedopuszczalna.Stan faktyczny
Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego o nałożeniu na przedsiębiorcę kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł za naruszenie przepisów dotyczących transportu drogowego, polegające na braku harmonogramu okresów pracy kierowcy obejmującego okresy prowadzenia pojazdu. Przedsiębiorca twierdził, że przedłożył rozkłady czasu pracy kierowców, które zawierały wszystkie wymagane elementy, jednak nie zostały one podpisane przez pracodawcę. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek, Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 stycznia 2015r. sprawy ze skargi G. M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów dotyczących transportu drogowego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku; III. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz G. M. kwotę 400 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego, działając na podstawie art. 138 § 1 ust. 1 K.p.a., art. 4 pkt 22 lit a, lit h, lit r, art. 92a ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 1414 ze zm.), lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, art. 16 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE L 102 z 11.04.2006), art. 31e ustawy z 16 kwietnia 2004r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. z 2012 r., poz. 1155), po rozpatrzeniu odwołania z G. M., utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł.
W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy podał, że podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowił brak harmonogramu okresów pracy kierowcy obejmującego okresy prowadzenia pojazdu. Naruszenie ustalono podczas kontroli przedsiębiorstwa, przeprowadzonej w dniach 27.02.2014r. - 14.03.2014r., a zostało ono stwierdzone w protokole kontroli nr WITD.DI.P.WI/XIII0461/15/14/KP.
Przedmiotem kontroli była zgodność wykonywania działalności gospodarczej w zakresie uprawnień do wykonywania przewozów drogowych określonych w przepisach ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym oraz przepisach wykonawczych do powyższej ustawy; przestrzeganie przepisów ruchu drogowego w zakresie transportu drogowego na zasadach określonych w przepisach ustawy Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 602 ze zm.), zgodność wykonywania działalności gospodarczej w zakresie regulacji czasu pracy kierowców określonych w przepisach rozporządzenia (WE) Nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady, rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85, Umowy Europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe AETR, sporządzonej w Genewie 1 lipca 1970r., Dz. U. z 1999r., NR 94, poz. 1086 i 1087 ze zm.) oraz ustawy o czasie pracy kierowców (Dz. U. z 2004r., Nr 92, poz. 874 ze zm.).
W okresie objętym kontrolą strona wykonywała krajowy transport drogowy osób w ramach linii regularnych [...].
Przedsiębiorca legitymuje się licencją na wykonywanie krajowego transportowego osób. W okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli średnio czterech kierowców wykonywało transport drogowy na podstawie art. 92a ust 3 ustawy o transporcie drogowym.
Organ I instancji po rozpoznaniu przedmiotowej sprawy wydał w dniu [...] decyzję, na mocy której nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 10.000 zł (dziesięć tysięcy złotych).
Od powyższej decyzji strona złożyła odwołanie.
Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji organ odwoławczy wskazał, że stosownie do art. 92a ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 do 10 000 złotych za każde naruszenie.
Zgodnie zaś z art. 92a ust. 3 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas kontroli w podmiocie wykonującym przewóz drogowy nie może przekroczyć 15.000 złotych - dla podmiotu zatrudniającego kierowców w liczbie średnio do 10 w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli.
Za kierowców, o których mowa w ust. 3 pkt 1-3, uważa się również osoby niezatrudnione przez podmiot wykonujący przewóz drogowy, wykonujące osobiście przewozy drogowe na jego rzecz.
Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1, oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy.
Zgodnie z art. 92 c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:
1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub
2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ.
Zgodnie z art. 4 pkt 22 ustawy o transporcie drogowym obowiązki lub warunki przewozu drogowego - obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy oraz:
a) rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. L 370 z 31.12.1985),
g) rozporządzenia Rady (WE) nr 1/2005 z dnia 22 grudnia 2004 r. w sprawie ochrony zwierząt podczas transportu i związanych z tym działań oraz zmieniające dyrektywy 64/432/EWG i 93/119/WE oraz rozporządzenia (WE) nr 1255/97 (Dz. Urz. L 3 z 05.01.2005),
h) rozporządzenia (WE) nr 561/2006,
o) ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym,
r) ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. Nr 92, poz. 879, z późn. zm.),
s) ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o systemie tachografów cyfrowych (Dz.U. Nr 180, poz. 1494, z 2007 r. Nr 99, poz. 661 oraz z 2011 r. Nr 106, poz. 622 i Nr 171, poz. 1016),
y) wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych w zakresie przewozu drogowego.
Zgodnie z art. 16 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 z dnia 15 marca 2006 r. (Dz. Urz. UE.L Nr 102, str. 1) w przypadkach gdy pojazdu nie wyposażono w urządzenie rejestrujące zgodnie z rozporządzeniem (EWG) nr 3821/85, przepisy ust. 2 i 3 niniejszego artykułu mają zastosowanie do:
a) regularnych krajowych przewozów osób; oraz
b) regularnych międzynarodowych przewozów osób, których punkty końcowe zlokalizowane są w odległości 50 km w linii prostej od granicy pomiędzy dwoma Państwami Członkowskimi i o długości trasy do 100 km.
Zgodnie z art. 16 ust 2 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Przedsiębiorstwa transportowe sporządzają rozkład jazdy oraz plan pracy zawierające w odniesieniu do każdego kierowcy nazwisko, miejsce bazy pojazdu oraz ustalony z góry harmonogram różnych okresów prowadzenia pojazdu, innej pracy, przerw i dyspozycyjności. Każdy kierowca przydzielony do wykonywania przewozów, o których mowa w ust. 1, posiada wyciąg z planu pracy i kopię rozkładu jazdy.
Plan pracy:
a) zawiera wszystkie dane wyszczególnione w ust. 2, co najmniej dla okresu obejmującego ostatnie 28 dni; dane te muszą być aktualizowane w regularnych odstępach czasu, nie rzadziej niż raz na miesiąc;
b) jest podpisany przez kierownika przedsiębiorstwa transportowego lub osobę upoważnioną do reprezentowania go;
c) jest przechowywany przez przedsiębiorstwo transportowe przez rok po upływie objętego nim okresu. Przedsiębiorstwo transportowe doręcza wyciągi z planu pracy zainteresowanym kierowcom na ich żądanie; oraz
d) jest okazywany i przekazywany na żądanie upoważnionego funkcjonariusza służb kontrolnych.
Stosowanie do treści art. 31e ustawy o czasie pracy kierowców rozkład czasu pracy ustala się na okres co najmniej jednego miesiąca. Rozkład czasu pracy zawiera następujące dane: imię i nazwisko kierowcy, miejsce bazy pojazdu, który kierowca ma prowadzić, ustalony harmonogram okresów pracy kierowcy obejmujących okresy prowadzenia pojazdu, wykonywania innej pracy, przerw i pozostawania w dyspozycji oraz dni wolne. Rozkład czasu pracy kierowcy ustala i podpisuje pracodawca lub podmiot, na rzecz którego kierowca wykonuje przewozy.
Postanowienia ust. 1 stosuje się także, gdy kierowca w trakcie przyjętego okresu rozliczeniowego czasu pracy wykonuje przewozy inne, niż wskazane w rozdziale 4a.
Konsekwencją powyższego jest lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, który sankcjonuje brak harmonogramu okresów pracy kierowcy obejmującego okresy prowadzenia pojazdu karę pieniężną w wysokości 2000 zł.
Organ odwoławczy podniósł, że skarżąca podczas kontroli okazała rozkłady czasu pracy:
- kierowcy E. K. za miesiące grudzień 2013r., listopad 2013r., styczeń 2014r., dotyczące linii regularnych [...].
Powyższe dokumenty zawierają następujące elementy:
1. imię i nazwisko kierowcy (E. K.);
2. miejsce bazy pojazdu który kierowca ma prowadzić (...);
3. ustalony harmonogram okresów pracy kierowcy obejmujących okresy prowadzenia pojazdu, wykonywania innej pracy, przerw i pozostawania w dyspozycji (godzinę rozpoczęcia i zakończenia, okres prowadzenia pojazdu, inną pracę, okres pozostawania w dyspozycji);
4.Dni pracy (P), dni wolne (W).
Powyższe rozkłady pracy nie zostały podpisane przez pracodawcę;
- kierowcy M. P. za miesiące grudzień 2013r., listopad 2013r., styczeń 2014r., dotyczące linii regularnych [...].
Powyższe dokumenty zawierają następujące elementy:
1. imię i nazwisko kierowcy (M. P.);
2. miejsce bazy pojazdu który kierowca ma prowadzić ([...]);
3. ustalony harmonogram okresów pracy kierowcy obejmujących okresy prowadzenia pojazdu, wykonywania innej pracy, przerw i pozostawania w dyspozycji (godzinę rozpoczęcia i zakończenia, okres prowadzenia pojazdu, inną pracę, okres pozostawania w dyspozycji);
4. Dni pracy (P), dni wolne (W).
Powyższe rozkłady pracy nie zostały podpisane przez pracodawcę;
- kierowcy A. K. za miesiące grudzień 2013r., listopad 2013r., styczeń 2014r., dotyczące linii regularnych [...].
Powyższe dokumenty zawierają następujące elementy:
1. imię i nazwisko kierowcy (A. K.);
2. miejsce bazy pojazdu który kierowca ma prowadzić ([...]);
3. ustalony harmonogram okresów pracy kierowcy obejmujących okresy prowadzenia pojazdu, wykonywania innej pracy, przerw i pozostawania w dyspozycji (godzinę rozpoczęcia i zakończenia, okres prowadzenia pojazdu, inną pracę, okres pozostawania w dyspozycji);
4. Dni pracy (P), dni wolne (W).
Powyższe rozkłady pracy nie zostały podpisane przez pracodawcę;
- kierowcy S. O. za miesiące grudzień 2013r., listopad 2013r., styczeń 2014r., dotyczące linii regularnych [...].
Powyższe dokumenty zawierają następujące elementy:
1. imię i nazwisko kierowcy (S. O.);
2. miejsce bazy pojazdu który kierowca ma prowadzić ([...]);
3. ustalony harmonogram okresów pracy kierowcy obejmujących okresy prowadzenia pojazdu, wykonywania innej pracy, przerw i pozostawania w dyspozycji (godzinę rozpoczęcia i zakończenia, okres prowadzenia pojazdu, inną pracę, okres pozostawania w dyspozycji);
4. Dni pracy (P), dni wolne (W).
Powyższe rozkłady pracy nie zostały podpisane przez pracodawcę.
Dalej organ odwoławczy wskazał, że powyższe harmonogramy zostały przedstawione po kontroli. Organ I instancji badał harmonogramy przedłożone i wypełnione ręcznie, które nie zawierały wszystkich elementów. Organ II instancji nadmienił, że za wypełnienie przez przedsiębiorcę w czasie kontroli w przedsiębiorstwie obowiązku okazania harmonogramów czasu pracy kierowców należy uznać taką sytuację, gdy przedsiębiorca przedkłada inspektorom ITD stosowne dokumenty w terminie wyznaczonym przez kontrolujących. Należy bowiem stwierdzić, że okazanie przez przedsiębiorcę w późniejszym okresie niż termin wyznaczony przez inspektorów, w szczególności w toku postępowania administracyjnego prowadzonego po przeprowadzonej kontroli w przedsiębiorstwie, nie można uznać za realizację obowiązku w omawianym zakresie. Dokumentacja stwierdzająca powyższy fakt bowiem powinna znajdować się w siedzibie przedsiębiorstwa i być okazywana w każdym czasie i na każde żądanie kontrolujących inspektorów. Takie harmonogramy ustala się co najmniej na okres jednego miesiąca. Organ odwoławczy podkreślił, że ustawodawca w art. 31 e ustawy o czasie pracy kierowców, wskazał, że przedsiębiorca ma obowiązek sporządzać rozkład jazdy. Harmonogram zaś stanowi swego rodzaju informację zawartą w rozkładzie jazdy, z której ma wynikać przebieg okresów aktywności kierowcy. Rozkład ten ma zawierać następujące dane: imię i nazwisko kierowcy, miejsce bazy pojazdu, który kierowca ma prowadzić, ustalony harmonogram okresów pracy kierowcy obejmujących okresy prowadzenia pojazdu, wykonywania innej pracy, przerw i pozostawania w dyspozycji oraz dni wolne. Tak sporządzony rozkład czasu pracy kierowcy powinien być podpisany przez pracodawcę lub podmiot, na rzecz którego kierowca wykonuje przewozy.
W przedmiotowej sprawie, w ocenie organu odwoławczego, przedłożone przez stronę w dniu 18 marca 2014r., rozkłady czasu pracy kierowców, nie mogą zostać uwzględnione przez organ, gdyż nie zostały opatrzone podpisem pracodawcy.
Organ odwoławczy analizując niniejszą sprawę nie znalazł podstaw do zastosowania art. 92 b ustawy o transporcie drogowym, bowiem przepis ten ma zastosowanie jedynie w przypadku stwierdzenia naruszeń z zakresu czasu pracy kierowców. W niniejszej sprawie takie naruszenia nie zostały stwierdzone.
Organ odniósł się również do zarzutów strony podniesionych w odwołaniu, stwierdzając, że są niezasadne. Skarżący w odwołaniu ograniczył się jedynie do zakwestionowania odpowiedzialności przedsiębiorcy nie przedkładając żadnych dowodów na poparcie stawianych przez siebie tez. Strona nie załączyła dowodów mogących wpłynąć na rozstrzygnięcie organu odwoławczego.
Organ podkreślił, że podmiot prowadzący działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego obowiązany jest dochować obowiązków oraz warunków wynikających z ustawy o transporcie drogowym. Zgodnie bowiem z art. 4 pkt 22 ustawy o transporcie drogowym, obowiązki lub warunki przewozu drogowego oznaczają obowiązki lub warunki wynikające m.in. z rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących, rozporządzenia (WE) nr 561/2006, ustawy o czasie pracy kierowców. Powyższe oznacza zaś, iż przedsiębiorca powinien wykonując przewozy na liniach regularnych do 50 km, sporządzać rozkłady czasu pracy kierowców tak aby spełniały one wymogi zawarte w art. 31 e ustawy o czasie pracy kierowców.
Zdaniem organu odwoławczego w rozpoznawanej sprawie brak jest podstaw do zastosowania art. 92c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym za względu na fakt, iż do wskazanych wyżej naruszeń doszło w okolicznościach, które przedsiębiorca powinien przewidzieć i nie dopuścić do ich zaistnienia. Strona nie wskazała okoliczności których nie mogła przewidzieć oraz na które nie miała wpływu.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniosła G. M., , zarzucając decyzji organu odwoławczego naruszenie:
I. przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, to jest:
- art. 93 ust. 1 u.t.d. w zw. z art. 19 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. – poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji w sytuacji, gdy inspektor Inspekcji Transportu Drogowego nie jest organem czy też podmiotem uprawionym do wydawania decyzji w oparciu o przepisy u.t.d., gdyż w oparciu o przepis art. 93 ust. 1 u.t.d. karę pieniężną nakłada, w drodze decyzji administracyjnej, właściwy ze względu na miejsce wykonywanej kontroli organ, którego pracownicy lub funkcjonariusze stwierdzili naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego, co skutkuje powstaniem przesłanki nieważności zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 156 §1 pkt 1 K.p.a.;
- art. 80 K.p.a. – poprzez przyjęcie, że decyzja organu I instancji nakładającą na karę pieniężną w kwocie 10.000 zł została wydana przez Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego – w sytuacji, gdy w aktach sprawy brak upoważnienia inspektora Inspekcji Transportu Drogowego P. S. do wydawania decyzji w imieniu Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego;
- art. 93 ust. 1 u.t.d. w zw. z art. 19 w zw. z art. 138 §1 pkt 1, art. 80, art. 73 § 1 K.p.a. – poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji w sytuacji, gdy nie zostało przedstawione stronie skarżącej na jej żądanie upoważnienie inspektora Inspekcji Transportu Drogowego P. S. do wydawania decyzji w imieniu Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego pomimo licznych wniosków skarżącej w tym zakresie i braku ww. upoważnienia w zgromadzonym materiale dowodowym, co powoduje przyjęcie, iż decyzja organu I instancji nie została wydana z upoważnienia Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego – a zatem istnieje konieczność przyjęcia, iż została wydana nie przez organ, a przez pracownika, nieupoważnionego do wydawania decyzji co powoduje, iż decyzja ta jest nieważna w oparciu o art. 156 §1 pkt 1 K.p.a.;
- art. 7, art. 77 § 1 k, art. 80 K.p.a. – poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów poprzez przyjęcie, iż kontrola na podstawie której sporządzono protokół kontroli została przeprowadzona w siedzibie przedsiębiorcy, zaś harmonogramy zostały przedstawione po kontroli w sytuacji, gdy ze zgromadzonego materiału dowodowego, a to z wezwania inspektora Inspekcji Transportu Drogowego z dnia 27.02.2014r., karty pobrań zapisów z urządzeń rejestrujących z dnia 04.03.2014 r. i 11.03.2014r., protokołu kontroli z dnia 10.07.2014 r. wynika, iż kontrola nie została przeprowadzona w siedzibie przedsiębiorcy, a skarżąca została jedynie wezwana przez inspektora Inspekcji Transportu Drogowego do przedstawienia dokumentów, w tym do przedstawienia rozkładów czasu pracy kierowców, co doprowadziło do błędnego przyjęcia jakoby skarżąca przedstawiła jedynie harmonogramy wypełnione ręcznie, w sytuacji gdy skarżąca przedstawiła w dniu 18.03.2014 r. harmonogramy okresów pracy kierowców, które znajdowały się w siedzibie przedsiębiorstwa i które okazała na żądanie kontrolujących, co powoduje, iż harmonogramy okresów pracy kierowców przedstawione w dniu 18.03.2014 r. winny zostać uwzględnione, gdyż zostały przedstawione na żądanie kontrolujących,
- art. 7, art. 77 §1, art. 80 art. 107 § 3 K.p.a. – poprzez sporządzenie uzasadnienia zaskarżonej decyzji w sposób chaotyczny, z którego wynika z jednej strony, iż skarżąca podczas kontroli okazała rozkłady czasu pracy kierowców obejmujące elementy o jakich mowa w art. 31e ust.2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców, a które nie zostały podpisane przez pracodawcę, a z drugiej strony poprzez przyjęcie, iż harmonogramy te zostały przedstawione po kontroli, co nie można uznać za realizację obowiązku, a w ostateczności przyjęcie, iż harmonogramy przedłożone przez stronę w 18 marca 2014 r. nie mogą zostać uwzględnione , gdyż nie zostały opatrzone podpisem pracodawcy w sytuacji, gdy skarżąca przedstawiła rozkłady czasu pracy kierowców obejmujące elementy o jakich mowa w art. 31e ust.2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców w trakcie postępowania i które to harmonogramy winny zostać uwzględnione, gdyż znajdują się w materiale dowodowym i mają równą moc dowodową jak pozostałe dowody;
- art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a. – poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów poprzez przyjęcie, iż skarżąca nie przedstawiła harmonogramów okresów pracy pięciu kierowców, obejmujących okresy prowadzenia pojazdów w sytuacji, gdy ze zgromadzonego materiału dowodowego jednoznacznie wynika, iż skarżąca takowe harmonogramy okresów pracy pięciu kierowców, obejmujących okresy prowadzenia pojazdów przedłożyła kontrolującym, a zatem wypełniła obowiązek ustawowy wynikający z ustawy o czasie pracy kierowców i ustawy o transporcie drogowym;
II. przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a to:
- art. 92a ust. 1 u.t.d. w zw. z lp.2.11 załącznika nr 3 do tej ustawy w zw. z art. 4 lit. q Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady – przez błędną ich wykładnię, prowadzącą do ich niewłaściwego zastosowania poprzez przyjęcie, iż ustawodawca sankcjonuje brak harmonogramu okresów pracy kierowcy nieobejmującego wszystkich elementów, o jakich mowa w art. 31 e ust.2 i 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców w sytuacji, gdy zgodnie z wyszczególnieniem naruszeń z lp.2.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym kara pieniężna zostaje nałożona za naruszenie polegające na braku harmonogramu okresów pracy kierowcy obejmującego okresy prowadzenia pojazdu;
- art. 92a ust. 1 w zw. z lp.2.11 załącznika nr 3 do u.t.d. w zw. z art. 4 lit. q Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 przez błędną ich wykładnię, prowadzącą do ich niewłaściwego zastosowania poprzez przyjęcie, iż brak harmonogramu okresów pracy kierowcy obejmującego okresy prowadzenia pojazdu oznacza także brak harmonogramu okresów pracy kierowcy, który nie został podpisany przez pracodawcę, w sytuacji gdy ustawodawca sankcjonuje jedynie brak harmonogramu okresów pracy kierowcy obejmującego okresy prowadzenia pojazdu, a więc jednego elementu, z którego składa się rozkład czasu pracy kierowcy, a nie sankcjonuje rozkładu czasu pracy, który nie zawiera elementu w postaci podpisu pracodawcy.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżąca wniosła o:
1. stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji w całości ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji;
2. zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm prawem przepisanych.
W obszernym uzasadnieniu skargi strona skarżąca przedstawiła argumenty na poparcie stawianych zarzutów.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
Na rozprawie sądowej w dniu 15 stycznia 2015r, tut. Sąd na podstawie art. 106 § 3 ustawy P.p.s.a. dopuścił dowód z dokumentu upoważnienia z dnia 30 grudnia 2011r. udzielonego P. S. - Inspektorowi Inspekcji Transportu Drogowego do wydawania z upoważnienia Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego decyzji administracyjnych dotyczących nakładania kar pieniężnych z zakresu transportu drogowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna, aczkolwiek nie wszystkie zarzuty w niej zawarte zasługiwały na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej ustawą P.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy P.p.s.a).
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w tak zakreślonych granicach stwierdzić należy, że została ona wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.
W pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutu braku w aktach sprawy upoważnienia dla inspektora Inspekcji Transportu Drogowego P. S. do wydawania decyzji w imieniu Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, a w konsekwencji - zdaniem strony skarżącej - wydanie decyzji przez pracownika, nieupoważnionego do jej wydawania co z kolei stanowiło podstawę do stwierdzenia, że decyzja organu I instancji jest nieważna w oparciu o art. 156 §1 pkt 1 K.p.a.
Zadaniem Sądu zarzut ten jest bezpodstawny.
Na rozprawie sądowej w dniu 15 stycznia 2015r, tut. Sąd na podstawie art. 106 § 3 ustawy P.p.s.a. dopuścił dowód z dokumentu upoważnienia z dnia 30 grudnia 2011r. udzielonego P. S. - Inspektorowi Inspekcji Transportu Drogowego do wydawania z upoważnienia Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego decyzji administracyjnych dotyczących nakładania kar pieniężnych z zakresu transportu drogowego. Powyższe upoważnienie obowiązywało od 1 stycznia 2012r., a zatem pozostawało aktualne na dzień wydania decyzji z 14 kwietnia 2014r.
Z ustaleń dokonanych przez organ odwoławczy wynika (s. 4 – 5 uzasadnienia zaskarżonej decyzji), że strona skarżąca przedstawiła podczas kontroli rozkłady czasu pracy kierowców, które zawierały:
1. imię i nazwisko kierowcy ;
2. miejsce bazy pojazdu który kierowca ma prowadzić;
3. ustalony harmonogram okresów pracy kierowcy obejmujących okresy prowadzenia pojazdu, wykonywania innej pracy, przerw i pozostawania w dyspozycji (godzinę rozpoczęcia i zakończenia, okres prowadzenia pojazdu, inną pracę, okres pozostawania w dyspozycji);
4. Dni pracy (P), dni wolne (W).
Organ stwierdził jednocześnie, że okazane podczas kontroli rozkłady czasu pracy 5 kierowców nie zostały podpisane przez pracodawcę.
Stosownie do art. 92a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 1414 ze zm.), zwanej dalej u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 do 10 000 złotych za każde naruszenie.
Zgodnie zaś z art. 92a ust. 3 pkt 1 u.t.d, suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas kontroli w podmiocie wykonującym przewóz drogowy nie może przekroczyć 15.000 złotych - dla podmiotu zatrudniającego kierowców w liczbie średnio do 10 w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli.
Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1, oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy.
Zgodnie z art. 16 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 z dnia 15 marca 2006 r. (Dz. Urz. UE.L Nr 102, str. 1) w przypadkach gdy pojazdu nie wyposażono w urządzenie rejestrujące zgodnie z rozporządzeniem (EWG) nr 3821/85, przepisy ust. 2 i 3 niniejszego artykułu mają zastosowanie do:
a) regularnych krajowych przewozów osób; oraz
b) regularnych międzynarodowych przewozów osób, których punkty końcowe zlokalizowane są w odległości 50 km w linii prostej od granicy pomiędzy dwoma Państwami Członkowskimi i o długości trasy do 100 km.
Zgodnie z art. 16 ust 2 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Przedsiębiorstwa transportowe sporządzają rozkład jazdy oraz plan pracy zawierające w odniesieniu do każdego kierowcy nazwisko, miejsce bazy pojazdu oraz ustalony z góry harmonogram różnych okresów prowadzenia pojazdu, innej pracy, przerw i dyspozycyjności. Każdy kierowca przydzielony do wykonywania przewozów, o których mowa w ust. 1, posiada wyciąg z planu pracy i kopię rozkładu jazdy.
Plan pracy:
a) zawiera wszystkie dane wyszczególnione w ust. 2, co najmniej dla okresu obejmującego ostatnie 28 dni; dane te muszą być aktualizowane w regularnych odstępach czasu, nie rzadziej niż raz na miesiąc;
b) jest podpisany przez kierownika przedsiębiorstwa transportowego lub osobę upoważnioną do reprezentowania go;
c) jest przechowywany przez przedsiębiorstwo transportowe przez rok po upływie objętego nim okresu. Przedsiębiorstwo transportowe doręcza wyciągi z planu pracy zainteresowanym kierowcom na ich żądanie; oraz
d) jest okazywany i przekazywany na żądanie upoważnionego funkcjonariusza służb kontrolnych.
Stosowanie do art. 31e ustawy o czasie pracy kierowców rozkład czasu pracy ustala się na okres co najmniej jednego miesiąca. Rozkład czasu pracy zawiera następujące dane: imię i nazwisko kierowcy, miejsce bazy pojazdu, który kierowca ma prowadzić, ustalony harmonogram okresów pracy kierowcy obejmujących okresy prowadzenia pojazdu, wykonywania innej pracy, przerw i pozostawania w dyspozycji oraz dni wolne. Rozkład czasu pracy kierowcy ustala i podpisuje pracodawca lub podmiot, na rzecz którego kierowca wykonuje przewozy.
Konsekwencją powyższego jest lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., który sankcjonuje brak harmonogramu okresów pracy kierowcy obejmującego okresy prowadzenia pojazdu, karą pieniężną w wysokości 2000 zł.
W ocenie Sądu, wbrew stanowisku organu odwoławczego, takie brzmienie art. 92a ust. 1 u.t.d., lp. 2.11 załącznika nr 3 do tej ustawy wskazuje, że ustawodawca sankcjonuje jedynie brak harmonogramu okresów pracy kierowcy obejmującego okresy prowadzenia pojazdów. Tym samym brak podpisu pracodawcy na rozkładach czasu pracy kierowców nie stanowi podstawy do nałożenia kary pieniężnej określonej w lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d.
Podkreślić należy, że przepisy o nakładaniu kar, także administracyjnych, muszą być interpretowane ściśle i w świetle zasady praworządności zawartej w art. 2 Konstytucji RP i art. 6 K.p.a. nie mogą być przedmiotem wykładni rozszerzającej.
Skoro ustawodawca w art. 92a ust. 1 u.t.d., lp. 2.11 załącznika nr 3 do tej ustawy ustanowił kary pieniężne za brak harmonogramu okresów pracy kierowcy obejmującego okresy prowadzenia pojazdu, a nie za brak podpisu pracodawcy na rozkładzie czasu pracy kierowcy, to rozszerzająca interpretacja tego przepisu jest nieuprawniona.
Jak już wskazano wyżej organ odwoławczy ustalił, że skarżąca przedstawiła podczas kontroli rozkłady czasu pracy kierowców, które zawierały m.in. ustalony harmonogram okresów pracy kierowcy obejmujących okresy prowadzenia pojazdu, wykonywania innej pracy, przerw i pozostawania w dyspozycji (godzinę rozpoczęcia i zakończenia, okres prowadzenia pojazdu, inną pracę, okres pozostawania w dyspozycji,) zatem nałożenie na stronę skarżącą określonej w decyzji kary pieniężnej stanowi naruszenie prawa materialnego, które skutkować musiało uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji.
Stwierdzone naruszenie prawa czyni bezprzedmiotowym odniesienie się przez Sąd do pozostałych zarzutów skargi.
Rozpoznając sprawę ponownie organ, uwzględni przedstawioną powyżej wykładnię przepisów ustawy, eliminując dotychczasowe naruszenia prawa.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt I wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) oraz art. 135 ustawy P.p.s.a.
Orzeczenie zawarte w pkt II wyroku uzasadnia art. 152 ustawy P.p.s.a.
O kosztach postępowania orzeczono jak w pkt III orzeczenia na podstawie art. 200 ustawy P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło