III SA/Wa 3404/15

WyrokWSA w Warszawie2016-12-14

Skład orzekający: Dariusz Zalewski, Elżbieta Olechniewicz, Waldemar Śledzik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym w postępowaniu o umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji?
Ratio decidendi
Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym w postępowaniu o umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Badanie dopuszczalności egzekucji administracyjnej ma charakter czysto formalny i obejmuje jedynie ustalenie, czy obowiązek podlega egzekucji administracyjnej, czy tytuł wykonawczy został wystawiony przez uprawniony podmiot, czy organ egzekucyjny jest właściwy do egzekucji oraz czy osoba wskazana w tytule podlega jurysdykcji polskich organów administracyjnych.
Stan faktyczny
Skarżący K.W. wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego dotyczącego podatku akcyzowego, podnosząc błędy formalne i prawne w tytułach wykonawczych oraz nieistnienie obowiązku. Organ egzekucyjny umorzył postępowanie w części dotyczącej nienależnie naliczonych odsetek, ale odmówił umorzenia w pozostałej części. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Skarżący zaskarżył postanowienie, zarzucając m.in. wadliwość tytułów wykonawczych i nieprawidłowe rozliczenie podatku.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dariusz Zalewski, Sędziowie sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz (sprawozdawca), sędzia WSA Waldemar Śledzik, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi K.W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. prowadził postępowanie egzekucyjne wobec K.W. (dalej jako "Skarżący") - właściciela firmy I. na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] listopada 2006r. o numerach [...] oraz [...], wystawionych przez Dyrektora Izby Celnej w W., obejmujących zaległości z tytułu podatku akcyzowego w łącznej kwocie należności głównej 13.597.00zł z odsetkami za zwłokę. Odpisy tytułów wykonawczych zostały doręczone zobowiązanemu w dniu 12 stycznia 2007r. Dyrektor Izby Celnej w W. zawiadomieniem nr [...] z dnia 5 lutego 2010r. dokonał zajęcia rachunku bankowego w banku [...] S.A. w W. W odpowiedzi na powyższe zajęcie, bank pismem z dnia 18 grudnia 2012r., poinformował Dyrektora Izby Celnej w W., o przeszkodach w realizacji zajęcia spowodowanych zbiegiem egzekucji. W związku z powyższym przy piśmie z dnia 27 stycznia 2014r. Dyrektor Izby Celnej w W. przekazał Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w C. tytuły wykonawcze nr [...] oraz [...] celem prowadzenia łącznej egzekucji. Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. na podstawie ww. tytułów wykonawczych zawiadomieniami z dnia 17 kwietnia 2014r. dokonał zajęcia rachunku bankowego w [...] w C. i w banku [...] w S. Skarżący pismem z dnia 29 maja 2014r. wniósł do Dyrektora Izby Celnej w W. o "wycofanie tytułów wykonawczych nr [...] oraz [...] z dnia 30 listopada 2006r. oraz o wstrzymanie a następnie umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie w/w tytułów wykonawczych". Jako podstawę swojego żądania zobowiązany wskazał błędy formalne i prawne w tytułach wykonawczych. Jednocześnie podniósł, że zakupione samochody nie były rejestrowane w kraju, a termin zapłaty akcyzy został ustalony przez Urząd Celny w C. na podstawie złożonych przez niego faktur dotyczących eksportu i dostawy wewnątrzwspólnotowej, co podlega zwolnieniu przedmiotowemu. Zdaniem zobowiązanego w dniu złożenia deklaracji urzędnik celny wyznaczył niezgodnie z prawem termin zapłaty podatku akcyzowego, w wyniku czego wystawione zostały tytuły wykonawcze, które wystawiono na nieobowiązującą w tamtym okresie nazwę firmy jak i na nieaktualny adres. W konsekwencji czego nie otrzymał korespondencji dotyczącej przedmiotowych tytułów wykonawczych, co pozbawiło go możliwości zaskarżenia tytułów wykonawczych. W związku z wezwaniem Dyrektora Izby Celnej w W. w sprawie sprecyzowania żądania, zobowiązany w piśmie z dnia 7 lipca 2014r. wskazał, że pismo z dnia 29 maja 2014r. należy potraktować, jako wniosek o umorzenie prowadzonych postępowań egzekucyjnych na podstawie art. 59 § 1 pkt. 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2014r., poz. 1619, dalej także jako u.p.e.a.) oraz jako wniosek o wstrzymanie wszelkich postępowań egzekucyjnych do czasu rozpatrzenia sprawy. Dyrektor Izby Celnej w W. pismem z dnia 22 lipca 2014r. przekazał do Dyrektora Izby Skarbowej w W. wniosek Skarżącego z dnia 7 lipca 2014r. w części dotyczącej wstrzymania postępowania egzekucyjnego, natomiast w części dotyczącej umorzenia postępowania egzekucyjnego, przekazał Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w C. Jednocześnie Dyrektor Izby Celnej w W. poinformował, iż pismem z dnia [...] czerwca 2014r. przekazał do Naczelnika Urzędu Celnego w C. pismo Skarżącego z dnia 29 maja 2014r. w celu udzielenia odpowiedzi zobowiązanemu w kwestii sposobu ustalenia terminu płatności podatku akcyzowego zadeklarowanego deklaracjami uproszczonymi nabycia wewnątrzwspólnotowego nr [...] oraz [...] z dnia 30.12.2004r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia [...] września 2014r. odmówił wstrzymania postępowania egzekucyjnego. Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. postanowieniem z dnia [...] grudnia 2014r. odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec Skarżącego W związku z wniesionym zażaleniem na powyższe rozstrzygnięcie Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015r. uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. pismem z dnia 13 kwietnia 2015r. zwrócił się do Dyrektora Izby Celnej w W., jako wierzyciela w przedmiotowej sprawie o zajęcie stanowiska w sprawie nieistnienia obowiązku. W odpowiedzi na powyższe pismo Dyrektor Izby Celnej w W. pismem z dnia 28 maja 2015r. wskazał, iż obowiązek wskazany w tytułach wykonawczych został określony prawidłowo, zgodnie z deklaracjami. Dopuszczalne jest jedynie umorzenie postępowań egzekucyjnych w części dotyczącej nienależnie naliczonych odsetek. Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. po ponownym rozpatrzeniu sprawy postanowieniem z dnia [...] lipca 2015r. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] oraz [...] z dnia [...] listopada 2006r. w części dotyczącej nienależnie naliczonych odsetek dla tytułu nr [...] w kwocie 2.289,00zł i dla tytułu nr [...] w kwocie 213,00zł oraz odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego w pozostałej części, tj. umorzenia postępowania z uwagi na nieistnienie obowiązku. Pismem z dnia 25 lipca 2015r. Skarżący złożył zażalenie od powyższego postanowienia, w którym wniósł o jego uchylenie oraz umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] i nr [...] z dnia [...] listopada 2006r. wystawionych przez Dyrektora Izby Celnej w W. oraz o wstrzymanie czynności egzekucyjnych do czasu rozpatrzenia sprawy. W uzasadnieniu zażalenia Skarżący wskazał, iż w ww. tytułach wykonawczych niezgodnie z prawem został wskazany okres powstania obowiązku podatkowego i data, od której naliczane są odsetki. Sądząc, że jest to pomyłka, nie składał zarzutów do egzekucji. Ponadto Skarżący wskazał, że zakupione samochody nigdy nie były rejestrowane w kraju. Termin zapłaty akcyzy został ustalony przez Urząd Celny w C. w 2011r. na podstawie złożonych przez niego faktur dotyczących eksportu i dostawy wewnątrzwspólnotowej co podlegało zwolnieniu przedmiotowemu. Postępowanie egzekucyjne prowadzone jest na podstawie wadliwie wydanego tytułu wykonawczego. Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia [...] października 2015 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, iż we wniosku z dnia 29 maja 2014r., uzupełnionym następnie pismem z dnia 7 lipca 2014r., Skarżący wnosił o umorzenie postępowania egzekucyjnego podnosząc nieistnienie obowiązku, co wypełnia przesłankę z art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. Organ stwierdził, że ww. zarzuty dotyczące braków formalnych i prawnych tytułów wykonawczych nie podlegają rozpatrzeniu w trybie art. 59 u.p.e.a., dotyczącym umorzenia postępowania egzekucyjnego. Wyjaśnił, iż prawidłowość wystawienia tytułu wykonawczego nie jest przesłanką, która podlega badaniu w powyższym postępowaniu, bowiem art. 59 ww. ustawy nie wymienia tych okoliczności jako podstaw umorzenia postępowania egzekucyjnego. Podnoszone przez zobowiązanego okoliczności mogły być natomiast przedmiotem zarzutów wnoszonych w postępowaniu na podstawie art. 33 pkt 10 ww. ustawy z uwagi na niespełnienie przez tytuły wykonawcze wymogów określonych w art. 27 § 1 tej ustawy. Organ podniósł, iż w niniejszej sprawie tytuły wykonawcze z dnia [...] listopada 2006r. o numerach [...] i [...] zostały doręczone Skarżącemu w dniu 12 stycznia 2007r., co wynika z akt sprawy, zatem Skarżący nie został pozbawiony możliwości ich zaskarżenia. Wskazał, że podnoszona na tym etapie postępowania egzekucyjnego przez Stronę okoliczność, iż wskazane w tytułach wykonawczych terminy zapłaty zobowiązań podatkowych jak również terminy naliczania odsetek są niezgodne z terminami ustawowymi, podlega rozpatrzeniu jako żądanie umorzenia postępowania ze względu na nieistnienie obowiązku. Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. wydał postanowienie z dnia [...] lipca 2015r. umarzając postępowanie w części nienależnie pobranych odsetek i odmawiając umorzenia postępowania egzekucyjnego w pozostałej części. Organ wyjaśnił, iż postępowanie egzekucyjne może być umorzone zarówno w całości jak i w części. Stanowisko takie wynika z orzecznictwa sądowego. Dyrektor Izby Skarbowej w W. podkreślił, że zgodnie z przyjętą linią orzecznictwa, gdy organ utrzymuje w mocy decyzję I instancji należy uznać, iż w szczególności utrzymał w mocy jej rozstrzygnięcie, a nie uzasadnienie. Dyrektor Izby Skarbowej w W. nie podzielił poglądu zawartego w zaskarżonym postanowieniu, że odsetki nie mieszczą się w pojęciu obowiązku z art. 59 § 1 pkt 2 ustawy egzekucyjnej. Dyrektor Izby Skarbowej w W. odnosząc się do podnoszonego przez Skarżącego zarzutu nieistnienia obowiązku stwierdził, że w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 59 u.p.e.a. nie jest wymagane zajęcie stanowiska w sprawie przez wierzyciela w formie postanowienia, tak jak w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 33 ww. ustawy, to jednak nie zwalnia to wierzyciela z obowiązku udzielenia wyjaśnień organowi egzekucyjnemu w związku z wnioskiem strony dotyczącym umorzenia postępowania egzekucyjnego z uwagi na nieistnienie obowiązku, wniesionym w trybie art. 59 tej ustawy. Powyższe uwarunkowane jest brakiem uprawnień organu egzekucyjnego do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Zasada ta wiąże organ egzekucyjny w momencie otrzymania od wierzyciela tytułu wykonawczego jak i w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego Organ zauważył, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. prowadzi postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] listopada 2006r. nr [...] i nr [...] wystawionych przez wierzyciela Dyrektora Izby Celnej w W. W związku z powyższym Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. pismem z dnia 13 kwietnia 2015r. wystąpił do wierzyciela w sprawie zajęcia stanowiska w zakresie wskazania terminów zapłaty zobowiązań i terminów naliczania odsetek w niniejszej sprawie. Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdził, że w piśmie z dnia 28 maja 2015r. (powołanym przez organ pierwszej instancji w zaskarżonym postanowieniu) Dyrektor Izby Celnej w W. wskazał, że podstawą prawną postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] listopada 2006r. nr [...] i nr [...] są deklaracje uproszczone nabycia wewnątrzwspólnotowego z dnia 30.12.2004r. nr [...] oraz [...], ustalające podatek akcyzowy do zapłaty w kwocie odpowiednio 12.340,00zł. i 1.257,00zł. Pierwotny termin płatności podatków został ustalony na dzień 03.01.2005r. na podstawie art. 76 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym z dnia 23 stycznia 2004 r. (Dz.U. 2004r. nr 29 poz. 257). Organ wskazał, iż w związku z wystawieniem w dniu 11 czerwca 2006r. i 19 kwietnia 2006r. faktur sprzedaży samochodów, Dyrektor Izby Celnej w W., jako wierzyciel ustalił termin zapłaty podatku akcyzowego zadeklarowanego deklaracją nr [...] w kwocie 12.340,00 zł na dzień 12 czerwca 2006r. i [...] w kwocie 1257,00zł na dzień 20 kwietnia 2006r. Zauważył, że zgodnie z art. 3a § 1 pkt 1 u.p.e.a. w zakresie zobowiązań powstałych w przypadkach określonych w art. 8 i art. 21 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, stosuje się również egzekucję administracyjną, jeżeli wynikają one z deklaracji lub zeznania złożonego przez podatnika lub płatnika. Z przepisu art. 21 § 2 Ordynacji podatkowej wynika wprost, że zobowiązanie podatkowe powstające z mocy prawa, wykazane w deklaracji podatkowej jest zobowiązaniem do zapłaty. Wskazał, iż w aktach sprawy znajduje się deklaracja uproszczona nabycia wewnątrzwspólnotowego z dnia 30 grudnia 2004r. nr [...] ze wskazaną przez podatnika w pozycji 18 kwotą do zapłaty 12.340.00zł i deklaracja uproszczona nabycia wewnątrzwspólnotowego z dnia 30 grudnia 2004r. nr [...] z kwotą do zapłaty 1.257,00zł. W deklaracjach jest zawarte pouczenie, iż w wypadku niewpłacenia w obowiązującym terminie kwoty z poz. 18 lub wpłacenie jej w niepełnej wysokości, niniejsza deklaracja stanowi podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Organ zwrócił również uwagę na pismo Skarżącego z dnia 4 maja 2011r. w sprawie ustalenia terminu płatności podatku akcyzowego na samochód osobowy [...] wynikającego z deklaracji nr [...] i samochód osobowy [...] wynikającego z deklaracji nr [...]. Urząd Celny w C., odpowiadając na powyższy wniosek Strony, w piśmie z dnia 6 czerwca 2011r., wskazał, iż zapłata podatku akcyzowego powinna nastąpić najpóźniej w dniu sprzedaży pojazdów, tj. w dniach 11.06.2006r. i 19.04.2006r. W związku z powyższym organ stwierdził, że podatek akcyzowy wynikający z deklaracji uproszczonych nabycia wewnątrzwspólnotowego nie został uregulowany przez zobowiązanego, co oznacza, że w dniu wystawienia tytułów wykonawczych nr [...] i [...] tj. w dniu [...] listopada 2006r. obowiązek podatkowy istniał. Ponadto Dyrektor Izby Skarbowej w W. wskazał, że z uwagi na to, iż obowiązek podatkowy w niniejszej sprawie powstał odpowiednio w dniach 12.06.2006r. i 20.04.2006r., postępowanie egzekucyjne w części dotyczącej nienależnie naliczonych odsetek dla tytułu nr [...] za okres od 4 stycznia 2005r. do 11 czerwca 2006r. w kwocie 2.289,00zł. i dla tytułu nr [...] za okres od 04.01.2005r. do 19.04.2006r. w kwocie 213,00 zł podlegało umorzeniu. Zauważył również, że ww. pisma Urzędu Celnego w C. i Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia 6 czerwca 2011r. i z dnia 28 maja 2015r. stanowią materiał dowodowy w niniejszej sprawie i brak jest podstaw do "przeciwnego" uznania, tj. że stanowisko wyrażone przez wierzyciela nie posiada mocy dowodowej w sprawie. Jednocześnie Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdził, że okoliczność nieuprawnionego naliczenia odsetek za okres od 4 stycznia 2005r. do 11 czerwca 2006r. dla tytułu wykonawczego nr [...] w kwocie 2.289.00zł. i za okres od 04.01.2005r. do 19.04.2006r. dla tytułu wykonawczego nr [...] w kwocie 213,00 zł, nie jest podstawą do umorzenia postępowania egzekucyjnego w całości, w sytuacji gdy należność główna i należne od niej odsetki istnieją i są wymagalne. Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowił również uzupełnić podstawę prawną zaskarżonego postanowienia o pkt 2 art. 59 § 1 u.p.e.a., wskazujący na podstawę rozpatrywanego wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego. W związku z powyższym, Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdził brak podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia w części dotyczącej nienależnie naliczonych odsetek oraz odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego w pozostałej części, tj. umorzenia postępowania z uwagi na nieistnienie obowiązku. W skardze na powyższe postanowienie Skarżący wniósł o jego uchylenie, o umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] i [...], zwrot wszystkich należności wraz z odsetkami pobranymi na podstawie w/w tytułów oraz o zasądzenie na rzecz Skarżącej kosztów postępowania. W skardze zarzucił przekazanie pismem z dnia 27 stycznia 2014r. przez Dyrektora Izby Celnej w W. tytułów wykonawczych nr [...] i [...] do Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. w związku ze zbiegiem egzekucji do rachunku bankowego w [...] SA. Według Skarżącego na ten dzień i na dzień 22 kwietnia 2014r. nie było żadnych zajęć rachunku. Nie zgodził się również z przekazaniem przez Dyrektora Izby Celnej w W. pisma Skarżącego z dnia 7 lipca 2014r. w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego do Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. celem rozpatrzenia. Ponadto stwierdził, że Dyrektor Izby Skarbowej w W. jak i organ I instancji, a w szczególności Izby Celnej w W. (jako wierzyciel), nie odnieśli się do zarzutu w kwestii sposobu rozliczania podatku akcyzowego na podstawie deklaracji AKC 3, zgodnie z art. 18 ustawą o podatku akcyzowym. Ponadto w zaskarżonym postanowieniu nie ma wzmianki o interpretacji powstania obowiązku podatkowego w decyzjach wydanych przez Naczelnika Urzędu Celnego w C. z 2007r. Deklaracje AKCU, do których odnoszą się ww. Decyzje, są z tych samych okresów rozliczeniowych, co deklaracje uproszczone, do których zostały wystawione tytuły wykonawcze nr [...] i [...]. Skarżący wskazuje również, że wskazanie innych dat powstania terminu płatności podatku, niż daty w tytułach wykonawczych jest jednoznaczne z tym, że ww. tytuły w dniu ich wystawienia posiadają istotną wadę i są bezprzedmiotowe. Stanowią żądanie wykonania nieistniejącego obowiązku zapłaty zobowiązania i terminu naliczania odsetek. Postępowanie egzekucyjne jest prowadzone na podstawie wadliwie wydanych tytułów wykonawczych. Okres rzekomego powstania obowiązku podatkowego i data, od której naliczane są odsetki zostały skorygowane z naruszeniem prawa na podstawie wewnętrznego pisma Urzędu Celnego w C. z dnia [...] czerwca 2011r. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Na wstępie należy wskazać, że złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do obowiązującego od dnia 15 sierpnia 2015r. nowego brzmienia przepisu art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016r. poz. 718, dalej jako p.p.s.a.). Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Zgodnie z treścią art. 3 § 1 p.p.s.a., sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosuje środki określone w ustawie. Natomiast stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014r. poz. 1647 ze zm.), kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować jego uchyleniem przez sąd (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) p.p.s.a.). Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 p.p.s.a.). W ocenie Sądu nie zaistniała żadna z wyżej wymienionych przesłanek do uchylenia zaskarżonego postanowienia. Kontroli Sądu zostało poddane postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego w części dotyczącej nienależnie naliczonych odsetek i odmowy umorzenia tego postępowania w pozostałej części. Zgodnie z art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne umarza się, jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał. Pojęcie "obowiązku" w rozumieniu powołanego przepisu należy odnosić do tego obowiązku, który legł u podstaw wszczęcia postępowania egzekucyjnego - innymi słowy - obowiązku istniejącego, wymagalnego i jednocześnie, którego niewykonanie przez zobowiązanego doprowadziło do uruchomienia postępowania zmierzającego do jego wyegzekwowania na drodze przymusu administracyjnego. Okoliczność "istnienia obowiązku" lub jego wcześniejszego wykonania jest elementem obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym. Podkreślić też trzeba, że organ egzekucyjny - stosownie do art. 29 § 1 u.p.e.a. - bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej i nie jest uprawniony, do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Wskazana regulacja nie obliguje więc i nie uprawnia organu egzekucyjnego do zweryfikowania podstawy prawnej obowiązku podlegającego egzekucji, albowiem badanie dopuszczalności egzekucji administracyjnej obejmuje ustalenie, czy obowiązek podlega egzekucji administracyjnej, czy tytuł wykonawczy został wystawiony przez uprawniony podmiot, czy konkretny organ egzekucyjny jest właściwy do egzekucji obowiązku określonego w tytule wykonawczym oraz czy osoba wskazana w tytule wykonawczym podlega orzecznictwu polskich organów administracyjnych (por. wyrok NSA z dnia 18 października 2006 r., sygn. akt II FSK 1302/05, publ. CBOSA). Badanie to ma zatem charakter czysto formalny. W niniejszej sprawie Skarżący pismem z dnia 29.05.2015r., doprecyzowanym następnie pismem z dnia 07.07.2014r., zwrócił się z wnioskiem o umorzenie postępowania egzekucyjnego podnosząc nieistnienie obowiązku, co wypełnia przesłankę z art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. postanowieniem z dnia [...] lipca 2015r. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie wystawionych tytułów wykonawczych w części dotyczącej nienależnie naliczonych odsetek oraz odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego w pozostałej części, tj. umorzenia postępowania z uwagi na nieistnienie obowiązku. Dyrektor Izby Skarbowej w W. powyższe rozstrzygnięcie utrzymał w mocy. Z akt sprawy wynika, że podstawą prawną prowadzonego wobec Skarżącego postępowania egzekucyjnego były deklaracje uproszczone nabycia wewnątrzwspólnotowego z dnia 30 grudnia 2004r., ustalające podatek akcyzowy do zapłaty. Pierwotny termin płatności podatków został ustalony na dzień 3 stycznia 2005r., tj. na podstawie art. 76 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym z dnia 23 stycznia 2004 r. (Dz.U. 2004r. nr 29 poz. 257) zgodnie, z którym podatnicy dokonujący nabycia wewnątrzwspólnotowego wyrobów akcyzowych niezharmonizowanych są obowiązani po dokonaniu przywozu na terytorium kraju złożyć deklarację uproszczoną do właściwego naczelnika urzędu celnego i dokonać zapłaty akcyzy w terminie 5 dni, licząc od dnia powstania obowiązku podatkowego. Z kolei zgodnie z art. 80 ust. 1 tej ustawy akcyzie podlegają samochody osobowe niezarejestrowane na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Natomiast ust. 3 tego przepisu stanowi, że obowiązek podatkowy w akcyzie od samochodów powstaje w przypadku sprzedaży - z chwilą wystawienia faktury, nie później jednak niż w terminie 7 dni licząc od dnia wydania wyrobu. Biorąc pod uwagę powyższe przepisy oraz stan faktyczny sprawy, tj. wystawienie w dniu 11 czerwca 2006r. i 19 kwietnia 2006r. faktur sprzedaży samochodów, wierzyciel czyli Dyrektor Izby Celnej w W., ustalił termin zapłaty podatku akcyzowego zadeklarowanego w ww. deklaracjami na dzień odpowiednio: 12 czerwca 2006r. i 20 kwietnia 2006r. A zatem podstawą prawną postępowania egzekucyjnego prowadzonego w niniejszej sprawie na podstawie tytułów wykonawczych stały się deklaracje uproszczone nabycia wewnątrzwspólnotowego z dnia 30.12.2004r. z ustalonym terminem płatności podatku akcyzowego na dzień 12 czerwca 2006r. i 20 kwietnia 2006r. W związku z tym organy egzekucyjne zasadnie wskazały, że z uwagi na powyże oraz brak uregulowania przez Skarżącego należnego podatku akcyzowego wynikającego z deklaracji uproszczonych nabycia wewnątrzwspólnotowego w dniu wystawienia tytułów wykonawczych tj. w dniu 30 listopada 2006r. obowiązek podatkowy istniał. Z uwagi natomiast na to, iż obowiązek podatkowy w niniejszej sprawie powstał we wskazanych powyżej dniach to postępowanie egzekucyjne w części dotyczącej nienależnie naliczonych odsetek za okres od 4 stycznia 2005r. do 11 czerwca 2006r. podlegało umorzeniu. A zatem zarzut naruszenia przez te organy art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. należało uznać za niezasadny. Zauważenia wymaga, że powyższa kwestia była wyjaśniana Skarżącemu przez Urząd Celny w C., który w piśmie z dnia 6 czerwca 2011r. wskazał, iż zapłata podatku akcyzowego powinna nastąpić najpóźniej w dniu sprzedaży pojazdów, tj. w dniach 11 czerwca 2006r. i 19 kwietnia 2006r. Odnosząc się do zarzutu, że postępowanie egzekucyjne w niniejszej sprawie było prowadzone na podstawie wadliwie wydanych tytułów wykonawczych, za Dyrektorem Izby Skarbowej wskazać należy, że zarzuty dotyczące braków formalnych i prawnych tytułów wykonawczych nie podlegają rozpatrzeniu w trybie art. 59 u.p.e.a., a więc w postępowaniu dotyczącym umorzenia postępowania egzekucyjnego. Jak zasadnie wskazał organ II instancji, podnoszone przez Skarżącego okoliczności mogły być natomiast przedmiotem zarzutów wnoszonych w postępowaniu na podstawie art. 33 pkt 10 tej ustawy z uwagi na niespełnienie przez tytuły wykonawcze wymogów określonych w art. 27 § 1 tej ustawy. Odnosząc się z kolei do podniesionego w skardze zarzutu przekazania pismem z dnia 27 stycznia 2014r. przez Dyrektora Izby Celnej w W. tytułów wykonawczych do Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. Sąd stwierdza, że również ten zarzut jest bezpodstawny. Jak wynika z akt sprawy w niniejszej sprawie doszło do zbiegu egzekucji do rachunku bankowego w [...] SA. W takiej sytaucji, stosownie do treści art. 63 § 1 u.p.e.a. Dyrektor Izby Celnej w W. przekazał Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w C. przedmiotowe tytuły wykonawcze celem prowadzenia łącznej egzekucji. Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. stał się tym samym organem egzekucyjnym prowadzącym postępowanie egzekucyjne na podstawie tych tytułów wykonawczych. W związku z tym organ ten - Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. – stał się organem właściwym do wydania rozstrzygnięcia na podstawie art. 59 § 1 pkt. 2 tej ustawy. Reasumując stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie brak było podstaw do uwzględnienia wniosku Skarżącego i umorzenia prowadzonego postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, co uzasadnia oddalenie skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło