II SA/Kr 1142/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Niżnik-Dobosz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Paweł Darmoń Sędzia WSA Magda Froncisz po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M.M. i W.R. na postanowienie nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 12 lipca 2016 r., nr [...] , znak: [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki w sprawie obowiązku przedłożenia dokumentów skargę oddala Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z dnia 12 lipca 2016 r., nr [....] (znak: [....] ), na podstawie: - art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 123 i 126 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 23, dalej jako: k.p.a.) oraz - art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 290, dalej jako: u.p.b.), po rozpatrzeniu zażalenia M.M.oraz W.R. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. – Powiat Grodzki z dnia 1 kwietnia 2016 r. (znak: [....] ), którym sprostowano z urzędu oczywistą omyłkę w postanowieniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. – Powiat Grodzki z dnia 4 stycznia 2016 r. (znak: [....] ), w którym po rozpatrzeniu wniosku M.M. oraz W.R. z dnia 30 stycznia 2015 r. – "(...) o przedłużenie terminu do złożenia dokumentów", postanowiono zmienić postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. – Powiat Grodzki z dnia 4 sierpnia 2014 r. (znak: [....] ), w którym nałożono na inwestorów M.M. i W.R. obowiązek przedłożenia w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w K. – Powiat Grodzki dokumentów zgodnie z art. 48 u.p.b. w związku z budową obiektu budowlanego, zlokalizowanego na dz. nr [....] , obr. [....] , położonego przy ul. [....] w K. w taki sposób, że w wierszu 22 na stronie 1 ww. postanowienia: Zamiast: - przy ul. [....] w K. , Powinno być: - przy ul. [....] w K. , utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym: Postępowanie przed organem I instancji prowadzone jest w trybie art. 48 u.p.b., po uchyleniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 31 stycznia 2014 r. (sygn. akt II SA/Kr 1296/13), decyzji [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. (znak: [....] ) oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji (znak: [....] ). Postanowieniem z dnia 4 sierpnia 2014 r. (znak: [....] ), na podstawie art. 48 ust. 2 u.p.b., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. – Powiat Grodzki wstrzymał roboty budowlane związane z budową obiektu budowlanego, zlokalizowanego na dz. nr [....] , obr. [....] , położonego przy ul. [....] w K. , realizowanego bez pozwolenia na budowę oraz nałożył na inwestorów M.M. oraz W.R. obowiązek przedłożenia dokumentów wymienionych w art. 48 ust. 3 u.p.b. w terminie do 30 października 2014 r. W dniu [....] 2014 r. organ I instancji przeprowadził oględziny, w czasie których ustalono, że stan faktyczny zaawansowania przedmiotowego obiektu jest zgodny z opisanym w protokole z dnia [....] 2010 r., załączonym do akt spraw (znak: [....] ) oraz wykonano dokumentację fotograficzną. Pismem z dnia 26 sierpnia 2014 r. inwestor W.R. działając w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik drugiego inwestora M.M. , zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. – Powiat Grodzki o zawieszenie postępowania ze względu na istnienie zagadnienia wstępnego, jakim jest ważność miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru [....] . Inwestor wskazał przy tym, że wyrokiem z dnia 10 kwietnia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził nieważność uchwały Nr LXXX/1219/13 Rady Miasta K. z dnia 28 sierpnia 2013 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru [....] . Postanowieniem z dnia 22 października 2014 r. (znak: [....] ), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. – Powiat Grodzki odmówił zawieszenia postępowania administracyjnego prowadzonego w sprawie obiektu budowlanego, zrealizowanego na dz. nr [....] , obr. [....] , ze względu na nieprawomocność ww. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie oraz obowiązywanie ww. planu zagospodarowania przestrzennego. W dniu 26 października 2014 r. M.M. oraz W.R. złożyli wniosek o przedłużenie terminu do złożenia dokumentów wskazanych w postanowieniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. – Powiat Grodzki z dnia 4 sierpnia 2014 r. – do 31 stycznia 2015 r, motywując ww. wniosek okolicznością, iż M.M. nie była zdolna do podejmowania żadnych czynności faktycznych ani prawnych związanych z ww. postanowieniem, gdyż w dniu 12 września urodziła dziecko. W dniu 30 października 2014 r. M.M. i W.R. przedłożyli dokumenty, tj. oświadczenie M.M. o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, oświadczenie W.R. o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, decyzję o warunkach zabudowy z dnia 12 marca 2004 r. nr [....] wraz z postanowieniem Prezydenta Miasta K. z dnia 22 maja 2005 r. o sprostowaniu oczywistej omyłki oraz cztery egzemplarze zamiennego projektu architektoniczno-budowlanego zawierające inwentaryzację architektoniczno-budowlaną oraz orzeczenie konstrukcyjne dotyczące prawidłowości wykonanego obiektu budowlanego. Jednocześnie ze względu na przedłożenie nowego zamiennego projektu architektoniczno-budowlanego inwestorzy zwrócili się o zmianę kwalifikacji prawnej inwestycji z art. 48 u.p.b. na art. 51 ust. 1 pkt 3 u.p.b. Postanowieniem z dnia 5 listopada 2014 r. (znak: [....] ), na podstawie art. 49 ust. 3 u.p.b., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. – Powiat Grodzki nałożył obowiązek usunięcia nieprawidłowości związanych z przedłożonym projektem budowlanym pn.: "Projekt zamienny – dokończenie budowy budynku [....] [....] zlokalizowanego na działce nr [....] obr. [....] jedn. ewid. [....] , ul. [....] ", poprzez uzupełnienie braków w ww. projekcie w zakresie określonym art. 49 ust. 1 u.p.b. Jednocześnie organ I instancji mając na uwadze pismo M.M. z dnia 26 października 2014 r. określił nowy termin usunięcia ww. wskazanych nieprawidłowości do dnia 31 stycznia 2015 r. Postanowieniem z dnia 4 stycznia 2016 r. (znak: [....] ), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. – Powiat Grodzki zmienił postanowienie własne z dnia 4 sierpnia 2014 r. (znak: [....] ) w przedmiocie przedłożenia przez Inwestorów dokumentów niezbędnych do legalizacji przedmiotowej inwestycji budowlanej zgodnie z art. 48 u.p.b., wyznaczając nowy termin przedłożenia powyższych dokumentów do dnia 31 marca 2016 r. Postanowieniem z dnia 1 kwietnia 2016 r. (znak: [....] ), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. – Powiat Grodzki sprostował z urzędu oczywistą omyłkę w postanowieniu własnym z dnia 4 stycznia 2016 r. (znak: [....] ), polegającą na wskazaniu błędnego adresu przedmiotu postępowania. Zażalenie na ww. postanowienie wnieśli M.M. i W.R. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. – Powiat Grodzki nie stwierdził podstaw do zastosowania art. 132 k.p.a. [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. po dokonaniu kontroli prawidłowości postępowania administracyjnego organu I instancji i wydanego postanowienia dokonał powtórnego rozpatrzenia sprawy w granicach zakreślonych przez postępowanie pierwszoinstancyjne i stwierdził, że organ ten uczynił zadość przepisom k.p.a. Organ odwoławczy wskazał, że przedmiotem postępowania jest zasadność dokonania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. – Powiat Grodzki sprostowania oczywistej omyłki w postanowieniu z dnia 4 stycznia 2016 r. (znak: [....] ) wydanym na podstawie art. 77 § 2 k.p.a. Organ II instancji, przytaczając treść art. 113 § 1 k.p.a. wskazał, że instytucja sprostowania ma zastosowanie jedynie do błędów o charakterze nieistotnym, polegających na prostowaniu błędów pisarskich i rachunkowych oraz innych oczywistych pomyłek. Jednocześnie organ odwoławczy powołując się na liczne orzecznictwo sądów administracyjnych podkreślił, że analiza zakresu sprostowania w zaskarżonym postanowieniu prowadziła do wniosku, że polegało ono na sprostowaniu błędu pisarskiego określającego błędnie miejsce położenia przedmiotu postępowania. [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. podał przy tym, że organ I instancji wskazał jako lokalizację przedmiotowego obiektu budowlanego [....] , a następnie wskazał jako lokalizację przedmiotowego obiektu budowlanego [....] . Tym samym w ocenie organu odwoławczego przedmiotowa omyłka stanowiła typowy błąd pisarski, a w związku z czym zasadne było sprostowanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. – Powiat Grodzki ww. postanowienia na podstawie art. 113 k.p.a. Ponadto organ odwoławczy odnosząc się do uwag zawartych w zażaleniu wskazał, że zaistniała omyłka w oznaczeniu adresu inwestycji nie miała wpływu na treść postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. – Powiat Grodzki z dnia 4 stycznia 2016 r. (znak: [....] ), którym zmienił on postanowienie własne z dnia 4 sierpnia 2014 r. (znak: [....] ) w przedmiocie przedłożenia przez Inwestorów dokumentów niezbędnych do legalizacji przedmiotowej inwestycji budowlanej zgodnie z art. 48 u.p.b., wyznaczając nowy termin przedłożenia powyższych dokumentów do dnia 31 marca 2016 r., bowiem zobowiązani otrzymali ww. postanowienie w dniu 13 stycznia 2016 r., a zatem obowiązek był wymagalny i wykonalny z uwagi na fakt, iż poprawnie została oznaczona działka inwestycji oraz ul. [....] w K. Skargę na ww. postanowienie wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, skarżący – M.M. i W.R. , domagając się uchylenia w całości zaskarżonego postanowienia [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. oraz poprzedzającego je postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. – Powiat Grodzki, a nadto zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucili naruszenie przepisów postępowania, które miało mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 113 § 1 k.p.a. przez jego błędne zastosowanie, tj. sprostowanie z urzędu treści rozstrzygnięcia w taki sposób, iż sprostowanie to ma merytoryczny wpływ na zakres podstawowych obowiązków stron oraz powoduje, że zachodzą poważne wątpliwości co do tożsamości rozpoznawanej sprawy oraz jej wszechstronnego zbadania, a co za tym idzie zakres nieprawidłowości nie ma charakteru oczywistej omyłki pisarskiej, do której zastosowanie ma art. 113 § 1 k.p.a., lecz jest poważnym błędem merytorycznym, który powinien prowadzić do uchylenia postanowień, które są nimi obarczone i ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy; 2) art. 7 i 8 k.p.a. przez wydanie postanowienia, którego analiza prowadzi do stwierdzenia, że w zasadzie dotyczy ono innej sprawy niż podlegająca rozpoznaniu, gdyż organ posługuje się w treści rozstrzygnięcia innym oznaczeniem nieruchomości, co świadczy o tym, iż wbrew podstawowym zasadom postępowania administracyjnego organ nie podjął wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, a prowadzone postępowanie narusza zaufanie obywateli do organów władzy publicznej. W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli, że w ich ocenie popełniony przez organ l instancji błąd ma wpływ na merytoryczne rozpoznanie sprawy, bowiem postanowienia obarczone wadami nakładały na strony obowiązek, a wskazany błąd dotyczył w sposób merytoryczny tego obowiązku i ma wpływ na jego zakres. Skarżący podkreślili przy tym, że sprostowanie nastąpiło już po upływie wyznaczonego dla stron terminu na wywiązanie się z tego obowiązku. Ponadto zdaniem skarżących zakres i charakter popełnionego uchybienia nie może być konwalidowany w drodze zastosowania instytucji sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej, lecz wymaga wyeliminowania z obrotu prawnego orzeczenia, które zostało tym błędem obarczone. W odpowiedzi na skargę [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 z późn. zm.) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego wyżej przepisu Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt administracyjny z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jego wydania. Stosownie zaś do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm. – dalej jako: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a. (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny czy organ administracji publicznej prawidłowo zastosował art. 113 § 1 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem, organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Stosownie zaś do treści art. 126 in principio k.p.a., do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy art. 105, art. 107 § 2-5 oraz art. 109-113 k.p.a., co oznacza, że również tego rodzaju akty administracyjne mogą podlegać rektyfikacji w drodze postanowienia. W doktrynie i orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że uregulowana w art. 113 § 1 k.p.a. instytucja sprostowania służy do usuwania nieistotnych wadliwości decyzji (postanowienia) w celu przywrócenia rzeczywistej woli organu, zaś jej przedmiotem mogą być wyłącznie błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki. Podkreśla się przy tym, że istotną cechą błędu stanowiącą normę dopuszczalności sprostowania jest właśnie jego oczywistość, która może wynikać bądź z natury samego błędu, bądź też z porównania rozstrzygnięcia z uzasadnieniem, treścią wniosku, czy też innymi okolicznościami wynikającymi z akt sprawy. Tym samym na podstawie art. 113 § 1 k.p.a. można sprostować zawartą w decyzji (postanowieniu) oczywistą omyłkę także wówczas, gdy określona niezgodność pomiędzy rzeczywistą wolą organu a jej wyrażeniem na piśmie, ujawnia się w wyniku skonfrontowania treści decyzji (postanowienia) z materiałem dowodowym, który zgromadzono przed wydaniem tego rozstrzygnięcia. Sprostowanie nie może jednak prowadzić do merytorycznej zmiany decyzji (postanowienia) lub ponownego rozstrzygnięcia sprawy w sposób odmienny od pierwotnego. W świetle powyższego przyjmuje się, że pod pojęciem oczywistej omyłki pisarskiej należy rozumieć widoczne, niezgodne z zamierzonym, niewłaściwe użycie wyrazu, widocznie mylną pisownię, czy też opuszczenie, względnie dodanie jakiegoś wyrazu (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 323/10, LEX nr 595344 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 października 2014 r., sygn. akt II OSK 777/13, LEX nr 1588216). Nie bez znaczenia dla zakwalifikowania danej nieistotnej wadliwości jako oczywistej omyłki będzie miał również rodzaj decyzji administracyjnej (postanowienia) mającej podlegać sprostowaniu. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, w ocenie Sądu nie ulega wątpliwości, że organ prawidłowo uznał, iż błędne wskazanie w wierszu 22 postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. – Powiat Grodzki z dnia 4 stycznia 2016 r. (znak: [....] ), numeru budynku (adresu przedmiotu postępowania), stanowiło oczywistą omyłkę pisarską. Oczywistość owej omyłki wynika bowiem jednoznacznie z porównania ww. rozstrzygnięcia z treścią wniosku skarżących o przedłużenie terminu do złożenia dokumentów z dnia 30 stycznia 2015 r. (data wpływu na dziennik podawczy organu), w następstwie którego zostało wydane prostowane postanowienie. We wniosku tym skarżący wskazali wyraźnie, że postanowieniami ww. organu z dnia 4 sierpnia 2014 r. oraz z dnia 5 listopada 2014 r. zostali zobowiązani do dostarczenia zaświadczenia Prezydenta Miasta K. o zgodności inwestycji "przy ul. [....] (nie zaś "przy ul. [....] ), zlokalizowanej na dz. nr [....] , obr. [....] , z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz do sporządzenia na jego podstawie projektu zamiennego. Ponadto oczywisty charakter przedmiotowej omyłki wynika z innych dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, jak również z porównania samej treści prostowanego postanowienia. Już bowiem w komparycji postanowienia z dnia 4 stycznia 2016 r. organ wskazał, że jest ono wydane na skutek rozpoznania wniosku skarżących z dnia 30 stycznia 2015 r., w którym – jak zostało to wyżej podane – sami zainteresowani wskazali jako przedmiot postępowania inwestycję zlokalizowaną na dz. nr [....] , obr. [....] "przy ul. [....] " (nie zaś "przy ul. [....] "), co znalazło także wyraz w początkowej części sentencji prostowanego postanowienia (wiersz 18 postanowienia), gdzie organ prawidłowo wskazał adres przedmiotowej inwestycji. W kontekście podnoszonego przez skarżących zarzutu błędnego zastosowania art. 113 § 1 k.p.a. wskazać należy, że dokonane przez organ sprostowanie w żadnym wypadku nie skutkowało zmianą merytoryczną rozstrzygnięcia, a stanowiło jedynie poprawienie numeru budynku, który to przedmiot postępowania jest znany inwestorom i nie budził wątpliwości w toku prowadzonego postępowania administracyjnego. Ponadto adres ten był prawidłowo określony, zarówno w postanowieniu z dnia 4 sierpnia 2014 r. (znak: [....] ), jak również w postanowieniu z dnia 5 listopada 2014 r. (znak: [....] ), pierwotnie nakładających na inwestorów obowiązek przedłożenia określonych dokumentów, które nie były w tym zakresie kwestionowane przez skarżących w toku sprawy. Dlatego też w ocenie Sądu dokonane sprostowanie zostało trafnie zakwalifikowane jako oczywista omyłka w rozumieniu art. 113 § 1 k.p.a., a w związku z tym zarzut naruszenia tego przepisu jest nieusprawiedliwiony. Jako chybiony należało również uznać zarzut niepełnego ustalenia stanu faktycznego sprawy (art. 7 k.p.a.). Sąd nie stwierdził, bowiem jakie to okoliczności stanu faktycznego miałyby zostać pominięte w ustaleniach organu administracji publicznej. Także zarzut naruszenia art. 8 k.p.a. statuujący zasadę zaufania obywateli do organów administracyjnych nie został – zdaniem Sądu – naruszony w zakresie, w którym uzasadnione byłoby uchylenie wydanych w tej sprawie postanowień. Wprawdzie wystąpienie jakichkolwiek omyłek w treści rozstrzygnięcia organu, w tym jak miało to miejsce w rozpoznawanej sprawie, błędne określenie numeru budynku stanowiącego przedmiot postępowania, nie buduje, nie wzmacnia u obywateli (a zwłaszcza strony danego postępowania administracyjnego) poczucia zaufania do administracji, to jednak w tym konkretnym przypadku przedmiot postępowania administracyjnego był od samego początku dobrze znany skarżącym (inwestorom) i nie budził on w toku postępowania jakichkolwiek wątpliwości. Stąd też zaistniałe uchybienie miało jedynie charakter nieistotnej wadliwości, gdyż z całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz wydanych w sprawie rozstrzygnięć jednoznacznie wynika, że przedmiotem postępowania jest budynek znajdujący się pod adresem "ul. [....] w K. (nie zaś "[....] "), a zatem dokonane wraz z jego dostrzeżeniem sprostowanie w trybie art. 113 § 1 k.p.a. nie naruszyło zasady zaufania obywateli do organów administracji publicznej (art. 8 k.p.a.) w stopniu powodującym konieczność uchylenia zapadłych w sprawie postanowień. Tym bardziej, że jak zasadnie zauważył organ, oczywista omyłka nie dotyczyła decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty, a jedynie postanowienia zmieniającego wcześniejsze postanowienie dowodowe, wydanego zresztą w następstwie pozytywnego rozpatrzenia wniosku skarżących. Mając zatem na uwadze wskazane powyżej okoliczności Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.