II OSK 1201/17
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2018-04-06
Skład orzekający: Sędzia NSA Paweł Miładowski, Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak, Sędzia del. WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej powinien badać kompletność projektu budowlanego i ważność wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń według stanu na dzień wydania decyzji, czy też na dzień złożenia wniosku o pozwolenie na budowę?Ratio decidendi
Organ administracji architektoniczno-budowlanej jest zobowiązany badać kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń według stanu na dzień podejmowania decyzji, a nie według stanu na dzień złożenia wniosku. Strona ubiegająca się o pozwolenie na budowę musi zadbać o aktualność tych dokumentów do momentu wydania decyzji, ponieważ organ nie może opierać się na dokumentach, które utraciły ważność.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego. Po wielokrotnych odmowach i uchyleniach decyzji, Wojewoda Pomorski decyzją z kwietnia 2013 r. zatwierdził projekt i udzielił pozwolenia na budowę. Wspólnota Mieszkaniowa "S." zaskarżyła tę decyzję, zarzucając naruszenie przepisów prawa budowlanego i rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił decyzję Wojewody, uznając naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania, w szczególności w zakresie oceny odległości projektowanego budynku od granicy i aktualności uzgodnień. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną inwestora.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędziowie Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak (spr.) Sędzia del. WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka Protokolant starszy asystent sędziego Tomasz Szpojankowski po rozpoznaniu w dniu 6 kwietnia 2018 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej V. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 11 stycznia 2017 r. sygn. akt II SA/Gd 653/16 w sprawie ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej "S. " przy ul. W. [...], W. [...], W. [...] w G. na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z 11 stycznia 2017 r. w sprawie ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej S. przy ul. W. [...], W. [...], W. [...] w G. (dalej również jako "skarżąca") na decyzję Wojewody Pomorskiego z [...] kwietnia 2013 r., w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, uchylił zaskarżoną decyzję.
Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:
W dniu [...] grudnia 2007 r. V. J. złożyła wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. W. [...] w G., zrealizowanego częściowo na podstawie decyzji Prezydenta Miasta Gdyni z dnia [...] października 2006 r. o pozwoleniu na budowę, następnie uchylonej w wyniku wznowienia postępowania.
Prezydent Miasta Gdyni trzykrotnie odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę przedmiotowego budynku, jednak za każdym razem Wojewoda Pomorski uchylał te decyzje i przekazywał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Ponownie rozpatrując sprawę, Prezydent Miasta Gdyni postanowieniem z dnia [...] marca 2011 r. zobowiązał inwestora do uzupełnienia przedłożonego projektu budowlanego, a następnie decyzją z [...] kwietnia 2011 r. na podstawie art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (j. t. Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.; dalej "prawo budowlane") odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę wobec nieuzupełnienia przez inwestora w terminie wniosku.
Po rozpatrzeniu odwołania V. J., Wojewoda Pomorski decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z 10 stycznia 2012 r., II SA/Gd 785/11, uchylił tę decyzję, wskazując na możliwość samodzielnego zweryfikowania projektu budowlanego przez Wojewodę.
Po ponownym rozpatrzeniu odwołania, Wojewoda Pomorski decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2013 r. poz. 267; dalej: k.p.a.) oraz art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 prawa budowlanego, uchylił w całości zaskarżoną decyzję oraz zatwierdził projekt budowlany i udzielił wnioskowanego pozwolenia na budowę.
Skargę na powyższą decyzję złożyła Wspólnota Mieszkaniowa "S." przy ul. W. [...], W. [...] i W. [...] w G., zarzucając naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a, pkt 8 i pkt 9 w zw. z art. 7 ust. 1 i 2 pkt 1 prawa budowlanego oraz § 12, 13, 203, 204 i 291 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690; dalej "rozporządzenie w sprawie warunków technicznych"), art. 35 ust. 1 i 4 prawa budowlanego oraz naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, 8, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a.
Odpowiadając na skargę Wojewoda Pomorski i V. J. wnieśli o jej oddalenie.
Wyrokiem z dnia 3 września 2014 r., II SA/Gd 409/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia [...] kwietnia 2013 r., gdyż uznał, że została ona wydana z naruszeniem przepisów prawa.
Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej V. J., wyrokiem z dnia 18 października 2016 r., II OSK 5/15, uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając w części zasadność podstaw wniesionej kasacji.
Ponownie rozpatrując sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd uznał, że została ona wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. W cenie Sądu, organ odwoławczy dokonując oceny odległości projektowanego budynku od granicy nieprawidłowo uwzględnił aktualne w dacie orzekania brzmienie § 12 ust. 7 rozporządzenia w sprawie warunkach technicznych. W dacie składania wniosku o pozwolenie na budowę w niniejszej sprawie kwestię odległości od granicy z działką sąsiednią do podziemnej części budynku regulował bowiem § 12 ust. 6 ww. rozporządzenia stanowiący, że odległości, o których mowa w ust. 1-5, nie odnoszą się do podziemnych części budynku znajdujących się całkowicie poniżej poziomu terenu. Z uwagi na treść przepisu przejściowego organ odwoławczy, zdaniem Sądu, winien był zastosować § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, w brzmieniu obowiązującym na dzień złożenia wniosku o pozwolenie na budowę, tj. [...] grudnia 2007 r. Szczególnej analizie powinien przy tym poddać ust. 6 tego paragrafu, z którego wynika, że wymóg usytuowania budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych w stronę granicy z sąsiednią działkę budowlaną w odległości nie mniejszej niż 3 metry, wynikający z przepisu § 12 ust. 1 pkt 2 cyt. rozporządzenia, nie będzie miał zastosowania tylko w odniesieniu do podziemnej części budynku znajdującej się całkowicie poniżej poziomu terenu. Powołując się na wyrok NSA, Sąd I instancji wskazał, że organ winien był w tym zakresie uwzględnić, że poziom terenu został zdefiniowany w art. 3 pkt 15 cyt. rozporządzenia – w tymże brzmieniu, jako poziom projektowanego lub urządzonego terenu przed wejściem głównym do budynku niebędącego wejściem wyłącznie do pomieszczeń gospodarczych lub technicznych. Takich zaś ustaleń w wydanej decyzji zabrakło, jako że organ odwoławczy zastosował, zdaniem Sądu, nieprawidłowe przepisy. Z uwagi na zastosowanie niewłaściwych przepisów warunków technicznych doszło do naruszenia prawa materialnego, które spowodowało również naruszenie przepisów postępowania poprzez niewyjaśnianie istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności, co miało oczywisty wpływ na wynik sprawy.
Sąd podkreślił, że wniosek o wydanie pozwolenia na budowę powinien być kompletny, przy czym kompletność projektu budowlanego badana jest przez organ architektoniczno-budowlany na dzień wydania decyzji. Sąd stwierdził, że organ uznając, że w zakresie uzgodnień projektu budowlanego należy badać stan prawny na dzień złożenia wniosku, naruszył prawo materialne – art. 35 ust. 1 prawa budowlanego w zw. z art. 6 k.p.a. W konsekwencji doszło również do naruszenia przepisów postępowania poprzez niewyjaśnienie sprawy w tym zakresie mimo, że w toku postępowania zarzucono, że uzgodnienia załączone do projektu są nieaktualne. Organ II instancji błędnie wykładając art. 35 ust. 1 pkt 3 prawa budowlanego naruszył prawo materialne w sposób istotny, co miało wpływ na wynik sprawy. Skutkiem tego nie wyjaśnił stanu faktycznego sprawy w zakresie istotnym dla jej prawidłowego rozstrzygnięcia, tj. nie zbadał aktualności na dzień wydania decyzji uzyskanych przez inwestora uzgodnień i opinii. W zaskarżonej decyzji organ stwierdził, że były one aktualne w dacie złożenia wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę.
W ocenie Sądu I instancji powyższe uchybienia, wynikające z błędnej wykładni przepisów prawa materialnego dokonanej przez organ odwoławczy przy wydaniu zaskarżonej decyzji, skutkowały naruszeniem zasad postępowania administracyjnego określonych w przepisach art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.
Zdaniem Sądu, nie mogły zostać uwzględnione zarzuty dotyczące sposobu posadowienia projektowanego budynku na działce budowlanej czy też przyjętych w projekcie rozwiązań dotyczących odwodnienia terenu inwestycji. Organ nie miał kompetencji do badania i oceny przyjętych przez projektanta założeń i proponowanych rozwiązań projektowych. Odpowiedzialność za rozwiązania projektowe została bowiem nałożona na projektanta oraz - w razie takiego wymogu - na osoby sprawdzające projekt. Sąd wskazał, że organ nie jest uprawniony do prowadzenia ustaleń, czy przyjęte rozwiązania konstrukcyjne projektu architektoniczno-budowlanego są prawidłowe oraz czy przedkładane przez stronę postępowania opinie prywatne podważają zasadność takich rozwiązań.
Wskazane wyżej uchybienia uzasadniały, w ocenie Sądu I instancji, uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody Pomorskiego z dnia [...] kwietnia 2013 r.
Skargę kasacyjną od powyższego orzeczenia wniosła V. J., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, domagając się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości, rozpoznania skargi i jej oddalenia, względnie uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Gdańsku, a także zasądzenia kosztów postępowania. Wyrokowi temu zarzuciła naruszenie:
I. prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 35 ust. 1 pkt 3 prawa budowlanego w zw. z art. 6 k.p.a., poprzez uznanie, że kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, oraz dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 6 prawa budowlanego, podlega badaniu przez organ w dacie wydania decyzji w sprawie, a nie według stanu na dzień złożenia wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę;
II. przepisów postępowania, to jest:
a) art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej p.p.s.a.), polegające na uznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracji w Gdańsku, że to, iż organ dokonując oceny kwestii odległości projektowanego budynku od granicy zastosował § 12 ust. 7 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, w brzmieniu aktualnym w dacie orzekania, zamiast zastosować regulujący powyższą kwestię § 12 ust. 6 rozporządzenia w brzmieniu obowiązującym w dacie złożenia wniosku o pozwolenie na budowę, stanowiło naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, podczas gdy ocena badanej przez organ kwestii oraz konkluzja o prawidłowości rozwiązań projektowych inwestora byłaby taka sama, niezależnie od tego, przy uwzględnieniu których przepisów organ dokonał analizy powyższej kwestii;
b) art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a., polegające na tym, że Sąd I instancji w wyniku przeprowadzonej kontroli działalności administracji publicznej nie oddalił skargi Wspólnoty Mieszkaniowej S., w sytuacji, w której organ administracji wydając decyzję z dnia [...] kwietnia 2013 r. dokonał dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w sposób wyczerpujący zbadał wszystkie okoliczności faktyczne związane ze sprawą oraz zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy, co słusznie doprowadziło do uchylenia w całości decyzji Prezydenta Miasta Gdyni z dnia [...] kwietnia 2011 r. oraz zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia inwestorowi V. J. "V. " pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. W. [...] w G., co w konsekwencji winno doprowadzić Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku do oddalenia skargi Wspólnoty Mieszkaniowej S. z uwagi na spełnienie przez skarżącą wymagań, o których mowa w art. 35 ust. 1 oraz art. 32 ust. 4 prawa budowlanego, co zgodnie z art. 35 ust. 4 prawa budowlanego nie mogło prowadzić do odmowy wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Odpowiedź na skargę kasacyjną złożyła Wspólnota Mieszkaniowa S. przy ul. W. [...], W. [...], W. [...] w G., wnosząc o odrzucenie skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone każdorazowo wskazanymi w skardze kasacyjnej podstawami, którymi – zgodnie z art. 174 p.p.s.a. – może być: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie lub 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Ze względu na ograniczenia wynikające ze wskazanych regulacji prawnych, Naczelny Sąd Administracyjny nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich, ani w inny sposób korygować.
Rozpoznając w tak zakreślonych granicach skargę kasacyjną wniesioną w tej sprawie należy stwierdzić, iż nie została ona oparta na usprawiedliwionych podstawach.
Podkreślić trzeba, że istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy ma treść wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 października 2016 r., sygn. akt II OSK 5/15, stosownie do art. 153 p.p.s.a. wiążącego zarówno organy administracyjne, jak i sądy.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 3 prawa budowlanego w zw. z art. 6 k.p.a. poprzez uznanie, że kompletność projektu budowlanego i posiadanie opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o których mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, oraz dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 6 prawa budowlanego, podlega badaniu przez organ w dacie wydania decyzji w sprawie, a nie według stanu na dzień złożenia wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę – stwierdzić trzeba, że w odniesieniu do podobnego zarzutu podniesionego w skardze kasacyjnej rozpatrywanej w sprawie II OSK 5/15 Naczelny Sąd Administracyjny uznał go w wyroku z dnia 18 października 2016 r. za częściowo zasadny "przede wszystkim z tego powodu, że wytykając organowi odwoławczemu, to że nie dostrzegł braku ważności uzgodnień i warunków przyłączeń, Sąd nie wskazał, prócz uzgodnienia z Marynarką Wojenną, które z nich konkretnie utraciły ten przymiot. (...) Braki w tym zakresie poważnie ograniczają prowadzoną kontrolę kasacyjną wyroku, ponieważ nie można odnieść się do konkretnych elementów stanu faktycznego". Częściowa zasadność tego zarzutu wynikała zatem nie z przyjęcia przez NSA, że kompletność projektu budowlanego i posiadanie opinii, uzgodnień, pozwoleń, sprawdzeń itp. podlega badaniu przez organ według stanu na dzień złożenia wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, lecz ze stwierdzenia, że Sąd I instancji "nie wskazał, prócz uzgodnienia z Marynarką Wojenną, które z nich konkretnie utraciły ten przymiot".
Rozważając tę kwestię Wojewódzki Sąd Administracyjny w zaskarżonym kasacyjnie wyroku, powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyjne, wywiódł, że "organ odwoławczy uznając, że w zakresie uzgodnień projektu budowlanego należy badać stan prawny na dzień złożenia wniosku, naruszył prawo materialne – art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego w zw. z art. 6 Kpa. (...) Skutkiem tego w ogóle nie wyjaśnił stanu faktycznego sprawy w zakresie istotnym dla jej rozstrzygnięcia, tj. nie zbadał w żaden sposób aktualności na dzień wydania decyzji uzyskanych przez inwestora uzgodnień i opinii. W zaskarżonej decyzji organ stwierdził zaś, że były one aktualne w dacie złożenia wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę". Stanowisko to jest prawidłowe.
Wbrew wywodom skarżącej kasacyjnie, stosownie do art. 35 ust. 1 pkt 3 prawa budowlanego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, według stanu w dacie podejmowania decyzji, a nie według stanu na dzień złożenia wniosku. W interesie strony ubiegającej się o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego jest zatem, aby przedłożone uzgodnienia itp. były ważne nie tylko w chwili składania wniosku, ale by ważność tę posiadały również w chwili wydawania decyzji. Jeżeli zaś termin ważności tych dokumentów upłynął, strona winna postarać się o ich zaktualizowanie. Organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może bowiem wydawać decyzji opierając się na dokumentach, które utraciły ważność. Skarżąca kasacyjnie nie wykazała, aby ustalenie Sądu I instancji, że organ nie zbadał w żaden sposób aktualności na dzień wydania decyzji uzyskanych przez inwestora uzgodnień i opinii, było niezgodne z rzeczywistością, bądź też by doszło do ich zaktualizowania.
Powyższy zarzut nie znajduje więc usprawiedliwionych podstaw.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., polegającego na uznaniu, że organ – dokonując oceny kwestii odległości projektowanego budynku od granicy zastosował § 12 ust. 7 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w brzmieniu aktualnym w dacie orzekania, zamiast zastosować, regulujący powyższą kwestię § 12 ust. 6 tego rozporządzenia w brzmieniu obowiązującym w dacie złożenia wniosku – naruszył prawo materialne w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, podczas gdy ocena tej kwestii oraz konkluzja o prawidłowości rozwiązań projektowych inwestora byłaby taka sama niezależnie od tego, przy uwzględnieniu których przepisów organ dokonałby analizy tej kwestii, zauważyć wypada, że brzmienie § 12 ust. 7 w dacie orzekania oraz brzmienie § 12 ust. 6 w dacie złożenia wniosku, nie były tożsame, chociaż co do istoty norma obu tych uregulowań jest podobna. Różnice w ich treści faktycznie nie są jednak przyczyną uznania, że przy stosowaniu właściwych przepisów mogłoby zapaść odmienne rozstrzygnięcie. Przyczyną taką jest bowiem przyjęta uprzednio wykładnia unormowań zawartych w warunkach technicznych odwołująca się do uwzględnienia położenia działki sąsiedniej.
W kwestii § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 października 2016 r., II OSK 5/15, wskazał, że w sprawie należało stosować przepisy aktualne na dzień złożenia wniosku, a nie orzekania, co wynikało z przepisów przejściowych, zmieniających rozporządzenie w sprawie warunków technicznych. Naczelny Sąd Administracyjny przesądził przy tym, że pogląd Sądu I instancji wyrażony w wyroku z dnia 3 września 2014 r., II SA/Gd 409/13, że problem usytuowania budynku wobec granicy musi być rozstrzygnięty z uwzględnieniem położenia działki sąsiedniej jest błędny. NSA stwierdził, że ocena Sądu co do usytuowania ściany projektowej piwnic (garażu podziemnego) oraz usypania skarpy, nawiązująca do powyższego poglądu, również jako błędna winna być powtórzona. Dopiero prawidłowe ustalenia w tym zakresie pozwolą na ocenę, czy ściany piwnicy spełniają warunek z § 12 ust. 6 rozporządzenia.
W odniesieniu do tej kwestii Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku podał, że powyższych ustaleń organ odwoławczy nie poczynił, gdyż zastosował niewłaściwe przepisy warunków technicznych. Doszło więc do naruszenia prawa materialnego, które spowodowało również naruszenie przepisów postępowania poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności.
Mając na uwadze treść § 12 ust. 7 w dacie orzekania oraz brzmienie § 12 ust. 6 w dacie złożenia wniosku, a także przedstawione wyżej stanowisko NSA zawarte w wyroku z 18 października 2016 r., II OSK 5/15, stwierdzić trzeba, że decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia omawianej kwestii ma nie tyle treść § 12 ust. 7 w dacie orzekania i § 12 ust. 6 w dacie złożenia wniosku, co fakt, że uprzednio problem usytuowania budynku wobec granicy błędnie rozstrzygnięto uwzględniając położenie działki sąsiedniej. Ustalenia w tym zakresie były zatem wadliwe. W zaskarżonym wyroku Sąd I instancji słusznie zatem uznał, że w sprawie zabrakło prawidłowych ustaleń w omawianym zakresie. Podkreślić przy tym trzeba, że kompetencją sądu administracyjnego jest kontrola zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, a nie merytoryczne rozstrzyganie spraw administracyjnych w zastępstwie właściwego organu.
Omawiany zarzut nie mógł zatem zostać uwzględniony.
W świetle powyższego nie jest też zasadny zarzut naruszenia art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., mający polegać na tym, że skarga Wspólnoty Mieszkaniowej nie została oddalona w sytuacji gdy organ wydając zaskarżoną decyzję dokonał dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w sposób wyczerpujący zbadał wszystkie okoliczności faktyczne związane ze sprawą oraz zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy. Jak bowiem już wyżej wskazano, Wojewoda Pomorski wydając zaskarżoną decyzję nie zbadał aktualności na dzień wydania decyzji uzyskanych przez inwestora uzgodnień i opinii oraz nie wyjaśnił należycie wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności sprawy.
W tym stanie rzeczy stwierdzić trzeba, że wszystkie podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty nie znalazły w rozpatrywanej sprawie usprawiedliwionych podstaw.
Mając na względzie powyższe Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło