II SA/Wa 940/16
WyrokWSA w Warszawie2017-02-02
Skład orzekający: Andrzej Kołodziej, Iwona Maciejuk, Stanisław Marek Pietras
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może uzależnić udostępnienie informacji publicznej od uiszczenia opłaty, której wysokość nie została precyzyjnie wyliczona i uzasadniona, a jedynie szacunkowo określona?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może uzależnić udostępnienia informacji publicznej od uiszczenia opłaty, jeśli jej wysokość nie została precyzyjnie wyliczona i uzasadniona, a jedynie szacunkowo określona. Koszty udostępnienia informacji publicznej muszą być rzeczywiste, a nie hipotetyczne, i muszą być wykazane przez podmiot udostępniający. Brak takiego wykazania czyni żądanie opłaty bezskutecznym.Stan faktyczny
Skarżący zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o udostępnienie informacji publicznej w postaci kserokopii lub wglądu do rejestrów decyzji i postanowień. Organ ustalił koszt udostępnienia informacji na kwotę [...] zł, uzasadniając to koniecznością anonimizacji i kserowania dokumentów po godzinach pracy. Skarżący zakwestionował wysokość opłaty, wskazując na możliwość osobistego wglądu do dokumentów i brak szczegółowego wyliczenia kosztów. Organ podtrzymał swoje stanowisko, a następnie przesłał wnioskowaną informację. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżony akt i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Andrzej Kołodziej Sędzia WSA – Iwona Maciejuk Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras (spraw.) Protokolant referent-stażysta – Agnieszka Cudna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lutego 2017 r. sprawy ze skargi A.Z. na akt Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie opłaty za udzielenie informacji publicznej 1. uchyla zaskarżony akt, 2. zasądza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] na rzecz skarżącego A.Z. kwotę 712 złotych (słownie: siedemset dwanaście złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania
Skarżący A. Z. wnioskiem z dnia [...] lutego 2016 r., zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] W. z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w postaci kserokopii pełnej ewidencji lub wglądu do dokumentów (rejestr/ów) decyzji i postanowień (pozbawionych danych osobowych jeżeli takowe się znajdują z każdego oddziału za okres od dnia 1 kwietnia 2013 r. do dnia 30 czerwca 2013 r. wydanych przez (ewentualnie z upoważnienia) Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] W. w ramach posiadanych kompetencji.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] W. pismem z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...], w wyniku rozparzenia powyższego wniosku A. Z. o udzielenie informacji publicznej, ustalił koszt związany z udostępnieniem żądanej informacji publicznej na kwotę [...] zł i wezwał wnioskodawcę do jej wniesienia w terminie 7 dni. W uzasadnieniu organ podał, iż w dniu [...] lutego 2016 r. wpłynął opisany już wyżej wniosek skarżącego o udzielenie informacji publicznej i po zapoznaniu się z jego treścią organ doszedł do przekonania, że udostępnienie informacji publicznej w powyższym zakresie spowoduje poniesienie przez niego dodatkowych kosztów, bowiem żądane przez skarżącego rejestry zawierają dane wrażliwe. Wobec powyższego przed udostępnieniem kopii pełnej ewidencji decyzji i postanowień z każdego oddziału za wskazany okres, niezbędnym będzie wykonanie ich kserokopii, następnie dokonanie ich anonimizacji i ponowne skopiowanie zanonimizowanych rejestrów. Przy tak dużym zakresie żądanej informacji wykonanie tych czynności możliwe będzie jedynie w czasie niekolidującym z obowiązkami służbowymi po godzinach pracy i jako podstawę powyższego powołał przepis art.15 ust. 1 ustawy dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 2058). Ponadto zaznaczono, że o dokonaniu wpłaty należy powiadomić organ poprzez przekazanie potwierdzenia przelewu i wskazano, iż w przypadku braku uiszczenia ww. opłaty, będzie ona przedmiotem roszczenia wobec skarżącego.
Skarżący A. Z. pismem z dnia [...] marca 2016 r., wezwał organ do zaprzestania naruszenia prawa, kwestionując w całości wysokość żądanej opłaty z uwagi na fakt, że – jego zdaniem – wnioskowana informacja publiczna powinna zostać udostępniona bezpłatnie.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] W. pismem z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...], podtrzymał swoje stanowisko zawarte w piśmie z dnia [...] lutego 2016 r., a następnie za pismem z dnia [...] maja 2016 r. nr [...], przesłał w załączeniu wnioskowaną informację publiczną.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący A. Z. zarzucił zaskarżonemu aktowi naruszenie art. 7 ust. 2 w zw. z art. 15 ust. 1 oraz art. 12 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej wnosząc o jego uchylenie w całości i zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu – wskazując na opisany powyżej stan faktyczny – podał, że opisany powyżej akt organu, może być przedmiotem skargi i w dalszej części podał, że co do zasady dostęp do informacji publicznej, zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy, jest bezpłatny z wyjątkami określonymi w art. 15 ust. 1 tej ustawy. Zastrzeżonymi wyjątkami są dodatkowe koszty związane z udostępnieniem informacji publicznej. W przedmiotowej sprawie organ określając wysokość opłaty uzasadnił ją koniecznością sporządzenia odpowiedzi na wniosek po godzinach pracy pracowników, jednakże taka konieczność – zdaniem skarżącego – nie zachodziła, bowiem nie są one na tyle czasochłonne i nie wskazano, ile jest w jej posiadaniu wnioskowanych aktów, zaś we wniosku wskazał również, możliwą formą udostępnienia informacji jest jego osobisty do niej wgląd. Organ nie dokonał dokładnego wyliczenia z czego wskazane przez niego bardzo wysokie koszty będą wynikały. Wskazał jedynie, że udostępnienie informacji będzie wiązało się z wykonaniem kserokopii, anonimizacją oraz z ponownym ich skopiowaniem. Na tej podstawie określił, że wykonanie tych czynności będzie możliwe jedynie po godzinach pracy pracowników organu. Jednakże zakres ww. czynności nie uzasadnia stanowiska, że są one na tyle czasochłonne aby musiały być wykonywane po godzinach pracy. Strona przeciwna nie określiła nawet, ile jest w jej posiadaniu wnioskowanych aktów. Istotne jest również to, że we wniosku skarżący wskazał, iż możliwą formą udostępnienia informacji publicznej jest wgląd do dokumentów, co znacznie zmniejsza zakres koniecznych czynności. Zgodnie zaś z art. 12 ust. 2 ustawy, podmiot udostępniający informację publiczną jest obowiązany zapewnić możliwość kopiowania informacji publicznej albo jej wydruk lub przesłania informacji publicznej albo przeniesienia jej na odpowiedni, powszechnie stosowany nośnik informacji. W tym przypadku Powiatowy Inspektor stara się bezpodstawnie ograniczyć swoje obowiązki określone w powyższym przepisie poprzez nałożenie opłat za udostępnienie informacji publicznej w sytuacji, gdy owe udostępnienie dotyczy przygotowania kopii postanowień i decyzji oraz nie generuje żadnych kosztów po stronie podmiotu zobowiązanego. Dalej podkreślił, iż wskazana przez organ opłata w całości wynika z wliczenia do jej kosztów wynagrodzenia pracowników mających sporządzić odpowiedź, przy czym w żaden sposób nie zostało wyjaśnione, dlaczego akurat taka kwota jest konieczna do opłacenia ich pracy. Pogląd, że zaliczenie kosztów pracy pracownika sporządzającego po godzinach odpowiedź na wniosek, jest poglądem odosobnionym i nie mającym szerszego poparcia w orzecznictwie. Natomiast jako koszty dodatkowe określone w art. 15 ust. 1 ustawy można wymienić przykładowo koszty zakupu specjalnych nośników określonych we wniosku zwierających informacje publiczną np. płyty CD czy dyskietek, które w niniejszej sprawie nie są konieczne. W tym zaś przypadku zakres pracy koniecznej do wykonania nie jest na tyle szeroki aby uzasadnić fakt, że musi ona być wykonywania po godzinach pracy. Ponadto stanowisko organu nie zostało dostatecznie uzasadnione, zaś nałożenie opłaty na podstawie art. 15 ust.1 ustawy ma charakter uznaniowy i tylko odpowiednie szerokie uzasadnienie pozwała na ocenę jej zasadności.
W odpowiedzi na skargę Powiatowy Inspektor wniósł o jej oddalenie wskazując, że rejestry wskazane we wniosku skarżącego z [...] lutego 2016 r. są jedynie niewielką częścią żądań wnoszonych przez skarżącego do organu w trybie informacji publicznej i w latach 2014 – 2016 wpłynęło do organu 20 wniosków w zakresie udostępnienia rejestrów decyzji i postanowień. Niewątpliwie organy władzy publicznej są obowiązane do udostępniania informacji publicznych. Niemniej jednak, zgodnie z zapisami art. 83 ustawy Prawo budowlane, do kompetencji organów nadzoru budowlanego należy kontrola przestrzegania i stosowania przepisów prawa budowlanego. Zgodnie z wymienioną regulacją prawną, organy nadzoru budowlanego prowadzą postępowania w ramach nadzoru m. in. w takich kategoriach jak: stany techniczne, kontrole, legalizacje, samowole, samowolne zmiany sposobu użytkowania, katastrofy budowlane. Są również organem właściwym w zakresie zawiadamiania o zamierzonym terminie rozpoczęcia robót budowlanych, zawiadomienia o zakończeniu budowy, czy też rozpatrywania wniosków o pozwolenie na użytkowanie. Łącznie w latach 2011 – 2015 tj. w okresie będącym przedmiotem zainteresowania skarżącego, Powiatowy Inspektorat wydał ok. 18.500 decyzji i 12.300 postanowień. Ponadto, tylko w roku 2015 przeprowadzono ok. 7.200 kontroli, a ilość nowych spraw, które wpłynęły w 2015 r. liczy ok. 6.000 i ma tendencję wzrostową. Dodatkowo organy nadzoru budowlanego są zobowiązywane do przeprowadzenia działań zleconych przez organy nadrzędne. Tylko w roku 2015 Powiatowy Inspektorat przeprowadził 7 takich akcji. Dalej podkreślono, że zważywszy na szeroki zakres informacji żądanych przez skarżącego w odrębnych wnioskach, ich udostępnienie stanowi duże obciążenie organizacyjne i finansowe dla Inspektoratu. Każdorazowe udzielenie odpowiedzi na wnioski skarżącego wymaga zgromadzenia, zanonimizowania, sporządzenia wielu kserokopii żądanych dokumentów, a przy tym wymaga takich działań organizacyjnych i angażowania środków osobowych, które zakłócają normalny tok działania Inspektoratu oraz utrudniają wykonywanie przypisanych mu zadań. Mając zaś na uwadze wskazaną przez skarżącego inną formę udostępnienia żądanej informacji organ wyjaśnił, że jest ona bez znaczenia dla zakresu wykonywanych czynności mających na celu przygotowanie żądanej informacji do udostępnienia. Wobec powyższego zasadnym było ustalenie opłaty za udostępnienie A. Z. kolejnych kopii rejestrów. Pismem z dnia [...] lutego 2016 r. organ na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy, ustalił wysokość opłaty za dostęp do informacji publicznej na wskazana w nim kwotę i wezwał skarżącego, do jej wniesienia na rachunek Inspektoratu w określonym terminie pod rygorem wniesienia roszczenia wobec wnioskodawcy, zaś w pozostałej części powtórzył treść owego pisma.
Na rozprawie przed Sądem w dniu 2 lutego 2017 r. skarżący oświadczył, iż wraz z wezwaniem z dnia 29 lutego 2016 r. do zapłaty kwoty [...] zł tytułem przygotowania wnioskowanej informacji, nie otrzymał kosztorysu. Ponadto podał, że żądana kwota została znacznie zawyżona, ponieważ otrzymał on od organu 69 kart formatu A3 i 16 kart formatu A4, co łącznie wynosiło 85 kart, zamiast 250 wskazanych w kosztorysie. Ponadto tylko na kilku kartkach użyto flamastrów, zaś korektory nie były wcale używane
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, wojewódzki sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 10 ust. 1 ustawy dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 2058), informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub centralnym repozytorium, jest udostępniana na wniosek. Stosownie zaś do brzmienia art. 15 ust. 1 ustawy, jeżeli w wyniku udostępnienia informacji publicznej na wniosek, o którym mowa w art. 10 ust. 1 ustawy, podmiot obowiązany do udostępnienia ma ponieść dodatkowe koszty związane ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia lub koniecznością przekształcenia informacji w formę wskazaną we wniosku, to może pobrać od wnioskodawcy opłatę w wysokości odpowiadającej tym kosztom. Z kolei w myśl art. 15 ust. 2 ustawy, podmiot, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy., w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, powiadomi wnioskodawcę o wysokości opłaty. Udostępnienie informacji zgodnie z wnioskiem następuje po upływie 14 dni od dnia powiadomienia wnioskodawcy, chyba że wnioskodawca dokona w tym terminie zmiany wniosku w zakresie sposobu lub formy udostępnienia informacji albo wycofa wniosek. Zatem przepis art. 15 ust. 1 wprowadza wyjątek od zasady bezpłatnego dostępu do informacji publicznej wyrażonej w art. 7 ust. ustawy, bowiem nakłada na podmiot udostępniający informację publiczną obowiązek powiadomienia wnioskodawcy o wysokości opłaty w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Ma to na celu umożliwienie wnioskodawcy samodzielnego podjęcia decyzji o pokryciu kosztów udostępnianych informacji. Ze względu na wysokość opłaty może on zrezygnować ze wskazanego we wniosku sposobu lub formy udostępnienia informacji, poprzestając na sposobie, z którym nie wiążą się żadne opłaty lub opłata jest znacznie niższa. Takie rozwiązanie gwarantuje prawidłową realizację prawa do informacji publicznej, ponieważ pozwala na uniknięcie sytuacji, w której wysokość kosztów udostępnienia informacji stanowiłaby wyłączną i bezpośrednią przeszkodę w dostępie do określonych informacji publicznych. Ustawodawca pozostawił wnioskodawcy kolejne 14 dni (licząc od dnia doręczenia wnioskodawcy wyżej wymienionego zawiadomienia) na dokonanie zmiany wniosku w zakresie sposobu lub formy udostępnienia informacji lub też na wycofanie wniosku. Bezczynność wnioskodawcy w tym okresie będzie prowadzić do udostępnienia informacji w sposób i w formie wskazanych pierwotnie we wniosku i będzie wiązać się z koniecznością opłacenia przez wnioskodawcę kosztów określonych we wcześniejszym zawiadomieniu.
Ustalenie wysokości opłaty za dostęp do informacji publicznej następuje w drodze aktu stwierdzającej obowiązek poniesienia opłaty oraz ustalającej jej wysokość, która kreuje zobowiązanie o charakterze finansowym. Samo zawarcie w treści pisma informacji o wysokości opłaty za udostępnienie informacji publicznej wypełnia dyspozycję normy z art. 15 ust. 2 ustawy. Przyjęta nazwa rozstrzygnięcia nie ma jednak znaczenia, gdyż nie jest to decyzja czy postanowienie, lecz akt z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.). Zatem ustalenie wysokości opłaty za dostęp do informacji publicznej ma charakter publicznoprawny. Wpływa ona bowiem w sposób prawnie wiążący na sytuację określonego podmiotu prawa i dotyczy uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisu prawa. W sprawach dotyczących udostępnienia informacji publicznej przepisami prawa, z których mogą wypływać uprawnienia lub obowiązki, są przepisy ustawy z których wynika obowiązek udostępnienia informacji publicznej, skierowany do podmiotów wymienionych w art. 4 ust. 1 i 2. z kolei art. 2 ust. 1 ustawy daje każdemu uprawnienie żądania udostępnienia tej informacji. Wobec tego, stwierdzenie istnienia obowiązku udostępnienia informacji publicznej przesądza o tym, że ustalenie w formie materialnej (pisemnym zobowiązaniu) wysokości opłaty za dostęp do informacji publicznej, jest aktem z zakresu administracji publicznej, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Od takiego aktu nie przysługuje zażalenie, lecz wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Po dokonaniu takiego wezwania i bezskutecznym upływie terminu przewidzianego do zajęcia stanowiska przez organ administracji publicznej, bądź też po odmowie uwzględnienia wystosowanego wezwania, przysługuje skarga do właściwego sądu administracyjnego (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 października 2013 r. sygn. akt I OSK 2139/2013).
W rozpoznawanej sprawi powyższy warunek został dopełniony, co nie jest kwestionowane. Ponadto należy zaakcentować, że w przywołanym postanowieniu Naczelny Sąd Administracyjny wyraźnie stwierdził, że nie istnieje możliwość uzależnienia wszczęcia postępowania w sprawie udostępnienia informacji publicznej od uprzedniego wniesienia opłaty, o której mowa w art. 15 ustawy. Przepisy ustawy nie przewidują bowiem możliwości uzależnienia wszczęcia postępowania w sprawie udostępnienia informacji publicznej od uprzedniego wniesienia opłaty. Wszczęcie tego postępowania następuje na wniosek w momencie doręczenia podmiotowi zobowiązanego stosownego pisma (lub złożenia wniosku w formie ustnej). Ponadto art. 15 ust. 2 ustawy przewiduje realizację obowiązku udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem także w przypadku braku odpowiedzi ze strony wnioskodawcy na zawiadomienie podmiotu zobowiązanego o wysokości opłaty związanej z udostępnieniem żądanej informacji (czyli bez wniesienia opłaty). Oznacza to, że z powodu braku wniesienia opłaty podmiot zobowiązany nie będzie mógł ani odmówić udostępnienia informacji (wydać decyzji o odmowie udostępnienia informacji), ani też pozostawić sprawy (wniosku) bez rozpoznania (por. art. 14 ustawy). Co więcej, powstanie obowiązku uiszczenia opłaty w wysokości odpowiadającej kosztom związanym ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnia informacji i wezwanie strony do uiszczenia tej opłaty, powoduje jedynie przesunięcie terminu udostępnienia tej informacji w zakresie określonym w przepisie art. 15 ust 2 ustawy. Organ administracji publicznej nie może więc uzależnić udostępnienia informacji publicznej od uiszczenia opłaty. Rozwiązanie przyjęte w art. 15 ust 2 gwarantuje bowiem pewność działania podmiotu zobowiązanego, nie pozostawia go w niepewności co do konieczności i zakresu realizacji ciążącego na nim obowiązku udostępnienia informacji w sposób wskazany we wniosku, a także nie wyłącza możliwości zmiany lub wycofania wniosku przez zainteresowany podmiot.
Jak wynika z powyższych rozważań, zasadą jest bezpłatność informacji publicznej, od której to zasady ustawodawca przewidział wyjątki określone w art. 15 ust. 1 ustawy. Możliwość żądania opłaty za informację publiczną dotyczy tylko udzielenia takiej informacji na wniosek zainteresowanej osoby. Wysokość przedmiotowej opłaty odpowiadać ma kosztom związanym ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia lub koniecznością przekształcenia informacji w formę wskazaną we wniosku. Przekształcanie informacji przez przeniesienie na nośnik papierowy lub elektroniczny generuje dodatkowe koszty, dlatego udostępnianie jej w taki sposób może łączyć się z ponoszeniem opłat. Często również przekształcenie informacji wiąże się z pozbawieniem danych chronionych odrębną ustawą, co z kolei angażuje środki materialne i osobowe podmiotu zobowiązanego do realizowania zadań innych niż te, do których został powołany (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2014 r. sygn. akt I OSK 266/14). Ewentualne opłaty muszą mieć charakter zindywidualizowany i zależeć od konkretnie poniesionych kosztów (vide: M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznych w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, Toruń 2002, s. 65). Muszą to być bezwzględnie koszty rzeczywiste, a nie hipotetyczne, szacunkowe, dopiero przewidywane.
Tymczasem analiza akt sprawy nie wskazuje, aby koszty przygotowania żądanej przez skarżącego wnioskiem z dnia [...] lutego 2016 r. informacji, stanowiły koszty rzeczywiste jej przygotowania. Po pierwsze, do wezwania skierowanego do wnioskodawcy nie załączono kosztorysu przedstawiającego wyliczenie tych kosztów, co uniemożliwiło zainteresowanemu ustalenie rzeczywistej ilości przygotowywanej informacji i ewentualnej modyfikacji swego wniosku. Na marginesie zauważyć należy, że skarżący alternatywnie zażądał wnioskowanej informacji jedynie poprzez wgląd do niej.
Po wtóre, z kosztorysu nie wynika, dlaczego przewiduje się akurat zużycie 15 sztuk korektorów, skoro – jak podaje skarżący – w przesłanych mu dokumentach nie użyto ich wcale i to jeszcze dopisując "ok." (około). Ponadto w kosztorysie wskazano, że cena korektora i flamastra wynosi średnio 6,8 zł, a przecież oczywistym jest, że kwota ta musi być rzeczywista, a nie hipotetyczna. Nie podano również i w żaden sposób nie próbowano nawet uzasadnić, dlaczego wymagało to zaangażowania 16 osób w 4 Oddziałach Terenowych przez 6 godzin, 1 osoby w Oddziale Egzekucji przez 2 godziny i 1 osoba w Oddziale Kancelarii i Kontroli Wewnętrznej przez 0,5 godziny.
Z oświadczenia skarżącego złożonego na rozprawie – co podano już wyżej – zaś wynika, iż otrzymał on znacznie mniej arkuszy dokumentów, aniżeli wskazano w kosztorysie, a mianowicie 16 kart formatu A3 i 59 kart formatu A4. Zatem istnieje również sprzeczność pomiędzy szacowaną, a rzeczywistą ilością kart udostępnionych skarżącemu. To z kolei poddaje w wątpliwość potrzebę zaangażowania łącznie aż 18 pracowników w określonym wymiarze pracy.
Natomiast Sąd nie podziela zapatrywania skarżącego, iż organ nie może żądać zwrotu kosztów poniesionych na przygotowanie żądanej informacji na wniosek, jeżeli wiąże się to z kserowaniem znacznej ilości dokumentów wymagających dodatkowo przygotowania, poprzez niekiedy czasochłonny proces zabezpieczenia danych objętych ochrona prawną. Jednakże aby móc zasadnie żądać zwrotu tych kosztów, podmiot udostępniający żądaną informację musi dokładnie wykazać poniesiony koszt wiążący się ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia informacji lub wykazać koszty związane z koniecznością przekształcenia informacji w formę wskazaną we wniosku (vide: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 lutego 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 1266/14). W rozpoznawanej sprawie zatem ustalona opłata nie jest kwotą rzeczywistą, odnoszącą się do realizacji wniosku skarżącego, lecz w świetle oświadczenia wymienionego kwotą zawyżoną, nie mającą pokrycia w sporządzonej kalkulacji, by nie powiedzieć zaporową, z uwagi na liczne wnioski kierowanie przez skarżącego do Powiatowego Inspektora. Ustalenie opłaty za udzielenie informacji publicznej w taki sposób w żadnym wypadku nie może zostać uznane za koszty rzeczywiste, a przecież opłata ta ma być równa poniesionym kosztom. W żadnym przypadku ustalenie takich kosztów nie może prowadzić do uzyskania gratyfikacji przez podmiot zobowiązany do udzielenia informacji.
Reasumując, żądane w zaskarżonym akcie z dnia [...] lutego 2016 r. koszty udostępnienia informacji publicznej nie zostały wyliczone zgodnie z zasadami określonymi w art. 15 ust. 1 ustawy, a zatem nie mogą rodzić dla strony żądającej udostępnienia informacji skutków, jakie przewiduje ten przepis. Żądanie to było zatem czynnością bezskuteczną (analogicznie jak w cytowanym już wyżej wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 lutego 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 1266/14).
W tym stanie rzeczy, w sprawie kosztów na orzeczono podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 w z art. 209 i art. 206 cytowanej już wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zwrot kosztów obejmował wpis stosunkowy od skargi oraz koszty zastępstwa procesowego w kwocie 480 zł stanowiące minimalną stawkę w postępowaniu administracyjnym przyjętą na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r.. poz. 1804). Zauważyć jednak należy, iż na podstawie art. 206 ustawy, sąd administracyjny działa w sposób uznaniowy, dokonując na tle konkretnej sprawy oceny, czy występują w niej szczególnie uzasadnione względy pozwalające na odstąpienie od zasądzenia zwrotu kosztów w całości lub w części. Zasądzając od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów zastępstwa procesowego (wynagrodzenia radcy prawnego), Sąd wziął pod uwagę charakter sprawy i wkład pracy pełnomocnika skarżącego, który poza reprezentowaniem strony na rozprawie, nie przyczynił do się wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy. Pełnomocnik skarżącego został zgłoszony do udziału w postępowaniu w dniu rozprawy i nie przedstawił wywodu prawnego wykraczającego poza twierdzenia przedstawione w skardze. Wobec tego należało uznać, iż w sprawie zachodzi szczególny przypadek odstąpienia od przyznania kosztów w części i w miejsce wynagrodzenia ustalanego na zasadzie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) powołanego rozporządzenia (gdy przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna), Sąd przyznał kwotę 480 zł mając na uwadze podstawową stawkę wynagrodzenia przyznawaną na podstawie § 14 ust.1 pkt 1 lit. c) tego rozporządzenia. Natomiast co do pozostałej części rozstrzygnięcia, wzięto pod uwagę art. 146 § 1 zw. z art. 132 i w tej sytuacji należało orzec, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło