I OZ 828/17

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2017-05-10

Skład orzekający: Zbigniew Ślusarczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o uzupełnienie wyroku sądu administracyjnego o orzeczenie w przedmiocie kosztów postępowania może być skutecznie złożony, jeśli skarżący nie żądał zwrotu kosztów przed zamknięciem rozprawy, a skarga została oddalona?
Ratio decidendi
Wniosek o uzupełnienie wyroku sądu administracyjnego o orzeczenie w przedmiocie kosztów postępowania może być skuteczny tylko w przypadku, gdy skarżący zgłosił żądanie zwrotu kosztów bezpośrednio przed zamknięciem rozprawy poprzedzającej wydanie wyroku, a sąd pominął je w sentencji. W sytuacji, gdy skarga została oddalona, a skarżący nie zgłosił takiego żądania w terminie, sąd nie ma obowiązku orzekać o kosztach z urzędu, a wyrok nie może zostać uzupełniony w tym zakresie.
Stan faktyczny
Skarżący A. M. złożył wniosek o uzupełnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który oddalił jego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku celowego. Wniosek dotyczył zamieszczenia w wyroku orzeczenia o przyznaniu należnych kosztów postępowania. WSA odmówił uzupełnienia, wskazując, że skarga nie została uwzględniona, a żądanie zwrotu kosztów nie zostało zgłoszone przed zamknięciem rozprawy. NSA rozpatrywał zażalenie na postanowienie WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 24 lutego 2017 roku sygn. akt III SA/Gd 1041/16 odmawiające uzupełnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu administracyjnego w Gdańsku z dnia 2 lutego 2017 roku sygn. akt III SA/Gd 1041/16 w sprawie ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia [...] maja 2016 roku nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 24 lutego 2017 roku sygn. akt III SA/Gd 1041/16 na podstawie art. 157 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 roku, poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.) odmówił skarżącemu uzupełnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 2 lutego 2017 roku sygn. akt III SA/Gd 1041/16 oddalającego jego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia [...] maja 2016 roku nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego. W uzasadnieniu wskazano, że wniosek skarżącego o uzupełnienie wyroku poprzez zamieszczenie w nim orzeczenia o "przyznaniu należnych kosztów niezbędnych do dochodzenia praw" nie dotyczy żadnego z rozstrzygnięć, które powinny znaleźć się w sentencji wyroku wydanego w niniejszej sprawie. Sąd I instancji podkreślił, że tylko w razie uwzględnienia skargi i gdyby skarżący zgłosił żądanie zwrotu kosztów bezpośrednio przed zamknięciem rozprawy poprzedzającej wydanie wyroku, Sąd byłby zobligowany do uzupełnienia wyroku w związku ze złożonym wnioskiem, w przypadku pominięcia w wyroku orzeczenia w przedmiocie kosztów postępowania. Tymczasem w przedmiotowej sprawie skarga nie została uwzględniona. Zażalenie na to postanowienie wywiódł A. M., wnosząc o jego uchylenie i zarzucając mu naruszenie art. 151, 157 § 1, art. 208 oraz art. 211 p.p.s.a. oraz art. 2 Konstytucji RP. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 157 § 1 p.p.s.a., strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu - a gdy wyroku nie doręcza się stronie od dnia ogłoszenia - zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Strona może domagać się uzupełnienia wyroku w dwóch przypadkach: po pierwsze, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi i po drugie, jeżeli nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. W tym pierwszym przypadku, mimo że sąd nie jest związany granicami skargi, wyrok może zostać uzupełniony tylko o te akty lub czynności, które były objęte przedmiotem skargi. W drugim przypadku sytuacja jest nieco inna. Strona może żądać uzupełnienia wyroku o zamieszczenie dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy sąd powinien był zamieścić z urzędu, mimo że takie żądanie nie było objęte zakresem skargi. Przykładowo, strona może w przedstawionych okolicznościach żądać uzupełnienia wyroku o rozstrzygnięcie, oparte na przepisie art. 152 p.p.s.a., że zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane (por. np. B. Dauter [w:] B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2016, komentarz do art. 157, pkt 3). W niniejszej sprawie Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że wyrok z dnia 2 lutego 2017 roku jest kompletny - Sąd orzekł w nim o całości żądania skargi, w której A. M. zaskarżył w całości decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia [...] maja 2016 roku i wniósł o uchylenie tej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji - k. 2 akt sądowych. Niezasadne są zarzuty skarżącego dotyczące niezamieszczenia w wyroku orzeczenia odnoszącego się do zwrotu na jego rzecz kosztów postępowania. Podkreślić należy, że brak jest podstaw do skutecznego domagania się uzupełnienia wyroku o orzeczenie w przedmiocie kosztów, w przypadku, gdy wcześniej skarżący nie żądał ich zwrotu w terminie, o którym mowa w art. 210 § 1 p.p.s.a. Tymczasem w niniejszej sprawie wniosek o zwrot kosztów nie został przedstawiony Sądowi przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie wyroku. W takiej sytuacji Sąd nie miał możliwości orzeczenia o zwrocie kosztów. W konsekwencji wyrok nie mógł zostać uzupełniony o orzeczenie w przedmiocie kosztów, skoro Sąd nie miał obowiązku orzec o kosztach z urzędu, a strona nie złożyła stosownego wniosku w terminie. Niezależnie od tego warto zaznaczyć, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 p.p.s.a.). Podstawowy przepis rządzący zwrotem kosztów postępowania między stronami przed sądem pierwszej instancji, będący wyjątkiem od zasady przyjętej w art. 199 p.p.s.a., został zawarty w art. 200 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Przepis ten jest wyrazem tzw. zasady rezultatu, czyli odpowiedzialności finansowej za wynik postępowania. Tym samym, skoro wynik postępowania okazał się negatywny dla skarżącego, to nie przysługuje mu zwrot kosztów od organu. Jest on obowiązany samodzielnie ponieść koszty związane ze swoim udziałem w sprawie. Nie mógł również odnieść zamierzonego skutku zarzut żalącego dotyczący naruszenia art. 151 p.p.s.a. polegającego na niepodaniu w sentencji wyroku, czy Sąd oddalił skargę w całości czy w części. Zaznaczyć trzeba przede wszystkim, że we wniosku o uzupełnienie wyroku złożonym w dniu 16 lutego 2017 roku (data nadania), skarżący wskazał jednoznacznie, że żąda uzupełnienia przedmiotowego wyroku wyłącznie w zakresie orzeczenia o kosztach postępowania. W związku z tym Sąd I instancji prawidłowo zbadał kwestionowany wyrok jedynie w części objętej żądaniem uzupełnienia. (por. np. Uzupełnienie wyroku [w:] B. Adamiak. J. Borkowski, Metodyka pracy sędziego w sprawach administracyjnych, Warszawa 2012). Niezależnie od powyższego w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego sentencja wyroku w powiązaniu z jednoznacznym żądaniem podniesionym w skardze oraz z uzasadnieniem wyroku doręczonym skarżącemu w dniu 21 marca 2017 roku (k. 47), jest całkowicie zrozumiała co do zakresu oddalenia przedmiotowej skargi (por. np. wyrok NSA z dnia 24 listopada 2016 roku sygn. akt I OSK 1378/16). Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zarzuty podniesione przez żalącego są niezasadne, a zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Tym samym zażalenie podlega oddaleniu na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło