VII SA/Wa 364/16

WyrokWSA w Warszawie2017-02-07

Skład orzekający: Tomasz Stawecki, Włodzimierz Kowalczyk, Elżbieta Zielińska - Śpiewak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podmiot, który nie wykazał obiektywnego interesu prawnego wynikającego z przepisów prawa materialnego, może być uznany za stronę postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, a w konsekwencji czy może skutecznie żądać wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją?
Ratio decidendi
Podmiot, który nie wykazał obiektywnego interesu prawnego wynikającego z przepisów prawa materialnego, nie posiada przymiotu strony w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę. Brak takiego przymiotu uniemożliwia skuteczne żądanie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją, a organ administracji powinien wydać decyzję o odmowie uchylenia dotychczasowej decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji zatwierdzającej zamienny projekt budowlany. Skarżąca spółdzielnia domagała się wznowienia postępowania, twierdząc, że jako współużytkownik wieczysty sąsiedniej nieruchomości, nie brała udziału w postępowaniu bez swojej winy. Organy administracji uznały, że skarżącej nie przysługuje przymiot strony, ponieważ inwestycja nie oddziałuje na jej nieruchomość w rozumieniu przepisów prawa budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Stawecki, , Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Protokolant sekr. sąd. Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2017 r. sprawy ze skargi [...]" w [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. Wojewoda [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2013 r., poz. 267), zwanej dalej Kpa oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm.) po rozpoznaniu odwołania [...] od decyzji Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] września 2015 r., odmawiającej uchylenia ostatecznej decyzji Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r. wydanej na rzecz inwestora- [...] Sp. z o.o. zmieniającej ostateczną decyzję Nr [...] z dnia [...] listopada 2012 r. – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, iż decyzją Nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r. Prezydent [...] zatwierdził "zamienny projekt budowlany" wnoszący następujące zmiany do zatwierdzonego decyzją Nr [...] projektu budowlanego z lutego 2011 r.; - zabudowa tarasu na IV piętrze, - wykonanie dodatkowych balkonów na III piętrze. W dniu 13 lutego 2015 r. do Urzędu m[...] wpłynął wniosek [...] o "wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] listopada 2014 r., Nr [...] zmieniającą decyzję nr [...] z [...].11.2012 roku wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonywania w/w decyzji", na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 Kpa i art. 152 § 1 i 2 Kpa. Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] lutego 2015 r. Prezydent [...] wznowił postępowanie administracyjne. Jednocześnie pismem z dnia 23 lutego 2015 r. Prezydent [...] działając na podstawie art. 50 § 1 Kpa wezwał Wnioskodawcę "do wskazania konkretnego przepisu prawa materialnego, którego naruszenie powodowałoby ograniczenia w zagospodarowaniu działki będącej w użytkowaniu wieczystym [...] na skutek wydania ww. decyzji i zrealizowania inwestycji na działce nr ew. [...] z obrębu [...] . Odpowiedzi na ww. wezwanie, działając w imieniu [...] udzielił adwokat [...] pismem z dnia 6 marca 2015 r. Pismem z dnia 15 kwietnia 2015 r. Prezydent [...] wypełniając dyspozycję art. 10 § 1 Kpa zawiadomił strony postępowania o zebraniu materiału dowodowego w sprawie, pouczając jednocześnie o możliwości zapoznania się przez strony z materiałami dotyczącymi sprawy, oraz zgłaszania uwag. Decyzją Nr [...] z dnia [...] maja 2015 r., Prezydent [...] odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r. wydanej na rzecz inwestora - [...] Sp. z o.o. zmieniającej ostateczną decyzję Nr [...] z dnia [...] listopada 2012 r. Od ww. decyzji adwokat [...] działający w imieniu [...] wniósł odwołanie. Decyzją Nr [...] z dnia [...] lipca 2015 r. Wojewoda [...] uchylił ww. decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozparzenia organowi pierwszej instancji. Decyzją Nr [...] z dnia [...] września 2015 r. Prezydent [...] ponownie odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Prezydenta m[...] Nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r. wydanej na rzecz inwestora - [...] Sp. z o.o. zmieniającej ostateczną decyzję Nr [...] z dnia [...] listopada 2012 r. Od ww. decyzji w ustawowym terminie odwołanie złożył adwokat [...] działający w imieniu [...] ". Rozpatrując sprawę w postępowaniu odwoławczym Wojewoda [...] wskazał w pierwszej kolejności, że został zachowany termin, o którym mowa w art. 148 § 2 Kpa, do złożenia podania o wznowienie postępowania na podstawie art. 45 § 1 pkt 4 Kpa. Następnie podkreślił, że przesłanką, na którą we wniosku o wznowienie postępowania powoływała się Wnioskodawczym jest brak udziału strony w postępowaniu bez jej winy. Przesłanka ta dotyczy przede wszystkim nieprawidłowego ustalenia kręgu stron postępowania, co prowadzi do przeprowadzenia postępowania bez udziału strony postępowania. Dalej organ odwoławczy wskazał, że w przedmiotowym postępowaniu w pierwszej kolejności należało ustalić, czy Wnioskodawczym, tj. [...] posiada przymiot strony postępowania zakończonego decyzją Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r. zatwierdzającą "zamienny projekt budowlany" wnoszący następujące zmiany do zatwierdzonego decyzją Nr [...] projektu budowlanego z lutego 2011 r.; - zabudowa tarasu na IV piętrze, - wykonanie dodatkowych balkonów na III piętrze. Organ wskazał również, że ustalenie kręgu stron postępowania powinno nastąpić na podstawie art. 28 Kpa w zw. z art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Stosownie do art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Przez obszar oddziaływania obiektu budowlanego należy rozumieć, zgodnie z brzmieniem art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. W każdym przypadku obszar oddziaływania obiektu musi być określony w oparciu o powszechnie obowiązujące przepisy prawa. Samo subiektywne odczucie określonego podmiotu, że inwestycja oddziałuje na jego nieruchomość nie jest wystarczające do uznania, że nieruchomość ta jest usytuowana w obszarze oddziaływania danego przedsięwzięcia. Wskazać także należy, iż o przymiocie strony nie będzie też decydował sam fakt, iż nieruchomość osoby twierdzącej iż jest stroną postępowania, znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie nieruchomości, na której ma powstać inwestycja gdyż o przymiocie strony decyduje zakres obszaru oddziaływania a nie samo sąsiedztwo. Organ II instancji podkreślił również, że to na podmiocie żądającym podjęcia postępowania wznowieniowego spoczywa ciężar wykazania, że ma on legitymację materialno-prawną w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, zaś organ właściwy w sprawie jest zobowiązany do podjęcia odpowiednich czynności kontrolnych. W niniejszej sprawie z wniosku o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r. wynika, iż [...] jest współużytkownikiem wieczystym nieruchomości sąsiadujących z nieruchomością na działce ew. nr [...] w obrębie [...] przy ul. [...] w [...] . W ww. wniosku wskazano także, iż "balkony są niewątpliwie częściami nieruchomości budowlanych obiektywnie generującymi największy poziom emisji pośrednich i bezpośrednich, które zakłócają możliwość korzystania z nieruchomości sąsiednich, zaś mając na uwadze uwarunkowanie terenu oraz odległości budynku przy ul. [...] od granicy nieruchomości, występowanie w/w zakłóceń jest niewątpliwe." W piśmie z dnia 6 marca 2015 r. adwokat [...] wskazał, iż do uznania konkretnego podmiotu za stronę postępowania wystarczające jest ustalenie, iż istnieją przepisy, które wprowadzają ograniczenia dla Inwestora, do których musi się on zastosować, aby nie naruszać praw innego podmiotu. W powyższym piśmie pełnomocnik [...]" nie wskazał jednak ani na naruszenie konkretnych przepisów ani na istnienie przepisu, które wprowadzają ograniczenia, o których mowa w ww. piśmie. Wskazuje się jedynie, jako przykład ograniczeń § 12 i 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( Dz. U nr 75, poz. 690 ze zm.). Nie wskazuje jednak, z czego wywodzi, iż zmiana w projekcie (niepowodująca zmiany odległości budynku od działki sąsiedniej ani jego wysokości) może wpłynąć na naruszenie ww. przepisów. Nie wskazano także, jakie konkretnie, immisje pośrednie i bezpośrednie zakłócające możliwość korzystania z nieruchomości sąsiednich w ocenie wnioskodawcy będą generowały projektowane balkony. Dalej organ II instancji zauważył, że przedmiotowa inwestycja została zaplanowana na terenie działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...], przy ul. [...] w dzielnicy [...]. Zgodnie z projektem budowlanym zamiennym z października 2014 r. "zmiany wprowadzone w ramach projektu zamiennego nie zmieniają sposobu oddziaływania na zabudowę sąsiednią. Roboty należy realizować zgodnie z wytycznymi zamieszczonymi w projekcie pierwotnym. Przy takich założeniach należy przyjmować, że prowadzone roboty nie będą wywierały istotnego wpływu na istniejącą zabudowę sąsiednią, w szczególności spełnione są wymagania stawiane w § 204,5 [2.10.2]." W przedmiotowym projekcie budowlanym zamiennym stwierdzono także, iż projekt zagospodarowania terenu nie ulega zmianom w stosunku do zatwierdzonego projektu budowlanego. Wojewoda [...] wskazał, że dokonując szczegółowej analizy akt przedmiotowej sprawy tj. zamierzonych prac budowlanych objętych projektem zamiennym należy uznać, iż obszar oddziaływania przedmiotowej inwestycji w zakresie objętym projektem zamiennym mieści się w granicach działki inwestycyjnej. Większość prac przewidzianych w przedmiotowym projekcie zostanie dokonane wewnątrz budynku (np. nowy układ ścian wewnętrznych). Zmiany wprowadzone na zewnątrz budynku będą polegały na połączeniu balkonu w osi A (elewacja zachodnia) z balkonem w osi 1 (elewacja południowa) połączenie tarasu z balkonem na elewacji zachodniej. Ponadto zostaną wprowadzone dodatkowe drzwi balkonowe oraz zostanie wprowadzone przeszklenie istniejącej konstrukcji zewnętrznej oraz zaprojektowanie świetlika nad tarasem. Taki charakter prac nie daje podstaw do stwierdzenia, iż będą one miały wpływ na działki sąsiednie czy też na możliwość ich zagospodarowania. Przede wszystkim należy zwrócić uwagę, iż charakter przedmiotowych prac nie zmienia odległości przedmiotowego budynku od granic działek sąsiednich (co mogłoby powodować naruszenia w zakresie § 12 ww. rozporządzenia), ani nie zmienia wysokości budynku (co mogłoby mieć wpływ na zacienianie sąsiednich budynków). Wskazano także, iż odległość przedmiotowego budynku od najbliższego budynku już istniejącego wynosi (zgodnie z projektem podstawowym) 16, 60 m. Ponadto odległość projektowanego budynku od granic działki od strony zachodniej wynosi 8,19 m zaś od strony południowej 4,20 m. Zmiany wprowadzone ww. projektem zamiennym nie będą wpływały na ww. odległości, co oznacza, iż pozostają one zgodne z przepisami prawa. Przypomnieć należy, że projekt zagospodarowania terenu został już zatwierdzony decyzją Nr [...] z dnia [...] listopada 2012 r. i pozostaje bez zmian. Wojewoda [...] mając na uwadze zakres zmian w projekcie budowlanym jakiego dotyczy projekt zamienny zatwierdzony zaskarżoną decyzją oraz odległość projektowanego budynku w części w której zostały wprowadzone zmiany od działki, której współużytkownikiem wieczystym jest skarżąca spółdzielnia (projektowana zmiana dotyczy części zachodniej i południowej budynku od strony zachodniej odległość między projektowanym budynkiem a działką o nr ew. [...] wynosi 8, 19 m a odległość miedzy najbliższym budynkiem istniejącym i projektowanym wynosi 16,6 m) stwierdził, iż zakres oddziaływania przedmiotowej inwestycji (w zakresie zatwierdzonej przedmiotową decyzją zmiany) mieści się w obszarze działki inwestycyjnej. Wskazać także należy, że charakter i przeznaczenie Inwestycji nie będzie powodowała niekorzystnych immisji na działkę wnioskodawczym. Podsumowując przedmiotowa zmiana dokonana w projekcie budowlanym nie narusza praw Wnioskodawczym a oddziaływanie inwestycji nie ogranicza zabudowy jej działki. Wskazano również, iż takie okoliczności jak np. zwiększenie nasilenie hałasu oraz pogorszenia widoku z okien budynku nie wpływają na ustalenie obszaru oddziaływania planowanej inwestycji. W postępowaniu w sprawie o udzielenie pozwolenia na budowę, obowiązkiem organów administracji jest zbadanie, czy w wyniku realizacji inwestycji dojść może, do naruszenia interesów osób trzecich, ale wyłącznie w zakresie ewentualnego naruszenia norm Prawa budowlanego i warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Nie chodzi, bowiem o wszelkie utrudnienia, jakie może przynieść planowane przedsięwzięcie, a jedynie o takie, które dotyczyć mogą naruszeń interesów prawnych, a nie interesów faktycznych, innych osób. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 25 § 1 i 2 Kpa poprzez wydanie decyzji przez organ administracji w sprawie, w której stroną postępowania jest spółka prawa handlowego [...] Sp. z o.o. tj. osoba prawna, której wyłącznym właścicielem pozostaje [...] wskazano, że art. 25 Kpa wymusza wyłączenie organu jedynie w dwóch przypadkach, tj. wówczas, gdy sprawa dotycz interesów majątkowych, po pierwsze, kierownika organu lub osób pozostających z nim w określonych stosunkach prawno-rodzinnych oraz, po drugie, osoby zajmującej stanowisko kierownicze w organie bezpośrednio wyższego stopnia lub osób pozostających z taką osobą w określonych stosunkach prawno-rodzinnych. Z kolei art. 24 § 1 Kpa określa te przypadki, w których zachodzi konieczność wyłączenia nie organu, lecz jedynie pracownika organu. Tym samym wyłączenie organu na podstawie przepisów o wyłączeniu pracownika organu (per analogiam) nie ma uzasadnionych podstaw prawnych. Wskazano, że w dniu 27 maja 1990 r. do Kpa został wprowadzony art. 27a, który wprost przewidywał m.in., że organy gminy podlegają wyłączeniu od załatwienia spraw, w których stroną jest gmina. Przepis ten utracił moc obowiązującą w dniu 6 grudnia 1994 r., w rezultacie czego aktualnie ustawodawca nie przewiduje już konieczności wyłączenia organu gminy (czy innej jednostki samorządu terytorialnego) w sprawach, w których stroną jest gmina (inna jednostka samorządu terytorialnego). W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 151 § 1 pkt 2 Kpa w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 poprzez wydanie decyzji o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r. wskazano, iż Wojewoda [...] podziela stanowisko organu pierwszej instancji w kwestii niezaistnienia przesłanki do uchylenia ww. decyzji z uwagi na fakt, iż w ocenie organu odwoławczego [...]" nie przysługiwał przymiot strony w postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją. W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 7, 8 i art. 77 § 1 Kpa wskazano, iż [...] nie określiła, jakiego materiału dowodowego organ pierwszej instancji nie wziął pod uwagę. Podkreślono przy tym, iż organ pierwszej instancji ustalił obszar oddziaływania inwestycji a tym samym krąg stron postępowania na podstawie analizy akt przedmiotowej sprawy. W decyzji odmawiającej uchylenia przedmiotowej decyzji organ wskazał, iż w jego ocenie [...]" nie przysługiwał przymiot strony postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją. Wobec powyższego wezwano Wnioskodawcę do wykazania konkretnego przepisu prawa materialnego, którego naruszenie powodowałoby ograniczenie w zagospodarowaniu jego działki. Odwołujący się kwestionuje stwierdzenie organu, iż Wnioskodawca nie wskazał żadnego przepisu prawa i podnosi, iż organ pominął stanowisko strony zawarte w piśmie z dnia 6 marca 2015 r. W odniesieniu do tej okoliczności organ odwoławczy wskazał, że pismo z dnia 6 marca 2015 r. stanowi w rzeczywistości polemikę na temat treści wezwania. Skarżący kwestionuje zasadności wezwania do "wskazania konkretnego przepisu prawa materialnego, którego naruszenie powodowałoby ograniczenie w zagospodarowaniu", podczas gdy "do uznania konkretnego podmiotu za stronę postępowania wystarczające jest ustalenie, iż istnieją przepisy, które wprowadzają ograniczenia dla Inwestora, do których musi się on zastosować, aby nie naruszać praw innego podmiotu. Podkreślono, iż organ wezwał Wnioskodawcę do wskazania przepisu, którego naruszenie powodowałoby ograniczenie w zagospodarowaniu a nie do wykazania, że do takiego naruszenia doszło, czyli de facto do wykazania, że taki przepis istnieje. Podsumowując w ocenie organu odwoławczego organ pierwszej instancji nie dopuścił się naruszenie przepisów postępowania w obrębie wskazywanych przez Spółdzielnię przepisów. Całkowicie bezzasadnym w ocenie organu odwoławczego jest także zarzut wydania decyzji przez pracownika organu, który uprzednio wydał w przedmiotowej sprawie postanowienie odmawiające wstrzymania wykonania decyzji objętej wnioskiem o wznowienie. Właściwym do wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji jest organ wyznaczony do przeprowadzenia postępowania w sprawie wznowienia, co do przyczyn oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy, chyba, że postanowienie to zostało wydane w stadium wstępnym. Postanowienie to w praktyce jest wydawane w toku postępowania wznowieniowego po dokonaniu wstępnej oceny czy zachodzą przesłanki wstrzymania wykonalności zaskarżonej decyzji. Nie ma podstaw prawnych ani faktycznych do uznania, iż pracownik, który wydał postanowienie w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonalności decyzji powinien być wyłączony od orzekania w sprawie zaistnienia czy też nie zaistnienia przesłanek do uchylenia zaskarżonej decyzji w postępowaniu wznowieniowym. Skargę na tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła [...]. Na podstawie art. 57 § 1 pkt. 3 ppsa zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 28 ust. 2 Ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane w zw. z art. 3 pkt 20 w/w Ustawy polegające na ich błędnej wykładni i uznaniu, iż obszar oddziaływania obiektu w rozumieniu w/w przepisów to obszar faktycznego oddziaływania konkretnej inwestycji, i to przy założeniu przestrzegania wszelkich norm wprowadzających ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu przez Inwestora, w sytuacji gdy obszar oddziaływania obiektu w rozumieniu w/w Ustawy winien być rozumiany jako obszar, w granicach którego obowiązują określone normy prawa materialnego wprowadzające ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu i to zarówno ograniczenia dla podmiotu ubiegającego się o pozwolenia na budowę, jak również dla nieruchomości sąsiednich, co skutkowało błędnym uznaniem, iż [...]" nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu administracyjnym zakończonym ostateczną decyzją Prezydenta [...] nr [...] z [...].11.2014 roku zmieniającą ostateczną decyzję Prezydenta [...] z [...].11.2012 roku nr [...] o pozwoleniu na budowę dla [...] sp. z o.o., co w rezultacie doprowadziło do błędnego zastosowania art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. tj. utrzymania w mocy błędnej decyzji Prezydenta [...] z dnia [...].09.2015 roku nr [...]. Mając na uwadze powyższy zarzut na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. oraz art. 135 p.p.s.a. wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody [...] nr [...] z [...].12.2015 roku w całości oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...].09.2015 roku. W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 - dalej "p.p.s.a.") polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie była decyzja Wojewody [...] o utrzymaniu w mocy decyzji Prezydenta [...] odmawiającej uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji zmieniającej decyzję zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę. W pierwszej kolejności wskazać należy, że w myśl utrwalonych w doktrynie i judykaturze poglądów wznowienie postępowania stanowi instytucję procesową mającą na celu stworzenie prawnej możliwości przeprowadzenia ponownego postępowania wyjaśniającego i ponownego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, w której została już wydana decyzja ostateczna. Jedną z przesłanek nakazujących organowi wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją jest w świetle przepisu art. 145 § 1 pkt 4 Kpa. Na tę właśnie przesłankę wznowienia postępowania wskazała skarżąca Spółdzielnia, podnosząc, że mając interes prawny w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. W związku z tym wskazać należy, że status strony we wznowionym postępowaniu w sprawach dotyczących pozwolenia budowlanego weryfikowany jest w świetle treści art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jedn.: Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.). Zgodnie z tym przepisem stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Przepis ten określa krąg podmiotów posiadających przymiot strony w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę (także w ramach ewentualnego wznowienia postępowania) oraz posługuje się dodatkowo pojęciem oddziaływania obiektu budowlanego. Przepis ten przewiduje szczególny reżim prawny w stosunku do ogólnych zasad prawa administracyjnego. Stanowi on szczegółowe unormowanie w odniesieniu do pojęcia strony postępowania, w rozumieniu art. 28 k.p.a. Podstawowym celem tego przepisu było usprawnienie i przyspieszenie procedur prowadzących do realizacji określonych przedsięwzięć budowlanych. Ustawowe pojęcie "obszaru oddziaływania obiektu budowlanego" ma na celu w miarę możliwości precyzyjne zdefiniowanie interesu prawnego osób trzecich w ramach tego postępowania. Stąd też w art. 3 ust. 20 ustawy Prawo budowlane wprowadzono definicję legalną tego pojęcia, zgodnie, z którą przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Jak zasadnie wskazał organ w każdym przypadku obszar oddziaływania obiektu musi być określony w oparciu o powszechnie obowiązujące przepisy prawa. Samo subiektywne odczucie określonego podmiotu, że inwestycja oddziałuje na jego nieruchomość nie jest wystarczające do uznania, że nieruchomość ta jest usytuowana w obszarze oddziaływania danego przedsięwzięcia. Interes prawny, będący konieczną przesłanką do uznania danego podmiotu za stronę postępowania musi istnieć obiektywnie, a nie odnosić się do subiektywnych odczuć. Ocena interesu prawnego nie może być dokonywana również w oparciu o indywidualną wrażliwość zainteresowanego (por. wyr. WSA w Warszawie z dnia 18 października 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 1496/07). Koniecznymi cechami interesu prawnego jest bowiem to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny i sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie, znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami stosowania przepisu prawa materialnego (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 15 grudnia 1998 r. sygn. akt II SA 1355/98: wyrok NSA w Warszawie z dnia 2.3 marca 1999 r., sygn. akt I SA 1189/98). Od tak rozumianego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, czyli sytuację, w której dany podmiot jest co prawda bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, jednakże nie może tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa mającego stanowić podstawę skierowanego żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 5 grudnia 2007 r., sygn. akt VII SA/Wa 1550/07). Tylko takie ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości, które są związane z konkretnym przepisem prawa wprowadzającym je, dają właścicielowi, zarządcy lub użytkownikowi wieczystemu nieruchomości prawo do uczestnictwa w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym pozwolenia na budowę (por. wyr, WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 7 maja 2008 r., sygn. akt 11 SA/Go 708/07). Sąd w niniejszym składzie podziela stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji, że nieruchomość skarżącej [...] nie znajduje się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji. Okolicznością bezsporną jest, że Skarżąca jest użytkownikiem wieczystym działki sąsiadującej z nieruchomością, na której planowana jest inwestycja. Jednakże powyższa okoliczność nie jest wyłączną przesłanką do przyznania Skarżącej statusu strony w postępowaniu o wydanie decyzji zmieniającej decyzję zatwierdzającą projekt budowlany oraz udzielającą pozwolenia na budowę, a także w postępowaniu dotyczącym wznowienia takiego postępowania. Decydującą kwestią w rozpatrywanej sprawie jest brak oddziaływania inwestycji na sąsiadujące z inwestycją działki Skarżącej. W pierwszej kolejności wskazać należy, że decyzja w zakresie prac na zewnątrz budynku, dotyczy zabudowy tarasu na IV piętrze i wykonaniu dodatkowych balkonów na III piętrze. W szczególności zmiany będą polegały na połączeniu balkonu w osi A (elewacja zachodnia) z balkonem w osi 1 (elewacja południowa) połączenie tarasu z balkonem na elewacji zachodniej. Ponadto zostaną wprowadzone dodatkowe drzwi balkonowe oraz zostanie wprowadzone przeszklenie istniejącej konstrukcji zewnętrznej oraz zaprojektowanie świetlika nad tarasem. Podkreślić w tym miejscu należy, że podstawą rozstrzygnięcia dotyczącego zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego był art. 36a Prawa budowlanego. Skoro ust. 3 art. 36a nakazuje w postępowaniu w sprawie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę stosować przepisy art. 32-35 jedynie odpowiednio do zakresu zmiany, to nie ma podstaw, by organy architektoniczno-budowlane, po złożeniu przez inwestora wniosku o zmianę uzyskanego pozwolenia na budowę, dokonały ponownego przeprowadzenia oceny całości zamierzenia inwestycyjnego. Przyjąć należy, że organy w niniejszej sprawie związane były wcześniejszą decyzją Prezydenta [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę, a nowe postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu zamiennego dotyczyć tylko mogło zmian wprowadzonych do tego projektu. Tylko w tym zakresie zatem organy architektoniczno-budowlane mogły kontrolować postępowanie zmierzające do wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu zamiennego. Odnosząc te uwagi do przedmiotowej sprawy wskazać należy, że charakter zmian wprowadzanych projektem budowlanym zamiennym nie daje podstaw do stwierdzenia, iż będą one miały wpływ na działki sąsiednie czy też na możliwość ich zagospodarowania. Przede wszystkim należy zwrócić uwagę, iż charakter przedmiotowych prac nie zmienia odległości budynku od granic działek sąsiednich, ani nie zmienia wysokości budynku. Podkreślić w tym miejscu należy, iż odległość przedmiotowego budynku od najbliższego budynku już istniejącego wynosi (zgodnie z projektem podstawowym) 16, 60 m zaś odległość projektowanego budynku od granic działki od strony zachodniej wynosi 8,19 m zaś od strony południowej 4,20 m. Zmiany wprowadzone ww. projektem zamiennym nie będą wpływały na ww. odległości. Przypomnieć także należy, że projekt zagospodarowania terenu zatwierdzony decyzją Nr [...] z dnia [...] listopada 2012 r. pozostaje bez zmian. Reasumując stwierdzić należy, że planowana inwestycja nie ogranicza sposobu zagospodarowania działki sąsiedniej. Podnoszona przez skarżących możliwość generowania uciążliwych zapachów oraz hałasu z inwestycji pozbawiona jest doniosłości prawnej przy ustalaniu obszaru oddziaływania obiektu w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Zdaniem Sądu obszar oddziaływania to teren, którego wytyczenie wymaga odniesienia się do bliżej nieokreślonej grupy przepisów odrębnych. Istotne jest, aby przepisy te wprowadzały ograniczenia w zagospodarowaniu terenu. Zdaniem Sądu Administracyjnego nie do zaakceptowania jest twierdzenie, że obszar oddziaływania budynku to teren, w którym da się odczuć skutki, uciążliwości spowodowane funkcjonowaniem jakiegoś obiektu. Takie rozumienie odwołuje się bowiem do oddziaływania faktycznego, którego nie można utożsamiać z oddziaływaniem polegającym na wprowadzaniu ograniczeń w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Takie ewentualne skutki funkcjonowania inwestycji na działce nr (...) jak kurz, hałas, czy emisja spalin spowodowana wzmożonym ruchem samochodowym nie decydują o statusie strony postępowania właścicieli działek na nie narażonych (por: wyrok WSA w Gliwicach z 7 października 2009 r., II SA/GI 430/09). Wobec powyższego stwierdzić należy, że w postępowaniu administracyjnym wykazano, iż obszar oddziaływania planowanej inwestycji objętej projektem budowlanym zamiennym zamyka się w granicach działki inwestora. Inwestycja nie narusza, więc przepisów techniczno-budowlanych, w tym § 12 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakimi powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.). Prócz tego inwestycja nie narusza przepisów ochrony środowiska zwłaszcza nie wpływa na pogorszenie stanu środowiska, czy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia. Nie zamyka również drogi publicznej właścicielom sąsiednich działek. Wobec powyższego prawidłowo ustalono, że inwestycja nie ogranicza właścicieli sąsiadujących nieruchomości w zagospodarowaniu ich działek. Nie narusza, więc interesu prawnego właścicieli sąsiadujących nieruchomości oraz uzasadnionych interesów osób trzecich (art. 5 prawa budowlanego). W tym miejscu wskazać należy, że w orzecznictwie prezentują się dwa odmienne stanowiska co do konsekwencji ustalenia we wznowionym postępowaniu, że podmiotowi, na którego wniosek wszczęto wznowione postępowanie nie przysługuje w ogóle przymiot strony. Część przedstawicieli doktryny i praktyki uważa, że brak interesu prawnego uzasadnia wydanie decyzji o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej z przyczyn formalnych, natomiast część stoi na stanowisku, że w takiej sytuacji organ powinien wydać decyzję o umorzeniu postępowania. (vide: wyrok NSA z dnia 7 września 1989 r. SA/Ka 441/89 z glosą krytyczną Barbary Adamiak, OSP 1991/2/33, wyrok NSA z dnia 12 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 43/12, z dnia z dnia 14 października 2010 r., sygn. akt I OSK 1731/09). Skład orzekający w niniejszej sprawie stoi na stanowisko, że przyjęcie przez organy stanowiska o konieczności wydania decyzji odmawiającej uchylenia dotychczasowej decyzji po wznowieniu postępowania nie uzasadnia wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Reasumując, Sąd stwierdził, że organ odwoławczy w sposób wyczerpujący wykazał i uzasadnił brak obiektywnych przesłanek do uznania Skarżącej [...] za stronę postępowania w sprawie zakończonej decyzją Nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r. Prezydenta [...] zatwierdzającej zamienny projekt budowlany. Mając to na uwadze za zasadną należało uznać decyzję odmawiającą uchylenia decyzji ostatecznej po wznowieniu postępowania z powodu braku interesu prawnego strony wnioskującej o wznowienie postępowania. Z tych powodów Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło