II SA/Lu 1058/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Dudek, Sędziowie Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski (sprawozdawca), Protokolant Starszy referent Marzena Okoń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 7 lutego 2017 r. sprawy ze skargi A. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego oddala skargę. Decyzją z dnia [...]. Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w H. odmówił przyznania A. T. świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko. W uzasadnieniu podano, że wnioskodawczyni nie spełnia kryterium dochodowego określonego w art. 5 ust.3 ustawy z dnia [...]. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci ( Dz. U Nr [...], poz. 195 ). Zgodnie z tym przepisem świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko osobom o których mowa w art. 4 ust.2, jeżeli dochód rodziny o przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty [...]złotych. W jej przypadku dochód wynosi [...] złotych. W odwołaniu od decyzji A. T. wskazała na błędne zaliczenie do dochodów za 2014r. kwoty otrzymanej z tytułu nagrody. Było to bowiem jednorazowe wynagrodzenie, nie otrzymała jej w następnych latach. Zdaniem odwołującej do dochodu należało zaliczyć kwoty z tytułu wynagrodzenia w kwocie [...]złotych, alimentów w wysokości [...] złotych i okazjonalnego najmu mieszkania – [...] złotych. Decyzją z [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozstrzygnięcie organu I instancji utrzymało w mocy. Zdaniem organu odwoławczego obliczenie dochodu było prawidłowe. Zgodnie z art. 2 pkt.1 i 2 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci dochodem jest dochód w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych, zaś dochodem członka rodziny przeciętny miesięczny dochód członka rodziny osiągnięty w roku kalendarzowym poprzedzającym okres na jaki ustalono prawo do świadczenia wychowawczego. W pierwszym okresie wypłaty świadczenia, który stosownie do art. 48 ust.1 ustawy rozpoczyna się z dniem wejścia jej w życie tj. [...]. i kończy [...]. rokiem kalendarzowym z którego dochody stanowią podstawę ustalenia prawa do świadczenia jest rok 2014. Prawo do świadczenia ustala się z uwzględnieniem przepisów o utracie i uzyskaniu dochodów. Organ wskazał, że w roku 2014. dochód 3 osobowej rodziny odwołującej wyniósł [...] zł. Z tej kwoty [...]zł to dochód wykazany w zeznaniu podatkowym PIT – 37 za rok [...] złotych z tytułu najmu lokalu i [...] złotych z tytułu alimentów. Po odliczeniu składek na ubezpieczenie społeczne w wysokości [...] zł, ubezpieczenie zdrowotne - [...] zł oraz należnego podatku dochodowego w kwocie [...]zł dochód rodziny wyniósł [...] zł, co daje kwotę [...]zł miesięcznie na osobę w rodzinie. Kolegium nie zgodziło się, aby przy obliczaniu dochodu nie uwzględniać kwoty otrzymanej nagrody. Jest to bowiem dochód w rozumieniu art. 3c ust.1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, nie może też zostać uznany za dochód utracony, nie jest spowodowany utratą zatrudnienia, ani innymi okolicznościami, które zgodnie z art. 2 pkt.19 ustawy stanowią dochód utracony. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A. T. zarzuciła decyzji Kolegium naruszenie art. 138 § 1 pkt.1 kpa, art. 7 kpa, art. 77 kpa oraz art. 5 ust.3 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci, a tym samym uniemożliwienie jej nabycie prawa do świadczenia wychowawczego. Wniosła o zmianę decyzji i zasądzenie należnego świadczenia wraz z odsetkami na wskazany rachunek bankowy. Skarżąca stwierdziła, że organy dokonały analizy jej dochodów wyłącznie w oparciu o rok 2014. nie uwzględniając wszystkich zmian jakie zaszły do chwili obecnej oraz trwałej utraty dochodu poniesionego w 2014r. z tytułu zbycia papierów wartościowych w wysokości [...] złotych i [...] złotych w 2015r., który przekłada się na kolejne lata ( dochód na podstawie art. 30b ust.2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ) oraz utraty i ubytku pewnych źródeł utrzymania. Skarżąca przyznała, że w 2014r. otrzymała nagrodę w kwocie [...]złotych, której składnikami są nagrody przedmiotowe, bony zakupowe i karty upominkowe, jednak było to wynagrodzenie jednorazowe, ponieważ w latach następnych jej nie otrzymała. W mniemaniu skarżącej oznacza to dochód utracony. Jest to ponadto przychód z innego źródła, o jakim stanowi art. 20 ust.1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podlegający opodatkowaniu zryczałtowanym podatkiem dochodowym na podstawie art. 30 ust.1 pkt 3 tej ustawy. Zaznaczyła, że nie udało się jej odrobić także utraty dochodu z tytułu zbycia papierów wartościowych. Zatem również ten dochód należy uznać za utracony w sposób faktyczny i bezpowrotny. W jej ocenie za dochód należy uznać dochód wykazany w PIT 37 -24 640,82 złotych, dochód z tytułu najmu – [...] złotych i [...] złotych z tytułu alimentów, pomniejszone o należne składki na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne i podatek dochodowy i dochód utracony z tytułu zbycia papierów wartościowych w kwocie [...]złotych. Przy takim wyliczeniu dochód rodziny w 2014r. wynosił [...] zł, co w przeliczeniu na członka rodziny wynosi 443,97 z miesięcznie. Oznacza to, że kryterium dochodowe zostało zachowane i świadczenie jej przysługuje. Swoje stanowisko skarżąca powtórzyła w piśmie z [...]. , wskazując, że nagrody nie powinny zostać zaliczone do dochodu, co potwierdza wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie ( III SA/Kr [...] ). Skarżąca podkreśliła, że jej jedynymi dochodami są alimenty, wynagrodzenie za pracę i kwoty z tytułu najmu lokalu. W rodzinie tylko ona pracuje, małżonek jest bezrobotny. Ponownie przedstawiła, jej zdaniem właściwy sposób obliczenia dochodu, tym razem bez wykazywania dochodu utraconego z tytułu sprzedaży papierów wartościowych, ale bez uwzględnienia otrzymanej nagrody w 2014r. Łącznie tak obliczony dochód rodziny wyniósł [...] zł , co dało [...] zł miesięcznie na osobę w rodzinie. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Ponownie stwierdzono, że otrzymana nagroda stanowiła dochód skarżącej, który nie może zostać uznany za utracony. Zwrócono ponadto uwagę, że dochód ustalono na podstawie złożonych zeznań podatkowych i informacjach o uzyskanych dochodach. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Argumentacja skargi nie podważa trafności stanowiska zajętego w zaskarżonej decyzji. Zgodnie z treścią art. 5 ust. 3 ustawy z dnia [...] roku o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2016 roku, poz. 195 ).świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty [...]zł. Z tym, że w przypadku ustalania prawa do świadczenia wychowawczego na pierwszy okres, tj. od dnia wejścia w życie ustawy (1 kwietnia 2016 roku) do dnia [...] roku, rokiem kalendarzowym, z którego dochody stanowią podstawę ustalenia prawa do tego świadczenia, jest rok 2014 (art. 48 ustawy). Dochód ustalany jest przy tym z uwzględnieniem instytucji uzyskania i utraty dochodu (art. 7 ustawy). Jak zaznaczył organ, stosownie do art. 2 ust.1 ustawy za dochód rozumie się dochód w rozumieniu ustawy z dnia [...] r. o świadczeniach rodzinnych ( Dz. U. z 2015r. poz. 114). Z kolei art. 3 ust.1 tej ustawy stanowi, że za dochód, po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób, uważa się : a) przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27, art. 30b, art. 30c, art. 30e i art. 30f ustawy z dnia [...] r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2012 r. poz. 361, z późn. zm.), pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne b) deklarowany w oświadczeniu dochód z działalności podlegającej opodatkowaniu na podstawie przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, pomniejszony o należny zryczałtowany podatek dochodowy i składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne oraz c) inne dochody niepodlegające opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych szczegółowo wymienione w tym przepisie. Art. 27 ustawy odnosi się do podstawy opodatkowania, którą zgodnie z art. 26 ust.1 z zastrzeżeniem art. 29-30c, art. 30e i art. 30f, stanowi dochód ustalony zgodnie z art. 9, art 24 ust. 1, 2, 3b-3e, 4-4e i 6 lub art. 24b ust. 1 i 2, lub art. 25, po odliczeniu kwot wskazanych w tym przepisie. Art. 9 ust.1 tej ustawy stanowi, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku. Ze wspomnianych przepisów nie wynika, aby za dochód nie została uznana, obok wynagrodzenia, także kwota uzyskanej nagrody, z tytułu jak określa skarżąca, wiedzy, umiejętności i szczęścia. Bez znaczenia jest też, czy określony dochód podlega opodatkowaniu zryczałtowanym podatkiem dochodowym. Art. 3 ust.1 pkt. b) ustawy o świadczeniach rodzinnych wprost stanowi, że dochodem jest także deklarowany w oświadczeniu dochód z działalności podlegającej opodatkowaniu na podstawie przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, pomniejszony o należny zryczałtowany podatek dochodowy i składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. Zarzut podnoszony w skardze jest zatem całkowicie bezpodstawny. Oczywiste jest natomiast, że odesłanie w art. 3 ust.1 ustawy o świadczeniach rodzinnych do art. 30b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nakazuje za dochód w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych uznać również dochód uzyskany z tytuły zbycia akcji, obliczonego zgodnie z art. 30b ust.1, czego jednak skarżąca nie ujawniła w czasie składania wniosku o przyznanie świadczenia. Równie bezzasadne jest żądanie uznania kwot uzyskanych z tytułu zbycia akcji oraz uzyskanej nagrody za dochód utracony. Stosownie do art. 2 pkt.19 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci utrata dochodu oznacza utratę dochodu spowodowaną: a) uzyskaniem prawa do urlopu wychowawczego, b) utratą prawa do zasiłku lub stypendium dla bezrobotnych, c) utratą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, d) utratą zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, a także emerytury lub renty, renty rodzinnej lub renty socjalnej, e) wyrejestrowaniem pozarolniczej działalności gospodarczej lub zawieszeniem jej wykonywania w rozumieniu art. 14a ust. 1d ustawy z dnia [...] r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. z 2015 r. poz. 584, z późn. zm.), f) utratą zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub zasiłku macierzyńskiego, przysługujących po utracie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, g) utratą zasądzonych świadczeń alimentacyjnych w związku ze śmiercią osoby zobowiązanej do tych świadczeń lub utratą świadczeń pieniężnych wypłacanych w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów w związku ze śmiercią osoby zobowiązanej do świadczeń alimentacyjnych, h) utratą świadczenia rodzicielskiego, i) utratą zasiłku macierzyńskiego, o którym mowa w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników, j) utratą stypendium doktoranckiego określonego w art. 200 ust. 1 ustawy z dnia [...] r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. z 2012 r. poz. 572 z późn. zm.). Skoro ustawa posługuje się legalną definicją pojęcia utraconego dochodu wykluczona jest w tym zakresie jakakolwiek uznaniowość organów. Treść tego przepisu nie pozostawia żadnej wątpliwości, że podane przez skarżącą kwoty dochodu żadną miarą nie mogą zostać uznane za utracone, nie podlegające uwzględnieniu przy ustaleniu dochodu uprawniającego do uzyskania świadczenia wychowawczego. Trafnie w tej sytuacji organy uznały, że dochód skarżącej za rok 2014 obejmuje wynagrodzenie tytuły zatrudnienia w kwocie [...]zł, nagrody z tytułu udziału w konkursach – [...] zł, alimenty w wysokości [...] zł i [...] zł z tytułu okazjonalnego najmu lokalu mieszkalnego ( nie uznanego za działalność gospodarczą ). Po odliczeniu należnych składek z tytułu ubezpieczenia społecznego – [...] zł, ubezpieczenie zdrowotne – [...] zł i podatku dochodowego od osób fizycznych – [...] zł, których zresztą nie kwestionowano, dało to kwotę [...]zł, miesięcznie – [...] zł i [...] zł miesięcznie na osobę w rodzinie. Skoro skarżąca nie spełniła kryterium dochodowego ustalonego w art. 5 ust. 3 wspomnianej ustawy, odmowa przyznania świadczenia wychowawczego jest usprawiedliwiona. Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia [...]. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2016r. poz. 718 ze zmianami ) skargę należało oddalić.