I SA/Bk 761/16

WyrokWSA w Białymstoku2017-02-08

Skład orzekający: Andrzej Melezini, Małgorzata Anna Dziemianowicz, Paweł Janusz Lewkowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy błędne oznaczenie wierzyciela w protokole zajęcia ruchomości oraz sporządzenie protokołu na nieaktualnym wzorze dokumentu stanowi naruszenie prawa procesowego, które uzasadnia uchylenie zaskarżonego postanowienia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że chociaż zarzut błędnego oznaczenia wierzyciela w protokole zajęcia ruchomości był zasadny, to nie spowodował on naruszenia prawa procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Informacje zawarte w protokole, takie jak numery tytułów wykonawczych i kwoty należności, pozwalały na identyfikację wierzyciela i dochodzonego obowiązku. Ponadto, sporządzenie protokołu na wzorze z 2014 roku, zamiast z 2015 roku, nie miało negatywnego wpływu na prawa strony, ponieważ różnica dotyczyła jedynie pouczenia o trybie zaskarżenia, a skarga została złożona w terminie do właściwego organu.
Stan faktyczny
Spółka T. [...] Sp. z o.o. wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B., które utrzymało w mocy postanowienie Dyrektora Izby Celnej w B. oddalające skargę na czynność egzekucyjną polegającą na zajęciu automatów do gier. Skarżąca zarzuciła m.in. błędne oznaczenie wierzyciela w protokole zajęcia, brak wskazania wierzyciela w protokole oraz sporządzenie protokołu na nieaktualnym wzorze dokumentu. Postępowanie egzekucyjne prowadzone było w celu wyegzekwowania kary pieniężnej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Melezini (spr.), Sędziowie sędzia SO del. do WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz, sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 8 lutego 2017 r. sprawy ze skargi T. [...] Sp. z o.o. w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną polegającą na zajęciu protokołem z [...].02.2016 r. automatów do gier oddala skargę. Dyrektor Izby Celnej w W. prowadzi postępowanie egzekucyjne do majątku T. [...] Sp. z o.o. w W. (dalej powoływana także jako skarżąca Spółka) w celu wyegzekwowania kary pieniężnej w łącznej wysokości 24.000 zł wraz z odsetkami za zwłokę. Dyrektor Izby Celnej w W. przy piśmie z [...] lutego 2016r. nr [...], przekazał odpisy ww. tytułów wykonawczych organowi - Dyrektorowi Izby Celnej w B. - w celu dokonania czynności egzekucyjnej, tj. zajęcia, odbioru i sprzedaży automatów do gier. Na poczet należności objętych ww. tytułami wykonawczymi protokołem z [...] lutego 2016 r. zajęto ruchomości w postaci automatu A. [...] nr [...] wraz kluczami. Pełnomocnik Spółki pismem z 9 lutego 2016 r. złożył w terminie ustawowym skargę na ww. czynność egzekucyjną. Dyrektor Izby Celnej w B. postanowieniem z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] oddalił skargę skarżącej Spółki na czynność egzekucyjną, tj. zajęcie protokołem z [...] lutego 2016 r. ruchomości w postaci ww. automatu do gier. Na powyższe postanowienie pełnomocnik skarżącej Spółki złożył w terminie ustawowym zażalenie, w którym wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia organu I instancji oraz czynności egzekucyjnej. Dyrektor Izby Skarbowej w B. postanowieniem z [...] maja 2016 r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Celnej w B. z [...] marca 2016 r. nr [...]. Na powyższe postanowienie pełnomocnik Spółki pismem z 27 czerwca 2016 r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie: – art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 Kpa oraz art. 67 § 2 pkt 1 w zw. z art. 67 § 4 i art. 5 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (zwanej dalej: u.p.e.a.) poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji, pomimo tego, że błędnie oznaczono wierzyciela, ograniczając się jedynie do wskazania tytułu wykonawczego wystawionego przez Dyrektora Izby Celnej we W., co stanowi brak elementarnego składnika protokołu, – art. 67 § 2 pkt 1 i 4 w zw. z art. 67 § 4 u.p.e.a. poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że zaniechanie wskazania w protokole zajęcia i odbioru ruchomości wierzyciela, nie stanowi naruszenia prawa w stopniu uzasadniającym uchylenie czynności egzekucyjnej, podczas gdy stanowi ono istotne naruszenie prawa proce swego, a czynność egzekucyjna obarczona taką wadą winna zostać uchylona, – art. 6 i 8 kpa w zw. z art. 18 u.p.e.a. przejawiające się w obciążaniu zobowiązanego ciężarem identyfikacji wierzyciela oraz tytułów wykonawczych będących podstawą czynności egzekucyjnej, podczas gdy z zasady legalizmu oraz działania organów w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej wynika, że to organ egzekucyjny winien dokonywać czynności egzekucyjnej w taki sposób, aby jednoznacznie wynikało z niej na podstawie jakiego tytułu wykonawczego oraz z inicjatywy jakiego wierzyciela czynność ta zostaje dokonana, – art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 Kpa oraz art. 67 § 1 u.p.e.a. w zw. z § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji oddalającego skargę na czynność egzekucyjną pomimo tego, że organ rekwizycyjny sporządził protokół zajęcia i odbioru ruchomości na nieaktualnym w dacie dokonywania czynności wzorze zajęcia. Uzasadniając stanowisko pełnomocnik skarżącej Spółki powołał się na wyrok WSA w Warszawie z 27 lutego 2012 r. sygn. akt III SA/Wa 1523/11 oraz komentarz P. Przybysza do art. 67 u.p.e.a. oraz dodatkowo na komentarz P. Ostojskiego i W. Piątka "Egzekucja administracyjna należności pieniężnych". Z uwagi na powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia organu I instancji oraz zasądzenie od Dyrektora Izby Skarbowej w B. na rzecz skarżącej Spółki kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga jest niezasadna i nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną organu rekwizycyjnego w postaci zajęcia ruchomości. Z akt sprawy wynika, że w toku prowadzonej wobec skarżącej Spółki egzekucji dokonano zajęcia ruchomości w postaci automatu do gier wraz z kluczami. Z przeprowadzonej czynności sporządzono protokół zajęcia ruchomości, który został podpisany przez poborcę skarbowego oraz osoby uczestniczące przy tej czynności. W protokole wskazano wartość szacunkową zajętych ruchomości. Zajęte ruchomości pozostawiono pod dozorem pracownika Urzędu Celnego. Odpis protokołu zajęcia ruchomości doręczono Spółce. Na powyższą czynność egzekucyjną - zajęcia ruchomości w postaci automatów do gier skarżąca Spółka wniosła skargę. Należy zauważyć, że zgodnie z art. 54 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego. W myśl art. 1a pkt 2 u.p.e.a. przez "czynność egzekucyjną" rozumie się wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. W postępowaniu tym bada się zgodność z przepisami prawa i prawidłowość dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych. Należy przy tym zwrócić uwagę na fakt, że skarga może dotyczyć tylko okoliczności, które nie są podstawą wniesienia innego środka zaskarżenia, co jest również zgodne z przyjętą linią orzecznictwa, gdzie wskazuje się, że w skardze można podnieść okoliczności, które nie są podstawą do wniesienia innego środka zaskarżenia (por. wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2015 r., II FSK 1688/13, wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 lipca 2008 r., III SA/Wa 644/08 oraz z dnia 18 lipca 2007 r., V SA/Wa 379/07, dostępne w CBOSA). W związku z powyższym, przedmiotem skargi mogą być tylko zarzuty formalnoprawne odnoszące się do prawidłowości postępowania prowadzonego przez organ egzekucyjny oraz ewentualnego naruszenia przepisów regulujących sposób i formę dokonania czynności egzekucyjnych. Art. 97 § 1 u.p.e.a. stanowi, iż do egzekucji z ruchomości zobowiązanego poborca skarbowy przystępuje przez ich zajęcie. Zajęciu podlegają ruchomości zobowiązanego, znajdujące się zarówno w jego władaniu, jak i we władaniu innej osoby, jeżeli nie zostały wyłączone spod egzekucji lub od niej zwolnione (art. 97 § 2 u.p.e.a.). Zajęcie ruchomości następuje przez wpisanie jej do protokołu zajęcia i podpisanie protokołu przez poborcę. Treść jaką powinien zawierać protokół określa art. 67 § 4 i art. 67 § 2 u.p.e.a. Powinien on zawierać, m.in. oznaczenie wierzyciela. Protokół podpisują także zobowiązany lub świadkowie (art. 98 § 1 u.p.e.a.). Zobowiązanemu doręcza się odpis protokołu zajęcia, jeżeli uprzednio nie został on zobowiązanemu doręczony (art. 98 § 2 u.p.e.a.). Zdaniem Sądu, w kontrolowanej sprawie nie doszło do naruszenia przepisów, które dawałoby podstawę do uchylenia zaskarżonego postanowienia. Co prawda zarzut błędnego oznaczenia wierzyciela w tytule wykonawczym jest zasadny, jednak powyższe nie powoduje zobowiązania do uchylenia przez Sąd zaskarżonego postanowienia, bowiem nie doszło do naruszenia prawa procesowego w sposób istotnie mogący wpłynąć na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.). Godzi się w tym miejscu przywołać Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 15 września 2015 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie wyznaczenia terytorialnego zasięgu jego działania (Dz.U. z 2015 r. poz. 1494 z późn. zm.). § 3 stanowi, że w sprawach niezapłaconych należności powstałych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia (tj. przed 1 października 2015 r.), dla których przepisy przewidują tryb egzekucji administracyjnej wierzycielem jest Dyrektor Izby Celnej w S. Rozporządzenie to posiada ustawową delegację wskazana w art. 9 ust. 2 a ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. z 2015 r, poz.,990 z późn. zmianami). Ponieważ zapisy rozporządzenia nie zostały zakwestionowane w trybie skargi konstytucyjnej i derogowane z obrotu, stanowią one funkcjonujące prawo. Należy podkreślić, za prawidłowym stanowiskiem organu, że informacje zawarte w protokole zajęcia ruchomości pozwalają na "identyfikację" wierzyciela i dochodzonego przez niego obowiązku. Wskazano w nim bowiem numery tytułów wykonawczych, kwotę należności głównej oraz to, że tytuły wykonawcze wymienione w ww. protokole zostały wystawione przez Dyrektora Izby Celnej we W. Tym samym nie można uznać, że naruszono art. 6 i 8 Kpa, poprzez "obciążenie zobowiązanego ciężarem identyfikacji wierzyciela". W ocenie Sądu nie doszło również do naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 kpa oraz art. 67 § 1 u.p.e.a. w zw. z § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych stwierdzić należy, że protokół zajęcia ruchomości sporządzony był na wzorze określonym w załączniku nr 11 do rozporządzenia Ministra Finansów z 16.05.2014 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz. U z 2014 r" poz. 655). Podkreślić jednakże należy, że wzór protokołu zajęcia ruchomości wynikający z rozporządzenia z 16.05.2014 r. jak i z rozporządzenia Ministra Finansów z 17.12.2015 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz. U z 2015 r" poz. 2310) różni się między sobą jedynie pouczeniem co do trybu zaskarżenia zajęcia egzekucyjnego. Rozporządzenie Ministra Finansów z 17.12.2015 r. wydano bowiem w celu uwzględnienia zmian prawnych jakie zaistniały z 01.01.2016 r. w zakresie rozpatrywania skarg na czynności egzekucyjne. Zgodnie z brzmieniem art. 54 u.p.e.a., obowiązującym od 01.01.2016 r. organem I instancji uprawnionym do rozpatrzenia skargi w trybie art. 54 u.p.e.a. jest organ egzekucyjny, a nie organ nadzoru. W protokole zawarte było pouczenie, zgodnie z którym na zajęcie egzekucyjne przysługuje skarga, którą wnosi się do organu nadzoru za pośrednictwem organu egzekucyjnego. Niewłaściwe pouczenie nie miało jednak negatywnego wpływu na prawa Spółki, gdyż, jak już wcześniej wspomniano, złożyła ona skargę w terminie ustawowym, która została rozpatrzona przez właściwy organ I, jak i II instancji. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło