II FSK 2731/17

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2018-04-26

Skład orzekający: Tomasz Kolanowski, Bogusław Dauter, Grażyna Nasierowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obowiązek uiszczania opłat abonamentowych trwa do momentu wyrejestrowania odbiornika RTV, a jeśli tak, to czy dowód wyrejestrowania musi mieć formę dokumentu urzędowego?
Ratio decidendi
Obowiązek uiszczania opłat abonamentowych trwa do momentu wyrejestrowania odbiornika RTV. Dowód wyrejestrowania musi mieć formę pisemnego formularza, a jego zastąpienie innymi środkami dowodowymi, takimi jak zeznania świadków czy oświadczenie strony, jest niedopuszczalne. Ciężar udowodnienia faktu wyrejestrowania odbiornika spoczywa na abonencie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku w przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzenia postępowania egzekucyjnego w sprawie opłat abonamentowych. Skarżący twierdził, że wyrejestrował odbiornik telewizyjny w 1999 r., co zwalniało go z obowiązku ponoszenia opłat. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Tomasz Kolanowski, Sędzia NSA Bogusław Dauter, Sędzia NSA Grażyna Nasierowska (sprawozdawca), po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Z.I. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 8 lutego 2017 r. sygn. akt I SA/Gd 1675/16 w sprawie ze skargi Z.I. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku z dnia 4 października 2016 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od Z.I. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku kwotę 360 (słownie: trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. 1. Wyrokiem z 8 lutego 2017 r., sygn. akt I SA/Gd 1675/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę Z. I. (dalej: skarżący) na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku z 4 października 2016 r. w przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzonego postępowania egzekucyjnego. 2. W skardze kasacyjnej pełnomocnik skarżącego zaskarżył rzeczony wyrok w całości, zarzucając naruszenie następujących przepisów: 1) naruszeniu przepisów postępowania w stopniu, który miał istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, t.j. - Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.), tj. przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., poprzez jego niezastosowanie do decyzji wydanej z obrazą przepisu a) art. 7 i art. 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. - Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., dalej: k.p.a.), na skutek prowadzenia postępowania w sposób sprzeczny z zasadą pogłębiania zaufania do władzy publicznej oraz dążenia do ustalenia stanu faktycznego opartego na prawdzie obiektywnej, b) art. 75 § 1, art. 77 i art. 78 k.p.a. na skutek zaniechania przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków zawnioskowanych przez skarżącego w toku sprawy na okoliczność istotną z punktu widzenia rozstrzygnięcia, tj. na okoliczność wyrejestrowania przez niego odbiornika telewizyjnego w placówce Poczty Polskiej w K. w 1999 r., c) art. 124 § 2 k.p.a. na skutek zaniechania uzasadnienia przyczyn pominięcia w toku sprawy dowodów zawnioskowanych przez stronę, d) art. 80 k.p.a. na skutek złamania zasady swobodnej oceny dowodów poprzez faworyzowanie dowodu z dokumentu - książeczki radiofonicznej – kosztem dowodu z zeznań świadków i przesłuchania strony, e) art. 89 k.p.a. na skutek nieprzeprowadzenia rozprawy administracyjnej z udziałem świadków i skarżącego na okoliczność wyrejestrowania przez skarżącego odbiornika telewizyjnego w placówce Poczty Polskiej w K. w roku 1999, f) art. 86 k.p.a. na skutek nieprzeprowadzenia z urzędu dowodu z przesłuchania strony, na skutek błędnego uznania, że postanowienie wierzyciela w przedmiocie zgłoszonych zarzutów i utrzymujące je w mocy postanowienie z dnia 24 maj 2016 r. nie naruszają prawa w zakresie skutkującym uchyleniem ww. postanowień; 2) naruszeniu przepisów prawa materialnego (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), tj. art. 75 k.p.a. na skutek uznania, że ustalenie wyrejestrowania odbiornika RTV nie jest okolicznością, która może być udowodniona tylko dokumentem urzędowym pochodzącym od Poczty Polskiej, bowiem żadnej przepis rangi ustawowej tak nie stanowi; 3) co spowodowało błąd w ustaleniach faktycznych polegający na uznaniu, że na skarżącym ciążył obowiązek ponoszenia opłat audiowizualnych, w sytuacji gdy prawidłowe ustalenia wskazują, że obowiązek ten nie istnieje wobec wyrejestrowania odbiornika. Wskazując na powyższe, pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie ww. wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku, ewentualnie o uchylenie ww. wyroku w całości i rozpoznanie skargi. W dalszej kolejności na podstawie art. 134 i art. 135 p.p.s.a. wniesiono o uchylenie postanowienia Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej z 27 kwietnia 2015 r., znak [...], postanowienia Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej z 24 maja 2016 r., znak [...] i postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. z 18 sierpnia 2016 r. znak [...], oraz o rozpoznanie skargi również pod nieobecność skarżącego lub jego pełnomocnika. Pełnomocnik skarżącej nadto na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. zrzekł się rozprawy, a także wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. 3. Rozpoznając niniejszą skargę kasacyjną, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż nie ma ona usprawiedliwionych podstaw, toteż należało ją oddalić. Stosownie do art. 183 § 1 zd. 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu nieważność postępowania. Konstrukcja skargi kasacyjnej w zasadzie wyznacza zakres kontroli sprawowanej przez sąd kasacyjny. Rozpoznanie sprawy w granicach skargi kasacyjnej, poza przypadkami nieważności, oznacza, że Naczelny Sąd Administracyjny związany jest jej podstawami, czyli że władny jest do badania tylko tych zarzutów, które zostały skonkretyzowane w skardze kasacyjnej. Powyższe obliguje zatem stronę wnoszącą skargę kasacyjną do prawidłowego konstruowania tak zarzutów, jak i ich uzasadnienia. Naczelny Sąd Administracyjny, działając jako sąd kasacyjny, nie został bowiem wyposażony w kompetencje do konkretyzowania, uściślania, czy też korygowania zarzutów strony skarżącej. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym oparte jest na zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, ograniczając się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej, w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Sąd odwoławczy nie może poprawiać podstaw zaskarżenia i wniosków skargi kasacyjnej, gdyż oznaczałoby to działanie z urzędu – niedopuszczalne w świetle cytowanego przepisu. Wychodząc z powyższego założenia, należy na wstępie zaznaczyć, że wobec braku stwierdzenia z urzędu nieważności postępowania (art. 183 § 2 p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny ogranicza swoje rozważania do oceny zagadnienia prawidłowości dokonanej przez sąd pierwszej instancji wykładni wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa. Skarga kasacyjna skarżącego wskazuje na obie podstawy jej rozpoznania wymienione w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., a nadto zawiera w punkcie 3 petitum zarzut błędu w ustaleniach faktycznych. W takiej sytuacji zasadą jest, że w pierwszej kolejności Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje zarzuty proceduralne, gdyż dopiero po przesądzeniu, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym zachowano prawidłowy tok postępowania, nie uchybiając przepisom w stopniu, który mógłby istotnie wpłynąć na wynik sprawy, możliwe jest przejście do ocen o charakterze prawnomaterialnym. Odnosząc się do zarzutu naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. powiązanego z przywołanymi przez skarżącego przepisami procedury administracyjnej ze sfery gromadzenia i oceny dowodów, należy wskazać, iż w realiach rozpoznawanej sprawy oś sporu sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy możliwym jest zastąpienie dowodu z dokumentu w postaci stosownego formularza pocztowego dowodami osobowymi na okoliczności wynikające z treści tego formularza, a ostatecznie do oceny, na kim spoczywał ciężar udowodnienia faktu wyrejestrowania odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego, wpływającego na zasadność nałożenia na użytkownika opłaty abonamentowej. Podstawowym zagadnieniem prawnym, które znalazło się u podstaw wszystkich zarzutów kasacyjnych z zakresu prawa materialnego i procesowego, było kwestionowanie prawidłowości przyjęcia, że w niniejszej sprawie dopuszczalne było wszczęcie i prowadzenie postępowania egzekucyjnego w odniesieniu do majątku skarżącego, wobec twierdzeń strony co do nieistnienia obowiązku podlegającego egzekucji. Stosownie do art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (t.j. - Dz. U. z 2014 r., poz. 1204 z późn. zm., dalej: u.o.a.) za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych pobiera się opłaty abonamentowe, przy czym domniemywa się, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika (ust. 2). Obowiązek uiszczania opłaty abonamentowej powstaje z pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano rejestracji odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego (ust. 3), a więc z mocy samej ustawy i bez wezwania, będąc realizowanym w terminach i w wysokości określonej rzeczoną ustawą (wyrok NSA z 10 października 2015 r. II GSK 1818/14; wyrok TK z 16 marca 2010 r. K 24/08). Przepis art. 5 ust. 1 u.o.a. stanowi natomiast, że odbiorniki radiofoniczne i telewizyjne podlegają, dla celów pobierania opłat abonamentowych za ich używanie, zarejestrowaniu w placówkach operatora wyznaczonego (uprzednio publicznego). Z przepisów tych wynika, że obowiązek wnoszenia opłat abonamentowych został w u.o.a. powiązany z obowiązkiem rejestracji odbiorników, która to konstrukcja umożliwia określenie kręgu podmiotów zobowiązanych do ich ponoszenia. Ustawa o opłatach abonamentowych jest adresowana do wszystkich podmiotów, które posiadają i używają odbiorniki telewizyjne lub radiofoniczne, a obowiązek rejestracji odbiorników, który ma umożliwić zidentyfikowanie zobowiązanych do wnoszenia opłaty abonamentowej, tak samo jak sama opłata, ma charakter powszechny i dotyczy wszystkich obywateli. Szczegóły procesu rejestracji odbiorników normuje obecnie rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1676, dalej: rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji). Uprzednio, w dacie rzekomego wyrejestrowania odbiorników RTV przez skarżącego, obowiązki rejestracyjne wynikały z obowiązujących ówcześnie przepisów aktu wykonawczego wydanego na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 49 ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji (Dz. U. z 1993 r. Nr 7, poz. 34, dalej: u.r.t.), a mianowicie przepisów rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993 r. w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 1993 r. Nr 70, poz. 338, dalej: Rozporządzenie Ministra Łączności). Przepisy u.r.t. nie zawierały przepisów intertemporalnych istotnych dla rozstrzygnięcia omawianego zagadnienia. Zgodnie z zasadą natychmiastowego (bezpośredniego) działania prawa, w przypadku braku przepisów szczególnych stanowiących inaczej, nowe przepisy znajdują zastosowanie nie tylko do zdarzeń mających miejsce po wejściu w życie nowej ustawy, ale również do wszystkich sytuacji znajdujących się "w toku", które nie zostały jeszcze zakończone. Ponieważ w u.r.t. z faktem posiadania odbiornika, w stosunku do którego ciążył na posiadaczu obowiązek jego rejestracji, ustawodawca połączył obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych, pod rządami rzeczonej ustawy obowiązek taki ciążył zarówno na osobach, w stosunku do których powstał on w okresie od wejścia w życie ustawy, ale również na osobach, które w dniu wejścia w życie tej ustawy spełniały wymogi objęcia obowiązkiem abonamentowym. W takiej sytuacji znajdowały się osoby, które w dniu wejścia w życie u.r.t. miały zarejestrowane odbiorniki RTV. Zgodnie z § 4 rozporządzenia Ministra Łączności posiadacz książeczki radiofonicznej był obowiązany powiadomić urząd pocztowy m. in. o zaprzestaniu używania odbiornika. Rzeczone rozporządzenie obowiązywało w okresie 1 września 1993 r. do 16 czerwca 2005 r., tj. w okresie podnoszonego zarzutu wyrejestrowania odbiorników przez skarżącego. Należy przy tym z całą mocą podkreślić, iż zarówno § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2005 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2005 r. Nr 141, poz. 1190, dalej: rozporządzenie Ministra Infrastruktury) obowiązującego od 29 lipca 2005 r. do 13 grudnia 2007 r., jak również § 4 rozporządzenia Ministra Transportu z 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2007 r. Nr 187, poz. 1342, dalej: rozporządzenie Ministra Transportu) obowiązującego od 13 grudnia 2007 r. do 31 grudnia 2013 r., a także § 11 aktualnie obowiązującego od 1 stycznia 2014 r. rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji, również nakładały na abonenta obowiązek powiadomienia właściwej placówki Poczty Polskiej o zaprzestaniu używania odbiorników. Kwestia wyrejestrowania odbiorników RTV oraz dokumentacji z tymże związanej była jednolicie kształtowana na gruncie poszczególnych przepisów wykonawczych. Zasady postępowania w związku z opłatami abonamentowymi zawarte były w imiennych książeczkach opłaty abonamentowej, która była jednocześnie dowodem zarejestrowania odbiorników. Po wejściu w życie Rozporządzenia Ministra Transportu, stosownie do § 5 ust. 1 tego rozporządzenia dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników w formie imiennej książeczki opłaty abonamentowej za używanie odbiorników stanowiły dowód zarejestrowania odbiorników, nie dłużej niż przez okres dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia. Z kolei na podstawie ust. 2 tego przepisu, operator publiczny w terminie dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia rejestracyjnego z urzędu nadawał posiadaczom imiennych książeczek, o których mowa w ust. 1, indywidualny numer identyfikacyjny. O nadaniu numeru operator publiczny powiadamiał użytkownika, przesyłając zawiadomienie określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia. Wobec powyższego, osoby, które przed dniem wejścia w życie rozporządzenia Ministra Transportu zarejestrowały odbiornik, winny kontynuować wnoszenie opłat abonamentowych, bez konieczności dokonywania ponownej rejestracji odbiorników RTV. Obowiązkiem zaś operatora publicznego było nadanie posiadaczom imiennych książeczek indywidualnego numeru identyfikacyjnego w zakreślonym, dwunastomiesięcznym terminie, od dnia wejścia w życie tego rozporządzenia oraz powiadomienie o tym użytkownika. Obowiązek powiadomienia nie był przy tym równoznaczny z koniecznością posiadania dowodu doręczenia pisma stronie, albowiem ustawodawca nie uzależnił skuteczności nadania użytkownikowi odbiornika RTV numeru identyfikacyjnego od doręczenia zawiadomienia o jego nadaniu. Przesłanie zawiadomienia miało wobec tego charakter wyłącznie informacyjny, wtórny do samego nadania numeru identyfikacyjnego, która to czynność dokonywana była z urzędu. Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, że przedstawione przez organ dowody były wystarczające do wykazania nadania skarżącemu indywidualnego numeru identyfikacyjnego i zarejestrowania przezeń odbiorników RTV, albowiem skarżący kasacyjnie nie podważył wykazanej przez organy obu instancji okoliczności rejestracji odbiorników skarżącego i nadaniu temuż numeru identyfikacyjnego, zaś wobec braku dowodu jego wyrejestrowania odbiorników w 1999 r. powyższe stanowiło wystarczająca podstawę do przyjęcia powstania i istnienia obowiązku dokonywania opłat abonamentowych w kwestionowanym okresie styczeń 2008 r. – październik 2013 r. Jakkolwiek przepisy k.p.a. nie wprowadzają formalnej teorii dowodów, tj. nie wprowadzają obowiązku udowadniania pewnych faktów jedynie za pomocą określonych dowodów, przepisy szczególne mogą wprowadzać szczególne regulacje nakazujące udowadnianie danych okoliczności za pomocą określonych dowodów (M. Przybysz, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz aktualizowany, Opublikowano: LEX/el. 2018). Przepisami takowymi na gruncie rozpoznawanej sprawy są przepisy wykonawcze do ustaw wprowadzających obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych, które zostały przez Naczelny Sąd Administracyjny przytoczone. Naczelny Sąd Administracyjny w niniejszym składzie w pełni podziela i uznaje za własny pogląd wypracowany w dotychczasowym dorobku orzeczniczym Naczelnego Sądu Administracyjnego, zgodnie z którym zarejestrowanie odbiornika pod rządami którejkolwiek z wymienionych ustaw bez jego późniejszego wyrejestrowania stanowi wystarczającą przesłankę istnienia wynikającego z ustawy obowiązku uiszczania opłat za jego używanie, który podlega egzekwowaniu w trybie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze pieniężnym (wyrok NSA z 22 czerwca 2017 r. II GSK 2878/15; wyrok NSA z 6 kwietnia 2017 r. II GSK 5276/16). Powyższe stanowisko zostało następnie zaakceptowane w późniejszym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, m. in. w wyroku z 11 sierpnia 2017 r., w którym wskazano, iż obowiązek uiszczania opłaty abonamentowej trwa do dnia poprzedzającego zgłoszenie wyrejestrowania lub do dnia miesiąca, w którym dopełniono formalności związanych ze zwolnieniem od opłat abonamentowych (wyrok NSA z 11 sierpnia 2017 r. II GSK 3328/15). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego podniesiona przez skarżącego argumentacja uzasadniająca zarzut procesowy stanowi w istocie próbę przerzucenia na organy obu instancji ciężaru dowodu okoliczności wyrejestrowania odbiornika. Skarżący, stawiając zarzut nieuwzględnienia przez sąd pierwszej instancji uchybień przepisów postępowania, jakich rzekomo dopuściły się organy administracyjne, w zakresie niewywiązania się przezeń z obowiązku udowodnienia faktów istotnych w sprawie, w istocie rzeczy, zmierza do zakwestionowania dokonanych przez organy ustaleń faktycznych, które nota bene zostały zaakceptowane przez sąd pierwszej instancji. Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela przy tym stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę kasacyjną, iż przytoczone we wcześniejszej części uzasadnienia regulacje wykonawcze, traktując o sposobie wyrejestrowania odbiorników i dokumentowania rzeczonej okoliczności, uniemożliwiają skuteczne zastąpienie dowodu z dokumentu w postaci pisemnego formularza wyrejestrowania odbiornika innymi środkami dowodowymi, w tym m. in. pisemnym oświadczeniem zainteresowanego, tudzież zeznaniami osób tak uczestniczących w wyrejestrowywaniu odbiornika, jak również posiadających wiedzę co do treści dokumentu lub potencjalnego nieposiadania odbiornika przez zainteresowanego. Nietrafne są zatem jakiekolwiek zarzuty naruszenia przepisów postępowania oparte na wywodach skarżącego co do ciężaru dowodzenia ciążącym na organie. Wykazanie faktu dokonania wyrejestrowania odbiornika RTV leży po stronie abonenta chcącego wykazać brak obowiązku uiszczenia opłat abonamentowych. W sensie logicznym wręcz nie jest zwykle możliwe udowodnienie okoliczności, których zaistnienia się neguje – w niniejszym przypadku organu negującego fakt wyrejestrowania odbiornika. Konkludując, Naczelny Sąd Administracyjny w rozpoznawanej sprawie nie dopatrzył się naruszeń przepisów postępowania, które mogłyby być zauważone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku i które prowadziłyby do uwzględnienie skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku. W szczególności należy uznać za prawidłowo skontrolowany proces dokonania istotnych dla sprawy ustaleń faktycznych co do zarejestrowania przez skarżącego odbiorników RTV, braku ich wyrejestrowania i nadania indywidualnego numeru identyfikacyjnego. W niniejszej sprawie wykazanie nieistnienia obowiązku, o którym mowa w art. 33 § 1 pkt 1 z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. - Dz. U. z 2014 r., poz. 1619, z późn. zm.) wymagało przedłożenia dowodu wyrejestrowania odbiornika, co dowodowo bezsprzecznie obciążało skarżącego, który ciążącemu nań obowiązkowi w tym zakresie nie podołał. Mając na względzie powyższą argumentację, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zarzut procesowy skarżącego co do naruszenia przez sąd pierwszej instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 7, 8, 75 § 1, 77, 78, 80, 86, 89 i 124 § 2 k.p.a. nie zasługiwał na uwzględnienie. Odnosząc się do zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych zawartego w punkcie 3 petitum należy zauważyć, iż art. 174 p.p.s.a. zawiera zamknięty katalog podstaw kasacyjnych możliwych do podniesienia w skardze kasacyjnej. Zgodnie z rzeczoną regulacją skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dodać należy, że w przypadku oparcia skargi kasacyjnej na naruszeniu prawa procesowego stosownie do art. 174 pkt 2 p.p.s.a. wnoszący skargę kasacyjną powinien mieć na względzie, iż dla ewentualnego uwzględnienia skargi kasacyjnej niezbędne jest wykazanie wpływu naruszenia na wynik sprawy, które stosownie do treści rzeczonego przepisu winno mieć charakter istotny. Z analizy przytoczonego przepisu wynika jednoznacznie, iż w skardze kasacyjnym niemożliwym jest formułowanie zarzutów innych aniżeli wyszczególnione w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego metodologia formułowania zarzutów w przypadku próby wykazania jakoby sąd pierwszej instancji przyjął stan faktyczny ustalony przez organy administracyjne niezgodnie z obowiązującą je procedurą administracyjną, nakazuje stawianie zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. polegającego na przedstawieniu stanu sprawy niezgodnie ze stanem rzeczywistym, a także zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. przez oddalenie skargi pomimo naruszenia przez organy administracyjne określonych przepisów k.p.a. regulujących postępowanie dowodowe (przykładowo: wyrok NSA z 9 marca 2006 r. I OSK 569/05). Z powyższego wynika, iż błąd w ustaleniach faktycznych jest błędem skutkowym, będącym wynikiem błędnego zastosowania określonych przepisów proceduralnych. Z tej przyczyny zarzut zawarty w punkcie 3 skargi kasacyjnej należało uznać za konstrukcyjnie wadliwy, mogący jedynie świadczyć o potencjalnej "istotności" określonego uchybienia procesowego dla wyniku sprawy, o którym mowa w art. 174 pkt 2 in fine p.p.s.a. Stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego przedstawione w odniesieniu do zarzutu zawartego w punkcie 1 petitum pozostaje aktualne również w zakresie zarzutu materialnego zawartego w punkcie 2 petitum co do naruszenia przez sąd pierwszej instancji art. 75 k.p.a., który w istocie będąc zarzutem procesowym należało uznać za pozbawiony racji. Należy bowiem zauważyć, iż przepis art. 75 k.p.a. statuujący zasadę swobodnego doboru i otwartego katalogu środków dowodowych możliwych do przeprowadzenia w toku postępowania administracyjnego znajduje się w dziale 2 zatytułowanym "Postępowanie", toteż posiłkując się wykładnią systemową tego przepisu, nie sposób doszukać się jego materialnoprawnego charakteru. Przepis ten traktujący o zasadach przeprowadzania dowodów jest przepisem czysto proceduralnym, toteż ewentualne jego naruszenie winno stanowić podstawę kasacyjną, o której mowa w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Jedynie na marginesie wartym odnotowania pozostaje fakt, iż w przypadku naruszenia prawa materialnego na autorze skargi kasacyjnej spoczywa obowiązek uszczegółowienia, czy rzeczone naruszenie dotyczy sfery wykładni prawa, czy jego zastosowania, czego jednakże w rozpoznawanej sprawie skarżący nie uczynił. Mając na względzie ogół zaprezentowanej argumentacji, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł, jak w punkcie 1 sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 i art. 209 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. - Dz. U. z 2018 poz. 265, z późn. zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło