III SA/Wa 190/16
WyrokWSA w Warszawie2017-02-17
Skład orzekający: Marta Waksmundzka-Karasińska, Agnieszka Olesińska, Katarzyna Owsiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniesienie przez Agencję Nieruchomości Rolnych mienia Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa (nieruchomości) do Specjalnej Strefy Ekonomicznej S.A. w zamian za akcje, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniesienie nieruchomości aportem przez Agencję Nieruchomości Rolnych do Specjalnej Strefy Ekonomicznej S.A. w zamian za akcje nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że Agencja w tej konkretnej transakcji nie działała w charakterze podatnika VAT, ponieważ nie angażowała środków podobnych do wykorzystywanych przez handlowca, a transakcja była incydentalna, nieprzynosząca jej przysporzenia i realizowana w ramach zadań publicznych, a nie działalności gospodarczej.Stan faktyczny
Agencja Nieruchomości Rolnych (Skarżąca), państwowa osoba prawna, zamierzała wnieść mienie Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa (nieruchomości) do Specjalnej Strefy Ekonomicznej S.A. w zamian za akcje, które następnie miały zostać przekazane ministrowi właściwemu do spraw Skarbu Państwa. Agencja wnioskowała o interpretację indywidualną, czy taka czynność podlega opodatkowaniu VAT. Minister Finansów uznał stanowisko Agencji za nieprawidłowe, twierdząc, że czynność ta stanowi odpłatną dostawę towarów w ramach działalności gospodarczej. Skarżąca wniosła skargę, zarzucając błędne zastosowanie przepisów dotyczących podatnika VAT oraz naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną i zasądził od Ministra Finansów na rzecz A. kwotę 440 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marta Waksmundzka-Karasińska (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Olesińska, sędzia WSA Katarzyna Owsiak, Protokolant referent Piotr Niewiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lutego 2017 r. sprawy ze skargi A. na interpretację indywidualną Ministra Finansów Organ upoważniony Dyrektor Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1. uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, 2. zasądza od Ministra Finansów Organ upoważniony Dyrektor Izby Skarbowej w W. na rzecz A. kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Agencja Nieruchomości R. (dalej – "Skarżąca", "Agencja") zwróciła się do Ministra Finansów z wnioskiem o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania czynności wniesienia nieruchomości aportem w zamian za akcje spółki.
Ze stanu faktycznego przedstawionego we wniosku wynika, że Agencja Nieruchomości R. jest państwową osobą prawną, powołaną przepisami ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 1187 ze zm., dalej – "u.g.n.r.S.P.").
Jednym z głównych zadań Agencji jest gospodarowanie mieniem Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa poprzez ich rozdysponowanie w drodze sprzedaży bądź dzierżawy.
Obecnie Agencja zamierza wnieść mienie Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa do L. Specjalnej Strefy Ekonomicznej S.A. z siedzibą w L., celem powiększenia obszaru strefy, w zamian za akcje obejmowane w podwyższonym kapitale zakładowym spółki zarządzającej strefą, które podlegają przekazaniu ministrowi właściwemu do spraw Skarbu Państwa.
Przedmiot aportu stanowi zwarty kompleks gruntów niezabudowanych o łącznej powierzchni 424,5539 ha, położonych na terenie dwóch gmin: miasta J. oraz gminy M. Przedmiotowe grunty stanowią własność Skarbu Państwa i zostały przejęte do Zasobu Agencji po zlikwidowanym na mocy decyzji Wojewody W. z dnia [...] października 1992 r. Państwowym Gospodarstwie Rolnym w J.
Obecnie grunty użytkowane są rolniczo i stanowią przedmiot wieloletniej umowy dzierżawy. Część gruntów o łącznej powierzchni 52,3266 ha objęta jest granicami kamiennogórskiej specjalnej strefy ekonomicznej. Obecnie opracowano projekt rozporządzenia Rady Ministrów zmieniającego rozporządzenie w sprawie kamiennogórskiej specjalnej strefy ekonomicznej, w którym proponuje się wyłączenie tej części gruntów z kamiennogórskiej strefy ekonomicznej i włączenie ich w obszar tworzonej [...] Strefy Aktywności Gospodarczej, która realizowana będzie przez zarządzającego legnicką specjalną strefą ekonomiczną.
Wniesienie mienia aportem do spółki warunkowane jest również zmianą przeznaczenia gruntów na cele nierolne. Procedurę wniesienia mienia Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa do [...] Specjalnej Strefy Ekonomicznej S.A. planuje się zakończyć do końca września bieżącego roku.
Agencja zleciła wycenę przedmiotowej nieruchomości. Wobec powyższego wartość rynkowa określona zostanie w dostarczonym przez rzeczoznawcę majątkowego operacie szacunkowym.
Agencja podkreśliła, że nieruchomości będące przedmiotem aportu znalazły się w Zasobie Własności Rolnej Skarbu Państwa z mocy prawa na podstawie stosownej decyzji Wojewody. Przekazanie aportem przedmiotowych nieruchomości do specjalnej strefy ekonomicznej odbywa się również w reżimie przepisów ustaw i rozporządzeń, jako realizacja zadań publicznych Państwa. Przedmiotowa transakcja nie przyniesie Agencji żadnych korzyści ekonomicznych, gdyż stosownie do art. 5 ust. 5 u.g.n.r.S.P. nabyte akcje w zamian za wniesione aportem mienie wchodzące w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa, podlegają przekazaniu ministrowi właściwemu do spraw Skarbu Państwa w terminie 14 dni od dnia ich objęcia.
W związku z tak przedstawionym stanem faktycznym zapytano, czy wniesienie aportu w formie wyżej opisanej nieruchomości na rzecz zarządzającego specjalną strefą ekonomiczną jest czynnością nieopodatkowaną (niepodlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT) w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług?
Przedstawiając swoje stanowisko w sprawie Agencja wskazała, że stosownie do art. 5 ust. 1 u.g.n.r.S.P., Skarb Państwa powierza Agencji wykonywanie prawa własności i innych praw rzeczowych na jego rzecz w stosunku do mienia, o którym mowa w art. 1 i 2. Zgodnie z art. 12 ust. 1 i 2 mienie Skarbu Państwa, opisane w art. 1 i 2 przejęte w trybie niniejszej ustawy tworzy Zasób Własności Rolnej Skarbu Państwa – z wyłączeniem składników nabytych ze środków własnych, w celu zapewnienia funkcjonowania Biura Prezesa i oddziałów terenowych Agencji, które stanowią jej własność.
Agencja, jako zarejestrowany czynny podatnik VAT w przeszłości dokonywała i dokonuje szeregu opodatkowanych czynności. Dokonując tysięcy transakcji sprzedaży i dzierżawy nieruchomości rocznie, wykonuje je po uprzednim aktywnym poszukiwaniu nabywców, angażując środki finansowe na reklamę m.in. na banerach oraz ogłoszeniach zamieszczanych w prasie oraz różnych instytucjach, celem zwiększenia zainteresowania gruntem. W przedmiotowej sprawie Agencja nie poszukiwała nabywców gruntów. Podmiot, który stanie się nabywcą zostanie wyznaczony mocą stosownego rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie legnickiej specjalnej strefy ekonomicznej, wskazującego (co do tożsamości) grunty włączane do strefy na podstawie art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 października 1994 r.
o specjalnych strefach ekonomicznych, a także rozporządzenia Rady Ministrów
w sprawie ustalenia planu rozwoju [...] Specjalnej Strefy Ekonomicznej.
W odniesieniu do całokształtu i ogółu transakcji podejmowanych przez Agencję planowane działanie ma bez wątpienia charakter incydentalny, nadzwyczajny, wyjątkowy. W normalnym trybie, rozdysponowanie przedmiotowej nieruchomości nastąpiłoby poprzez jej sprzedaż lub dalsze wydzierżawienie, co nie nastąpiło. Agencja podkreśliła, że nieruchomości znalazły się w Zasobie Własności Rolnej Skarbu Państwa z mocy prawa na podstawie stosownej decyzji Wojewody, a zatem w konsekwencji czynności, z którymi nie wiązało się prawo do odliczenia podatku naliczonego. Nabycie przedmiotowej nieruchomości było niezależne od woli Agencji, natomiast wykonywanie prawa własności odbywało się w reżimie przepisów ustawy. Przedmiotowa transakcja nie przyniesie żadnych korzyści dla Agencji, gdyż stosownie do art. 5 ust. 5 u.g.n.r.S.P., prawa nabyte w zamian za mienie wchodzące w skład Zasobu, będą podlegały przekazaniu ministrowi właściwemu do spraw Skarbu Państwa w terminie 14 dni od dnia ich objęcia.
Agencja podniosła, że winna być kwalifikowana jako podatnik tyko w odniesieniu do czynności opodatkowanych, które wykonuje w ramach działalności gospodarczej. Analizowana transakcja jako działanie nadzwyczajne, incydentalne, którą należy oceniać niezależnie od tysięcy innych transakcji, nie jest działaniem w charakterze podatnika, a w konsekwencji nie podlega opodatkowaniu.
Mając powyższe na uwadze, Agencja stoi na stanowisku, że powyższa transakcja aportu nieruchomości na rzecz Specjalnej Strefy Ekonomicznej powinna pozostawać poza zakresem opodatkowania VAT.
W interpretacji indywidualnej z 13 października 2015 r. Minister Finansów uznał stanowisko Agencji za nieprawidłowe.
Organ interpretacyjny wskazał, że wniesienie aportu rzeczowego do spółki prawa handlowego lub cywilnego – w zależności od tego co jest jego przedmiotem – spełnia definicję odpłatnej dostawy towarów lub odpłatnego świadczenia usług, a tym samym w rozumieniu art. 2 pkt 22 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1504 ze zm., dalej "ustawa o VAT"), uznawane jest za sprzedaż. W sytuacji zatem, gdy przedmiotem aportu są towary w rozumieniu powołanego wyżej przepisu i gdy czynność ta prowadzi do przeniesienia prawa do rozporządzania tymi towarami jak właściciel mamy do czynienia z odpłatną dostawą w ujęciu art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Minister Finansów zauważył, że zakres opodatkowania podatkiem od towarów i usług wyznacza nie tylko czynnik przedmiotowy – opodatkowaniu podlega odpłatna dostawa towarów lub odpłatne świadczenie usług, ale także czynnik podmiotowy – czynności muszą być wykonywane przez podatnika.
Organ interpretacyjny wskazał, że na podstawie art. 15 ust. 6 ustawy o VAT, nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych. Zatem organy władzy publicznej lub też urzędy obsługujące te organy są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te podmioty czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy, itp., umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych). Tylko bowiem w tym zakresie ich czynności mają charakter działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT.
Zdaniem Ministra Finansów, okoliczność wykonywania zadań na podstawie ustawy nie powoduje, że Agencja z tytułu wykonywanych czynności nie jest uznawana za prowadzącą działalność gospodarczą. Agencja dokonuje tysięcy transakcji sprzedaży i dzierżawy nieruchomości rocznie. Z tego tytułu Agencja jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku VAT. Organ interpretacyjny wskazał, że wniesienie aportem nieruchomości do innego podmiotu w zamian
za akcje tego podmiotu spełnia przesłanki dla uznania tej transakcji za wykonywaną w ramach działalności gospodarczej, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, dostawę towarów. Nie ma przy tym znaczenia, że podmiot, którego akcje zamierza Agencja nabyć jest podmiotem, w którym większość akcji posiada Skarb Państwa. Powiązania majątkowe pomiędzy stronami transakcji nie wyłączają uznania, że działalność tych podmiotów jest wykonywana niezależnie. Nie ma także znaczenia, że Agencja wykonuje czynności we własnym imieniu, ale na rzecz Skarbu Państwa. Ustawa nie zawiera wymogu prowadzenia działalności na własny rachunek i we własnym imieniu.
W konsekwencji, zdaniem Ministra Finansów, w opisanym we wniosku zdarzeniu, wniesienie aportem nieruchomości niezabudowanych na rzecz Specjalnej Strefy Ekonomicznej w zamian za akcje, jest czynnością wykonywaną przez Agencję w ramach działalności gospodarczej.
Pismem z 30 października 2015 r. Agencja wezwała organ interpretacyjny do usunięcia naruszenia prawa.
W odpowiedzi Minister Finansów stwierdził brak podstaw do zmiany interpretacji indywidualnej.
W skardze na powyższą interpretację Skarżąca zarzuciła naruszenie:
- przepisów prawa materialnego, tj.:
-art. 15 ust. 1 w związku z ust. 2 ustawy o VAT, poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie Skarżącej za wykonującą opisywaną transakcję w ramach działalności gospodarczej za podatnika, co miało wpływ na wynik sprawy,
- z daleko idącej ostrożności procesowej na wypadek nieuwzględnienia powyższego zarzutu prawa materialnego – naruszenie art. 15 ust. 6 ustawy o VAT, poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie opisywanej transakcji jako podlegającej opodatkowaniu, co miało wpływ na wynik sprawy;
- przepisów prawa procesowego, tj.:
- art. 121 § 1 w związku z art. 14h Ordynacji podatkowej, poprzez nieuzasadnione pomijanie orzecznictwa administracyjnego oraz Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, w tym także powoływanego przez Skarżącą, czym naruszono zasadę prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, co miało wpływ na wynik sprawy ze względu na bogate orzecznictwo dokonujące odmiennej oceny prawnej stanu faktycznego ustalonego w sprawie.
W uzasadnieniu skargi Skarżącą wskazała, że w niniejszej sprawie nie można stwierdzić, że Agencja wykonuje działalność gospodarczą w rozumieniu regulacji krajowych i unijnych o podatku VAT. Podejmowane przez nią czynności są ściśle określone ustawowo, nie mają przymiotu konkurencyjności, nie naruszają w żaden sposób sektora prywatnego, a służą realizacji zadań o charakterze publicznym.
Z uwagi na fakt, że Agencja nie dokonała i nie dokona czynności w ramach działalności gospodarczej, nie działa w charakterze podatnika i nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Skarżąca zauważyła również, że biorąc pod uwagę art. 15 ust. 6 ustawy o VAT, art. 13 ust. 1 Dyrektywy 112 oraz orzecznictwo NSA należy stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie mamy wprawdzie do czynienia z umową cywilnoprawną, służącą jednakże do realizacji zadań publicznych, wynikających z powszechnie obowiązujących przepisów prawa, a zatem to przepisy prawa w stopniu dominującym kształtują stosunek Agencji oraz spółki. Wobec powyższego, na dalszy plan schodzi cywilnoprawny charakter tej umowy, strony bowiem nie mają pełnej swobody do ustalania jej treści. W związku z powyższym, Skarżąca stanęła na stanowisku, że transakcja aportu pozostaje poza zakresem opodatkowania VAT.
W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
W rozpoznawanej sprawie przedmiot sporu stanowiła kwestia, czy wniesienie przez Agencję Nieruchomości Rolnych mienia Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa (nieruchomości) do [...] Specjalnej Strefy Ekonomicznej S.A., celem powiększenia jej obszaru, w zamian za akcje obejmowane w podwyższonym kapitale zakładowym spółki, które z kolei podlegają przekazaniu ministrowi właściwemu
do spraw Skarbu Państwa, podlega opodatkowaniu VAT.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że pojęcie podatnika zostało zdefiniowane w art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, zgodnie z którym, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Jak stanowi art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Zgodnie z kolei z art. 15 ust. 6 powołanej ustawy, nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
Rozstrzygnięcie przedmiotowego sporu wymagało przede wszystkim ustalenia charakteru w jakim działała Skarżąca przy wniesieniu nieruchomości do spółki
w zamian za akcje obejmowane w jej podwyższonym kapitale zakładowym.
Zauważyć bowiem należy, że dla opodatkowania danej czynności VAT, nie jest wystarczające, aby sama czynność wypełniała definicję odpłatnej dostawy, ale aby czynność ta była dokonywana przez podatnika VAT. Co jednak najistotniejsze, nie chodzi o samo posiadanie statusu podatnika VAT, ale występowanie w takim charakterze w odniesieniu do konkretnej transakcji.
Innymi słowy, oceny, czy w rozpoznawanej sprawie czynność dokonana przez Skarżącą podlega opodatkowaniu VAT, nie należy dokonywać z punktu widzenia rodzaju czynności jaką jest wniesienie nieruchomości aportem do spółki prawa handlowego. Konieczne jest ustalenie, czy planowana czynność dokonana została przez podatnika VAT działającego w takim charakterze, tj. czy została dokonana w ramach działalności gospodarczej, czy też nie, co wymagało przeanalizowania okoliczności faktycznych dotyczącej omawianej transakcji.
Z przedstawionego we wniosku opisu zdarzenia przyszłego wynika, że Skarżąca jest państwową osobą prawną, powołaną przepisami ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa. Jednym z głównych zadań Skarżącej jest gospodarowanie mieniem Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa poprzez ich rozdysponowanie w drodze sprzedaży bądź dzierżawy. Skarżąca zamierza wnieść mienie Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa do [...] Specjalnej Strefy Ekonomicznej S.A. z siedzibą w Legnicy, w zamian za akcje obejmowane w podwyższonym kapitale zakładowym spółki zarządzającej strefą, które podlegają przekazaniu ministrowi właściwemu do spraw Skarbu Państwa. Przedmiot aportu stanowi zwarty kompleks niezabudowanych gruntów. Przedmiotowe grunty stanowią własność Skarbu Państwa i zostały przejęte do Zasobu Agencji po zlikwidowanym na mocy decyzji Wojewody Wrocławskiego z dnia 20 października 1992 r. Państwowym Gospodarstwie Rolnym. Obecnie grunty użytkowane są rolniczo i stanowią przedmiot wieloletniej umowy dzierżawy. Wniesienie mienia aportem do spółki warunkowane jest zmianą przeznaczenia gruntów na cele nierolne.
Sąd zauważa, że we wniosku Agencja podkreśliła, że nieruchomości będące przedmiotem aportu znalazły się w Zasobie Własności Rolnej Skarbu Państwa z mocy prawa na podstawie stosownej decyzji Wojewody. Przekazanie aportem przedmiotowych nieruchomości do specjalnej strefy ekonomicznej odbywa się również w reżimie przepisów ustaw i rozporządzeń, jako realizacja zadań publicznych Państwa. Przedmiotowa transakcja nie przyniesie Agencji żadnych korzyści ekonomicznych, gdyż stosownie do art. 5 ust. 5 u.g.n.r.S.P. nabyte akcje w zamian za wniesione aportem mienie wchodzące w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa, podlegają przekazaniu ministrowi właściwemu do spraw Skarbu Państwa w terminie 14 dni od dnia ich objęcia.
Odnosząc się do powyższego Sąd zauważa, że zgodnie z art. 5 u.g.n.r.S.P., Skarb Państwa powierza Agencji wykonywanie prawa własności i innych praw rzeczowych na jego rzecz w stosunku do mienia, o którym mowa w art. 1 i 2. Jak wynika z art. 5 ust. 2 ustawy, a także jak podkreślono w orzecznictwie, Agencja wykonuje uprawnienia właściciela (Skarbu Państwa) na zasadach określonych w ustawie o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa i korzysta z takich samych uprawnień jak każdy właściciel (por. wyrok NSA z dnia 18 lutego 1994 r. sygn. II S.A. 241/92 – ONSA 1995/2/67; wyrok NSA z dnia 2 czerwca 1997 r. sygn. IV S.A. 1335/95 – ONSA 1998/2/59). Agencja występuje w obrocie prawnym samodzielnie, wykonując w imieniu własnym prawa Skarbu Państwa do powierzonego jej mienia.
Niewątpliwie, jak wskazuje sama Skarżąca, jest ona podatnikiem VAT i w tym charakterze dokonuje ona tysięcy sprzedaży i dzierżawy nieruchomości rocznie.
Niemniej jednak, jak już wyżej wskazano, warunkiem koniecznym do opodatkowania podatkiem VAT danej transakcji nie jest sam fakt bycia podatnikiem VAT, ale występowanie w roli podatnika VAT w odniesieniu do konkretnej transakcji wchodzącej w zakres działalności gospodarczej podmiotu, natomiast ani formalny status danego podmiotu jako podatnika zarejestrowanego, ani okoliczność, że dana czynność została wykonana wielokrotnie lub jednorazowo, lecz z zamiarem częstotliwości, nie mogą przesądzać o podatkowaniu tej czynności bez każdorazowego ustalenia, że w odniesieniu do tej konkretnej czynności podmiot ten występował w charakterze podatnika podatku od towarów i usług (zob. m.in. wyrok NSA z dnia 5 grudnia 2014 r. I FSK 15447/14).
Sąd podziela pogląd, wielokrotnie powoływany w orzecznictwie, że stwierdzenie, czy dany podmiot w odniesieniu do konkretnej czynności działa jako podatnik podatku od towarów i usług, wymaga każdorazowo oceny odnoszącej się do okoliczności faktycznych danej sprawy. W każdej sprawie konieczne jest ustalenie, że w odniesieniu do danej czynności podmiot występował w charakterze podatnika, tj. jako osoba angażująca środki podobne do wykorzystywanych przez handlowca, a nie osoba wykonująca prawo własności w stosunku do tego gruntu. Istotna jest więc ocena, czy z dokonanych w danej sprawie ustaleń wynika, że strona dokonując sprzedaży gruntów zachowywała się tak jak handlowiec (np. wyrok NSA z dnia 5 listopada 2015 r. I FSK 1077/14 oraz z dnia 29 stycznia 2016 r. I FSK 1944/14).
W ocenie Sądu, opisana we wniosku czynność wniesienia nieruchomości aportem w zamian za akcje spółki nie zostanie dokonania w ramach działalności gospodarczej, ponieważ Skarżąca nie działa w sytuacji opisanej we wniosku o interpretację w charakterze handlowca profesjonalnie zajmującego się nabywaniem i sprzedażą towarów.
Przypomnieć bowiem należy, że Agencja we wniosku o wydanie interpretacji jednoznacznie stwierdziła, że przedmiotowe nieruchomości nabyte zostały z mocy prawa, po zlikwidowanym, na podstawie decyzji Wojewody Wrocławskiego z 20 października 1992 r. Państwowym Gospodarstwie Rolnym. Ponadto, nabycia te miały charakter nieodpłatny oraz nie wiązały się z prawem do odliczenia podatku VAT. Co równie istotne, Skarżąca nie będzie poszukiwać nabywców na grunty. Podmiot, który stanie się nabywcą zostanie wyznaczony mocą stosownego rozporządzenia Rady Ministrów. Z kolei stosownie do art. 5 ust. 5 u.g.n.r.S.P. prawa (akcje) nabyte w zamian za mienie wchodzące w skład Zasobu, będą podlegały przekazaniu ministrowi właściwemu do spraw Skarbu Państwa w terminie 14 dni od dnia ich objęcia. W konsekwencji, z tytułu dokonanej transakcji Skarżąca nie otrzyma przysporzenia.
Zdaniem Sądu, mając na uwadze powyższe okoliczności za wadliwe uznać należało stanowisko, że wniesienie przez Agencję nieruchomości aportem w zamian za akcje spółki w przedstawionym zdarzeniu przyszłym skutkuje opodatkowaniem tej czynności podatkiem VAT. W ocenie Sądu, Skarżąca z tytułu wykonania czynności opisanej we wniosku o interpretację nie będzie podatnikiem VAT, ponieważ nie prowadzi działalności gospodarczej w tym zakresie. W konsekwencji, skoro opisana działalność nie wchodzi w zakres działalności gospodarczej określonej w treści art. 15 ust. 2 ustawy VAT, to bezprzedmiotowym stało się tym samym rozpatrywanie w sprawie kwestii wyłączenia określonego w art. 15 ust. 6 ustawy VAT.
Odnosząc się natomiast do podniesionego w skardze zarzutu naruszenia art. 121 § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej, poprzez nieuzasadnione pomijanie orzecznictwa administracyjnego oraz TSUE, w tym powoływanego przez Skarżącą, zauważyć należy, że chociaż orzecznictwo sądowe nie ma w polskim systemie prawnym charakteru precedensowego, to w zakresie interpretacji podatkowych (ogólnych i indywidualnych) orzecznictwo to zyskuje szczególnie na znaczeniu. Orzecznictwo sądów stało się bowiem przesłanką do formułowania oceny poprawności funkcjonujących w obrocie prawnym interpretacji, także interpretacji indywidualnych. Skoro więc organ wydający interpretacje indywidualne może w ramach działania ex oficio zmienić wydaną już uprzednio interpretację z racji stwierdzenia jej wadliwości w świetle orzecznictwa sądowego, to tym bardziej ma obowiązek dokonywać analizy tego orzecznictwa w postępowaniu zmierzającym do wydania takiej interpretacji, a zwłaszcza w przypadku, gdy na takowe orzecznictwo powołuje się osoba składająca wniosek o jej wydanie. Jego nieuzasadnione pomijanie narusza wyrażoną w art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej zasadę prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, zauważyć należy, że istotnie organ interpretacyjny w zaskarżonej interpretacji w ogóle nie odniósł się do orzecznictwa sądów wskazanego we wniosku o jej wydanie, nie uzasadnił z jakich przyczyn nie podzielił poglądów w nim wyrażonych. Powyższe zasadnym czyni podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 121 § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej.
Wydając ponownie interpretację organ podatkowy zobowiązany będzie uwzględnić przedstawioną przez Sąd ocenę prawną.
W związku z powyższym, Sąd, na podstawie art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) uchylił zaskarżoną interpretację.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło