II OZ 807/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Łuczaj po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia L. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 czerwca 2017 r., sygn. akt VII SA/Wa 921/16 odrzucające skargę kasacyjną w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2016 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Postanowieniem z dnia 8 czerwca 2017 r., sygn. akt VII SA/Wa 921/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę kasacyjną L. sp. z o.o. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2017 r. i zwrócił skarżącej Spółce kwotę 250 zł uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd podniósł, że pismem z dnia 13 kwietnia 2017 r. L. sp. z o.o. z siedzibą w W. złożyła skargę kasacyjną od wyroku z dnia 22 lutego 2017 r., sygn. akt VII SA/Wa 921/16. Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z dnia 18 kwietnia 2017 r., strona wnosząca skargę kasacyjną została wezwana na podstawie art. 177a w zw. z art. 176 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej poprzez złożenie wniosku o jej rozpoznanie na rozprawie albo oświadczenia o zrzeczeniu się rozprawy wraz z jego odpisami (3 odpisy) poświadczonymi za zgodność z oryginałem – w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. Zarządzenie zostało doręczone pełnomocnikowi ww. uczestnika postępowania w dniu 25 kwietnia 2017 r. W dniu 2 maja 2017 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) pełnomocnik uczestnika postępowania złożył pismo sądowe zawierające przedmiotowe oświadczenie. Niemniej jednak, pomimo, iż jako załącznik pisma zostały wskazane 4 odpisy pisma, fizycznie odpisy te nie zostały dołączone, co, zdaniem Sądu, potwierdza prezentata Biura Podawczego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na której nie został odnotowany wpływ załączników do pisma z dnia 2 maja 2017 r. W związku z powyższym Sąd stwierdził, że skarga kasacyjna podlega odrzuceniu ze względu na to, że pomimo wezwania nie usunięto jej braków formalnych. Zdaniem Sądu, czynności złożenia oświadczenia nie można uznać za skuteczne usunięcie braku formalnego skargi kasacyjnej. Zgodnie bowiem z art. 47 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. Obowiązek ten dotyczy wszystkich pism procesowych, a więc również pisma zawierającego wniosek o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie, jeżeli wniosek taki nie został złożony wraz ze skargą kasacyjną. Niedołączenie przez stronę wymaganej liczby odpisów pisma stanowi brak formalny, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów pisma przez sąd. Sąd podkreślił przy tym, że w przedmiotowym wezwaniu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej Spółka poinformowana została o obowiązku złożenia wniosku o przeprowadzenie rozprawy lub oświadczenia o zrzeczeniu się rozprawy wraz z odpisami oraz pouczona została o konsekwencjach wynikających z braku dopełnienia ww. obowiązku. Zażaleniem L. sp. z o.o. z siedzibą w W. zaskarżyła powyższe postanowienie w całości, zarzucając mu naruszenie: 1) art. 178 § 2 w zw. z art. 176 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez ich niewłaściwe zastosowanie będące konsekwencją błędnego przyjęcia i założenia przez Sąd, że uczestnik nie uzupełnił braku formalnego skargi kasacyjnej w wyznaczonym terminie w związku z niedołączeniem odpisów pisma zawierającego wniosek o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie, a zatem uznanie, iż istniała podstawa do odrzucenia skargi kasacyjnej uczestnika z przyczyn formalnych; 2) art. 47 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez błędne założenie, iż nawet w przypadku nie złożenia odpisu pisma zawierającego wniosek o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie, taki brak jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 w z. z art. 57 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co skutkowało w konsekwencji odrzuceniem skargi kasacyjnej z przyczyn formalnych pomimo, iż brak było przesłanek uniemożliwiających nadanie skardze kasacyjnej prawidłowego biegu. Z uwagi na powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i nadanie sprawie dalszego biegu przez umożliwienie Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu dokonania merytorycznego rozpoznania skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu zażalenia podkreślono, że braki skargi kasacyjnej zostały uzupełnione w sposób kompletny i terminowy. Zaprzeczono, aby do pisma stanowiącego odpowiedź na zarządzenie z dnia 25 kwietnia 2017 r. nie zostały dołączone jednocześnie odpisy pisma w 4 egzemplarzach. Ponadto skarżąca Spółka podniosła, że nawet gdyby do oświadczenia o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie nie dołączono jego odpisów dla pozostałych stron postępowania, to brak taki nie stanowiłby braku uniemożliwiającego nadanie skardze kasacyjnej prawidłowego biegu bowiem przesłanie odpisów takiego oświadczenia miałoby walor wyłącznie informacyjny. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługiwało na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 176 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2016, poz. 718, dalej: p.p.s.a.) skarga kasacyjna powinna zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie a także wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. Ponadto skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma strony oraz zawierać wniosek o jej rozpoznanie na rozprawie albo oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy (art. 176 § 2 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 177a p.p.s.a., w sytuacji, gdy skarga kasacyjna nie spełnia wymagań przewidzianych w art. 176, innych niż przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, przewodniczący wzywa stronę do usunięcia braków w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie (art. 178 p.p.s.a.). Okolicznością bezsporną w niniejszej sprawie jest, że skarga kasacyjna L. sp. z o.o. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2017 r. nie zawierała wniosku o jej rozpoznanie na rozprawie albo oświadczenia o zrzeczeniu się rozprawy. Z akt sprawy wynika, że pełnomocnik skarżącej kasacyjnie został wezwany do usunięcia tego braku formalnego skargi kasacyjnej poprzez złożenie wniosku o rozpoznanie sprawy na rozprawie albo złożenie oświadczenia o zrzeczeniu się rozprawy - wraz z trzema odpisami poświadczonymi za zgodność z oryginałem. Wezwanie to doręczono skutecznie Spółce w dniu 25 kwietnia 2017 r. W zakreślonym przez Sąd I instancji terminie zostało złożone pismo zawierające wniosek o rozpoznanie sprawy na rozprawie (k. 66). Kwestią sporną jest natomiast to, czy do ww. pisma załączono wymaganą liczbę jego odpisów w celu ich doręczenia pozostałym stronom postępowania. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego argumentacja zawarta w zażaleniu a także okoliczności wynikające z akt sprawy, mogą budzić wątpliwości co do prawidłowości przyjęcia przez Sąd I instancji, że do pisma z dnia 28 kwietnia 2017 r. stanowiącego uzupełnienie skargi kasacyjnej o wniosek o jej rozpoznanie na rozprawie, skarżąca kasacyjnie Spółka nie załączyła wymaganej liczby jego odpisów. Na znajdującym się w aktach sprawy piśmie skarżącej kasacyjnie z dnia 28 kwietnia 2017r. znajduje się adnotacja o załączonych do niego 4 odpisach. Widnieje na nim również pieczęć Biura Podawczego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z oznaczeniem daty wpływu przesyłki do Sądu, jednak po wyrazie "Zał." wpisano jedynie końcowy numer przesyłki poleconej, którą nadano przedmiotowe pismo. Z prezentaty tej nie wynika zatem w żaden sposób, że przedmiotowe pismo zostało złożone wraz z załącznikami lub bez załączników. Podkreślenia wymaga przy tym, że z § 4 zarządzenia Nr 14 Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 sierpnia 2015r. w sprawie ustalenia zasad biurowości w sądach administracyjnych wynika, że na piśmie wpływającym do sądu umieszcza się adnotację zawierającą m.in. informację o załącznikach. W tych okolicznościach stwierdzić należało, że nie zostało wykazane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, że złożona w sprawie skarga kasacyjna posiadała takie braki formalne, które uniemożliwiały jej rozpoznanie. Ponieważ wątpliwości tych nie można rozstrzygnąć na podstawie akt sprawy, a nie ma podstaw prawnych do ich interpretowania na niekorzyść strony wnoszącej zażalenie, kontrolowane postanowienie Sądu I instancji – jako skutecznie podważone – należało uchylić. Zasadny jest bowiem w tych okolicznościach podniesiony w zażaleniu zarzut naruszenia art. 178 § 2 w zw. z art. 176 p.p.s.a. Nie można zgodzić się natomiast ze stanowiskiem, że nie przesłanie, pomimo wezwania, odpisów pisma zawierającego wniosek o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie celem ich doręczenia pozostałym stronom postępowania, nie stanowi podstawy do odrzucenia skargi kasacyjnej. Konieczność dołączenia odpisu pisma uzupełniającego jest konsekwencją reguły zawartej w art. 47 p.p.s.a., stąd odpowiednio można zastosować tezę uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS 13/13, wedle której niedołączenie przez skarżącego wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów załączników, zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a., jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 57 § 1 p.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd (zob. postanowienie NSA z dnia 11 lipca 2017 r., sygn. akt I OZ 1110/17). Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.