II SA/Gl 940/14

WyrokWSA w Gliwicach2015-01-14

Skład orzekający: Ewa Krawczyk, Piotr Broda, Elżbieta Kaznowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę obiektu małej architektury (śmietnika) zlokalizowanego na pasie zieleni, który jest niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, jest zasadna, mimo że organ pierwszej instancji błędnie powołał podstawę prawną?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja nakazująca rozbiórkę obiektu małej architektury (śmietnika) jest zasadna, ponieważ jego lokalizacja na pasie zieleni była niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, co uniemożliwiało legalizację. Błędne powołanie podstawy prawnej przez organ pierwszej instancji nie stanowiło podstawy do uchylenia decyzji, gdyż organ odwoławczy prawidłowo wskazał właściwą podstawę prawną (art. 49b Prawa budowlanego), a naruszenie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Wspólnota mieszkaniowa "A" wybudowała obudowany śmietnik na pasie zieleni przy ulicy w B. mimo braku wymaganego zgłoszenia i sprzeczności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Organ pierwszej instancji nakazał rozbiórkę, błędnie powołując art. 51 Prawa budowlanego. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy, wskazując jako właściwą podstawę art. 49b Prawa budowlanego, uznając brak możliwości legalizacji obiektu. Wspólnota "A" zaskarżyła decyzję, podnosząc m.in. naruszenie przepisów materialnych i proceduralnych oraz błędną wykładnię planu miejscowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Sędziowie Sędzia WSA Piotr Broda, Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Protokolant specjalista Małgorzata Orman, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi "A" w B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Pismem z dnia 19 listopada 2013 r. "A" przy ulicy [...] i [...] w B. wystąpiła do Wydziału Architektury Urzędu Miejskiego w . ze zgłoszeniem o zamiarze wykonania robót budowlanych nie wymagających uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę – tj. wykonania obudowy śmietnika z płyt betonowych systemowych na pasie zieleni. Decyzją z dnia [...] r. działająca z upoważnienia Prezydenta Miasta Kierownik Referatu Pozwoleń Budowlanych Wydziału Architektury, działając na podstawie art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, umorzyła postępowanie w sprawie. W uzasadnieniu wyjaśniono, że w dniach 21- 22 listopada 2013 r. mieszkańcy budynku przy [...] w B. zgłosili fakt rozpoczęcia robót budowlanych związanych z budową śmietnika na pasie zieleni przy tej ulicy. Wobec ustalenia podczas wizji, że budowa jest na etapie prac wykończeniowych, postępowanie dotyczące zgłoszenia zamiaru wykonania obudowy śmietnika stało się bezprzedmiotowe. Zgodnie bowiem z art. 30 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane zgłoszenia należy dokonać na 30 dni przed zamierzonym rozpoczęciem robót budowlanych. Powyższe rozstrzygniecie przekazane zostało do wiadomości Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B., który w dniu 7 stycznia 2014 r. dokonał oględzin przedmiotowego terenu, tj. działki nr [...] w pasie zieleni przy ulicy [...], stwierdzając fakt zakończenia robót budowlanych czyli wykonania zabudowy z płyt betonowych o wymiarach 4mx3m przykrytych dachem z blachy falistej. Pismem z dnia 13 stycznia 2014 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. zawiadomił o wszczęciu postępowania w sprawie wykonanych robót budowlanych, a postanowieniem z dnia [...] r., działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, nakazał "A" w B. wstrzymanie robót budowanych na pasie zieleni przy ulicy [...] w B. Następnie decyzją nr [...] z dnia [...] r. nakazał "A" w B. rozbiórkę obudowy śmietnika z płyt betonowych systemowych wraz z zadaszeniem z blachy trapezowej zlokalizowanej na pasie zieleni przy ulicy [...] w B. (działka nr [...]). W uzasadnieniu opisał przeprowadzone postępowanie i poczynione w nim ustalenia, z których wynikało, że Wspólnota rozpoczęła prace budowlane przy obiekcie bez wymaganego zgłoszenia w grudniu 2013 r. Wprawdzie zarządca wystąpił do Wydziału Architektury Urzędu Miejskiego w B. ze zgłoszeniem, ale przystąpił do prac przed upływem 30 dni od dnia złożenia zgłoszenia. Pas zieleni, na którym zlokalizowano przedmiotową zabudowę jest własnością Gminy B. Wprawdzie zarządca przedstawił w trakcie postępowania umowę dzierżawy działki nr [...] z przeznaczeniem na placyk gospodarczy, to jednak wymieniona umowa dzierżawy została rozwiązana. Od dnia 1 lutego 2014 r. "A" zajmowała ten teren bez tytułu prawnego. Wydział Architektury Urzędu Miejskiego poinformował nadto, że lokalizacja boksu śmietnikowego na przedmiotowym terenie jest niezgodna z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego śródmieścia B. "Planu Rewitalizacji i Rozwoju Śródmieścia ReRoŚ" Zgodnie z zapisem tego planu - § 19 pkt 2 uchwały nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia [...] r. zatwierdzającej plan ReRoŚ - "dla terenów położonych w granicach planu zapisano zakaz likwidacji istniejących parków, skwerów, zieleńców, ogrodów przydomowych, przedogródków oraz pasów zieleni rozdzielających piesze i miejsca parkingowe od jezdni w liniach rozgraniczających dróg". Dlatego też przedmiotowa wdecyzja jest w pełni zasadna. W odwołaniu od powyższej decyzji "A" podniosła, że wystąpiła do Wydziału obrotu Nieruchomościami Urzędu Miejskiego w B. z wnioskiem o wydzierżawienie części działki nr [...]. W dniu [...] r. podpisana została umowa dzierżawy, w której wskazany został cel wydzierżawienia tej części działki. Następnie zrealizowano inwestycję zgodnie z wcześniejszymi ustaleniami. Zdaniem odwołującej "A" - śmietnik to służący do utrzymania czystości obiekt małej architektury wymieniony w art. 3 pkt 4 lit. c Prawa budowlanego. Zgodnie z wykładnią art. 29 ust. 1 pkt 22 Prawa budowlanego zwolniony został z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, jak również zgodnie z art. art. 30 ust. 1 pkt 4 a contrario zwolniony z obowiązku dokonania zgłoszenia. "A" nie znalazła uchybienia przepisów prawa budowlanego i poinformowała o tym fakcie Wydział Architektury Urzędu Miejskiego w B. Mimo to, kończąc postępowanie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. nakazał rozbiórkę placyku gospodarczego. Bezpodstawnie w uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia podniesiono fakt rozwiązania umowy dzierżawy, wszak została ona zawarta konkretnie w celu utworzenia placyku gospodarczego w tym miejscu, a jego lokalizacja została wcześniej zaakceptowana. Stąd też nieporozumieniem jest fakt rozwiązania tej umowy. Niezrozumiałym w uzasadnieniu decyzji Inspektora Nadzoru Budowlanego jest także zarzut niezgodności inwestycji z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego śródmieścia B. "A" podkreśliła, że z jednej strony uzyskała akceptację dla swego zamierzenia Wydziału Architektury, co potwierdzono w piśmie Wydziału Obrotu Nieruchomościami, a z drugiej karkołomnie w obecnym postępowaniu wykazuje się niezgodność zamierzenia z zapisami obowiązującego planu, jakoby zabudowa śmietnika równoznaczna była z likwidacją istniejących parków, skwerów, zieleńców, ogrodów przydomowych, przedogródków oraz pasów zieleni rozdzielających ciągi piesze i miejsca parkingowe od jezdni. W jej ocenie zarzut likwidacji zieleńca jest chybiony. "A" podkreśliła, że tego rodzaju analiza musiała być przeprowadzona przez Wydział Architektury, Wydział Obrotu Nieruchomościami czy Miejski Zarząd Dróg i Mostów czy Miejski Zarząd Zieleni i Gospodarki Komunalnej. W przeciwnym wypadku nie uzyskałaby "A" zgody na zawarcie wymienionej umowy dzierżawy. W podsumowaniu "A" stwierdziła, że wypełniając zapisy zaskarżonej decyzji narażona będzie na poniesienia znacznych kosztów, a nadto wielomieszkaniowy budynek pozbawiony zostanie miejsca gromadzenia odpadów, gdyż jest to jedyna możliwa lokalizacja. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu stwierdził, że ustawodawca przewidział listę wyjątków od ogólnej zasady wymogu uzyskania pozwolenia na budowę. Wtedy wymagane jest zgłoszenie takich robót budowlanych. Zgodnie z art. 30 ust.1 pkt 4 Prawa budowlanego zgłoszeniu podlega także obiekt małej architektury w miejscu publicznym. Dodać trzeba, że zgodnie z ust. 4 art. 30 do zgłoszenia dotyczącego budowy obiektów małej architektury w miejscach publicznych należy dołączyć projekt zagospodarowania działki lub terenu, na którym obiekt ma być posadowiony, wykonany przez projektanta posiadającego odpowiednie uprawnienia budowlane. Zgłoszenie takie powinno być złożone przynajmniej 30 dni przed terminem planowanych robót budowlanych, co wynika pośrednio z ust. 5 art. 30, zgodnie z którym do planowanych robót można przystąpić dopiero, jeżeli w terminie 30 dni od dnia złożenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie sprzeciwu. Organ odwoławczy nie podzielił stanowiska prezentowanego przez "A", iż przedmiotowy obiekt, jako obiekt małej architektury nie wymagał ani zgłoszenia, ani pozwolenia na budowę. Uzasadniając swoje stanowisko odwołał się zarówno do definicji obiektu malej architektury, jak i do orzecznictwa sądów administracyjnych. Stwierdził, że przedmiotowy obiekt jest obiektem małej architektury zlokalizowanym w miejscu publicznym (pas zieleni wzdłuż drogi) w związku z czym podlegał obowiązkowi zgłoszenia właściwemu organowi architektoniczno- budowlanemu. Zasady postępowania w przypadku budowy bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu reguluje art. 49b Prawa budowlanego. Zasadą jest (ust. 1) obowiązek organu orzeczenia nakazu rozbiórki tego obiektu lub jego części, przy czym przy spełnieniu wymagań określonych w ust. 2 możliwe jest postępowanie legalizacyjne. W realiach rozpatrywanej sprawy organ stwierdził, że legalizacja obiektu w postaci placyku gospodarczego (śmietnika) nie jest możliwa z uwagi na sprzeczność inwestycji z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, czego dowodem jest pismo Wydziału Architektury Urzędu Miejskiego w B. z dnia 17 stycznia 2014 r.. Wynika z niego, że zgodnie z § 19 pkt 2 uchwały nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia [...] r. dla terenów położonych w granicach "Planu Rewitalizacji i Rozwoju Śródmieścia ReRoŚ - istnieje zakaz likwidacji istniejących parków, skwerów, zieleńców, ogrodów przydomowych, przedogródków oraz pasów zieleni rozdzielających piesze i miejsca parkingowe od jezdni w liniach rozgraniczających dróg. W tym miejscu organ odwoławczy stwierdził, że wprawdzie organ pierwszej instancji błędnie wskazał w treści decyzji zaskarżonej decyzji podstawę prawną swego działania, tj. art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, jednakże pomimo błędnego powołania tego przepisu, podstawa prawna wydania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. zaskarżonej decyzji istniała w postaci sty. 49b Prawa budowlanego. Zatem słusznie, w sytuacji braku zgodności inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, czyli brakiem możliwości wdrożenia procedury legalizacyjnej, organ powiatowy wydał decyzję nakazującą rozbiórkę przedmiotowego obiektu. Dalej organ odwoławczy wyjaśnił, iż w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z przypadkiem wydania aktu administracyjnego bez podstawy prawnej, ale z wadą formalną decyzji administracyjnej, polegającą na niezgodności jej brzemienia z wymogiem określonym w art. 107 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. W ocenie organu odwoławczego – błędne powołanie podstawy prawnej decyzji lub jej niepowołanie w okolicznościach, gdy podstawa taka istnieje w przepisach prawa, a ponadto przesłanki do jej zastosowania zostały spełnione, nie może być uznane za istotne naruszenie prawa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W ramach administracyjnego toku instancji organ administracji drugiej instancji jest organem powołanym do merytorycznego rozpoznania sprawy i uchybienie organu pierwszej instancji polegające na braku przytoczenia podstawy prawnej lub niepełnym jej przytoczeniu, może naprawić przywołując właściwą podstawę prawną rozstrzygnięcia zawartego w decyzji. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyła, reprezentowana przez pełnomocnika, "A" w B. Wnosząc o uwzględnienie skargi w całości i uchylenie w całości decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. i poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. oraz zasądzenia kosztów postępowania zarzuciła wymienionym decyzjom naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a to – art. 50 i art. 51 ustawy Prawo budowlane poprzez nieprawidłowe ich zastosowanie w stanie faktycznym, w którym powinny znaleźć zastosowanie przepisy art. 49b, co uniemożliwiło skarżącemu jako inwestorowi składanie odpowiednich środków prawnych (zażalenia) celem kwestionowania ewentualnego postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia o zgodności obiektu budowlanego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, co konsekwencji stanowiło podstawę dla organu drugiej instancji, który stwierdził naruszenie prawa w tym zakresie, do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji; - § 8 uchwały nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia [...] r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego śródmieścia Bytomia "Planu Rewitalizacji i Rozwoju Śródmieścia ReRoŚ" poprzez nieprawidłową jego wykładnię i przyjęcie, że treść tej uchwały wyklucza posadowienie śmietnika jako obiektu małej architektury w ramach przeznaczenia uzupełniającego terenu; - § 19 tego planu poprzez nieprawidłową wykładnię i przyjęcie, że wobec wybudowania przez skarżącego obiektu budowlanego doszło do likwidacji istniejącego pasa zieleni rozdzielającego ciągi piesze i miejsca parkingowe od jezdni, podczas gdy jednocześnie Gmina zawarła ze skarżącą "A" umowę dzierżawy z przeznaczeniem pod placyk gospodarczy – boks śmietnikowy, co pozwalało na ocenę, że obiekt budowlany skarżącego nie narusza tego planu; oraz naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez uchylenie się organu obu instancji od samodzielnej oceny zgodności prowadzonych przez skarżącego robót budowlanych z miejscowym planem, wskutek oparcia własnych ustaleń w tym zakresie wyłącznie o ocenę dokonaną przez Urząd Miasta w piśmie z dnia 17 stycznia 2014 r. – co doprowadziło do niepodjęcia wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego ustalenia stanu faktycznego i nierozpatrzenia całokształtu materiału w sprawie w sposób wszechstronny, zwłaszcza wobec niejednoznacznych postanowień planu, które powinny stanowić przedmiot samodzielnej oceny organów; - art. 138 § 1 pkt 1 Kodeku poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji podczas gdy organ drugiej instancji stwierdził wydanie decyzji z naruszeniem przepisów prawa materialnego- tj. art. 51 ust. 1 pkt 1, których niewłaściwe zastosowanie miało wpływ na naruszenie prawa strony do pełnego udziału w postępowaniu i kształtowanie jej praw. W szerokim uzasadnieniu skarżący stwierdził, iż w zaskarżonej decyzji organ odwoławczy pomimo, iż przyjął uchybienia przez organ pierwszej instancji przepisom prawa materialnego, w zakresie zastosowanej procedury legalizacyjnej, to jednak nie uchylił tej decyzji. Natomiast decyzja organu pierwszej instancji jest niesłuszna i nie może ostać się w obrocie prawnym. W pierwszej kolejności skarżący zwrócił uwagę na naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie zastosowania w sprawie art. 50 i art. 51, a nie art. 49b ustawy Prawo budowlane. Z uwagi na fakt, iż organ odwoławczy stwierdziwszy, że wobec ostatecznego tożsamego rezultatu zastosowanych trybów – tj. nakazania rozbiórki obiektu budowlanego – nie znalazł podstaw do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji, zdaniem skarżącego przesądza to o wadliwości decyzji organu drugiej instancji. Zastosowanie trybu z art. 49b dawało bowiem skarżącemu daleko dalej idące uprawnienia w zakresie prowadzenia polemiki z oceną zgodności wykonanych robót z miejscowym planem. Zgodnie z art. 49b ust. 2 pkt 1 inwestor zobowiązany jest do przedłożenia określonych dokumentów, w tym także dokumentu potwierdzającego zgodność z miejscowym planem, a skarżący został pozbawiony prawa złożenia zażalenia na odmowę wydania takiego zaświadczenia o zgodności. Powyższe uchybienie stanowiło z kolei o naruszeniu przepisów postępowania, czyli art. 138 § 1 pkt 1 a także art. 7 i art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego. Nie doszło bowiem w ocenie skarżącej do likwidacji pasa zieleni, W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Potwierdził stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji podkreślając, iż aby uruchomić procedurę legalizacyjną w trybie art. 49b dany obiekt budowlany musi być zgodny z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Skoro jednak ustalania organu pierwszej instancji, a także analiza dokonana przez organ odwoławczy wykazały niezgodność inwestycji z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, to nakaz rozbiórki jest w pełni zasadny. Na rozprawie w dniu 14 stycznia 2015 r. pełnomocnik strony skarżącej podtrzymał skargę i zawartą w niej argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując niniejszą sprawę zważył, co następuje : Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zarówno zaskarżona decyzja jak i decyzja ją poprzedzająca nie naruszają prawa Zgodnie bowiem z zapisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) - sądy administracyjne powołane są do badania zgodności z prawem decyzji, postanowień, czynności i innych aktów administracyjnych. Kontrolują zatem czy organy administracyjne wydające zaskarżone akty nie dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, i to naruszenia mającego bądź mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy czy stanowiącego podstawę wznowienia postępowania, albo wreszcie naruszenia prawa uzasadniającego ich nieważność, albowiem jedynie wówczas jest możliwe uchylenie kwestionowanej decyzji bądź stwierdzenie jej nieważności (art.145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 zm.). Przy czym, po myśli art.134 tej ustawy, sądy te nie są związane zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, czyli rozpatrują sprawę w jej całokształcie. Wbrew twierdzeniom skargi orzekające w sprawie organy przeprowadziły w sposób dokładny i wyczerpujący postępowanie, zgromadziły obszerny materiał dowodowy w świetle, którego ustaliły stan faktyczny. Bezspornym w sprawie pozostaje fakt wybudowania przez "A" w B. obudowanego śmietnika z płyt betonowych wraz z zadaszeniem z blachy trapezowej na działce nr [...] przy ulicy [...]. Nie podlega też sporowi fakt, że "A" na podstawie umowy dzierżawy z dnia [...] r. wydzierżawiła część działki nr [...] od Gminy B. z przeznaczeniem pod placyk gospodarczy. Niesporne jest także i to, że w dniu 22 listopada 2013 r. dokonała zgłoszenia zamiaru wykonania obudowy tego śmietnika z płyt betonowych systemowych na pasie zieleni ( wymieniona powyżej działka nr [...]) przy ulicy [...]. Zatem z powyższych działań "A" należy wnosić, iż przynajmniej początkowo nie kwestionowała ona potrzeby dokonania zgłoszenia wykonania przedmiotowego śmietnika. Faktem jednak pozostaje, że decyzją z dnia [...] r. działająca z upoważniania Prezydenta Miasta B. Kierownik Referatu Pozwoleń Budowlanych Wydziału Architektury umorzyła postępowanie prowadzone na wniosek "A" w sprawie zgłoszenia zamiaru wykonania śmietnika z płyt betonowych wobec stwierdzenia, że wymieniona budowa jest na etapie prac wykończeniowych, wskutek czego postępowanie dotyczące zgłoszenia zamiaru obudowy śmietnika stało się bezprzedmiotowe. Zatem wykonane prace budowlane ( bez prawidłowego zgłoszenia) potraktować należało jako samowolę budowlaną. Zasadnie zatem organ administracji architektoniczno- budowlanej powiadomił organ nadzoru budowlanego, a Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. prawidłowo przeprowadził oględziny, ustalił stan zrealizowanych bez wymaganego zgłoszenia robót budowlanych, a następnie, wobec braku możliwości prowadzenia postępowania legalizacyjnego decyzją z dnia [...] r. nakazał "A" rozbiórkę obudowy śmietnika z płyt betonowych wraz z zadaszeniem na działce nr [...]. W myśl obowiązujących przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2013, poz. 1409 ze zm.) przedmiotowy śmietnik należy potraktować jako obiekt malej architektury (art. 3 ust. 4 lit c). Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 22 budowa obiektów malej architektury nie wymaga pozwolenia na budowę. Z kolei w myśl art. 30 ust. 1 pkt 4 – budowa obiektów małej w miejscach publicznych wymaga zgłoszenia właściwemu organowi. Trudno zatem podzielić stanowisko prezentowane przez stronę skarżącą, że przedmiotowy obiekt nie podlegał ani zgłoszeniu, ani pozwoleniu na budowę. Wykonany śmietnik wymieniony został w przywołanym powyżej art. 3 ust. 4 lit. c – jako obiekt malej architektury. Wprawdzie art. 30 ust. 1 pkt 4 mówi o obiekcie malej architektury w miejscu publicznym, a prawo budowlane nie zawiera definicji miejsca publicznego, ale zgodzić się trzeba z organem, że w orzecznictwie pojęcie to zostało wyjaśnione i ugruntowane. Uznaje się, że jest to miejsce powszechnie i ogólnie dostępne (podkreśla się też, iż tereny należące do jednostek samorządu terytorialnego przeznaczone po infrastrukturę miejską z natury są miejscem publicznym). Z taką sytuację mamy do czynienia w niniejszej sprawie – tj. obiektem małej architektury- śmietnikiem zlokalizowanym miejscu publicznym – tj. na pasie zieleni wzdłuż drogi i chodnika. Tak więc bezsprzecznie jego budowa wymagała dokonania skutecznego zgłoszenia, czego "A" jednak nie uczyniła. Prawidłowo zatem organ odwoławczy stwierdził, że skutki takiej samowoli można likwidować w trybie art. 49b ustawy Prawo budowlane. Zasadnie też organ ten podkreślił, że organ pierwszej instancji błędnie jako podstawę swoich działań powołał art. 51 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. Zgodzić się jednak przyjdzie, ze stanowiskiem organu, że błędne powołanie podstawy prawnej w decyzji administracyjnej nie prowadzi automatycznie do uchylenia decyzji w postępowaniu jeżeli podstawa taka istnieje. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego decyzja, która błędnie powołuje podstawę prawną nie jest decyzją wydaną "bez podstawy prawnej" w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, a błędne powołanie podstawy decyzji stanowi wadę formy decyzji, a więc stanowi naruszenie art. 107 § 3 Kodeksu (zob. wyrok Naczelnego Sądu administracyjnego z dnia 9 stycznia 2007 r. sygn. akt II OSK 1369/06). Należy dodać, że brak przytoczenia podstawy prawnej w decyzji organu pierwszej instancji bądź nieprzytoczenie wszystkich przepisów lub też błędne przytoczenie przepisu, nie powoduje samo w sobie takiej wady, która skutkuje uchyleniem decyzji organu pierwszej instancji. Organ drugiej instancji, który jest organem powołanym do merytorycznego rozpoznania sprawy, może takie uchybienie naprawić, przywołując właściwą podstawę rozstrzygnięcia zawartego w decyzji (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 maja 1999 r. sygn. akt II SA/Gd 134/97). Tak też stało się w niniejszej sprawie. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji – Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. wskazał jednocześnie, że podstawą jego rozstrzygnięcia winien być art. 49b, a nie wskazany art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowanego. Zgodnie z art. 49b ust. 1 Prawa budowanego zasadą jest, że w przypadku wybudowania lub budowania obiektu budowlanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ – właściwy organ nadzoru budowlanego ma obowiązek nakazać rozbiórkę tego obiektu lub jego części. Odstępstwo od tej reguły przewiduje ust. 2 art. 49b Prawa budowlanego, dopuszczając, przy spełnieniu określonych warunków, postępowanie legalizacyjne. Możliwe jest ono wyłącznie w sytuacji, gdy budowa ta jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo w przypadku jego braku, ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno- budowlanych. Wówczas właściwy organ wstrzymuje postanowieniem – gdy budowa nie została zakończona – prowadzenie robót budowlanych i nakłada na inwestora obowiązek przedłożenia określonych dokumentów (w tym m.in. dokumentów wymienionych w art. 30 ust. 2 – np. oświadczenie o posiadanym prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane, projektu zagospodarowania działki lub terenu, a także zaświadczenia wójta, burmistrz lub prezydenta miasta o zgodności budowany z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy). Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy należy podkreślić w pierwszej kolejności, że dla wszczęcia procedury legalizacyjnej niezbędne i konieczne jest ustalenie organu prowadzącego postępowanie, że takie postępowanie jest w ogóle możliwe. Zgodnie z przywołanym powyżej przepisem prowadzący postępowanie organ nadzoru samodzielnie ocenia czy zachodzą przesłanki wskazane w przywołanym powyżej ust. 2 art. 49b, a więc samodzielnie ocenia, czy wykonana budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W niniejszej sprawie organ ten ustalił ponad wszelką wątpliwość, że legalizacja obiektu w postaci śmietnika (placyku gospodarczego) nie jest możliwa z uwagi na sprzeczność inwestycji z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Potwierdzeniem tego jest znajdujące się w aktach sprawy pismo Wydziału Architektury Urzędu Miejskiego w B. z dnia 17 stycznia 2014 r., z którego wynika, że na terenie objętym postępowaniem obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego śródmieścia B. – "Plan Rewitalizacji i Rozwoju Śródmieścia (ReRoŚ)" zatwierdzony uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia [...] r., zgodnie z którym w myśl § 19 pkt 2 "dla terenów położonych w granicach planu zapisano zakaz likwidacji istniejących parków, skwerów, zieleńców, ogrodów przydomowych, przedogródków oraz pasów zieleni rozdzielających ciągi piesze i miejsca parkingowe od jezdni w liniach rozgraniczających drogi. Uwzględniając, że budowa przedmiotowego śmietnika (placyku gospodarczego) nastąpiła na pasie zieleni (działka nr [...]) oddzielającego ulicę [...] od chodnika, nie może budzić wątpliwości, że lokalizacja tego boksu śmietnikowego na przedmiotowym terenie jest niezgodna z zapisami przywołanego powyżej miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla śródmieścia B., gdyż prowadzi do likwidacji (przynajmniej częściowej) pasa zieleni. Wobec jednoznacznego brzmienia art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego brak było zatem podstaw do dalszego prowadzenia postępowania, gdyż zgodnie z powyższym brak było możliwości legalizacji przedmiotowego obiektu. Odnosząc się do zarzutów przedstawionych przez stronę skarżącą w skardze, skład orzekający nie podziela jej twierdzeń, iż organy naruszyły w toku postępowania art. 7, art. 77 § 1 czy art. 80, a także art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Organ pierwszej instancji przeprowadził postępowanie wyjaśniające i w sposób jednoznaczny ustalił stan faktyczny sprawy. Nie można podzielić także twierdzeń o błędnej interpretacji obowiązującego na tym terenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ( a szczególności § 8 i § 19 pkt 2). Także przywołanie w postawie prawnej decyzji organu pierwszej instancji art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego, jak wskazano powyżej, nie może stanowić podstawy do uchylenia kwestionowanej decyzji. Nie każde wszak naruszenie prawa przez organy administracji daje podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji, a tylko takie, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Reasumując powyższe rozważania należy stwierdzić, iż orzekające w sprawie organy wydając zaskarżone decyzje prawidłowo dokonały oceny stanu faktycznego i nie naruszyły przepisów postępowania. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, nie stwierdzając naruszenia prawa przez organ odwoławczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U. z 2012, poz. 270 ze zm.) oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło