II OSK 2025/15
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-04-11
Skład orzekający: sędzia NSA Jerzy Stelmasiak, sędzia NSA Barbara Adamiak, sędzia del. WSA Tomasz Grossmann
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może odmówić wznowienia postępowania administracyjnego na wstępnym etapie, badając kwestię posiadania przez wnioskodawcę przymiotu strony, czy też powinien najpierw wznowić postępowanie i przeprowadzić postępowanie wyjaśniające?Ratio decidendi
Organ administracji nie może odmówić wznowienia postępowania administracyjnego na wstępnym etapie, badając kwestię posiadania przez wnioskodawcę przymiotu strony, jeśli okoliczność ta stanowi jednocześnie przesłankę wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.). W takiej sytuacji organ powinien najpierw wznowić postępowanie i przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, w ramach którego zbada, czy wnioskodawcy przysługuje status strony. Odmowa wznowienia postępowania z powodu braku przymiotu strony może nastąpić jedynie w przypadkach ewidentnych, gdy wnioskodawca nie powołuje się na swój interes prawny.Stan faktyczny
E. P. wniosła o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o warunkach zabudowy (WZ) dla budowy elektrowni wiatrowej, twierdząc, że organ błędnie ustalił obszar oddziaływania inwestycji i krąg stron. Organy administracji odmówiły wznowienia postępowania, uznając, że E. P. nie posiada przymiotu strony, ponieważ jej nieruchomość znajduje się poza zasięgiem oddziaływania inwestycji. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienia organów obu instancji, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania, ponieważ organy dokonały merytorycznego rozpoznania wniosku bez wznowienia postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargi kasacyjne SKO i M. P. od wyroku WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargi kasacyjne Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach oraz M. P.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 11 kwietnia 2017 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jerzy Stelmasiak Sędziowie sędzia NSA Barbara Adamiak sędzia del. WSA Tomasz Grossmann /spr./ Protokolant starszy sekretarz sądowy Mariusz Szufnara po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2017 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skarg kasacyjnych Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach oraz M. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 22 kwietnia 2015 r. sygn. akt II SA/Ke 233/15 w sprawie ze skargi E. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego oddala skargi kasacyjne.
Zaskarżonym wyrokiem z 22 kwietnia 2015 r., sygn. akt II SA/Ke 233/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach – po rozpoznaniu sprawy ze skargi E. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z [...] grudnia 2014 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego – uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji oraz stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku, a także zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego.
W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji wskazał, że zaskarżone postanowienie – mocą którego utrzymano w mocy postanowienie Burmistrza Miasta i Gminy Koprzywnica z [...] września 2014 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego – zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
Wnioskiem z [...] lipca 2014 r. E. P. (dalej też jako "wnioskodawczyni" lub "skarżąca") wniosła o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Burmistrza Miasta i Gminy w Koprzywnicy z [...] listopada 2012 r. (znak: [...]) w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie elektrowni wiatrowej o mocy do 660 kW z kontenerową stacją transformatorową na działkach nr ewid. 81 i 82 wraz z liniami kablowymi na działkach nr ewid. 81, 82, 60, 59 i 61 w miejscowości Zbigniewice gm. Koprzywnica (zwaną dalej "Decyzją WZ"). W uzasadnieniu wnioskodawczyni wskazała, że organ I instancji błędnie ustalił obszar oddziaływania ww. inwestycji oraz krąg stron postępowania, a ponadto inwestycja jest realizowana na gruntach kategorii III.
Postanowieniem z 25 września 2014 r. Burmistrz Miasta i Gminy Koprzywnica (dalej też jako "Burmistrz" lub "organ I instancji"), działając na podstawie art. 149 § 3 w zw. z art. 150 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., odmówił wznowienia postępowania z wniosku E. P. w sprawie zakończonej ostateczną Decyzją WZ. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie wskazał, że wnioskodawczyni nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu zakończonym wydaniem ww. decyzji, jako że nie posiada ona gruntów położonych w zasięgu oddziaływania przedmiotowej inwestycji na środowisko. Za strony tego postępowania przyjęto bowiem właścicieli i użytkowników działek sąsiednich oraz właścicieli działek pozostających w zasięgu oddziaływania inwestycji, wynikającym z ostatecznej decyzji Burmistrza Miasta i Gminy w Koprzywnicy z [...] kwietnia 2012 r. w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację ww. przedsięwzięcia, który przyjęto na podstawie raportu oddziaływania na środowisko, przy czym graniczną wielkość określa uciążliwość akustyczna wynosząca 40 dB, zaznaczona na mapie stanowiącej załącznik graficzny do Decyzji WZ. Inwestycja została zlokalizowana na terenach rolniczych, niezabudowanych, w odległości około 400 m od najbliższego budynku mieszkalnego. W konsekwencji, zdaniem organu I instancji, wobec braku narażenia nieruchomości wnioskodawczyni na hałas, nie został naruszony jej interes – co przesądzało o odmowie wznowienia postępowania.
Na skutek zażalenia wniesionego przez wnioskodawczynię, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach – przywołanym na wstępie postanowieniem z [...] grudnia 2014 r. – utrzymało w mocy ww. postanowienie Burmistrza. W uzasadnieniu podkreśliło, że wstępne postępowanie organu, do którego wpłynął wniosek o wznowienie postępowania, sprowadza się m.in. do oceny, czy taki wniosek złożył podmiot posiadający przymiot strony. Stronami postępowania administracyjnego o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu mogą być właściciele lub użytkownicy wieczyści sąsiednich działek. Tymczasem akta niniejszej sprawy, w tym wypisy z rejestru gruntów, nie dokumentują, aby wnioskodawczyni była właścicielem lub użytkownikiem wieczystym terenu inwestycji lub terenu sąsiadującego bezpośrednio z terenem inwestycji, lub posiadała inne prawa rzeczowe, będące podstawą do żądania przyznania przymiotu strony w postępowaniach prowadzonych przed organami obu instancji w niniejszej sprawie. Wnioskodawczyni jest właścicielką działki nr ewid. 226/1, usytuowanej poza zasięgiem oddziaływania inwestycji. Odnosząc się do zarzutów zażalenia, SKO wskazało, że obszar oddziaływania przedmiotowej inwestycji w postępowaniu zakończonym wydaniem Decyzji WZ został ustalony poprawnie. Co się zaś tyczy rodzaju użytków w terenie oraz fauny i flory, to kwestie te nie mają żadnego wpływu na uzyskanie przez E. P. przymiotu strony. Ponadto wnioskodawczyni nie udowodniła posiadania prawa rzeczowego uprawniającego ją do uzyskania statusu strony postępowaniu w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy.
Na opisane postanowienie SKO skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach złożyła E. P., zarzucając naruszenie: art. 28, art. 107 § 3, art. 7, art. 75 i art. 77 k.p.a. oraz wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia wraz z poprzedzającym je postanowieniem organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Uwzględniając skargę opisanym na wstępie wyrokiem o sygn. akt II SA/Ke 233/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach – zastrzegając, że nie przesądza kwestii przysługiwania skarżącej przymiotu strony – stwierdził, że w toku postępowania administracyjnego organy obu instancji dopuściły się naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 149 § 1, 2 i 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z art. 149 k.p.a. wynika, że organ jest władny wydać postanowienie o wznowieniu postępowania administracyjnego (§ 1), bądź o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego (§ 3), przy czym wydanie ostatniego z powołanych rozstrzygnięć następuje tylko wówczas, gdy podanie o wznowienie nie wskazuje przesłanek przewidzianych w art. 145 § 1 k.p.a., bądź nie zachowany został termin do jego złożenia przewidziany w art. 148 k.p.a. W pozostałych przypadkach organ administracji ma obowiązek wydać postanowienie o wznowieniu postępowania i przeprowadzić postępowanie zgodnie z zasadami określonymi w art. 150 i 151 k.p.a. W przypadku wskazania jako przesłanki wznowienia okoliczności wymienionych w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., organ rozpatrujący podanie nie bada, czy podmiot wnoszący podanie istotnie ma przymiot strony w postępowaniu zakończonym kwestionowaną decyzją, gdyż kwestia ta będzie przedmiotem ustaleń i oceny w postępowaniu prowadzonym po wydaniu postanowienia, o jakim mowa w art. 149 § 2 k.p.a. Dopiero bowiem postanowienie o wznowieniu postępowania otwiera następną fazę postępowania – postępowanie wyjaśniające (rozpoznawcze). To na tym etapie postępowania organ przeprowadza merytoryczną ocenę zgromadzonego materiału w sprawie i weryfikuje twierdzenia wnioskodawcy wznowienia postępowania o tym, że pomimo przysługującego mu przymiotu strony został w tym postępowaniu pominięty. Odmowa wznowienia postępowania z tego powodu, że wnioskodawca wznowienia postępowania nie jest stroną, może nastąpić tylko wówczas, gdy okoliczność ta jest ewidentna.
Sąd pierwszej instancji ocenił, że taka sytuacja nie występuje w rozpatrywanej sprawie. Wskazał, że organy obu instancji, odmawiając wnioskodawczyni przymiotu strony w postępowaniu w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla spornej inwestycji, argumentowały, iż skarżąca nie posiada gruntów położonych w zasięgu oddziaływania tej inwestycji na środowisko, powołując się przy tym na ustalenia: raportu oddziaływania przedmiotowej inwestycji na środowisko, ostatecznej decyzji Burmistrza Miasta i Gminy w Koprzywnicy z [...] kwietnia 2012 r. w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację spornego przedsięwzięcia oraz załączonej do Decyzji WZ mapy przedstawiającej zasięg oddziaływania projektowanej elektrowni (w zakresie hałasu), a także oceniając (tak SKO), że brak podstaw do uznania, iż obszar oddziaływania inwestycji został ustalony niepoprawnie. Zdaniem Sądu oznacza to, że w niniejszej sprawie doszło do merytorycznego rozpoznania wniosku skarżącej, bez wymaganego w tym zakresie wznowienia postępowania, a więc że organy obu instancji orzekły o odmowie wznowienia postępowania z naruszeniem art. 149 § 1 i 2 k.p.a.
Opisany wyrok WSA o sygn. akt II SA/Ke 233/15 zostały zaskarżony przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach, reprezentowane przez r.pr. Piotra Urbanka, oraz przez uczestnika postępowania M. P. (na rzecz którego została wydana Decyzja WZ), reprezentowanego przez adw. Adama Pakulskiego.
SKO w swej skardze kasacyjnej wniosło o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania – a to z powołaniem się na zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj. obrazy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 28 k.p.a. przez uchylenie postanowienia o odmowie wznowienia postępowania, mimo iż w sprawie zachodzi oczywista niedopuszczalność wznowienia postępowania z przyczyn podmiotowych, stwierdzona na wstępnym etapie postępowania. W uzasadnieniu autor skargi kasacyjnej ocenił, że brak przymiotu strony E. P. w postępowaniu zakończonym Decyzją WZ jest oczywisty i ewidentny. Wnioskodawczyni jest właścicielem działki usytuowanej poza jednoznacznie określonym obszarem oddziaływania inwestycji. Działka ta nie znajduje się nawet w sąsiedztwie granic oddziaływania inwestycji. Akta sprawy, w tym wypisy z rejestru gruntów, dokumentują, iż E. P. nie jest właścicielem lub użytkownikiem wieczystym terenu inwestycji lub terenu sąsiadującego bezpośrednio z terenem inwestycji oraz nie posiada innych praw rzeczowych będących podstawą do żądania przyznania przymiotu strony w postępowaniach prowadzonych zarówno przed organem I instancji, jak też przed organem odwoławczym w ww. sprawie.
Z kolei skarga kasacyjna M. P. została oparta na zarzucie naruszenia prawa materialnego, poprzez dokonanie błędnej subsumpcji ustalonego w sprawie stanu faktycznego do przepisów art. 134 § 1 i 2 p.p.s.a. w zw. z art. 148 § 1 k.p.a., polegające na nie rozpoznaniu błędu organów obu instancji i rozpoznawaniu wniosku E. P. o wznowienie postępowania, w sytuacji gdy wniosek ten został złożony po terminie. Jak bowiem ustalił Sąd pierwszej instancji, wniosek o wznowienie postępowania złożony został 14 lipca 2014 r. Tymczasem w aktach spraw II SA/Ke 758/14 i II SA/Ke 759/14 zalega wniosek o stwierdzenie nieważności tej samej decyzji, której dotyczył wniosek wznowieniowy (tj. Decyzji WZ), datowany na dzień 25 stycznia 2014 r. i podpisany przez E. P.. Jest to, jak podkreślił autor skargi kasacyjnej, okoliczność znana Sądowi pierwszej instancji z urzędu, a zarazem niekwestionowany dowód, że skarżąca wiedziała o wydaniu Decyzji WZ nie później niż w dniu podpisania ww. wniosku o stwierdzenie jej nieważności, co oznacza, że termin do złożenia wniosku o wznowienie minął 25 lutego 2014 r. W takiej sytuacji organy administracji winne były odmówić procedowania tego ostatniego wniosku, jako złożonego po terminie. Jednocześnie oznacza to, zdaniem pełnomocnika autora skargi kasacyjnej, że dokonując subsumpcji ustalonego w sprawie stanu faktycznego do przepisów prawa Sąd pierwszej instancji, uchylając skarżone postanowienia, winien był postępowanie w sprawie umorzyć. Na tej podstawie skarżący kasacyjnie M. P. wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi.
Odpowiadając odrębnie na każdą ze skarg kasacyjnych, E. P. wniosła o ich oddalenie, uznając, że zostały one wniesione wyłącznie w celu wydłużenia przedmiotowego postępowania sądowego i spełnienia się ograniczenia przewidzianego w przepisie art. 146 § 1 k.p.a., zakazującego uchylenia decyzji administracyjnej z przyczyn wskazanych m.in. w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat.
Na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2017 r. pełnomocnik M. P. podtrzymał wnioski i wywody zawarte we wniesionej skardze kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, z późn. zm.; dalej w skrócie: "p.p.s.a."), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.
W niniejszej sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a.
Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznawaniu niniejszej sprawy związany był granicami każdej ze skarg kasacyjnych, które są wyznaczone każdorazowo wskazanymi w skardze kasacyjnej podstawami, którymi – zgodnie z art. 174 p.p.s.a. – mogą być: (1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, lub (2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Ze względu na ograniczenia wynikające z przywołanych regulacji prawnych, Naczelny Sąd Administracyjny nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich, ani w inny sposób korygować.
Rozpoznawszy, w tak zakreślonych granicach, skargi kasacyjne wniesione w niniejszej sprawie, należy stwierdzić, iż nie zawierają one usprawiedliwionych podstaw.
Jest regułą, że gdy dana skarga kasacyjna została oparta na obu podstawach wyszczególnionych w art. 174 p.p.s.a., wówczas w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają zarzuty naruszenia przepisów postępowania, ponieważ dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez Sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został skutecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumpcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez Sąd przepis prawa materialnego.
Odpowiednio należy przyjąć, że w sytuacji, gdy, tak jak w niniejszej sprawie, jedna z wniesionych skarg kasacyjnych jest oparta wyłącznie na zarzutach naruszenia przepisów postępowania (tu: skarga kasacyjna SKO), a druga – na zarzutach naruszenia prawa materialnego (tu: skarga kasacyjna M. P.), to w pierwszej kolejności należy rozważyć zasadność skargi kasacyjnej zarzucającej uchybienia proceduralne.
Zarzucane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach istotne naruszenie przepisów postępowania miało polegać na niezasadnym uchyleniu przez Sąd pierwszej instancji postanowienia o odmowie wznowienia postępowania w sytuacji, gdy – zdaniem skarżącego kasacyjnie organu – w sprawie zachodziła oczywista niedopuszczalność wznowienia postępowania z przyczyn podmiotowych, stwierdzona na wstępnym etapie postępowania, a wyrażająca się w "oczywistym i ewidentnym" nielegitymowaniu się przez E. P. przymiotem strony postępowania zakończonego przedmiotową decyzją o warunkach zabudowy (Decyzją WZ).
Zarzut ten nie jest zasadny. Nie sposób bowiem mówić o oczywistym (ewidentnym) braku przymiotu strony danego postępowania administracyjnego w odniesieniu do podmiotu, który składając wniosek o wznowienie tego postępowania powołuje się na własny interes prawny, i dla weryfikacji twierdzeń którego – tak jak w rozpatrywanej sprawie, w której przymiot strony zależy od określenia rodzaju i zasięgu oddziaływania projektowanej inwestycji, co zwykle jest kwestią sporną – niezbędne jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego, obejmującego zwłaszcza badanie i ocenę określonego materiału dowodowego (tu m.in. dokumentów dotyczących projektowanej inwestycji - elektrowni wiatrowej, takich jak: raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, decyzja środowiskowa, mapa zasięgu oddziaływania akustycznego inwestycji).
Niewątpliwie wadliwe jest takie procedowanie, kiedy na etapie wstępnego badania wniosku organ administracji prowadzi postępowanie wyjaśniające, bez możliwości zagwarantowania wnioskodawcy udziału w czynnościach procesowych. Organ nie ma uprawnienia na etapie wstępnym weryfikowania legitymacji procesowej wnioskodawcy w oparciu o zebrane w sprawie dowody oraz analizę stanu prawnego w sytuacji, gdy jednocześnie wnioskodawca nie ma procesowo zapewnionego dostępu do materiału dowodowego i nie ma możliwości wypowiedzenia się co do okoliczności istotnych dla ustalenia jego interesu prawnego (por. wyrok NSA z 19.09.2014 r., II OSK 641/13, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej w skrócie: "CBOSA").
W konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny stoi na stanowisku, że wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania z przyczyn podmiotowych należy ograniczyć do przypadków, gdy jednostka żądająca wszczęcia postępowania nie powołuje się na swój interes prawny. Ustalenie, czy sprawa dotyczy interesu prawnego jednostki, może bowiem nastąpić wyłącznie w toku postępowania. Oznacza to, że jeśli okoliczność, czy danemu podmiotowi przysługuje status strony postępowania, stanowi jednocześnie przesłankę wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.), to może być ona badana już po wszczęciu postępowania wznowieniowego (por. wyrok NSA z 17.04.2012 r., II OSK 191/12, CBOSA; por. też wyrok NSA z 07.05.2013 r., I OSK 2185/11, CBOSA).
Tymczasem w rozpoznawanej sprawie takie badanie zostało przeprowadzone przez organy administracji już na wstępnym etapie badania przedmiotowego wniosku skarżącej i w konsekwencji, jak trafnie wskazał Sąd pierwszej instancji, w rozpatrywanej sprawie doszło do merytorycznego rozpoznania tego wniosku bez wymaganego, uprzedniego wznowienia postępowania.
Już z tych względów uchylenie zaskarżonym wyrokiem postanowień organów obu instancji w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania należy uznać za zasadne, a odmienne twierdzenia i zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej organu – za całkowicie chybione.
Zamierzonego skutku nie mogły odnieść także zarzuty i twierdzenia zawarte w skardze kasacyjnej M. P..
Wypada wszakże nadmienić, że w skardze tej trafnie zwrócono uwagę na konieczność analizowania, na etapie wstępnym badania wniosku wznowieniowego, kwestii zachowania ustawowego terminu do złożenia takiego wniosku.
Zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, z tym że – jak stanowi art. 148 § 2 k.p.a. – termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji.
W związku z tym należy podkreślić, że z treści uzasadnień postanowień organów obu instancji nie wynika, aby w rozpoznawanej sprawie kwestia dochowania terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania była przedmiotem badania przez te organy. Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej, własnych ustaleń w tym zakresie nie czynił także Sąd pierwszej instancji, który w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku ograniczył się jedynie do bezkrytycznego powtórzenia za organem II instancji, iż E. P. wystąpiła o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną Decyzją WZ "wnioskiem z dnia 14.07.2014 r." Zarazem z uzasadnienia postanowienia tego organu wcale nie wynika, na czym oparł on takie stwierdzenie. Jest to tym bardziej niejasne, że z kolei w uzasadnieniu postanowienia organu I instancji podano, iż ów wniosek o wznowienie postępowania – podpisany przez grupę mieszkańców Zbigniewic, w tym przez E. P. – został złożony "pismem z dnia 27.01.2014 r.", zaś w aktach administracyjnych sprawy znajduje się taki wniosek, datowany na dzień 25 stycznia 2014 r. i opatrzony prezentatą z datą wpływu do Urzędu Miasta i Gminy w Koprzywnicy: 27 stycznia 2014 r.
Wobec tego kwestia dochowania przez skarżącą terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego Decyzją WZ wymaga niewątpliwie wyjaśnienia.
Od razu należy zaznaczyć, że nie jest rzeczą sądu administracyjnego prowadzić postępowanie wyjaśniające (dowodowe) w tym zakresie, lecz zobowiązane są do tego organy administracji (por. np. wyrok NSA z 17.04.2012 r., II OSK 191/12, CBOSA). W przypadku więc, gdy – tak jak w rozpoznawanej sprawie – co do kwestii terminowości złożenia wniosku brak jest rozważań i ustaleń organów administracji, Sąd pierwszej instancji nie jest władny czynić takich ustaleń we własnym zakresie. W takim przypadku Sąd powinien jedynie wskazać organom na konieczność wyjaśnienia tej kwestii – czego WSA w Kielcach w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku błędnie nie uczynił. Jednakże uchybienie to świadczy tylko o częściowej wadliwości uzasadnienia zaskarżonego wyroku – polegającej na zawarciu w nim niepełnych wskazań co do dalszego postępowania, o których mowa w art. 141 § 4 zdanie drugie p.p.s.a. – natomiast nie przekłada się w żaden sposób na ocenę trafności samego rozstrzygnięcia. Przeciwnie, stanowi dodatkowy argument za uznaniem, iż uchylenie postanowień organów obu instancji przez Sąd Wojewódzki było w pełni uzasadnione.
W świetle powyższych uwag zarzut skarżącego kasacyjnie M. P. dokonania przez Sąd pierwszej instancji "błędnej subsumpcji ustalonego w sprawie stanu faktycznego" należy uznać za chybiony.
Mając wszystko to na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., obie skargi kasacyjne oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło