II OZ 1410/17
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2017-11-17
Skład orzekający: Andrzej Jurkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy od zażalenia na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego należy uiścić wpis stały w wysokości 100 zł, mimo że strona wniosła o przyznanie prawa pomocy?Ratio decidendi
Od zażalenia na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego należy uiścić wpis stały w wysokości 100 zł, chyba że zachodzą szczególne przepisy zwalniające z tego obowiązku. W sytuacji, gdy prawo pomocy zostało odmówione lub postępowanie w tym zakresie umorzone, a postanowienie nie dotyczyło bezpośrednio kosztów sądowych, wpis jest należny. Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do sprostowania zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu.Stan faktyczny
Stowarzyszenie wniosło zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału WSA w Poznaniu wzywające do uiszczenia wpisu od zażalenia na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu. Stowarzyszenie domagało się uchylenia zarządzenia, sprostowania, zwolnienia z kosztów i ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie na zarządzenie.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Stowarzyszenia [...] z siedzibą w R. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 28 września 2017 r. sygn. akt IV SA/Po 1062/16 o wezwaniu do uiszczeniu wpisu sądowego od zażalenia w sprawie ze skargi Stowarzyszenia [...] z siedzibą w R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania postanawia: oddalić zażalenie
Zarządzeniem z dnia 28 września 2017 r. sygn. akt IV SA/Po 1062/16 Przewodniczący Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, na podstawie art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", wezwał skarżące Stowarzyszenie [...] z siedzibą w R. do uiszczenia wpisu od zażalenia z dnia 25 września 2017 r. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 29 sierpnia 2017 r. w kwocie 100 zł, stosownie do § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193), w terminie 7 dni, od daty doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia zażalenia.
Zażalenie (pismem z dnia 25 października 2017 r.) na powyższe zarządzenie wniosło Stowarzyszenie, domagając się jego uchylenia, sprostowania i uzupełnienia zarządzenia, zwolnienia z kosztów wpisu sądowego w części oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem zażalenia, którego dotyczyło zaskarżone zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu, było postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu. Wobec braku przepisu szczególnego, co do zasady od wniesionego zażalenia strona winna uiścić wpis. Z akt sprawy nie wynika, by wraz z zażaleniem wpis ten został uiszczony, w związku z tym trafnie Przewodniczący Wydziału IV wezwał Stowarzyszenie do uiszczenia wpisu, prawidłowo określając jego wysokość na kwotę 100 zł. Stosownie bowiem do § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia z dnia 16 grudnia 2003r. wpis stały bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności wynosi w sprawach: zażaleń na postanowienia wojewódzkich sądów administracyjnych – 100 zł.
Zasadą jest, iż od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały (art. 230 § 1). Do tego typu pism należy m.in. zażalenie. Zgodnie z treścią art. 220 § 1 zdanie 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Wyjątki od obowiązku uiszczenia wpisu wymieniają przepisy p.p.s.a. i są to przedmiotowo-podmiotowe oraz podmiotowe zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych z mocy ustawy lub na mocy stosownego orzeczenia – nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona, której zostało przyznane prawo do pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym (prawo pomocy), w zakresie określonym w prawomocnym postanowieniu o przyznaniu tego prawa. Szczególną regulację zawiera także norma art. 227 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którą nie pobiera się opłat sądowych od zażaleń na zarządzenie przewodniczącego oraz postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie kosztów sądowych, jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy. Jednakże w niniejszej sprawie ten ostatni przepis nie miał zastosowania, gdyż postanowienie na które strona wniosła zażalenie nie dotyczy bezpośrednio kwestii kosztów sądowych, zaś podstawą jego wydania był art. 86 § 1 p.p.s.a. dotyczący przywrócenia terminu (porównaj: postanowienie NSA z 19.01.2016 r. II GZ 962/15). Przy czym zauważyć trzeba, że kwestia prawa pomocy była dwukrotnie przedmiotem wypowiedzi Sądu pierwszej instancji w tej sprawie – postanowieniem z dnia 28 lutego 2017 r. Sąd ten utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 17 stycznia 2017 r. o odmowie przyznania prawa pomocy; kolejne postanowienie referendarza sądowego z dnia 4 lipca 2017 r. umarzające postępowanie w przedmiocie prawa pomocy zostało utrzymane w mocy przez ten Sąd postanowieniem dnia 8 sierpnia 2017 r.
Końcowo wskazać trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do sprostowania zaskarżonego zarządzenia zgodnie z wnioskiem Stowarzyszenia. Jednocześnie uznano, że na tym etapie przedmiotowego postępowania kwestia prawa pomocy została już rozstrzygnięta.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło