II GSK 2811/17
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2019-10-15
Skład orzekający: Krystyna Anna Stec, Gabriela Jyż, Stanisław Śliwa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy informacja "z trzciny cukrowej" na etykiecie rumu, który z definicji musi być wytwarzany z trzciny cukrowej, stanowi wprowadzenie konsumenta w błąd poprzez sugerowanie szczególnych właściwości produktu?Ratio decidendi
Informacja "z trzciny cukrowej" na etykiecie rumu, który z definicji musi być wytwarzany z trzciny cukrowej, stanowi naruszenie przepisów dotyczących jakości handlowej, ponieważ wprowadza konsumenta w błąd co do szczególnych właściwości produktu. Taka praktyka, nawet jeśli oparta na prawdziwych informacjach, może sugerować konsumentowi, że produkt posiada cechy wyróżniające go spośród innych, co wpływa na jego decyzje zakupowe.Stan faktyczny
Spółka A. S.A. zakwestionowała decyzję nakazującą zmianę oznaczenia partii rumu z uwagi na umieszczenie na etykiecie napisu "z trzciny cukrowej". Organy uznały, że informacja ta wprowadza konsumentów w błąd, sugerując szczególne właściwości produktu, podczas gdy rum z definicji musi być wytwarzany z trzciny cukrowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną spółki.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną A. S.A. w P. Zasądzono od A. S.A. w P. na rzecz Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno – Spożywczych 360 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Anna Stec Sędzia NSA Gabriela Jyż Sędzia del. NSA Stanisław Śliwa (spr.) Protokolant Beata Kołosowska po rozpoznaniu w dniu 15 października 2019 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. S.A. w P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 kwietnia 2017 r., sygn. akt VI SA/Wa 2192/16 w sprawie ze skargi A. S.A. w P. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...] w przedmiocie nakazu zmiany oznaczenia partii artykułów rolno-spożywczych 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od A. S.A. w P. na rzecz Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno – Spożywczych 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Wyrokiem z dnia 13 kwietnia 2017 r. sygn. akt VI SA/Wa 2192/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) w Warszawie oddalił skargę A. z siedzibą w P.(dalej także: "Spółka") na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (dalej także: "Główny Inspektor Jakości") z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie nakazu zmiany oznaczenia partii artykułów rolno-spożywczych.
Orzeczenie to poprzedziły następujące okoliczności.
W dniach [...] i [...] kwietnia 2016 r. inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w Z. przeprowadzili kontrolę w zakresie jakości handlowej wyrobów spirytusowych w Zakładzie Produkcyjnym w Z., należącym do podmiotu: A. z siedzibą w P. Podczas kontroli zakwestionowano oznakowanie wyrobu spirytusowego o nazwie: [...] rum 37,5 %, w ilości 9080 szt. Butelek, nr partii [...], z uwagi na zamieszczenie na etykiecie produktu napisu "z trzciny cukrowej". Powołując się na rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 110/2008 z dnia 15 stycznia 2008 r. w sprawie definicji, opisu, prezentacji, etykietowania i ochrony oznaczeń geograficznych napojów spirytusowych oraz uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 1576/89 (Dz. Urz. UE L 39 z 13.02.2008 r., str. 16 ze zm.) [...] Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (dalej także: "Wojewódzki Inspektor Jakości") podniósł, że rum nie może być wytwarzany z innych produktów niż surowce pochodzące z trzciny cukrowej. Tym samym, umieszczona na produkcie "[...] rum" informacja: "z trzciny cukrowej" sugeruje, że rum może być wytwarzany z innych surowców, a zatem produkt, którego dotyczy sprawa ma jakieś szczególne właściwości. Wobec powyższego, organ I instancji stwierdził wprowadzanie do obrotu określonej partii przedmiotowego artykułu spożywczego, której jakość handlowa niezgodna jest z obowiązującymi przepisami prawa żywnościowego i decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. nakazał Spółce poddanie partii artykułu spożywczego wprowadzanego do obrotu pod nazwą "[...] rum" w ilości 9080 sztuk i wartości 103.875,20 zł, zabiegowi prawidłowego oznakowania wynikającego z obowiązujących przepisów.
Po rozpatrzeniu odwołania Spółki od tego rozstrzygnięcia, Główny Inspektor Jakości, decyzją z dnia [...] sierpnia 2016 r., utrzymał je w mocy. Podniósł, że nieprawidłowe oznakowanie narusza art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (Dz. U. z 2015 r. poz. 678 ze zm.), powoływanej w dalszej części jako "ustawa o jakości handlowej", który stanowi, że wprowadzane do obrotu artykuły rolno-spożywcze powinny spełniać wymagania w zakresie jakości handlowej, jeżeli w przepisach o jakości handlowej zostały określone takie wymagania, oraz dodatkowe wymagania dotyczące tych artykułów, jeżeli ich spełnienie zostało zadeklarowane przez producenta. Jakość handlowa, to z kolei, w myśl. art. 3 pkt 5 wymienionej ustawy, cechy artykułu rolno-spożywczego dotyczące jego właściwości organoleptycznych, fizykochemicznych i mikrobiologicznych w zakresie technologii produkcji, wielkości lub masy oraz wymagania wynikające ze sposobu produkcji, opakowania, prezentacji i oznakowania, nieobjęte wymaganiami sanitarnymi, weterynaryjnymi lub fitosanitarnymi. Organ zauważył, że oznakowanie artykułów rolno-spożywczych jest istotnym elementem jakości handlowej. Obowiązkiem producenta jest wprowadzanie do obrotu produktów oznakowanych zgodnie z przepisami, w sposób rzetelny i niewzbudzający wątpliwości konsumenta. Główny Inspektor Jakości powołał się także na art. 7 ust. 1 lit. c rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011, wedle którego informacje na temat żywności nie mogą wprowadzać w błąd, w szczególności przez sugerowanie, że środek spożywczy ma szczególne właściwości, gdy w rzeczywistości wszystkie podobne środki spożywcze mają takie właściwości, zwłaszcza przez szczególne podkreślanie obecności lub braku określonych składników lub składników odżywczych. Organ zauważył, że w świetle rozporządzenia nr 110/2008, rum to produkt wytworzony wyłącznie z trzciny cukrowej. Zatem Spółka, poprzez zamieszczenie na opakowaniu informacji o wytworzeniu przedmiotowej partii rumu z trzciny cukrowej sugerowała konsumentowi, że dany środek spożywczy posiada szczególne właściwości, które wyróżniają go spośród produktów konkurencyjnych firm. Taka praktyka wprowadza konsumenta w błąd, co uzasadniało wydanie decyzji nakazującej prawidłowe oznakowanie produktu, którego dotyczy sprawa.
WSA w Warszawie, wspomnianym wyżej wyrokiem z dnia 13 kwietnia 2017 r., oddalił skargę Spółki na decyzję Głównego Inspektora Jakości. Podniósł, że w przedmiotowej sprawie producent, poprzez zamieszczenie na opakowaniu informacji o wytworzeniu przedmiotowej partii rumu z trzciny cukrowej, sugerował konsumentowi, że dany środek spożywczy posiada szczególne właściwości, które wyróżniają go spośród produktów konkurencyjnych firm, gdy tymczasem każdy rum jest wytwarzany
z trzciny cukrowej. Taka praktyka wprowadza konsumenta w błąd, tym samym narusza postanowienia artykułu art. 7 ust. 1 lit. c) rozporządzenia nr 1169/2011, który to przepis zabrania podawania informacji sugerujących, że produkt ma szczególne właściwości, podczas gdy w rzeczywistości wszystkie podobne środki mają takie właściwości. Sąd podkreślił, że w rozumieniu art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym, praktykę rynkową uznaje się za wprowadzającą w błąd, jeżeli działanie w jakikolwiek sposób powoduje lub może powodować podjęcie przez przeciętnego konsumenta decyzji dotyczącej umowy (w tym, także zakupu), której inaczej by nie podjął. Wprowadzającym w błąd działaniem może być w szczególności rozpowszechnianie prawdziwych informacji w sposób mogący wprowadzać w błąd (art. 5 ust. 2 wymienionego aktu), co miało miejsce w rozpatrywanej sprawie. Skarżący podał informację o pochodzeniu przedmiotowego rumu z trzciny cukrowej, tak jak gdyby byłoby to coś szczególnego i mogło wywołać u konsumentów wrażenie, że produkt posiada szczególne właściwości. Zdaniem Sądu, deklaracja dotycząca źródła surowcowego produktu ma strategiczne znaczenie dla wyboru konsumenta oraz posiada zdolność kierowania zachowaniami rynkowymi kupujących. Sąd zgodził się z organami, że dokonując wyboru spośród kilku produktów z tej samej grupy asortymentowej, gdzie na etykiecie jednego produktu zostanie zamieszczona deklaracja surowcowa, konsument może wyszczególnioną cechę odebrać jako wyjątkową, świadczącą o lepszej jakości, co bezpośrednio wpłynie na jego decyzje zakupowe. Zaaprobował też stwierdzenie, że rum w Polsce rzeczywiście nie należy do produktów spożywanych powszechnie znanych. Nie daje to jednak możliwości naruszania przepisów prawa poprzez wyszczególnianie cech produktu, które są typowe dla całego asortymentu. Konsument w przeciwieństwie do producenta, nie jest zobligowany do znajomości prawa żywnościowego i rzeczywiście może nie posiadać wiedzy, iż rum to napój alkoholowy o wysokiej zawartości alkoholu wytwarzany ze sfermentowanego soku z trzciny cukrowej, koncentratu tego soku lub melasy. W sytuacji jednak, gdy nieświadomy konsument dokonuje wyboru w sklepie i wśród kilku butelek rumu różnych firm natrafi na jedyną etykietę opatrzoną informacją "z trzciny cukrowej", może taką deklarację zinterpretować jako gwarancję lepszej jakości oraz potraktować przedmiotowy produkt jako wyjątkowy, podczas gdy o żadnej wyjątkowości nie można tu mówić.
A. z siedzibą w P. wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku, kwestionując go w całości. W oparciu o art. 174 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), zwanej następnie "P.p.s.a.", zarzuciła naruszenie:
1) przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 133 § 1 i art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez:
- niedopatrzenie się nieprawidłowości w ustaleniu stanu faktycznego przez organy administracji polegającym na przyjęciu, że informacja "z trzciny cukrowej" znajdująca się na etykiecie produktu "[...] Rum" wprowadza konsumentów w błąd przez sugerowanie, że ma on szczególne właściwości, chociaż okoliczności te nie znajdowały oparcia w materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie i zostały ustalone w sposób dowolny, a organy administracji nie wskazały nawet, jakie szczególne właściwości miałyby być sugerowane, co skutkowało bezpodstawnym oddaleniem skargi, chociaż decyzja drugoinstancyjna wydana została z naruszeniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1);
2) przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez:
- przedstawienie stanu sprawy niezgodnie ze stanem rzeczywistym polegające na powtórzeniu stanu faktycznego przyjętego przez organy administracji, chociaż nie znajdował on oparcia w materiale dowodowym i został ustalony w sposób dowolny;
- brak wskazania w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku powodów, dla których Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo ustaliły, że informacja "z trzciny cukrowej" znajdująca sią na etykiecie produktu [...] rum wprowadza konsumentów w błąd przez sugerowanie, że ma on szczególne właściwości;
- brak odniesienia się przez Sąd do znajdujących się w skardze twierdzeń Spółki kwestionujących prawidłowość ustalenia przez organy administracji, że informacja "z trzciny cukrowej" znajdująca sią na etykiecie produktu "[...] rum" wprowadza konsumentów w błąd i może mieć wpływ na decyzje zakupowe konsumentów; jak również niewskazanie powodów, dla których Sąd powyższych zarzutów nie uwzględnił;
co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż zaskarżony wyrok został wydany w oparciu o stan sprawy przedstawiony w sposób niezgodny ze stanem rzeczywistym oraz uniemożliwia przeprowadzenie kontroli instancyjnej tego wyroku;
3) przepisów prawa materialnego, tj. art. 7 ust. 1 lit. c rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011 w zw. z art. 5 ust. 1 i 2 ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym poprzez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że naruszeniem wskazanego przepisu jest samo podanie na etykiecie informacji
o surowcu, w sytuacji, w której wszystkie produkty danego rodzaju muszą być wytwarzane z tego surowca.
W związku z powyższym Spółka wniosła o uchylenie wyroku oraz uchylenie zapadłych w sprawie decyzji, jak też o umorzenie postępowania, ewentualnie o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Żądanie Spółki dotyczy też zasądzenia kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie i o zasądzenie kosztów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna jako niezasadna nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu.
Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 P.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest natomiast, określonym w art. 177 § 1 P.p.s.a. terminem do wniesienia skargi kasacyjnej. Rozwiązaniu temu towarzyszy uprawnienie strony postępowania do przytoczenia nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.
Ze skargi kasacyjnej wynika, że spór prawny w rozpatrywanej sprawie dotyczy oceny prawidłowości stanowiska Sądu I instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych
w przedmiocie nakazania poddania partii artykułu spożywczego wprowadzanego do obrotu pod nazwą "[...] rum" zabiegowi prawidłowego oznakowania stwierdził, że decyzja ta nie jest niezgodna z prawem, co uzasadniało oddalenie skargi na podstawie art. 151 P.p.s.a. Według Sądu I instancji, organ administracji zasadnie ocenił, że zamieszczenie na etykiecie, spornej w sprawie, partii artykułu rolno-spożywczego, a mianowicie wyrobu spirytusowego o nazwie "[...]rum" informacji o treści "z trzciny cukrowej", narusza przepisy prawa dotyczące jakości handlowej przez to, że wprowadza w błąd, co do właściwości wymienionego wyrobu.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzuty skargi kasacyjnej wyznaczające granice kontroli zgodności z prawem zaskarżonego wyroku Sądu I instancji nie uzasadniają twierdzenia, że wyrok ten nie odpowiada prawu. Nie ma bowiem podstaw, aby za uzasadnione uznać stanowisko błędnej wykładni art. 7 ust. 1 lit. c) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/11 w zakresie odnoszącym się do niewłaściwej wykładni wymienionego przepisu prawa w rozpatrywanej sprawie polegającej na przyjęciu, że naruszeniem wskazanego przepisu jest samo podanie na etykiecie informacji o surowcu, w sytuacji, w której wszystkie produkty danego rodzaju muszą być wytwarzane z tego surowca (zarzut z pkt c petitum skargi kasacyjnej).
Wbrew stanowisku strony skarżącej, Sąd I instancji nie dopuścił się zarzucanych mu w skardze kasacyjnej naruszeń przepisów postępowania (art. 133 § 1 i art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 i 3 K.p.a.), ani też naruszenia przywołanej regulacji unijnej.
Sporna w rozpatrywanej sprawie partia artykułu rolno-spożywczego ([...] rum) oznaczona została na opakowaniu jednostkowym etykietą zawierającą treść "z trzciny cukrowej".
Wymieniony wyrób spożywczy, będący rumem, jak wynika z załącznika II do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 110/2008 z dnia 15 stycznia 2008 r. w sprawie definicji, opisu, prezentacji, etykietowania i ochrony oznaczeń geograficznych napojów spirytusowych oraz uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 1576/89 (Dz. Urz. UE L 39 z 13.02.2008 r., str. 16 ze zm.) nie może być wytwarzany
z innych produktów niż surowce pochodzące z trzciny cukrowej. Tym samym, umieszczona na produkcie "[...] rum" informacja: "z trzciny cukrowej" sugeruje, że rum może być wytwarzany z innych surowców, a zatem produkt, którego dotyczy sprawa ma jakieś szczególne właściwości. Tymczasem każdy produkt będący rumem wyprodukowany jest z trzciny cukrowej, dlatego nie sposób jest więc - jak czyni to strona skarżącą - poszukiwać usprawiedliwienia dla oznaczenia spornego w sprawie środka spożywczego na opakowaniu jednostkowym etykietą zawierającą treść "z trzciny cukrowej"
w potrzebie edukowania potencjalnych konsumentów. W tej mierze, nie można zaś tracić z pola widzenia i tego, że również dodatkowe informacje zamieszczane dobrowolnie na oznaczeniach środków spożywczych nie mogą wprowadzać konsumenta w błąd (art. 36 ust. 2 lit. a) rozporządzenia nr 1169/2011).
Przedstawione argumenty przekonują o zasadności wniosku, że oznaczenie we wskazany sposób spornej partii artykułu rolno-spożywczego, należy ocenić nie inaczej, jak tylko jako naruszenie przepisów prawa dotyczących jakości handlowej przez to, że wprowadza ono w błąd, co do właściwości środka spożywczego.
Z art. 7 przywołanego rozporządzenia unijnego ustanawiającego w korespondencji do celów wskazanych w pkt 17 i pkt 20 wprowadzenia do tego rozporządzenia, obowiązek rzetelnego informowania konsumentów na temat żywności wynika - między innymi - że informacje na temat żywności nie mogą wprowadzać w błąd, w szczególności przez sugerowanie, że środek spożywczy ma szczególne właściwości, gdy w rzeczywistości wszystkie podobne środki spożywcze mają takie właściwości, zwłaszcza przez szczególne podkreślanie obecności lub braku określonych składników lub składników odżywczych.
Regulacja zawarta w art. 7 ust. 1 lit. c) przywołanego rozporządzenia odnosi się do sytuacji (przypadku) niezasadnego wyróżnienia produktu, a mianowicie na wprowadzeniu w błąd poprzez podawanie informacji o produkcie, które jakkolwiek są prawdziwe to jednak z uwagi na sposób ich przekazu mogą sugerować wyjątkowość danego produktu (to jest szczególne oraz właściwe tylko i wyłącznie temu produktowi cechy
i właściwości) w relacji do innych podobnych produktów.
W związku z powyższym, za uzasadnione należy uznać stanowisko, że oznaczenie spornej w rozpatrywanej sprawie partii towaru "[...] rum", a więc wyrobu uzyskiwanego wyłącznie z trzciny cukrowej - etykietą zawierającą informację "z trzciny cukrowej", tworzy mylne wyobrażenie o produkcie, a w sytuacji, gdy wskazana treść stanowi pierwszy i wiodący element informacji, to za oczywiste należy uznać również to, że tym samym nie pozostaje bez wpływu na możliwość podjęcia w pełni racjonalnej decyzji o jego zakupie, a przez to, że wprowadza w błąd. Jak już wspomniano wyżej, oznakowaniem wprowadzającym w błąd jest bowiem również oznakowanie polegające na podaniu informacji prawdziwej, która ze względu na sposób towarzyszący jej przekazaniu tworzy fałszywe wyobrażenie o danym produkcie w relacji do produktów jemu podobnych, przez co również jest niewątpliwie oznakowaniem mylącym odnośnie do cech
i właściwości produktu, a to w związku z nieuzasadnionym ich wyróżnieniem (por. również wyrok NSA z dnia 11 marca 2014 r., sygn. akt II OSK 2359/12), co w konsekwencji nie może pozostawać bez (potencjalnego) wpływu na skłonienie konsumenta do podjęcia decyzji dotyczącej zakupu, a ocena czy w danym przypadku zachodzi ryzyko wprowadzenia konsumenta w błąd dokonywana być powinna przy uwzględnieniu kryterium odwołującego się do modelu przeciętnego konsumenta (por. wyrok NSA z dnia 22 stycznia 2014 r., sygn. akt II OSK 1954/12) - por. art. 2 pkt 8 ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym.
Odnosząc się do zarzutów skargi kasacyjnej wskazać należy, że prawidłowe jest stanowisko Sądu I instancji, iż organy przeprowadziły wystarczające postępowanie dowodowe i zebrały materiał dowodowy, który pozwalał na rozstrzygnięcie sprawy. Przy rozstrzyganiu tego typu spraw stosuje się przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Organy dokonując oceny sformułowania "z trzciny cukrowej" działały w oparciu o posiadane doświadczenie, mając na uwadze kryterium odwołujące się do modelu przeciętnego konsumenta, a swoje stanowisko wyjaśniły w treści uzasadnienia decyzji. W ocenie NSA stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego aprobującego takie działanie i oparte na nim ustalenia nie narusza przepisów prawa. Żadne przepisy nie nakładają na organy obowiązku przeprowadzania badań empirycznych i wystarczające jest oparcie się przez nie na posiadanym doświadczeniu, przy czym koniecznym jest wyjaśnienie przyczyn takich ustaleń w uzasadnieniu decyzji. Uzasadnienie decyzji kwestię tę w sposób wystarczający wyjaśnia, bowiem wskazuje, że rum jest spożywany
w naszym kraju w niewielkim zakresie i znaczna część konsumentów nie posiada wiedzy na temat sposobu jego wytwarzania. W takiej sytuacji zawarcie na etykiecie sformułowania "z trzciny cukrowej" sugeruje, że produkt, którego dotyczy sprawa ma jakieś szczególne właściwości. W ocenie składu orzekającego NSA Sąd I instancji nie miał podstaw do stwierdzenia, że organ nie podjął wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego i prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, dlatego nie można mówić o zaaprobowaniu przez WSA decyzji wydanych z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 i 3 K.p.a.
Podkreślenia wymaga, że konsument w przeciwieństwie do producenta, nie musi posiadać znajomości prawa żywnościowego i może nie mieć wiedzy, iż rum to napój alkoholowy o wysokiej zawartości alkoholu wytwarzany ze sfermentowanego soku
z trzciny cukrowej, koncentratu tego soku lub melasy. W sytuacji jednak, gdy nieświadomy konsument dokonuje wyboru w sklepie i wśród kilku butelek rumu różnych firm natrafi na jedyną etykietę opatrzoną informacją "z trzciny cukrowej", może taką deklarację zinterpretować jako gwarancję lepszej jakości i potraktować produkt jako wyjątkowy, podczas gdy o żadnej wyjątkowości nie można tu mówić.
Niezrozumiały jest zarzut naruszenia przepisu art. 133 § 1 P.p.s.a. Przepis ten przewiduje, że sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy, chyba że organ nie wykonał obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2, a ponadto, że wyrok może być wydany na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym albo jeżeli ustawa tak stanowi. Uzasadnienie skargi kasacyjnej nie precyzuje, co Kasator miał na myśli podnosząc ten zarzut, dlatego - z uwagi na związanie NSA zarzutami skargi kasacyjnej - ustosunkowanie się do niego jest niemożliwe.
Odnosząc się do zarzutów skargi kasacyjnej w części dotyczącej naruszenia przepisu art. 141 § 4 P.p.s.a. stwierdzić należy również ich bezzasadność. Powołany przepis wskazuje na podstawowe elementy konstrukcyjne, które musi zawierać prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku sądu administracyjnego, tj. zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Naruszenie tego przepisu może zatem mieć miejsce wtedy, gdy uzasadnienie nie zawiera tych elementów, a także wówczas, gdy uzasadnienie nie zawiera stanowiska odnośnie do przyjętego stanu faktycznego, a także gdy zaskarżony wyrok nie poddaje się kontroli instancyjnej z powodu wadliwości sporządzonego uzasadnienia (zob. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lutego 2010 r. o sygn. akt II FPS 8/09, publ. CBOSA). Zarzutu tego nie można natomiast łączyć z ocenami i stanowiskiem, jakie prezentuje Sąd I instancji uzasadniając swoje rozstrzygnięcie.
Uzasadniając ten zarzut autor skargi kasacyjnej zarzuca Sądowi I instancji, że nie ustosunkował się on do podniesionych zarzutów, zaniechał wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego i całościowej analizy prawidłowości działań organów. WSA wyraźnie wskazał, które przepisy stanowiły podstawę wydania zaskarżonego orzeczenia i wyjaśnił - w sposób zwięzły i jasny - dlaczego podzielił ustalenia organów uznając zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem. Nie ma również racji autor skargi kasacyjnej podnosząc, że Sąd I instancji nie odniósł się do twierdzeń skarżącego, skoro stwierdził on że aprobuje stanowisko organów.
Reasumując, zawarty w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wywód w sposób logiczny i jasny przedstawia stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie. Niezgoda skarżącego na ocenę faktyczną i prawną dokonaną przez Sąd I instancji nie umożliwia skutecznego zakwestionowania wyroku z perspektywy naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny uznał podniesiony zarzut za niezasadny.
Na marginesie należy wspomnieć, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w sprawie II GSK 1030/17 wyrażono już stanowisko zbliżone do zaprezentowanego przez skład orzekający w niniejszej sprawie. W sprawie tej uznano, że "oznaczenie w rozpatrywanej sprawie partii kakao - a więc wyrobu uzyskiwanego wyłącznie z ziaren kakaowych - etykietą zawierającą informację "100% CACAO", tworzy mylne wyobrażenie o produkcie, a w sytuacji, gdy wskazana treść stanowi pierwszy i wiodący element informacji, to za oczywiste należy uznać również to, że tym samym nie pozostaje bez wpływu na możliwość podjęcia w pełni racjonalnej decyzji o jego zakupie, a przez to, że wprowadza w błąd".
W świetle przedstawionych argumentów, zarzuty skargi kasacyjnej należało uznać za pozbawione usprawiedliwionych podstaw.
W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184
w związku z art. 204 pkt 1 i art. 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a) w zw.
§ 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło