I SA/Rz 210/17

WyrokWSA w Rzeszowie2017-06-06

Skład orzekający: S. WSA Piotr Popek, Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska, Asesor WSA Jacek Boratyn

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy ma podstawy do odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, gdy wniosek dotyczy oceny wpływu przedstawionego stanu faktycznego na uprawnienia i obowiązki podatnika w kontekście procedury zwrotu VAT dla podróżnych (Tax-free)?
Ratio decidendi
Organ podatkowy nie może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, jeśli wniosek dotyczy oceny wpływu przedstawionego stanu faktycznego na uprawnienia i obowiązki podatnika, nawet jeśli wymaga to analizy okoliczności transakcji. Celem interpretacji jest ochrona podatników przed konsekwencjami błędnego obliczenia zobowiązania podatkowego, a sprzedawca ma prawo uzyskać wiążące stanowisko organu co do zasadności odmowy wystawienia dokumentu Tax-free lub zwrotu podatku.
Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczących procedury zwrotu VAT dla podróżnych (Tax-free). Wnioskodawca pytał, czy ma prawo odmówić wystawienia dokumentu Tax-free lub dokonania zwrotu VAT podróżnemu, który złożył pisemne oświadczenie o przeznaczeniu towarów na własne potrzeby i wywozie ich poza UE. Minister Rozwoju i Finansów odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że wniosek dotyczy stanu faktycznego i uprawnień organu, a jego rozpatrzenie wymagałoby postępowania dowodowego. Spółka zaskarżyła postanowienie, argumentując, że wniosek dotyczy interpretacji przepisów VAT i oceny wpływu stanu faktycznego na jej obowiązki podatkowe.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił zaskarżone postanowienie Ministra Rozwoju i Finansów oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji i zasądził od Szefa Krajowej Administracji Skarbowej na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Piotr Popek Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska / spr. / Asesor WSA Jacek Boratyn po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. Sp.k. w R. na postanowienie Ministra Rozwoju i Finansów z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie udzielenia interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego 1) uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Ministra Rozwoju i Finansów z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...], 2) zasądza od Szefa Krajowej Administracji Skarbowej na rzecz skarżącej [...] Sp. z o.o. Sp.k. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2017 r. Minister Rozwoju i Finansów utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia [...] grudnia 2016 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji przepisów prawa podatkowego. Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia i akt sprawy wynika, że "A" Sp. z o.o. Sp.k. z siedzibą w R. (dalej. Spółka/skarżąca) złożyła do Ministra Rozwoju i Finansów wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku od towarów i usług. We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny. 1. Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą polegającą m.in. na sprzedaży sprzętu elektronicznego, sprzedaży perfum i kosmetyków, sprzedaży artykułów użytku domowego, sprzedaży wyrobów chemicznych. Jednym ze sposobów prowadzenia przez Wnioskodawcę działalności jest sprzedaż towarów w systemie, o którym mowa w art. 126-130 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (dalej: u.p.t.u.). Wnioskodawca spełnia wymogi wskazane w art. 127 ust. 1-6 u.p.t.u., aby móc dokonywać podróżnym, niemającym stałego miejsca zamieszkania na terytorium Unii Europejskiej, zwrotu podatku VAT zapłaconego przy nabyciu towaru na terytorium kraju. Wnioskodawca samodzielnie, bez pośrednictwa podmiotów uprawnionych do dokonywania zwrotów realizuje zwroty podatku podróżnym. 2. Wnioskodawca odbiera pisemne oświadczenia od podróżnych o przeznaczeniu nabywanych przez nich towarów od Wnioskodawcy. Jeżeli podróżny oświadcza, że nabywa towary na potrzeby własne (osobiste, prywatne), Wnioskodawca wystawia podróżnemu dokument Zwrot VAT dla podróżnych (tzw. "deklarację Tax-free"). Na podstawie przedłożonej przez podróżnego deklaracji Tax-free, w której urząd celny potwierdził wywóz towarów w bagażu osobistym podróżnego stemplem zaopatrzonym w numerator zgodny ze wzorem w rozporządzeniu do u.p.t.u., Wnioskodawca dokonuje zwrotu VAT podróżnemu. 3. Wnioskodawca nie wystawia deklaracji Tax-free podróżnym, którzy nie złożą żadnego oświadczenia o celu nabycia towarów lub oświadczą, że nabyli towary do innych celów niż prywatne, osobiste. 4. Wnioskodawca nie dokonuje również zwrotu VAT podróżnym, którzy przedstawiają deklarację Tax-free niepotwierdzoną przez urząd celny lub potwierdzoną w sposób budzący wątpliwości co do autentyczności stempla opatrzonego w numerator, a także na której urząd celny uczynił wzmiankę, że towary nie zostały wywiezione w bagażu osobistym podróżnego. Przede wszystkim zwrot VAT nie jest należny podróżnemu, o którym Wnioskodawca posiada informację, że bierze udział w oszustwie podatkowym. W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania: 1. Czy Wnioskodawca ma prawo odmówić wystawienia deklaracji Tax-free podróżnemu mającemu miejsce zamieszkania poza terytorium UE, który zgłasza się do punktu sprzedaży i żąda wystawienia takiego dokumentu w odniesieniu do towarów nabytych od Wnioskodawcy, jeżeli podróżny ten złoży pisemne oświadczenie, że dokonał zakupów wyłącznie na potrzeby własne (prywatne, osobiste) i że wywiezie w terminie wynikającym z przepisów u.p.t.u. towary w bagażu osobistym poza terytorium Unii Europejskiej? 2. Czy Wnioskodawca ma prawo odmówić dokonania zwrotu VAT podróżnemu, który przed wystawieniem deklaracji Tax-free złoży pisemne oświadczenie, że nabył towary od Wnioskodawcy wyłącznie na potrzeby własne (prywatne, osobiste) i następnie zgłasza się do Wnioskodawcy z potwierdzoną przez urząd celny deklaracją Tax-free, że towary zostały wywiezione w bagażu osobistym podróżnego? Zdaniem Wnioskodawcy, z uwagi na to, że jest sprzedawcą spełniającym przesłanki formalne z art. 127 u.p.t.u., będzie każdorazowo zobowiązany wystawić deklarację Tax-free podróżnemu, jeżeli podróżny ten zgłosi się do punktu sprzedaży i złoży pisemne oświadczenie, że dokonał zakupów wyłącznie na potrzeby własne (prywatne, osobiste) oraz że wywiezie towary w bagażu osobistym w terminie wynikającym z przepisów u.p.t.u. poza terytorium UE. W sytuacji, gdy podróżny w momencie wystawiania deklaracji Tax-free, złożył pisemne oświadczenie, że nabył od Wnioskodawcy towary na potrzeby własne, a urząd celny na deklaracji Tax-free potwierdził wywóz towarów w bagażu osobistym podróżnego, przesłanki do dokonania zwrotu VAT podróżnemu zostaną spełnione, a zatem Wnioskodawca nie ma prawa odmówić dokonania zwrotu VAT podróżnemu. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2016 r. Minister Rozwoju i Finansów odmówił wszczęcia postępowania w sprawie złożonego wniosku. Zdaniem organu, złożony wniosek dotyczy w istocie uprawnień i obowiązków organu podatkowego, a nie obowiązków podatnika wynikających z prawa podatkowego materialnego. Warunkiem zastosowania procedury Tax free nie jest złożenie oświadczenia przez nabywcę, lecz obiektywne przesłanki zwykłej sprzedaży detalicznej towaru. Przesłanki te mogłyby być zweryfikowane jedynie podczas ewentualnej kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego, a weryfikacja ta wymagałaby przeprowadzenia postepowania dowodowego w celu ustalenia okoliczności transakcji. Powyższe wykracza poza zakres uprawnień organu w postępowaniu interpretacyjnym, dlatego – zdaniem organu – należało odmówić wszczęcia postępowania. Na powyższe postanowienie Spółka wniosła zażalenie, zarzucając naruszenie art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015r. , poz.613 ze zm. – dalej: ord..pod.) przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że wniosek o wydanie indywidualnej interpretacji złożony przez Spółkę w niniejszej sprawie nie dotyczy interpretacji przepisów prawa podatkowego, a stanu faktycznego oraz art.14b § 2a ord.pod. przez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na stwierdzeniu, że niniejsza sprawa dotyczy uprawnień i obowiązków organu podatkowego. Zdaniem Spółki, przedmiotowy wniosek dotyczy interpretacji przepisów u.p.t.u., a dokładnie systemu zwrotu podatku podróżnym, uregulowanego w art. 126 - 130 tej ustawy, mieści się zatem w zakresie rzeczowej kompetencji organu. Pytania, które Spółka przedstawiła we wniosku o wydanie interpretacji, nie dotyczą oceny oświadczenia odbieranego przez wnioskodawcę od podróżnych, ale tego czy w przypadku, gdy wnioskodawca spełnił wszelkie wymogi, jakie przepisy u.p.t.u. nakładają na sprzedawcę w związku z procedurą Tax free i dodatkowo podróżny złoży sprzedawcy przedmiotowe oświadczenia, to czy wnioskodawca będzie miał prawo: po pierwsze, odmówić wystawienia dokumentu Tax free, a po drugie, odmówić dokonania zwrotu podatku podróżnemu. Przedmiotowy wniosek dotyczy zatem oceny tego, jaki wpływ będzie miał przedstawiony we wniosku stan faktyczny na uprawnienia i obowiązki wnioskodawcy na gruncie przepisów podatkowych. Nieuprawnione jest zatem twierdzenie organu, że wniosek ten dotyczy w istocie uprawnień i obowiązków organu podatkowego. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2017 r. Minister Rozwoju i Finansów utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia [...] grudnia 2016 r. Powołując się na treść art. 14b § 1 ord.pod. organ wskazał, że dla skutecznego wszczęcia postępowania podatkowego w sprawie wydania interpretacji indywidualnej konieczne jest, aby wniosek o jej wydanie złożył podmiot zainteresowany, którym może być tylko i wyłącznie podmiot zainteresowany skutkami prawno-podatkowymi w sferze swoich rozliczeń z budżetem państwa. Przedmiotem interpretacji natomiast mogą być tylko przepisy ustaw podatkowych, a kwestia objęta wnioskiem oraz własne stanowisko wnioskodawcy musi dotyczyć indywidualnej sprawy wnioskodawcy. Zgodnie z art. 14b § 2a ord.pod. przedmiotem wniosku o interpretację indywidualną nie mogą być przepisy prawa podatkowego regulujące właściwość oraz uprawnienia i obowiązki organów podatkowych oraz organów kontroli skarbowej. W niniejszej sprawie pytanie wnioskodawcy dotyczyło odmowy wystawienia deklaracji Tax free podróżnemu, jeżeli podróżny ten złoży pisemne oświadczenie, że dokonał zakupów wyłącznie na potrzeby własne oraz odmowy dokonania zwrotu podatku VAT podróżnemu, który złoży pisemne oświadczenie, że nabył towary od wnioskodawcy wyłącznie na potrzeby własne. Zdaniem organu nie można zgodzić się stwierdzeniami strony, że wniosek dotyczy interpretacji przepisów u.p.t.u., a dokładnie systemu zwrotu podatku podróżnym uregulowanego w art. 126 - 130 ustawy, bowiem powołane przepisy regulują system zwrotu podatku podróżnym, nie regulują natomiast kwestii złożenia oświadczenia przez podróżnego i nie uzależniają wystawienia deklaracji Tax free, ani zwrotu podatku podróżnemu, od złożenia oświadczenia przez podróżnego. Warunkiem zastosowania procedury zwrotu podatku podróżnym nie jest złożenie oświadczenia przez nabywcę, w jakim celu nabył towar, lecz obiektywne przesłanki określone w przepisach. W tej sytuacji, zdaniem organu, pytania wnioskodawcy i jego stanowisko nie dotyczyły interpretacji przepisów prawa podatkowego, bowiem organ podatkowy w postępowaniu interpretacyjnym nie może dokonać oceny, czy pisemne oświadczenie złożone przez podróżnego, że dokonuje zakupu towarów na potrzeby własne, uprawnia wnioskodawcę do wystawienia deklaracji Tax free oraz zwrotu podatku podróżnemu. Udzielenie odpowiedzi na pytanie wnioskodawcy wymagałoby od organu przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie badania okoliczności dokonania transakcji, co wykracza poza zakres uprawnień organów w postępowaniu interpretacyjnym. Przedmiotowy wniosek w istocie dotyczy zatem uprawnień i obowiązków organu. Organ dodał, że wątpliwości wnioskodawcy nie powstały w związku z zastosowaniem przepisów prawa podatkowego materialnego, bowiem warunkiem zastosowania procedury zwrotu podatku podróżnym podatku podróżnym nie jest złożenie oświadczenia przez nabywcę, w jakim celu nabył towar, lecz obiektywne przesłanki. Pytania wnioskodawcy dotyczą okoliczności, które mogą być rozstrzygnięte na etapie czynności sprawdzających, postępowania podatkowego lub kontrolnego. Przepisy u.p.t.u. nie regulują składania oświadczeń przez podróżnych, zatem ocena zasadności wystawienia deklaracji Tax free oraz dokonania zwrotu podatku podróżnemu mogłaby się odbyć jedynie w toku kontroli lub czynności sprawdzających. Ponadto odpowiedź na zadane pytania nie dawałaby wnioskodawcy możliwości zastosowania się do wydanej interpretacji. W skardze na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Spółka zarzuciła naruszenie art. 14b § 1 ord.pod. przez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że wniosek o wydanie indywidualnej interpretacji złożony przez wnioskodawcę nie dotyczy interpretacji przepisów prawa podatkowego, lecz stanu faktycznego oraz art. 14b § 2a ord.pod. przez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na stwierdzeniu, że niniejsza sprawa dotyczy uprawnień i obowiązków organu podatkowego. W uzasadnieniu skargi Spółka powtórzyła zarzuty zawarte w zażaleniu na postanowienie wydane w pierwszej instancji. Jej zdaniem, pytania zawarte we wniosku o wydanie interpretacji nie dotyczą oceny oświadczenia odbieranego przez wnioskodawcę od podróżnych, ale tego czy w przypadku, gdy wnioskodawca spełnił wszelkie wymogi, jakie przepisy u.p.t.u. nakładają na sprzedawcę w związku z procedurą Tax free i dodatkowo podróżny złoży sprzedawcy przedmiotowe oświadczenie, to czy wnioskodawca będzie miał prawo odmówić wystawienia dokumentu Tax free lub odmówić dokonania zwrotu podatku podróżnemu. Zatem przedmiotowy wniosek dotyczy oceny tego, jaki wpływ będzie miał przedstawiony we wniosku stan faktyczny na uprawnienia i obowiązki wnioskodawcy na gruncie przepisów podatkowych. Nie można uznać, że przedmiotowy wniosek dotyczy w istocie uprawnień i obowiązków organu podatkowego, bowiem to na wnioskodawcy ciążą wszelkie obowiązki związane zarówno z wydaniem dokumentu Tax free podróżnemu, jak i dokonaniem zwrotu podatku na jego rzecz. To wnioskodawcę również obciążać będą wszelkie ewentualne negatywne konsekwencje dokonania nieprawidłowego zwrotu podatku. Na sprzedawcy ciąży bowiem obowiązek zweryfikowania dokumentów dostarczonych przez kupujących oraz dokonania oceny zasadności zwrotu podatku. Natomiast uprawnienia i obowiązki organu podatkowego powstaną dopiero na etapie dokonywania prawidłowości rozliczenia przez podatnika podatku od towarów i usług, a w szczególności w przypadku złożenia przez niego wniosku o dokonanie zwrotu tego podatku. Skarżąca przyznaje, że odebranie pisemnego oświadczenia o przeznaczeniu zakupionego towaru nie jest obowiązkiem sprzedawcy, który miałby umocowanie ustawowe, jednakże z uwagi na to, że przepisy u.p.t.u. nie zawierają jakichkolwiek regulacji w zakresie możliwości dokonania przez sprzedawcę weryfikacji celu, w jakim podróżny dokonuje zakupu, a jednocześnie wszelkie negatywne konsekwencje podatkowe związane z dokonaniem zwrotu spoczywają właśnie na sprzedawcy, naturalnym jest zwrócenie się do organu podatkowego z wnioskiem o interpretację. Zatem wbrew twierdzeniom organu, przedmiotowy wniosek nie dotyczy interpretacji stanu faktycznego, ale oceny tego stanu na gruncie przepisów podatkowych i jego wpływu na obowiązki podatkowe wnioskodawcy. Z powyższych względów brak było podstaw do odmowy wydania interpretacji indywidualnej. Spółka wskazała również, że wniosek o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego sprowadza się w zasadzie do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy na gruncie wskazywanych we wniosku przepisów prawa podatkowego ma czy nie ma zastosowanie zasada proporcjonalności, uwzględniając fakt, że nie została ona wprost wyrażona w przepisach prawa. W odpowiedzi na skargę Szef Krajowej Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Stosownie do treści art.1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast w myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej: P.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga jest zasadna. Postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie zostało wydane na podstawie art. 165 a § 1 ord. pod., który stanowi, że gdy żądanie, o którym mowa w art. 165, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Brzmienie powyższego przepisu wskazuje, że z dniem doręczenia organowi podatkowemu żądania ma miejsce wszczęcie postępowania wstępnego, w którym organ podatkowy bada m.in. dopuszczalność prowadzenia w danej sprawie postępowania podatkowego. W sytuacji, gdy organ stwierdzi, że występuje jakakolwiek przeszkoda w prowadzeniu postępowania, wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. W sprawach dotyczących interpretacji indywidualnej przepis art.165a ord. pod. stosuje się odpowiednio (art.14 h ord. pod.) W rozpoznawanej sprawie z żądaniem wszczęcia postępowania w przedmiocie udzielenia pisemnej interpretacji dotyczącej przepisów prawa podatkowego wystąpiła "A" Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w R. We wniosku z dnia 27 września 2016 r. Spółka przedstawiła stan faktyczny i wniosła o udzielenie odpowiedzi na dwa pytania interpretacyjne. Stosownie do treści art. 14b § 1 ord. pod., Minister właściwy do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje w indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Z powołanego przepisu wynika, że przedmiotem wykładni dokonywanej przez organ w tym trybie, mogą być jedynie przepisy prawa podatkowego, przez co należy rozumieć, zgodnie z art. 3 pkt 2 ord.pod., przepisy ustaw podatkowych, postanowienia ratyfikowanych przez Rzeczpospolitą Polską umów o unikaniu podwójnego opodatkowania oraz ratyfikowanych przez Rzeczpospolitą Polską innych umów międzynarodowych dotyczących problematyki podatkowej, a także przepisy aktów wykonawczych wydanych na podstawie ustaw podatkowych. Z kolei pod pojęciem "ustaw podatkowych" należy rozumieć ustawy dotyczące podatków, opłat oraz niepodatkowych należności budżetowych określających podmiot, przedmiot opodatkowania, powstanie obowiązku podatkowego, podstawę opodatkowania, stawki podatkowe oraz regulujących prawa i obowiązki organów podatkowych, podatników, płatników i inkasentów, a także ich następców prawnych oraz osób trzecich (ar.3 pkt 1 ord.pod.). Podstawą odmowy wszczęcia przez organ postępowania w sprawie udzielenia interpretacji było uznanie, że pytania wnioskodawcy i jego własne stanowisko nie dotyczyło interpretacji przepisów prawa podatkowego, odnosiło się do praw i obowiązków organu, a ponadto udzielenie odpowiedzi wymagałoby od organu przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie okoliczności dokonanej transakcji, co wykracza poza zakres uprawnień organu w postępowaniu interpretacyjnym. W ocenie Sądu, słusznie podnosi skarżąca Spółka, że złożony przez nią wniosek dotyczył interpretacji przepisów prawa podatkowego, które zresztą skarżąca wskazała we wniosku tj. art. 126-130 u.p.t.u. Nie ma znaczenia, że powołane przepisy nie przewidują obowiązku pobierania przez sprzedawców oświadczeń o przeznaczeniu zakupionego towaru, bowiem obowiązki podatnika jako sprzedawcy należy odczytywać na tle całości uregulowań w zakresie podatku od towarów i usług, a nie tylko wymienionych przepisów. Wbrew stanowisku organu nie można też uznać, że wniosek o interpretację dotyczy stanu faktycznego, bądź uprawnień i obowiązków organu podatkowego. W istocie pytanie Spółki sprowadza się do oceny prawidłowości określonego zachowania w przedstawionej sytuacji tj. wydania lub odmowy wydania dokumentu Tax Free podróżnemu oraz dokonania zwrotu lub odmowy zwrotu podatku, gdyż od tego zachowania mogą zależeć określone skutki w sferze odpowiedzialności podatkowej podatnika jako sprzedawcy. Na nim bowiem ciążą obowiązki w zakresie weryfikacji dokumentów przedstawionych przez podróżnych i podjęcia decyzji co do zasadności zwrotu, a ponadto to sprzedawca ponosić będzie ewentualne konsekwencje nieuzasadnionego zwrotu podatku. W związku z tym podatnik ma prawo uzyskać od organu wiążące stanowisko, czy w świetle obowiązujących uregulowań prawnych, wobec spełnienia przez nabywcę przesłanek ustawowych, sprzedawca może podjąć decyzję o odmowie wydania dokumentu Tax Free i odmówić zwrotu podatku. W świetle pytań zadanych organowi stwierdzić należy, że intencją podatnika było przedsięwzięcie działań mających ochronić go przed uznaniem, że bierze udział w oszustwie podatkowym. Istotne jest zatem, czy podejmowane przez niego akty staranności, jak uzyskanie od nabywcy pisemnego oświadczenia o przeznaczeniu towaru, będą miały znaczenie dla sytuacji prawnej sprzedawcy, gdyby zwrot podatku okazał się nieuzasadniony. Za bezpodstawne należy uznać twierdzenia organu, że odpowiedź na postawione pytania wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego, a takie nie może być prowadzone w postępowaniu interpretacyjnym. Oczywistym jest i bezspornym, że organ wydaje interpretację indywidualną na podstawie opisanego we wniosku stanu faktycznego i nie przeprowadza żadnego postępowania dowodowego. W ocenie Sądu, Spółka szczegółowo przedstawiła we wniosku o udzielenie interpretacji stan faktyczny, jednakże gdyby w ocenie organu okazało się to niewystarczające, to powinien wezwać wnioskodawcę do uzupełnienia bądź sprecyzowania wniosku i wyłącznie na podstawie przedstawionego stanu faktycznego dokonać interpretacji przepisów prawa podatkowego. Należy również zwrócić uwagę na to, że zasadniczym celem instytucji interpretacji indywidualnej jest ochrona podatników przed konsekwencjami błędnego obliczenia zobowiązania podatkowego. Podatnik zadając pytanie interpretacyjne oczekuje zatem potwierdzenia prawidłowości własnego stanowiska w sprawie, bądź wyczerpującej wykładni dokonanej przez organ, w razie uznania stanowiska wnioskodawcy za nieprawidłowe. W niniejszej sprawie Minister Rozwoju i Finansów uchylił się od zajęcia merytorycznego stanowiska w sprawie, mimo że w interpretacjach udzielonych w sprawach tożsamych pytań organ wskazał, m.in. "że w świetle powołanych przepisów prawa, a także okoliczności sprawy wskazać należy, że w sytuacji gdy Wnioskodawca będzie dokonywał sprzedaży towarów do celów osobistych podróżnego, przeznaczonych do wywozu poza terytorium Unii Europejskiej w stanie nienaruszonym w bagażu osobistym podróżnego, nie ma podstaw prawnych do odmowy wystawienia dokumentu Tax free przez Zainteresowanego. Powyższe oznacza, że gdy zostaną spełnione wszystkie warunki uprawniające do dokonania zwrotu podatku, podróżny, który nabyty u Wnioskodawcy do celów osobistych towar wywiózł w stanie nienaruszonym w bagażu osobistym poza terytorium Unii Europejskiej (co będzie prawidłowo potwierdzone w przedstawionym Wnioskodawcy dokumencie Tax free), winien on od Wnioskodawcy otrzymać zwrot podatku. W takim też przypadku, jeżeli nie występują inne okoliczności wskazujące na nieprawidłowości występujące w związku z deklarowanym wywozem towarów, nie będzie podstaw do odmowy dokonania zwrotu podatku." Minister wyraźnie wskazał, źe to na sprzedawcy ciąży obowiązek zweryfikowania dokumentów dostarczanych przez kupujących oraz dokonania oceny zasadności zwrotu i zgodności ze stanem faktycznym, bowiem w przypadku jakichkolwiek nieprawidłowości sprzedawca może ponosić negatywne konsekwencje dokonania nieprawidłowego zwrotu podatku. Spółka wskazywała na wydane interpretacje w tożsamym stanie faktycznym i prawnym, lecz organ odnosząc się do zarzutów Spółki stwierdził, że miał prawo do zmiany stanowiska zwłaszcza, że od 1 stycznia 2016r.uległ zmianie stan prawny (art.14a ord. pod,) . Zdaniem Sądu, stanowisko organu jest nieuprawnione, zważywszy, że Minister Rozwoju i Finansów już w nowym stanie prawnym wydał kolejne interpretacje indywidualne przepisów prawa podatkowego w tożsamym stanie faktycznym i prawnym, zgodne z wnioskiem podatników, co oznacza, że część podatników skorzystała z mocy ochronnej interpretacji, a część nie. Takie działanie organu jest sprzeczne z zasadą prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, o której mowa w art.121 § 1 ord. pod. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd stwierdził, że w okolicznościach rozpoznawanej sprawy brak było podstaw do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie udzielenia interpretacji przepisów prawa podatkowego, dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 135, i art.200 P.p.s.a., orzekł jak sentencji. Na zasądzoną kwotę kosztów postępowania sądowego składają się: - wpis od skargi w wysokości 100,00zł, - opłata skarbowa od pełnomocnictwa w wysokości 17,00zł, - wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości 480,00zł – na podstawie § 14 ust.1 pkt 1 lit.c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015r., poz. 1804 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło