II SA/Gd 167/17
WyrokWSA w Gdańsku2017-06-07
Skład orzekający: Katarzyna Krzysztofowicz, Dorota Jadwiszczok, Mariola Jaroszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wykonanie nowej nawierzchni drogi, polegającej na nawiezieniu materiału stabilizującego, wykonaniu płyty betonowej i ułożeniu kostki betonowej z krawężnikami, stanowi budowę obiektu budowlanego wymagającego pozwolenia na budowę, czy też roboty remontowe niewymagające takiego pozwolenia?Ratio decidendi
Wykonanie nowej nawierzchni drogi, polegającej na nawiezieniu materiału stabilizującego, wykonaniu płyty betonowej i ułożeniu kostki betonowej z krawężnikami, stanowi budowę nowego obiektu budowlanego wymagającego pozwolenia na budowę. Brak takiego pozwolenia obliguje organ nadzoru budowlanego do zastosowania trybu określonego w art. 48 Prawa budowlanego, w tym nakazu rozbiórki w przypadku niewykonania obowiązków legalizacyjnych. Sąd jest związany oceną prawną wyrażoną w poprzednim prawomocnym orzeczeniu w tej samej sprawie.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi B. P. i J. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę nowej nawierzchni drogi wykonanej na działce drogowej. Organy nadzoru budowlanego uznały, że wykonane prace stanowią budowę obiektu budowlanego wymagającego pozwolenia na budowę, a ponieważ pozwolenie nie zostało uzyskane, zastosowano tryb legalizacyjny z art. 48 Prawa budowlanego. Po wcześniejszym uchyleniu przez WSA decyzji z powodu skierowania nakazu rozbiórki do niewłaściwej osoby, organy ponownie rozpoznały sprawę i wydały decyzję nakazującą rozbiórkę inwestorom. Skarżący zarzucali błędną kwalifikację robót jako budowy, a nie remontu, oraz naruszenie przepisów postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Małgorzata Kuba po rozpoznaniu w dniu 7 czerwca 2017 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi B. P. i J. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 stycznia 2017 r., nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę.
B. P. i J. P. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 11 stycznia 2017 r., nr [..], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm., zwanej dalej "k.p.a.") oraz art. 48 ust. 2 i 3 ustawy z 7 lipca 1994 r.
- Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r., poz. 290 ze zm., zwanej dalej "ustawa - Prawo budowalne"), którą organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 29 listopada 2016 r., nakazującą B. P. i J. P. rozbiórkę nowej nawierzchni drogi wykonanej poprzez: nawiezienie materiału stabilizującego, tj. piasku z cementem, wykonanie na części działki płyty betonowej oraz ułożenie kostki betonowej zakończonej krawężnikami betonowymi, na terenie działki drogowej nr [..], obręb [..], położonej przy ul. N. w G.
Zaskarżone decyzje wydane zostały w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, pismem z 10 października 2014 r., zawiadomił o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie samowolnie przeprowadzonych robót budowlanych polegających na nawiezieniu materiału stabilizującego, tj. piasku z cementem oraz na ułożeniu kostki betonowej na terenie działki drogowej nr [..], obręb [..], położonej przy ul. N. w G. Podczas przeprowadzonej w dniu 16 września 2014 r. kontroli na terenie działki nr [..] przedstawiciel Zarządu Dróg i Zieleni oświadczył, że zagospodarowanie w pasie drogowym ul. N. przy działce nr [..] nie zostało zmienione ani naruszone. Z kolei T. C. - właścicielka działki nr [..] oświadczyła, że poprzednio droga na działce nr [..] była drogą gruntową, utwardzoną żwirem i kamieniami. Droga ta była używana przez właścicieli posesji ul. N. [..], [..] i ul. S. w G. W jej ocenie, działka drogowa nr [..] została podniesiona miejscowo o około 20 – 30 cm poprzez nawiezienie materiału stabilizującego, tj. piasku z cementem a na części działki został wylany beton. Całość drogi została wyłożona kostką betonową i ogrodzona płotem od strony działek nr [..] i [..]. Od strony ul. N. została zamontowana brama wjazdowa. Uczestniczka postępowania stwierdziła, że wykonanie płotu oraz bramy wjazdowej uniemożliwia obecnie wjazd na teren posesji położonych przy ul. N. [..] i [..] w G.
Na podstawie przeprowadzonych oględzin organ stwierdził, że powierzchnia ułożonej kostki betonowej jest regularna, bez widocznych zagłębień i spadków. Kostka ułożona jest równo, bez widocznych tendencji do przemieszczania (zastosowano krawężniki).
W piśmie z 13 września 2014 r. B. P. i J. P. wyjaśnili, że wyremontowali starą, zniszczoną nawierzchnię drogi, układając kostkę betonową, oraz wykonali płot między działką drogową nr [..], a działkami zlokalizowanymi przy ul. N. [..] [..] i [..] w celu wygrodzenia ich własności. Przy piśmie z 20 października 2014 r. przedłożyli dodatkowo "Opinię techniczną dotyczącą oceny poprawności technicznej robót budowlanych wykonanych w ramach remontu nawierzchni na terenie działki drogowej nr [..], obręb [..], położonej przy ul. N. w G.", która została sporządzona przez dr inż. M. B., posiadającego uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń w specjalności konstrukcyjno - budowlanej.
W rezultacie poczynionych ustaleń, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z 7 listopada 2014 r., orzekł o braku podstaw do podjęcia rozstrzygnięcia w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane poprzez nałożenie obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem przeprowadzonych robót budowlanych, polegających na nawiezieniu materiału stabilizującego, tj. piasku z cementem oraz ułożeniu kostki betonowej na terenie działki drogowej nr [..], obręb [..], położonej przy ul. N. w G. Decyzja ta została przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzją z 30 grudnia 2014 r., w której stwierdzono, że wykonane na działce nr [..] roboty budowlane doprowadziły do powstania obiektu budowlanego i stanowią budowę w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy - Prawo budowlane, której wykonanie wymagało uzyskania pozwolenia na budowę i dlatego też organ nadzoru budowlanego I instancji powinien był przeprowadzić postępowanie legalizacyjne na podstawie art. 48 ustawy - Prawo budowlane.
Ponownie rozpoznając sprawę, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, postanowieniem z 19 marca 2015 r, wydanym na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy – Prawo budowlane, skierowanym do B. P.i J. P.: wstrzymał samowolnie przeprowadzone roboty budowlane polegające na nawiezieniu materiału stabilizującego tj. piasku z cementem oraz ułożeniu kostki betonowej na terenie działki nr [..], obręb [..], położonej przy ul. N. w G.; ustalił wymóg wykonania odpowiednich zabezpieczeń, tj. odpowiedniego wygrodzenia terenu działki nr [..] - celem uniemożliwienia wstępu na ten teren osobom postronnym, oraz nałożył na B. i J. P. obowiązek przedstawienia, w terminie do 20 lipca 2015 r.: zaświadczenia prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego; projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi i obejmującego oceną techniczną poświadczającą, że przedmiotowy obiekt nie narusza przepisów w tym techniczno – budowlanych w zakresie uniemożlwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem, a w szczególności, że zlokalizowany i wykonany został zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zgodnie ze sztuką budowlaną; inwentaryzacji przedmiotowego obiektu wykonanej przez osobę legitymującą się stosownymi uprawnieniami i zaświadczeniem o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego oraz oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
W dniu 24 lipca 2015 r. B. P. i J. P. zbyli na rzecz K. P. nieruchomość oznaczoną w ewidencji jako działka nr [..] w G., której dotyczy przedmiotowe postępowanie, w związku z czym organ jako stronę postępowania uwzględnił K. P., informując ją o czynnościach podjętych w niniejszej sprawie.
Następnie, decyzją z 2 października 2015 r., wydaną na podstawie
art. 48 ust. 1 i 4 ustawy - Prawo budowlane, organ I instancji nakazał K. P. rozbiórkę nowej nawierzchni drogi wykonanej poprzez nawiezienie materiału stabilizującego tj. piasku z cementem, wykonanie na części działki płyty betonowej oraz ułożenie kostki betonowej zakończonej krawężnikami betonowymi, na terenie działki drogowej nr [..], obręb [..], położonej przy ul. N. w G. Uzasadniając wydaną decyzję, organ wskazał, że B. P. i J. P. nie wykonali wezwania nałożonego na nich postanowieniem z 19 marca 2015 r., a pismem z 20 lipca 2015 r. wystąpili o ponowne rozważenie zasadności prowadzenia postępowania w sprawie i o przedłużenie terminu na dostarczenie dokumentów. W piśmie z 20 sierpnia 2015 r., organ wezwał pełnomocnika inwestorów do doprecyzowania tego wniosku poprzez podanie, jakie niezależne od wnioskodawców przyczyny spowodowały, że wyznaczony termin okazał się niewystarczający do dostarczenia wymaganych dokumentów. W odpowiedzi, przy piśmie z 28 sierpnia 2015 r., inwestorzy przedłożyli akt notarialny, z którego wynika, że od 24 lipca 2015 r. jedyną właścicielką nieruchomości stanowiącej działkę drogową nr [..], jest K. P.
Od powyższej decyzji odwołanie wniosła K. P., która zarzuciła m.in. błędną kwalifikację robót budowlanych, które - jej zdaniem - stanowią prace remontowe niewymagające pozwolenia na budowę, a także niezapewnienie jej udziału w postępowaniu i brak wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w decyzji z 25 listopada 2015 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z 2 października 2015 r. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał na wstępie, że brak pozwolenia na budowę dla przedmiotowego obiektu obligował do zastosowania trybu określonego w art. 48 ustawy - Prawo budowlane. Powołując się na orzecznictwo wojewódzkich sądów administracyjnych organ wyjaśnił, że wykonanie przy użyciu wyrobów budowlanych nowej nawierzchni drogi o większej twardości, mającej charakter niepodzielny i trwały, w tym przypadku ułożenie warstwy mieszanki żwirowo – cementowej, wykonanie nawierzchni z kostki betonowej zakończonej krawężnikami betonowymi - należy traktować jako budowę nowego obiektu budowlanego, wymagającego pozwolenia na budowę. Ponieważ zaś wystosowane do inwestorów postanowienie w trybie art. 48 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane nie zostało wykonane w wyznaczonym terminie, organ zmuszony był do podjęcia decyzji na podstawie art. 48 ust. 4 ustawy - Prawo budowlane. Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, że podnoszone przez inwestorów w pismach z 20 lipca 2015 r. i z 28 sierpnia 2015 r. okoliczności nie dawały podstaw do zmiany terminu dostarczenia żądanych postanowieniem z 19 marca 2015 r. dokumentów, tym bardziej, że przedmiotową nieruchomość zbyli już 4 dni po upływie terminu wyznaczonego w postanowieniu do dostarczenia dokumentów a ponadto posiadali w sprawie pełnomocnika.
Organ odwoławczy wskazał także, że nabycie przez K. P. - w drodze darowizny - działki nr [..] w toku postępowania prowadzonego w trybie art. 48 ustawy - Prawo budowlane musiało spowodować nałożenie właśnie na nią – jako właścicielkę nieruchomości - obowiązku rozbiórki, na co wskazuje treść
art. 52 ustawy - Prawo budowlane.
Na skutek wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego przez K. P. skargi Sąd ten - w wyroku z 23 marca 2016 r., wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Gd 21/16, uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że nie są zasadne zarzuty skargi dotyczące kwalifikacji wykonanych przez inwestorów – B. P. i J.P. – robót budowlanych oraz przyjętego przez organy trybu postępowania. Wbrew bowiem twierdzeniom skarżącej, a także inwestorów, zakres wykonanych robót budowlanych nie może być uznany za remont drogi. Prawidłowo stwierdził bowiem organ odwoławczy, że wykonanie przy użyciu wyrobów budowlanych nowej nawierzchni drogi o większej twardości, mającej charakter niepodzielny i trwały, w tym przypadku ułożenie warstwy mieszanki żwirowo – cementowej, wykonanie nawierzchni z kostki betonowej zakończonej krawężnikami betonowymi, należy traktować jako budowę nowego obiektu budowlanego, wymagającego pozwolenia na budowę. Sąd wyjaśnił jednocześnie, że uzyskania pozwolenia na budowę wymaga również przebudowa drogi. Istotnie remont zwolniony jest z tego obowiązku jednakże może on dotyczyć jedynie istniejącego obiektu budowlanego. Tym samym, wobec stwierdzonego stanu faktycznego, prawidłowe było - w ocenie Sądu - zastosowanie w sprawie dyspozycji art. 48 ustawy – Prawo budowlane.
W kwestii adresata decyzji Sąd stwierdził natomiast, że organ prowadził postępowanie w stosunku do inwestorów – B. P. i J. P., do których to skierował postanowienie z 19 marca 2015 r. Nakaz rozbiórki został skierowany natomiast do K. P., jako właścicielki nieruchomości, w sytuacji, gdy bezspornie w dacie wydawania zaskarżonej decyzji nie była ona już właścicielką nieruchomości. W konsekwencji Sąd uznał, że orzekające w sprawie organy, nakładając nakaz rozbiórki na K. P., naruszyły przepis art. 52 ustawy – Prawo budowlane, gdyż nakaz rozbiórki powinien zostać orzeczony wobec inwestorów – B. P. i J. P., którzy brali czynny udział w toczącym się postępowaniu administracyjnym.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowalnego w decyzji z 29 listopada 2016 r., nr [..], wydanej na podstawie art. 48 ust. 1 i 4 ustawy – Prawo budowlane, nakazał inwestorom B. P. i J. P. rozbiórkę nowej nawierzchni drogi wykonanej przez nawiezienie materiału stabilizującej, tj. piasku z cementem, wykonanie na części działki płyty betonowej oraz ułożenie kostki betonowej zakończonej krawężnikami betonowymi, na terenie działki drogowej nr [..], obręb [..], położonej przy ul. N. w G.
W uzasadnieniu organ I instancji opisał w pierwszej kolejności poszczególne etapy prowadzonego przez siebie postępowania, w tym oględziny nieruchomości, a także kolejne decyzje i postanowienie wydane przed wyrokiem Sądu z 23 marca 2016 r. Organ wskazał dalej, że uwzględniając ocenę prawną wyrażoną w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku
z 23 marca 2016 r., sygn. akt II SA/Gd 21/16, skierował do inwestorów B. P. i J. P. postanowienie z 14 lipca 2016 r., nr [..], wydane na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy – Prawo budowlane, na mocy którego wstrzymał samowolnie przeprowadzone roboty budowlane polegające na nawiezieniu materiału stabilizującego, tj. piasku z cementem oraz ułożeniu kostki betonowej na terenie działki drogowej nr [..], obręb [..], położonej przy ul. N. w G.; ustalił wymóg wykonania odpowiednich zabezpieczeń, tj. odpowiedniego wygrodzenia terenu działki nr [..], obręb [..], położonej przy ul. N. w G., celem uniemożliwienia wstępu na ww. teren osobom postronnym, oraz nałożył na inwestorów obowiązek przedstawienia w terminie do 25 października 2016 r.: zaświadczenia prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego; projektu budowlanego (2 egzemplarze) wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi, obejmującego: a) ocenę techniczną poświadczającą, że przedmiotowy obiekt nie narusza przepisów, w tym techniczno - budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem, a w szczególności, że zlokalizowany i wykonany jest on zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zgodnie ze sztuką budowlaną; b) inwentaryzację przedmiotowego obiektu wykonaną przez osobę legitymującą się stosownymi uprawnieniami i zaświadczeniem o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego (wraz z kopiami ww. uprawnień i ww. zaświadczenia) oraz oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Organ uwzględnił tym samym okoliczność wskazaną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, że czynności wynikające z zapisów art. 48 ustawy - Prawo budowlane w pierwszej kolejności powinny być kierowane do inwestora - sprawcy samowoli budowlanej.
Jak dalej wskazał organ I instancji, inwestorzy nie przedłożyli w wyznaczonym terminie dokumentów, do których przedstawienia zostali zobowiązani ww. postanowieniem z 14 lipca 2016 r., wobec powyższego organ nakazał inwestorom rozbiórkę nowej nawierzchni drogi w sposób opisany w sentencji decyzji.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyli B. P. i J. P., zarzucając ponownie błędną kwalifikację wykonanych robót budowlanych jako wymagających pozwolenia na budowę oraz brak wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego sprawy.
W decyzji z 11 stycznia 2017 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał na treść art. 3 pkt 3, 6 i 7 ustawy - Prawo budowlane w zakresie definicji robót budowlanych, budowy oraz budowli. Organ wyjaśnił jednocześnie, że poprzednio droga na działce nr [..] była drogą gruntową utwardzoną żwirem i kamieniami. Aktualnie, bez zgody właściwego organu, podniesiono poziom drogi poprzez nawiezienie materiału stabilizacyjnego - piasku z cementem miejscami około 20-30cm. Na części drogi wykonano płytę betonową, a na całej drodze ułożono kostkę betonową i po obu stronach drogi zamontowano krawężniki betonowe. Od strony działek nr [..] i [..] wykonano ogrodzenie z paneli (będące przedmiotem odrębnego postępowania), a od strony ulicy N. wykonano bramę wjazdową.
Jak wskazał dalej organ odwoławczy, wykonanie przy użyciu wyrobów budowlanych nowej nawierzchni drogi o większej twardości, mającej charakter niepodzielny i trwały, w tym przypadku zaś ułożenie warstwy mieszanki żwirowo - cementowej, wykonanie nawierzchni z kostki betonowej zakończonej krawężnikami betonowymi, należy traktować jako budowę nowego obiektu budowlanego (drogi) w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego wymagającego pozwolenia na budowę. W takiej sytuacji zaś, brak pozwolenia na budowę ww. obiektu budowlanego obliguje organ nadzoru budowlanego do wydania rozstrzygnięć określonych
w art. 48 ww. ustawy, tj. w pierwszej kolejności do wydania postanowienia na podstawie art. 48 ust. 2 ustawy.
Organ odwoławczy podkreślił, że w wyroku z 23 marca 2016 r. Sąd podzielił stanowisko organu II instancji, że wykonanego zakresu robót nie można traktować jako remontu drogi i stanowi on budowę nowego obiektu budowlanego wymagającego pozwolenia na budowę. Sąd przesądził również, że organy nadzoru budowlanego prawidłowo zastosowały w sprawie przepisy art. 48 ustawy - Prawo budowlane, aczkolwiek wadliwie skierowały nakaz rozbiórki do K. P. jako nowej właścicielki nieruchomości, która w dacie wydawania decyzji z dnia 2 października 2015 r. już nią nie była. Sąd ustalił przy tym, że K. P. przekazała ww. działkę, również w formie darowizny, do majątku osobistego swojej matki – B. P. (jednego z dwóch inwestorów), o czym nie powiadomiła organu ani Sądu.
Jak wskazał organ odwoławczy, z akt sprawy wynika, że B.i J. P. w oznaczonym terminie nie podjęli żadnych czynności w celu wykonania obowiązku nałożonego na nich postanowieniem z 14 lipca 2016 r., wydanym po wyroku z 23 marca 2016 r. Zatem upływ terminu i fakt nieprzedłożenia żądanych dokumentów uzasadniały podjęcie przez organ I instancji zaskarżonej decyzji. Organ powołał się na treść art. 52 ustawy - Prawo budowlane i stwierdził, że nakaz rozbiórki wydany na inwestorów jest zgodny z ww. przepisami i stanowiskiem Sądu.
Organ ten poinformował przy tym, że tryb postępowania z art. 48 ustawy - Prawo budowlane przewiduje doprowadzenie obiektu budowlanego, wybudowanego bez pozwolenia na budowę, "do stanu zgodnego z prawem" - na określonych warunkach lub nakaz rozbiórki obiektu w przypadku ich niespełnienia, zaś legalizacja samowoli budowlanej jest uprawnieniem inwestora a nie jego obowiązkiem. Nie przedkładając organowi wymaganych prawem dokumentów, inwestor uniemożliwia dalsze prowadzenie procedury legalizacyjnej. Organ dodał, że inwestor na każdym etapie tzw. postępowania legalizacyjnego może zrezygnować ze swojego uprawnienia. Przejawem tej rezygnacji może być albo nie złożenie przez inwestora żądanych przez organ dokumentów, bądź na dalszym etapie tego postępowania nieuiszczenie opłaty legalizacyjnej. Niespełnienie tych warunków (niezależnie od ich przyczyn) skutkuje obowiązkiem organu nadzoru budowlanego w zakresie orzeczenia o rozbiórce obiektu budowlanego lub jego części (art. 48 ust. 4, art. 49 ust. 3 ustawy - Prawo budowlane).
W skardze na powyższą decyzję B. P. i J. P. zarzucili naruszenie prawa, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez naruszenie przepisów:
1. art. 48 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane poprzez utrzymanie w mocy decyzji nakazującej rozbiórkę nawierzchni drogi jako wybudowanej bez wymaganego pozwolenia na budowę, podczas gdy prace wykonane przez skarżących w zakresie wymiany nawierzchni drogi należało zakwalifikować jako roboty remontowe niewymagające pozwolenia na budowę;
2. art. 28 ust. 1 oraz art. 29 ust. 1 pkt 1a i pkt 11 oraz ust. 2 ustawy – Prawo budowlane poprzez uznanie, że prace wykonane przez skarżących w zakresie wymiany nawierzchni drogi wymagały pozwolenia na budowę, podczas gdy w rzeczywistości stanowiły one remont/modernizację istniejącej drogi, względnie przebudowę obiektu niewymagającą pozwolenia na budowę;
3. art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 78 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez naruszenie zasad praworządności, niezebranie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego i niewyjaśnienie w sposób pełny okoliczności sprawy oraz ocenę zgromadzonego materiału dowodowego w sposób przekraczający dozwolone granice takiej oceny i prowadzący do błędnych ustaleń i wniosków, a to na skutek uznania, że prace wykonane przez skarżących wymagały uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę, co również skutkowało błędami w ustaleniach faktycznych, polegających na bezpodstawnym przyjęciu, iż wskutek wykonanych robót podniesiono poziom drogi, wybudowano płytę betonową na części drogi, zastosowano materiały o większej twardości, zamontowano krawężniki (mimo że faktycznie były one już zamontowane na wiele lat przed rozpoczęciem robót i których położenia nie zmieniono), zmieniono parametry techniczne drogi.
Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi wskazali, że - wbrew stanowisku organów - roboty wykonane przez skarżących faktycznie nie doprowadziły do powstania nowego obiektu budowlanego i nie wymagały pozwolenia na budowę. Ograniczały się do wyremontowania istniejącej i utwardzonej drogi o nawierzchni ścieralnej z brukowca, ograniczonej krawężnikami betonowymi i pełniącej od wielu lat funkcję dojazdu na podwórze domu jednorodzinnego, będącego własnością inwestorów. Roboty zostały wykonane zgodnie z zasadami sztuki budowlanej, fachowo, a także przy udziale geodety. Parametry drogi nie zostały zmienione, a wymianie podlegał jedynie materiał warstwy ścieralnej poprzez zastosowanie powszechnie stosowanej kostki brukowej w miejsce niszczejącego na skutek wieloletniej eksploatacji brukowca. Droga została wytyczona w tym samym miejscu i w granicach działki. Zamierzeniem inwestorów nie było zatem wybudowanie nowego obiektu budowlanego, lecz naprawa nawierzchni jezdnej drogi w celu polepszenia korzystania z niej i przywrócenia funkcji zgodnie z przeznaczeniem. Nie zmieniono obszaru oddziaływania istniejącej drogi, który nieprzerwanie mieści się w granicach działki. Odmienne ustalenia organów nie polegają na prawdzie i nie są zgodne z zaistniałym stanem faktycznym. Powyższe okoliczności potwierdza sporządzona na zlecenie poprzednich właścicieli nieruchomości opinia techniczna Z. G., znajdująca się w aktach sprawy. Skarżący przypomnieli jednocześnie, że pierwotna decyzja organu I instancji z 7 listopada 2014 r. była przejawem takiego właśnie stanowiska organu odnośnie do kwalifikacji wykonanych przez skarżących robót budowlanych. Uznano wówczas, że roboty zostały wykonane zgodnie z przepisami prawa i prawidłowo oraz zakwalifikowano je jako remont obiektu istniejącego, a nadto kategorycznie stwierdzono, że "utwardzenie drogi gruntowej nie może być traktowane jako obiekt budowlany". Wnioskowi takiemu nie przeczą orzeczenia sądów administracyjnych przywołanych następnie w decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 30 grudnia 2014 r., gdyż zapadły one na tle całkowicie odmiennych stanów faktycznych.
Skarżący podnieśli nadto, że decyzja nieprecyzyjnie i zbyt ogólnie określa zakres robót rozbiórkowych, których dotyczy , w szczególności zaś nie jest wiadomym, na jakim dokładnie odcinku drogi rozbiórka powinna być wykonana i czy winna polegać jedynie na demontażu kostki brukowej, czy również piaskowo-cementowej warstwy podłoża pod nią, czy też obejmować również inne prace. Nadmienili, że demontaż samej kostki brukowej w ogóle uniemożliwi przejazd drogą samochodem i całkowicie pozbawi ten fragment terenu funkcji, jakiej od lat służy, co sprzeciwia się słusznemu interesowi strony. Z powyższych względów zaskarżona decyzja nie nadaje się do wykonania i winna być uchylona.
Skarżący zakwestionowali także ustalenia organów, wskazując, że niezgodnie z prawdą przyjmują one, iż roboty wykonane przez inwestorów skutkowały "podniesieniem poziomu drogi" o ok. 20-30 cm. Wskazali, że przed rozpoczęciem robót przedmiotowa działka służyła jako droga i była drogą utwardzoną, zbudowaną z brukowca (kamienia). Przed wykonaniem prac modernizacyjnych rozebrano powyższy brukowiec, a więc usunięto dotychczasową warstwę utwardzającą nawierzchnię drogi, wybrano ziemię i gruz, co spowodowało obniżenie poziomu gruntu o ok. 20-30 cm. Następnie nawieziono nową nawierzchnię, która spowodowała podwyższenie poziomu gruntu do pierwotnego, który to poziom w efekcie się nie zmienił. Twierdzenie o rzekomym obniżeniu poziomu drogi nie polega zatem na prawdzie, opiera się wyłącznie na fałszywym oświadczeniu sąsiadki B. i J. P., która jest z nimi skonfliktowana, a także nie uwzględnia pozostałych dowodów zebranych w sprawie, np. obszernej dokumentacji fotograficznej złożonej do akt sprawy oraz wyjaśnień inwestorów.
Skarżący podkreślili, że nieprawdziwe jest ustalenie, że na części drogi wykonano płytę betonową. Błąd ten bezpośrednio skutkuje niewłaściwą kwalifikacją robót jako wymagających pozwolenia na budowę. Nieprawdziwy jest również kolejny argument przyjęty przez organy nadzoru budowlanego, iż do modernizacji drogi użyto wyrobów budowlanych o większej twardości niż poprzednio. Uprzednio droga była utwardzona materiałem o większej twardości, tj. kamieniem brukowca, który usunięto. Dowodzą tego fotografie złożone do akt sprawy. Co więcej, droga była uprzednio ograniczona krawężnikami i do jej modernizacji użyto tych samych krawężników, które były zamontowane poprzednio, nie zmieniając jednocześnie ich położenia. W tej sytuacji wymaganie pozwolenia na budowę dla przedsięwziętych przez inwestorów robót remontowo-modernizacyjnych sprzeciwia się przepisom Prawa budowlanego i narusza sferę praw i obowiązków stron postępowania.
Skarżący zaakcentowali, że nie zgadzają się ze stanowiskiem, iż decyzja może być skierowana do osób, które nie są właścicielami spornej nieruchomości, albowiem w takim przypadku decyzja jest dla nich faktycznie niewykonalna w braku dostępu do nieruchomości.
Podkreślili też, że zaskarżona decyzja rażąco narusza słuszny interes strony i jest bezprzedmiotowa choćby z tego względu, że ponowna "budowa" drogi - po dokonaniu jej rozbiórki - w obecnym stanie prawnym nie będzie już wymagała pozwolenia na budowę. Z tego względu utrzymanie tej decyzji w mocy należy uznać za nonsensowne, skoro po przywróceniu stanu poprzedniego podjęcie tych samych prac i osiągnięcie tego samego efektu w postaci wykonania nawierzchni aktualnie będzie mogło się odbyć bez ingerencji i wpływu organów administracji publicznej.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, przedstawiając argumentację sformułowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie w dniu skarżący J. P. wskazał, że sąd karny - uniewinniając go - uznał, że przeprowadzone roboty budowlane stanowiły remont. Wyjaśnił też, że obecnie właścicielem działki nr [..] jest skarżąca B. P.
Uczestniczka postępowania T. C. wniosła o oddalenie skargi.
Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Przystępując do rozpoznania sprawy będącej przedmiotem zaskarżenia należy mieć na uwadze, że wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 23 marca 2016 r., sygn. akt II SA/Gd 21/16, Sąd uchylił decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 listopada 2015 r., nr [..] oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 2 października 2015 r., nr [..] wydane w przedmiocie nakazu rozbiórki przedmiotowego obiektu budowlanego. W uzasadnieniu tego orzeczenia Sąd zawarł ocenę prawną i wskazania dla organów administracji publicznej co do dalszego postępowania. Od rzeczonego wyroku nie została wniesiona skarga kasacyjna i stał się on prawomocny.
Powyższa okoliczność determinuje treść rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Zgodnie bowiem z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej jako "p.p.s.a."), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Rozpatrując ponownie sprawę, wojewódzki sąd administracyjny, a także organ, którego działalność była przedmiotem zaskarżenia, związani są zatem nie tylko wykładnią prawa dokonaną przez sąd, który poprzednio rozpoznawał sprawę, ale również wyrażonymi w orzeczeniu tego sądu ocenami prawnymi i wskazaniami co do dalszego postępowania (podobnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w wyroku z dnia 12 czerwca 2008 r., sygn. akt I SA/Sz 161/08, Baza Orzeczeń LEX nr 393265). Przy czym ocena prawna, o jakiej mowa powyżej, dotyczyć może nie tylko wykładni prawa materialnego, ale także braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 lipca 1999 r., sygn. akt IV SA 1177/97, Baza Orzeczeń LEX 47301).
Zawarte w art. 153 p.p.s.a. stwierdzenie, że "ocena prawna wyrażona w orzeczeniu wiąże sądy" oznacza zatem, że ilekroć dana sprawa ponownie jest przedmiotem rozpoznania przez sąd, jest on związany oceną prawną wyrażoną w tym orzeczeniu, jeżeli nie zostanie ono uchylone lub nie ulegną zmianie przepisy (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 października 2009 r., sygn. akt II OSK 427/09 - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 lutego 1998 r., sygn. akt III RN 130/97, publ. OSNAPiUS 1999, nr 1, poz. 2 z aprobującą glosą B. Adamiak, OSP 1999, nr 5, poz. 101). Przez "ocenę prawną" rozumie się przy tym wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawa i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie. Ocena prawna wynika z uzasadnienia wyroku sądu i dotyczy wykładni przepisów prawa oraz sposobu ich zastosowania w rozpoznawanej sprawie. Związanie sądu administracyjnego oceną prawną oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które byłyby sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz jest zobowiązany do podporządkowania się temu poglądowi w pełnym zakresie (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8 października 2009 r., sygn. akt II OSK 427/09 oraz we wskazanym w tym orzeczeniu wyroku z dnia 22 marca 1999 r., sygn. akt IV SA 527/97 - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W powoływanym powyżej wyroku z dnia 8 października 2009 roku, sygn. akt II OSK 427/09, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że: "(...) obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego ciążący na organie administracyjnym i na sądzie może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, a także po wzruszeniu wyroku pierwotnego w drodze rewizji nadzwyczajnej (...)".
Zgodnie z omówionym powyżej przepisem art. 153 p.p.s.a., dokonując badania legalności zaskarżonej decyzji w niniejszej sprawie, Sąd miał zatem obowiązek dostosowania się do oceny prawnej wyrażonej w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego z dnia 23 marca 2016 r., sygn. akt II SA/Gd 21/16. W orzeczeniu tym Sąd uznał za prawidłową kwalifikację wykonanych przez inwestorów robót budowlanych - jako budowę nowego obiektu budowlanego, wymagającego uzyskania pozwolenia na budowę - oraz przyjętego przez organy trybu postępowania na podstawie art. 48 ustawy – Prawo budowlane.
W związku z wyrażeniem takiej oceny prawnej, którą związane są zarówno organy, jak i Sąd rozpoznający niniejszą skargę, jako bezzasadny należało ocenić zawarty w skardze zarzut naruszenia art. 28 ust. 1 oraz art. 29 ust. 1 pkt 1a i pkt 11 ustawy – Prawo budowalne, a w konsekwencji art. 48 ust. 1 tej ustawy. Ocena prawna dokonana w wyroku z dnia 23 marca 2016 r. jest bowiem w powyższym zakresie jednoznaczna. Należy też zauważyć, że w niniejszej sprawie nie zachodzą żadne okoliczności wyłączające wiążący charakter tej oceny dla organów rozpatrujących sprawę, jak i Sądu ponownie orzekającego w sprawie.
Stwierdzić zatem należy, że prawidłowo organ odwoławczy przyjął, że zakres wykonanych przez inwestorów robót nie może być uznany za remont drogi, gdyż w istocie wykonanie przy użyciu wyrobów budowlanych nowej nawierzchni drogi o większej twardości, mającej charakter niepodzielny i trwały, w tym przypadku ułożenie warstwy mieszanki żwirowo – cementowej, wykonanie nawierzchni z kostki betonowej zakończonej krawężnikami betonowymi, stanowi budowę nowego obiektu budowlanego, wymagającego pozwolenia na budowę. Z uwagi zaś na tak ustalony stan faktyczny, konieczne stało się zastosowanie art. 48 ustawy – Prawo budowlane, co też orzekające w sprawie organy uczyniły.
Przedmiotem rozważań Sądu w toku postępowania w sprawie sygn. akt II SA/Gd 21/16 była także kwestia adresata decyzji, a zatem podmiotu zobowiązanego do dokonania rozbiórki przedmiotowego obiektu budowlanego. W tym zakresie Sąd uznał, że wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę wobec K. P. było nieprawidłowe. Sąd wyjaśnił bowiem, że wprawdzie inwestorzy – B. i J. P. w toku postępowania administracyjnego przekazali nieruchomość w drodze darowizny córce – K. P., jednak K. P. - przed wydaniem decyzji przez organ II instancji - ponownie przekazała tę działkę (również w akcie darowizny) do majątku osobistego B. P.
W wyroku tym Sąd przesądził również, że w tej sprawie adresatem nakazu rozbiórki winni pozostać inwestorzy. Mając na uwadze art. 52 ustawy – Prawo budowalne Sąd stwierdził bowiem, że zobowiązanym do dokonania czynności rozbiórkowych jest w pierwszej kolejności inwestor, będący sprawcą samowoli budowalnej i to również wtedy, gdy jest nim podmiot niebędący jednocześnie właścicielem nieruchomości, na której wybudowano obiekt budowlany. Tym bardziej adresatem nakazu rozbiórki winien być inwestor, gdy organ administracji nie jest w stanie ustalić w sposób pewny osoby właściciela nieruchomości, na której wybudowano obiekt. Taka sytuacja ma natomiast miejsce w rozpoznawanej sprawie, gdyż w toku prowadzonego postępowania rozbiórkowego następują częste zmiany właściciela nieruchomości, które uniemożliwiają organom ustalenie w sposób pewny właściciela działki, na której wykonane zostały roboty budowlane. Sąd zaznaczył przy tym, że nieodpłatne przenoszenie prawa własności działki pomiędzy inwestorami a ich córką, uprawnia do stwierdzenia, że inwestorzy będą mogli wykonać nałożone na nich decyzją rozbiórkową obowiązki. W tym zakresie Sąd wyjaśnił, że dopiero w sytuacji, gdy inwestor nie jest w stanie wykonać nałożonych nań obowiązków - możliwe jest uczynienie adresatem nakazów i zakazów właściciela nieruchomości lub działającego w jego imieniu zarządcy obiektu budowlanego. Jeżeli jednak nie ulega wątpliwości, kto jest inwestorem obiektu i gdy inwestor włada tym obiektem, nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy legalizacyjnej czy podmiot ten jest jednocześnie właścicielem nieruchomości i usytuowanego na nim obiektu budowlanego.
W konsekwencji, wobec tak określonych wskazań dla organów co do dalszego postępowania, obowiązkiem organów administracji ponownie rozpatrujących tę sprawę, było procedowanie w stosunku do inwestorów i wydanie rozstrzygnięcia w sprawie, którego adresatem winni być inwestorzy samowolnie wykonanych robót nawet, jeżeli nie są już aktualnym właścicielem nieruchomości, na której znajduje się sporny obiekt.
W ocenie Sądu, w toku ponownie przeprowadzonego postępowania organy obu instancji w pełni zastosowały się do zawartych w ww. wyroku wskazań, mając na uwadze treść art. 52 ustawy – Prawo budowlane oraz wskazaną przez Sąd okoliczność, że czynności wynikające z zapisów art. 48 tej ustawy w pierwszej kolejności winny być kierowane do inwestora – sprawcy samowoli. Organy miały także na uwadze, że w sprawie było bezsporne, potwierdził ten fakt także Sąd w ww. wyroku, iż to B. i J. P. byli inwestorami przedmiotowych robót budowlanych. Należy przy tym dodać, że w dniu wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie byli również właścicielami działki nr [..], obecnie jest nim tylko skarżąca.
W tym stanie rzeczy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo - postanowieniem z dnia 14 lipca 2016 r., nr [..] wstrzymał inwestorom – B.P.i J. P. - samowolnie przeprowadzone roboty budowlane polegające na nawiezieniu materiału stabilizującego, tj. piasku z cementem oraz ułożeniu kostki betonowej na terenie działki drogowej nr [..], obręb [..], położonej przy ul. N. w G.; ustalił wymóg wykonania odpowiednich zabezpieczeń, tj. odpowiedniego wygrodzenia terenu przedmiotowej działki celem uniemożliwienia wstępu na ten teren osobom postronnym, oraz nałożył na inwestorów obowiązek przedstawienia w terminie do 25 października 2016 r. wskazanych w postanowieniu dokumentów niezbędnych do legalizacji samowoli. W dalszej kolejności – wobec niewykonania przez inwestorów w wyznaczonym terminie ww. obowiązków – organ I instancji orzekł o rozbiórce przedmiotowego obiektu na podstawie art. 48 ust. 1 i 4 ustawy – Prawo budowlane, zaś adresatem tego obowiązku, stosownie do wskazań Sądu, prawidłowo uczynił inwestorów – B. i J. P.
Dlatego też za niezasadne należy uznać stanowisko wyrażone w skardze, że decyzja nakazująca rozbiórkę obiektu nie może być skierowana do osób, które nie są właścicielami spornej nieruchomości, bowiem decyzja taka będzie dla nich faktycznie niewykonalna z uwagi na brak dostępu do nieruchomości. Kwestia ta została już obszernie wyjaśniona w wyroku z dnia 23 marca 2016 r., zaś organy procedujące w sprawie związane były oceną prawną i wskazaniami Sądu w tym zakresie. Za tym, że zaskarżona decyzja jest wykonalna, ponieważ inwestorzy będą mogli wykonać nałożone na nich decyzją rozbiórkową obowiązki, przemawia także to, że obecnie właścicielem przedmiotowej nieruchomości jest skarżąca, a więc jeden z inwestorów.
Oceniając zaś zaskarżoną decyzję oraz poprzedzające je rozstrzygnięcie organu I instancji w świetle wymogów zawartych w art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 78 § 1 i art. 80 k.p.a. stwierdzić należy, że przepisy te nie zostały przez organy naruszone. W szczególności nie zasługuje na uwzględnienie zarzut przekroczenia dozwolonych granic swobodnej oceny zebranego materiału dowodowego poprzez uznanie, że wykonane przez skarżących roboty wymagały uzyskania pozwolenia na budowę. Jak już bowiem wskazano, w tym zakresie organy były - na mocy art. 153 p.p.s.a. - związane oceną prawną zawartą w wyroku WSA w Gdańsku z dnia 23 marca 2016 r., który przesądził, że wykonanie przy użyciu wyrobów budowlanych nowej nawierzchni drogi o większej twardości, mającej charakter niepodzielny i trwały, poprzez wykonanie robót budowlanych szczegółowo ustalonych przez organy, należy traktować jako budowę nowego obiektu budowlanego, wymagającego pozwolenia na budowę. Jednocześnie, czyniąc zadość przepisom dotyczącym postępowania dowodowego, organy podjęły czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, poprzez ponowne umożliwienie inwestorom przedłożenia dokumentacji niezbędnej do legalizacji samowoli budowanej wskazanej w postanowieniu z dnia 14 lipca 2016 r. Należy także wskazać, że po przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji po wydaniu w tej sprawie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyroku z 23 marca 2016 r., skarżący nie podnosili jakichkolwiek zarzutów dotyczących wcześniejszego ustalenia zakresu wykonanych prac, w związku z powyższym organy oparły się na ustaleniach faktycznych dokonanych przed wydanie ww. wyroku, w pełni zaakceptowanych przez Sąd w uzasadnienie tego wyroku. Wszystkie rozstrzygnięcia organów wydane w toku przedmiotowego postępowania w trybie art. 48 ustawy – Prawo budowalne, znajdowały natomiast oparcie w tych przepisach prawa.
Końcowo należy wskazać, że Sąd nie uwzględnił również zarzutu, że zaskarżona decyzja nieprecyzyjnie i nazbyt ogólnie określa zakres robót rozbiórkowych, w szczególności nie wiadomo, na jakim dokładnie odcinku drogi rozbiórka powinna być wykonana i czy powinna polegać jedynie na demontażu kostki brukowej, czy również piaskowo-cementowej warstwy podłoża pod nią, czy też obejmować inne prace.
W pierwszej kolejności wyjaśnić trzeba, że powyższy zarzut podniesiony został dopiero w obecnie rozpoznawanej skardze, a zatem nie mógł być rozpatrzony przez organy. Należy także podkreślić, że tak samo został sformułowany nakaz rozbiórki w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru budowalnego z dnia 2 października 2015 r., nr [..], która była przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku w sprawie o sygn. akt II SA/Gd 21/16. W wydanym wyroku Sąd ten nie wniósł zastrzeżeń do treści nakazu zawartego w decyzji organu I instancji.
Także zdaniem orzekającego w niniejszej sprawie Sądu, w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowalnego z dnia 29 listopada 2016 r. wystarczająco jasno i precyzyjnie określono przedmiot i zakres nakazanych robót rozbiórkowych. Organ wskazał bowiem co podlega rozbiórce (nowa nawierzchnia drogowa), jakie elementy drogi należy rozebrać (nawieziony materiał stabilizujący) oraz podał z czego składają się te elementy (piasek z cementem, wykonana na części działki płyta betonowa, ułożona kostka brukowa zakończona krawężnikami betonowymi). Organ wyraźnie wskazał również, że rozbiórce podlega nowa nawierzchnia drogi znajdująca się na działce drogowej nr [..], obręb [..], położonej przy ul. N. w G. W opinii Sądu opis ten jest na tyle precyzyjny, że możliwe jest wykonanie zawartego w decyzji nakazu.
Sąd nie zaakceptował także stanowiska skarżących, że zaskarżona decyzja rażąco narusza ich słuszny interes i jest bezprzedmiotowa. Wskazane w skardze uzasadnienie tego stanowiska nie jest oparte na jakimkolwiek przepisie prawa, który uzasadniałby jego uwzględnienie.
Należy także wyjaśnić skarżącym, że zgodnie z art. 11 p.p.s.a., jedynie ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd administracyjny.
Z tych też przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za niezasadną, gdyż zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie naruszają przepisów prawa materialnego ani też przepisów postępowania administracyjnego (w szczególności wskazanych w skardze).
Wobec tego, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło