III SA/Wa 1754/16
WyrokWSA w Warszawie2017-06-20
Skład orzekający: Alojzy Skrodzki, Radosław Teresiak, Anna Wesołowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy usługi świadczone przez bank w ramach przygotowania i przeprowadzenia oferty publicznej, zaoferowania akcji oraz wprowadzenia ich do obrotu na rynku regulowanym, stanowią jedną kompleksową usługę podlegającą zwolnieniu z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 41 ustawy o VAT?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną interpretację Ministra Finansów, uznając, że organ nie dokonał właściwej analizy, czy opisana przez bank usługa kompleksowa, polegająca na przygotowaniu i przeprowadzeniu oferty publicznej, stanowi jedną usługę złożoną podlegającą zwolnieniu z VAT. Minister Finansów nie zastosował prawidłowo kryteriów wynikających z orzecznictwa TSUE do oceny tej usługi, opierając się na nieprzesądzających okolicznościach, takich jak podział czynności między różne podmioty czy odrębne wynagrodzenie.Stan faktyczny
Bank A. S.A. zwrócił się o interpretację indywidualną dotyczącą zwolnienia z VAT usług świadczonych w ramach przygotowania i przeprowadzenia oferty publicznej akcji. Bank wraz z partnerem biznesowym mieli wykonać kompleksową usługę, za którą przysługiwało im odrębne wynagrodzenie. Minister Finansów uznał, że usługi te nie stanowią jednej kompleksowej usługi zwolnionej z VAT, lecz powinny być oceniane odrębnie. Bank zaskarżył tę interpretację, zarzucając błędną wykładnię przepisów i nieuwzględnienie orzecznictwa TSUE.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną i zasądził od Szefa Krajowej Administracji Skarbowej na rzecz A. Bank S.A. zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alojzy Skrodzki, Sędziowie sędzia WSA Radosław Teresiak (sprawozdawca), sędzia WSA Anna Wesołowska, Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Kalinowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi A. Bank S.A. z siedzibą w W. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 29 stycznia 2016 r. nr IPPP1/4512-1120/15-2/BS w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, 2) zasądza od Szefa Krajowej Administracji Skarbowej na rzecz A. Bank S.A. z siedzibą w W. kwotę 457 zł (słownie: czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
A. Bank S.A. (zwana dalej: "Skarżącą", "Bank"), wnioskiem z dnia 2 listopada 2015 r. zwrócił się do Ministra Finansów z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów j podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia z opodatkowania świadczonych usług, przedstawiając następujący stan faktyczny:
Skarżąca jest bankiem uniwersalnym prowadzącym działalność bankową opodatkowaną na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej podatkiem dochodowym od osób prawnych od całości osiąganych dochodów. Jedną z działalności prowadzonych przez Bank jest działalność maklerska prowadzona przez Biuro Maklerskie będące wydzieloną organizacyjnie jednostką Banku, którego działalność polega na świadczeniu kompleksowych usług w zakresie rynku kapitałowego, w tym m.in. usług polegających na przygotowaniu, zorganizowaniu oraz przeprowadzeniu Oferty Publicznej w rozumieniu przepisów Ustawy o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych (Dz. U. 2005 Nr 184, poz. 1539, dalej: "ustawa o ofercie publicznej") oraz wykonaniu pozostałych, niezbędnych czynności związanych z wprowadzeniem papierów wartościowych, tj. akcji, będących instrumentami finansowymi w rozumieniu przepisów Ustawy o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. 2005 Nr 183, poz. 1538, dalej: "ustawa o obrocie instrumentami finansowymi") do obrotu na rynku regulowanym na Giełdzie Papierów Wartościowych w W. S.A. (dalej: "GPW"), jak również czynności niezbędnych do ich obsługi i rozliczenia.
Bank wskazał, iż niejednokrotnie, z uwagi na bardzo skomplikowany i wymagający charakter transakcji dotyczących ofert publicznych, dobrą i powszechnie spotykaną praktyką jest angażowanie kilku profesjonalnych podmiotów, tj. banków inwestycyjnych, domów maklerskich i innych instytucji finansowych, których to role, pomimo pełnienia różnych funkcji w całym procesie sprowadzają się do jednego celu wspólnego, tj. przygotowania i przeprowadzenia oferty publicznej w ramach której pozyskają i zaoferują akcje inwestorom oraz ostatecznie wprowadzą akcje do obrotu na rynku regulowanym GPW. W związku z okolicznością przygotowania i przeprowadzenia oferty publicznej oraz ubiegania się o dopuszczenie i wprowadzenie akcji zwykłych na okaziciela do obrotu na rynku regulowanym prowadzonym przez GPW przez jednego z klientów Banku, będącej w omawianym przypadku tzw. pierwszą ofertą publiczną (dalej: "oferta publiczna", pierwotna oferta publiczna, ang. Initial Public Offering, IPO), podpisał trójstronną umowę z firmą inwestycyjną (dalej: "Kontrahent") oraz z klientem (dalej: "Klient" lub "Akcjonariusz"), który to miał na celu ubieganie się o dopuszczenie i wprowadzenie wszystkich akcji spółki w której był Akcjonariuszem (dalej: "akcje") (dalej: "Spółka" lub "Emitent") do obrotu na rynku regulowanym prowadzonym przez GPW, z czego część zaoferował w ramach oferty publicznej inwestorom indywidualnym jak i instytucjonalnym (dalej: "Inwestorzy"). Zarówno Bank jak i Kontrahent (dalej łącznie zwani: "Doradcy") spełniają definicję firmy inwestycyjnej, o której mowa w art. 3 pkt 33 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, tzn. posiadają wymagane przepisami prawa zezwolenia na prowadzenie działalności maklerskiej wydane przez Komisję Nadzoru Finansowego.
Na podstawie ww. umowy, doradcy zobowiązani zostali do wykonania kompleksowej usługi polegającej na przygotowaniu i przeprowadzeniu oferty publicznej, zaoferowaniu Inwestorom akcji oferowanych w ramach oferty publicznej oraz w następstwie do ubiegania się o dopuszczenie i wprowadzenie akcji do obrotu na rynku regulowanym GPW.
Zgodnie z umową, Doradcy do realizacji zamiaru o którym mowa powyżej, łącznie zobowiązani zostali do wykonania następujących świadczeń: pełnienia funkcji globalnych koordynatorów oferty publicznej, prowadzących księgę popytu, koordynacji całości procesu transakcyjnego, w tym organizacji kontaktów pomiędzy stronami ( tj. Akcjonariuszem, Emitentem, Inwestorami oraz Doradcami), wsparcia w określeniu szczegółowej struktury i warunków oferty, zaangażowania w razie konieczności dodatkowych biur maklerskich na potrzeby sprzedaży akcji w transzy inwestorów indywidualnych oraz koordynacji działań tych biur, przeprowadzenia biznesowego due dilligence Emintenta wraz ze sporządzeniem biznesowych części Prospektu emisyjnego, do którego Emitent zobowiązany jest na mocy art. 7 ust. 1 ustawy o ofercie publicznej; rekomendacji dotyczącej ceny przedziału akcji oferowanych przed rozpoczęciem budowy księgi popytu, rekomendacji dotyczącej ceny oraz przydziału akcji oferowanych, w tym przygotowanie raportu na temat zapisów złożonych przez Inwestorów w ofercie publicznej, współpracy z zarządem Spółki w zakresie wypracowania tzw. "equity story" na potrzeby działań marketingowych oraz nadzór nad działaniami w zakresie PR dotyczącymi oferty publicznej, wsparcia w zakresie wdrożenia w Spółce zasad ładu korporacyjnego stosowanego w obrocie giełdowym na GPW oraz pracowania wraz ze Spółką lub akcjonariuszem prezentacji na potrzeby spotkań z inwestorami i analitykami.
Skarżąca zaznaczyła, iż samodzielnie odpowiedzialna jest za aktywne plasowanie oferty wśród inwestorów indywidualnych, nadzór nad pracami konsorcjum instytucji generujących zapisy w transzy detalicznej oraz wsparcie i koordynacja procesu marketingu oferty publicznej do inwestorów indywidualnych, w tym marketingu medialnego.
Wyjaśniła również, że do zakresu czynności przypisanych wyłącznie do Kontrahenta należały pełnienie funkcji oferującego, sporządzenie części Prospektu emisyjnego opisującej strukturę oferty i zasady dystrybucji oraz wszelkich innych części zwyczajowo przygotowywanych przez oferującego a także późniejszych aneksów do Prospektu w tym zakresie, udział i doradztwo przy procedurze administracyjnej przed Komisją Nadzoru Finansowego, udział i doradztwo przy procedurze rejestracji akcji w Krajowym Depozycie Papierów Wartościowych oraz procedurach dopuszczania i wprowadzania akcji do obrotu giełdowego na GPW, w tym przygotowanie niezbędnej dokumentacji, przygotowanie raportu analitycznego o Spółce, przeprowadzenie wstępnych spotkań z inwestorami, połączonych z prezentacją raportu analitycznego z inwestorami w celu ustalenia przedziału ceny emisyjnej, prowadzenie kontaktów z inwestorami, w tym udział w aktywnym plasowaniu Oferty publicznej wśród inwestorów instytucjonalnych, współudział w przygotowaniu i uczestnictwo w spotkaniach grupowych i indywidualnych z inwestorami instytucjonalnymi, organizacja i przeprowadzenie procedury budowania księgi popytu (ang. Book- building) wśród inwestorów instytucjonalnych oraz organizacja i przeprowadzenie oraz rozliczenie oferty publicznej, w szczególności przyjmowanie wpłat na akcje oferowane, gromadzenie z tego tytułu środków na rachunku bankowym, przekazanie środków akcjonariuszowi.
Powyższe czynności, wykonane zostały przez dwa niezależne podmioty, tj. Bank i Kontrahenta - zostały zrealizowane kompleksowo, w ramach jednej, wielostronnej umowy zawartej z Bankiem, Kontrahentem oraz Akcjonariuszem. Doradcy w świetle umowy działali łącznie i w porozumieniu w celu osiągnięcia wspólnego celu umowy, jakim było przygotowanie i przeprowadzenie oferty publicznej, zaoferowanie akcji oferowanych w ramach oferty publicznej oraz wprowadzenie akcji do obrotu na rynku regulowanym GPW. Czynności te, w ocenie Banku miały charakter komplementarny a z perspektywy Klienta stanowiły jednorodną usługę.
Oferta publiczna wykonana została zgodnie z ustawą o ofercie publicznej oraz zgodnie z Rozporządzeniem Komisji (WE) Nr 809/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie implementacji dyrektywy 2003/71/WE Parlamentu Europejskiego i Rady odnośnie informacji zawartych w prospektach emisyjnych, formy prospektu emisyjnego, zamieszczania informacji poprzez odwołania, publikacji prospektu emisyjnego oraz rozpowszechniania informacji o charakterze reklamowym (Dz. Urz. UE L 149 z 30 kwietnia 2004 r. z późń. zm.) oraz zgodnie z innymi przepisami prawa obowiązującymi na rynku kapitałowym.
Doradcy zostali upoważnieni do pozyskiwania inwestorów w ofercie, tj. do podejmowania czynności w imieniu Emitenta, które są niezbędne lub racjonalnie pożądane w celu właściwego przeprowadzenia Oferty publicznej.
Końcowo Bank wyjaśnił, że czynności wykonywane przez Kontrahenta nie są przedmiotem niniejszego zapytania, zostały wymienione wyłącznie w celu przedstawienia podziału czynności pomiędzy Skarżącą i Kontrahenta.
Za powyższe czynności wykonywane przez Doradców strony uzgodniły wynagrodzenie płatne odrębnie dla każdego z nich. W związku z realizacją umowy, akcjonariusz zobowiązany został do zapłaty na rzecz Doradców wynagrodzenia: o stałego płatnego w cyklach miesięcznych, prowizyjnego w wysokości zależnej od wartości oferty publicznej, płatne po dokonaniu przydziału akcji, pomniejszone o wynagrodzenie stałe jw. Skarżącej przysługiwało 20%, a Kontrahentowi 80% wynagrodzenia.
W tak zakreślonym stanie faktycznym Skarżąca zadała następujące pytanie, czy świadczącemu usługę składającą się z przedstawionych czynności będzie przysługiwało prawo do zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie 43 ust. 1 pkt 41 ustawy o podatku od towarów i usług z dnia 11 marca 2004 r. (Dz. U. Nr 54, poz. 535, dalej: "ustawa o VAT")?
Skarżąca odpowiedziała twierdząco, wskazując że poszczególne czynności przedstawione w zaistniałym stanie faktycznym świadczone przez Doradców w związku z przygotowaniem i przeprowadzeniem publicznej oferty, zaoferowaniem akcji oferowanych w ramach oferty publicznej oraz ubieganiem się o dopuszczenie i wprowadzenie wszystkich akcji do obrotu na rynku regulowanym prowadzonym przez GPW składają się łącznie na jedną, kompleksową usługę, której przedmiotem byty instrumenty finansowe, o których mowa w ustawie o obrocie instrumentami finansowymi.
W rezultacie, jednorodna, kompleksowa usługa składająca się z ww. czynności powinna, w ocenie Banku, korzysta ze zwolnienia z podatku VAT na mocy art. 43 ust. 1 pkt 41 ustawy o VAT.
Minister Finansów w interpretacji indywidualnej z dnia 29 stycznia 2016 r. stanowisko Skarżącej uznał za nieprawidłowe.
W uzasadnieniu powołanej interpretacji Minister Finansów powołując się na treść przepisów art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 7 ust. 1, art. 8 ust. 1 ustawy o VAT wskazał, iż co do zasady każde świadczenie dla celów opodatkowania podatkiem VAT powinno być traktowane jak odrębne i niezależne, jednak w sytuacji, gdy kilka świadczeń obejmuje z ekonomicznego punktu widzenia jedną usługę, usługa ta nie powinna być sztucznie dzielona dla celów podatkowych. Zdaniem organu w przedstawionym stanie faktycznym możliwe jest wyodrębnienie poszczególnych usług, gdyż czynności wykonywane w ramach jednej, trójstronnej umowy zawartej z Wnioskodawcą są świadczone odrębnie przez różne podmioty - Doradców. W ocenie organu za niekompleksowym charakterem usługi przemawia okoliczność, że za powyższe czynności wykonywane przez Bank i Kontrahenta, strony uzgodniły wynagrodzenie płatne odrębnie dla każdego z podmiotów wykonujących ww. zadania.
Za niemożliwe uznano także określenie, które z nabywanych usług stanowią świadczenie główne a które pomocnicze realizowane w celu lepszego wykonania usługi podstawowej. Zatem wszystkie świadczone usługi mają, w ocenie organu charakter równorzędny.
W konsekwencji organ przyjął, iż w celu określenia czy świadczona przez Bank usługa składająca się z opisanych czynności korzysta ze zwolnienia konieczne jest odrębne ocenianie poszczególnych czynności pod kątem skorzystania ze zwolnienia.
Odwołując się do treści 41 ust. 1, art. 43 ust. 1 pkt 41, art. 43 ust. 13, art. 43 ust. 15 -16, art. 146a pkt 1 ustawy o VAT oraz art. 2 ust. 1 i art. 3 pkt 1 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi organ, stwierdził, że usługi wykonywane przez Bank w postaci działania w zakresie koordynacji całości procesu transakcyjnego, w tym organizacji kontaktów pomiędzy stronami, tj. Akcjonariuszem, Emitentem, Inwestorami oraz Doradcami; wsparcia w określeniu szczegółowej struktury i warunków oferty; zaangażowania w razie konieczności dodatkowych biur maklerskich na potrzeby sprzedaży akcji w transzy inwestorów indywidualnych oraz koordynacji działań tych biur; przeprowadzenia biznesowego due dilligence Emintenta wraz ze sporządzeniem biznesowych części Prospektu emisyjnego, do którego Emitent zobowiązany jest na mocy art. 7 ust. 1 ustawy o ofercie publicznej; jak również aktywne plasowanie oferty wśród inwestorów indywidualnych stanowią usługi pośrednictwa w obrocie instrumentami finansowymi, o których mowa w ustawie o obrocie instrumentami finansowymi. Celem świadczonych usług jest bowiem dążenie do zawarcia umowy pomiędzy stronami, to jest pomiędzy Klientem - Akcjonariuszem a Inwestorami zainteresowanymi objęciem akcji oferowanych. W ocenie organu wskazane usługi mieszczą się w zakresie pojęcia "pośrednictwa". Ponadto z okoliczności przedstawionych we wniosku wynika, że omawiane w stanie faktycznym czynności nie zostały również wymienione w katalogu wyłączeń ze zwolnienia w art. 43 ust. 15 -16 ustawy o VAT. Wskazane powyżej czynności, wykonywane przez Bank, będą zatem korzystać ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 41 ustawy o VAT.
Jak wynika z ww. orzeczenia C-435/05 ze zwolnienia z podatku mogą korzystać jedynie czynności zmierzające do zawarcia umowy. Z kolei czynności polegające na: pełnieniu funkcji globalnego koordynatora oferty publicznej, prowadzącego księgę popytu; rekomendacji dotyczącej ceny przedziału akcji oferowanych przed rozpoczęciem budowy księgi popytu; rekomendacji dotyczącej ceny oraz przydziału akcji oferowanych, w tym przygotowanie raportu na temat zapisów złożonych przez Inwestorów w ofercie publicznej; współpracy z zarządem Spółki w zakresie wypracowania tzw. "equity story" na potrzeby działań marketingowych oraz nadzór nad działaniami w zakresie PR dotyczącymi oferty publicznej; wsparcia w zakresie wdrożenia w Spółce zasad ładu korporacyjnego stosowanego w obrocie giełdowym na GPW; opracowaniu wraz ze Spółką lub akcjonariuszem prezentacji na potrzeby spotkań z inwestorami i analitykami; jak również nadzór nad pracami konsorcjum instytucji generujących zapisy w transzy detalicznej oraz wsparcie i koordynacja procesu marketingu oferty publicznej do inwestorów indywidualnych, w tym marketingu medialnego. będą wchodziły w zakres usługi pośrednictwa finansowego i brak jest podstaw do uznania zastosowania na tej podstawie zwolnienia określonego w art. 43 ust. 1 pkt 41 ustawy o VAT.
Organ interpretacyjny zaznaczył, iż aby opisane czynności mogły zostać uznane za zwolnione, czynności te muszą stanowić element usługi finansowej, muszą mieć odrębny od tej usługi charakter, jak również muszą być niezbędne do wykonania usługi finansowej oraz dla niej właściwe - w znaczeniu: specyficzne (specyficzny - właściwy wyłącznie dla danej osoby, danego przedmiotu czy zjawiska).
W jego ocenie dokonane połączenie użytego w art. 43 ust. 13 ustawy o VAT słowa "właściwe" z usługami opisanymi w art. 43 ust. 1 pkt 41 tej ustawy, skutkuje przyjęciem, iż istotne znaczenie dla dokonania prawidłowej wykładni przepisu art. 43 ust. 13 ustawy będą miały tylko niektóre z nich, a mianowicie słowa "charakterystyczny dla kogoś lub czegoś", "stanowiący najważniejszą część czegoś", "mający typowe cechy danego gatunku, grupy przedmiotów lub zjawisk". Aby zatem uznać usługę za właściwą musi ona z ogólnego punktu widzenia stanowić odrębną całość, w rezultacie obejmując funkcje charakterystyczne dla usługi zwolnionej.
Czynności wykonywane przez Bank dotyczące rekomendacji dotyczącej ceny przedziału akcji oferowanych przed rozpoczęciem budowy księgi popytu, rekomendacji dotyczącej ceny oraz przydziału akcji oferowanych, w tym przygotowanie raportu na temat zapisów złożonych przez Inwestorów w ofercie publicznej, współpracy z zarządem Spółki w zakresie wypracowania tzw. "equity story" na potrzeby działań marketingowych oraz nadzór nad działaniami w zakresie PR dotyczącymi oferty publicznej; wsparcia w zakresie wdrożenia w spółce zasad ładu korporacyjnego stosowanego w obrocie giełdowym na GPW i opracowania wraz ze Spółką lub akcjonariuszem prezentacji na potrzeby spotkań z inwestorami i analitykami oraz nadzór nad pracami konsorcjum instytucji generujących zapisy w transzy detalicznej oraz wsparcie i koordynacja procesu marketingu oferty publicznej do inwestorów indywidualnych, w tym marketingu medialnego w ocenie organu nie mogły zostać za usługi właściwe, gdyż pomimo że stanowią, obok usługi finansowej, odrębną całość, nie obejmują one funkcji charakterystycznych dla tej usługi zwolnionej. Czynności te nie są również usługami niezbędnymi do świadczenia usługi której przedmiotem są instrumenty finansowe, gdyż mają na celu zapewnienie jedynie obsługi o charakterze techniczno-administracyjnym w stosunku do usługi polegającej na wprowadzeniu instrumentów finansowych do obrotu na rynku regulowanym.
Końcowo organ podkreślił, że poszczególne czynności wykonywane przez Bank mają charakter samoistny jednakże nie stanowią usług, których przedmiotem są instrumenty finansowe, o których mowa w ustawie o obrocie instrumentami finansowymi.
Skarżąca, po wezwaniu Ministra Finansów do usunięcia naruszenia prawa, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na powyższą interpretację indywidualną, zarzucając naruszenie:
- art. 43 ust. i pkt 41 ustawy o VAT przez błędne uznanie, że wszystkie czynności wykonywane przez Skarżącą w ramach Umowy nie stanowią kompleksowej usługi korzystającej ze zwolnienia z VAT na podstawie tego przepisu,
- art. 14c § 1 i § 2 O.p. przez dokonanie niepełnej analizy stanu faktycznego sprawy, co doprowadziło do błędnej oceny prawnej i uznania za nieprawidłowe stanowiska Skarżącej przedstawionego we wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji,
- art. 14c § 1 i § 2 w związku z art. 14e § 1 oraz art. 121 § 1 w związku z art. 14a, 14h oraz 2a O.p. przez nieuwzględnienie w zaskarżonej interpretacji orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: "TSUE") oraz interpretacji przepisów prawa podatkowego wydanych przez Ministra Finansów.
Wskazując na powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania sądowego.
W uzasadnieniu skargi powieliła argumentacje i stanowisko prezentowane we wniosku. Zdaniem Skarżącej art. 43 ust. 1 pkt 41 ustawy o VAT znajduje zastosowanie do instrumentów finansowych będących akcjami. Skoro zatem mocy umowy Skarżącą zobowiązała się do przeprowadzenia szeregu czynności zmierzających do wprowadzenia akcji do obrotu na rynku regulowanym GPW, to należało uznać, że wyświadczyła kompleksową usługę, której przedmiotem były instrumentu finansowe (akcje), korzystającą ze zwolnienia z VAT.
Minister Finansów w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując zaprezentowane wcześniej stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Na wstępie należy zaznaczyć, że z dniem 15 sierpnia 2015 r. weszła w życie ustawa z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. poz. 658). Na mocy jej art. 1 pkt 18 po art. 57 p.p.s.a. dodano przepis art. 57a w brzmieniu: Skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydana w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przepis ten stosuje się do postępowań wszczętych po dniu wejścia w życie nowelizacji, czyli do takich, w których skarga została wniesiona po 15 sierpnia 2015 r.
Z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpoznanej sprawie, co oznacza, że Sąd rozpoznaje skargę na interpretację w granicach zaskarżenia i jest związany zarzutami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.
Przechodząc do rozpatrywania przedmiotowej sprawy należy na wstępie wskazać na stanowisko znajdujące wsparcie w orzecznictwie TSUE, że w sytuacji, gdy występuje wielość świadczeń wynikających z jednej umowy to mogą być one potraktowane, jako jedna usługa (i opodatkowane jedną stawką podatkową). Możliwe jest to w takich sytuacjach, gdy na taką usługę składa się cały zespół niedających się w istocie wyodrębnić czynności, dających w efekcie ostateczną, jednorodną usługę (usługę złożoną).
Organ w skarżonej indywidualnej interpretacji prawidłowo ustalił w oparciu o orzecznictwo TSUE kryteria pozwalające uznać świadczenie za tzw. świadczenie złożone (usługę złożoną).
Jednakże Organ nie odniósł powyższych kryteriów do usługi kompleksowej opisanej we wniosku przez Wnioskodawcę. Wnioskodawca oraz jego partner biznesowy zobowiązali się wspólnie do wykonania kompleksowej usługi polegającej m.in. na przygotowaniu i przeprowadzeniu Oferty publicznej, zaoferowaniu inwestorom akcji oferowanych w ramach Oferty publicznej oraz w następstwie do ubiegania się o dopuszczenie i wprowadzenie akcji do obrotu na rynku regulowanym Giełdy Papierów Wartościowych.
Organ powinien zatem przenalizować wskazaną przez Wnioskodawcę usługę kompleksową oraz czynności szczegółowe na nią się składające i ustalić w oparciu o wskazane przez siebie kryteria a wynikające z orzecznictwa TSUE np. czy związanie poszczególnych czynności jest dostatecznie ścisłe, że ich rozdzielenie miałoby charakter sztuczny, co zresztą podnosi Skarżący.
Tymczasem Organ przywołując kryteria pozwalające uznać świadczenie za złożone nie dokonał powyższej analizy. Zatem ocena Organ w zakresie, że usługa kompleksowa świadczona przez Skarżącego nie jest świadczeniem złożonym jest niedopuszczalną oceną dowolną, nieodnoszącą się do kryteriów wynikających z orzecznictwa TSUE.
Ponadto, Organ odmawia złożonego charakteru usłudze kompleksowej wskazanej przez Skarżącego wskazując, jako przyczyny inne okoliczności niż powyższe kryteria.
Pierwszą jest okoliczność, że czynności choć wykonywane w ramach jednej, trójstronnej umowy świadczone są odrębnie przez różne podmioty.
Jak służenie zauważył Skarżący fakt, iż usługa świadczona była przez dwa podmioty w ramach jednej Umowy, nie powinien wpływać na ocenę kompleksowości (złożoności) usługi. W tym zakresie Skarżący poparł swoje stanowisko orzecznictwem TSUE Jeżeli zatem Organ wyraża odmienne stanowisko w tym zakresie to konieczne jest należyte jego uzasadnienie w szczególności, gdy pozostaje ono w opozycji do przywołanych przez Skarżącego orzecznictwa TSUE. Nie jest wystarczające samo stwierdzenie niepoparte stosowną argumentacją. Skarżący nie ma bowiem możliwości odniesienia się do argumentacji Organu i polemizowania z nią. Organ musi zatem w przypadku utrzymania powyższego stanowiska należycie je uzasadnić.
Drugą okolicznością wskazaną przez Organ a wykluczającą w jego ocenie świadczenie usługi złożonej (kompleksowej) jest okoliczność, że za powyższe czynności wykonywane przez Skarżącego i partnera biznesowego, strony uzgodniły wynagrodzenie płatne odrębnie dla każdego z podmiotów wykonujących ww. zadania.
Okoliczność rozdzielenia wpłaty wynagrodzenie w zależności od wykonanych usług nie jest okolicznością przesądzającą o niemożliwości uznania usługi z usługę złożoną (kompleksową). Natura usługi kompleksowej często wymaga właśnie korzystania z partnerów biznesowych, co nie przekreśla, że określona usługa oceniana według kryteriów wypracowanych na gruncie orzecznictwa TSUE będzie uznana za usługę (świadczenie) złożone. Organ powinien przeanalizować ponownie swoje stanowisko w tym zakresie w szczególności uwzględniając okoliczność zawarcia przez Skarżącego porozumienia z partnerem biznesowym w celu osiągnięcia wspólnego rezultatu.
Ponadto, Organ powinien w interpretacji indywidualnej sformułować zamknięty katalog kryteriów, które w ocenie organu pozwalają uznać dane świadczenie (usługę) za złożone a następnie w oparciu sformułowane kryteria ocenić usługę kompleksową opisaną we Wniosku przez Skarżącego.
Niewystraczające jest również stanowisko Organu w zakresie uznania określonych wskazanych przez Skarżącego usług za usługi pośrednictwa finansowego. Organ prawidłowo określił wymagania uznania usługi za usługę pośrednictwa finansowego. Niedostatecznie jednak uzasadnił, dlaczego poszczególne usługi wskazane przez Skarżącego nie są ww. usługą np. nie wiadomo, dlaczego prowadzenia księgi popytu oraz rekomendacje dotyczące ceny przedziału Akcji oferowanych przed rozpoczęciem budowy księgi popytu nie są uznane za usługi pośrednictwa finansowego. Przywołanie orzecznictwa TSUE bez odniesienia wynikających z niego tez do przedmiotowej sprawy a następnie wyłącznie skonstatowanie, że ww. usługi nie są usługami pośrednictwa finansowego jest niewystarczające. Ponownie należy podkreślić, że Skarżący musi znać argumentację Organu, aby mógł należycie bronić swojego stanowiska.
Podobnie nie jest wystarczająco klarownie wyjaśniona kwestia uznania niektórych usług wskazanych przez Skarżącego za usługi o charakterze techniczno-administracyjnym. W tym zakresie konieczne jest najpierw wyjaśnienie charakteru usługi wskazanej przez Skarżącego a dopiero później przesądzenie, co do jej charakteru techniczno-administracyjnym. Przykładowo w pierwszej kolejności należy dokładnie wyjaśnić na czym ma polegać pełnienie funkcji globalnych koordynatorów Oferty publicznej a następnie dopiero ocena, czy są to usługi o charakterze techniczno-administracyjnym.
W ponownym postępowaniu organ, uwzględniając stanowisko wynikające z niniejszego wyroku.
Na wniosek strony skarżącej Sąd zasądził na jej rzecz zwrot kosztów postępowania sądowego w wysokości obejmującej wpis, opłatę skarbową od pełnomocnictwa i koszty zastępstwa procesowego (art. 200, art. 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a. w związku z § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu - tekst jedn.: Dz. U. Nr 31, poz. 153).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło