II FSK 3899/17
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2019-11-08
Skład orzekający: Bogusław Dauter, Stefan Babiarz, Bogusław Wolas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji podatkowej może zostać wydane po dacie wydania i doręczenia decyzji, która uchyla w całości decyzję objętą rygorem, a jeśli tak, czy postępowanie w sprawie nadania rygoru powinno zostać umorzone jako bezprzedmiotowe?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo ocenił legalność postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności. Sąd pierwszej instancji słusznie stwierdził, że zaistniały przesłanki do nadania rygoru, w tym prowadzone postępowania egzekucyjne i nieterminowe realizowanie zobowiązań przez skarżącego. NSA podkreślił, że postępowanie w sprawie nadania rygoru jest niezależne od postępowania odwoławczego od decyzji objętej rygorem, a przepisy procedury podatkowej nie wymagają, aby rozstrzygnięcie o rygorze poprzedzało rozpoznanie odwołania.Stan faktyczny
Skarżący S.W. zaskarżył postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku z dnia 22 grudnia 2016 r. w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił jego skargę. W skardze kasacyjnej S.W. zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w tym bezzasadne oddalenie skargi, błędne przyjęcie przesłanek nadania rygoru oraz nieprawidłowe uzasadnienie postanowień i wyroku. Skarżący argumentował, że postanowienie o rygorze zostało wydane po dacie uchylenia decyzji objętej rygorem, co czyni postępowanie bezprzedmiotowym.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną S.W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Bogusław Dauter (sprawozdawca), Sędzia NSA Stefan Babiarz, Sędzia WSA del. Bogusław Wolas, Protokolant Anna Dziewiż-Przychodzeń, po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2019 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej S.W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 21 czerwca 2017 r., sygn. akt I SA/Gd 474/17 w sprawie ze skargi S.W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku z dnia 22 grudnia 2016 r., nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od S.W. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Zaskarżonym wyrokiem z 21 czerwca 2017 r., I SA/Gd 474/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę S.W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku z 22 grudnia 2016 r. w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji.
W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku skarżący zarzucił na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018, poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to jest:
1. art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015, poz. 613 ze zm., dalej: o.p.) w zw. z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnym oddaleniu skargi, w sytuacji gdy skarżący wykazał, iż Dyrektor Izby Skarbowej w Gdańsku naruszył obowiązek prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych oraz zapewniający obywatelowi należną ochronę prawną przez doręczenie postanowienia w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności po dacie wydania i doręczenia decyzji dyrektora izby skarbowej, która uchyla w całości decyzję objętą rygorem. Obowiązkiem organu odwoławczego było ostateczne rozstrzygnięcie kwestii nadania rygoru natychmiastowej wykonalności przed rozpoznaniem odwołania od decyzji objętej rygorem natychmiastowej wykonalności i uwzględnienie w postępowaniu odwoławczym, dotyczącym decyzji organu I instancji, ewentualnych skutków tego rozstrzygnięcia dla kwestii przerwania biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych,
2. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239 o.p. przez niewłaściwe zastosowanie polegające na oddaleniu skargi, w sytuacji gdy skarżący wykazał, że dyrektor izby skarbowej bezzasadnie utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji, podczas gdy postanowienie to powinno być uchylone w całości, a postępowanie w sprawie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności umorzone jako bezprzedmiotowe ze względu na uprzednie doręczenie decyzji organu I instancji,
3. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 239 b § 1 pkt 1 i § 2 o.p. przez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnym oddaleniu skargi, w sytuacji gdy skarżący wykazał, iż organy podatkowe obydwu instancji błędnie przyjęły, iż zaistniały przesłanki do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji,
4. art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 122 i art. 187 § 1 w zw. z art. 239b § 1 pkt 1 i § 2 o.p. przez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnym oddaleniu skargi, w sytuacji gdy skarżący wykazał, iż organy podatkowe błędnie ustaliły, iż zobowiązanie podatkowe skarżącego nie zostanie wykonane, podczas gdy organy podatkowe nie zgromadziły wyczerpujących danych na temat sytuacji materialnej skarżącego, nie ustaliły proporcji majątku skarżącego do kwoty zaległości podatkowej, jak również nie wskazały innych szczególnych okoliczności, które mogłyby świadczyć o konieczności nadania rygoru natychmiastowej wykonalności wyżej wymienionej decyzji,
5. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 217 § 1 i § 2 w zw. z art. 210 § 4 w zw. z art. 219 o.p. przez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnym oddaleniu skargi, w sytuacji gdy skarżący wykazał, iż organy podatkowe obydwu instancji nie uzasadniły prawidłowo postanowień w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności,
6. art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 122 o.p. w zw. z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, ponieważ sąd I instancji sporządził niezupełne uzasadnienie orzeczenia, w którym nie ustosunkował się do wszystkich zarzutów,
7. art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 122 i art. 187 8 1 w zw. z art. 239b § 1 pkt 1 i § 2 o.p. polegające na nieprawidłowym uzasadnieniu wyroku.
Skarżący wniósł o uchylenie w całości wyroku sądu administracyjnego pierwszej instancji i przekazanie sprawy temu sądowi do ponownego rozpoznania, a także zasądzenie od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną dyrektor izby administracji skarbowej wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie na jego rzecz od skarżącego zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego podlega oddaleniu.
Istota zgłoszonych w skardze kasacyjnej zarzutów sprowadza się do kwestionowania dokonanej przez sąd oceny legalności postanowienia organu drugiej instancji w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji określającej podatnikowi zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 r.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia pod kątem zgodności z prawem, doszedł do słusznego wniosku, że organ nie naruszył przepisów prawa w stopniu dającym podstawę do jego uchylenia. Przede wszystkim sąd trafnie ocenił, analizując zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy, że w sprawie zaistniały przesłanki nadania rygoru natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji.
WSA w Gdańsku słusznie zwrócił uwagę w pisemnych motywach zaskarżonego wyroku, iż Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego na dzień wydania postanowienia posiadał informację o prowadzonym wobec skarżącego postępowaniu egzekucyjnym w zakresie należności pieniężnych z tytułu: składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne oraz składek na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, co potwierdzają wystawione przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Gdańsku Inspektorat w Gdyni w dniu 3 listopada 2014 r. tytuły wykonawcze za okresy: maj - czerwiec 2012 r., grudzień 2012 r., luty 2013 r., grudzień 2013 r., styczeń - sierpień 2014 r. na łączną kwotę należności głównych 10.456,50 zł. Ponieważ wobec skarżącego prowadzone były również inne postępowania egzekucyjne, organ właściwie przyjął, że spełnione zostały przesłanki zastosowania art. 239b § 1 pkt 1 o.p., uzasadniające nadanie decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności. W sprawie ziściły się również przesłanki określone w art. 239b § 2 o.p., bowiem skarżący w sposób nieterminowy realizował wiele z ciążących na nim zobowiązań pieniężnych. Prawidłowo w związku z tym przyjęto, że organ, wbrew stanowisku skarżącego, uprawdopodobnił, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, sąd pierwszej instancji nie naruszył art. 141 § 4 p.p.s.a.; uzasadnienie zaskarżonego wyroku bez wątpienia spełnia ustawowe kryteria i odnosi się do wszystkich aspektów sprawy.
Podzielić również należy konstatację Sądu pierwszej instancji, iż postępowanie w sprawie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności jest postępowaniem niezależnym od postępowania wszczętego na skutek odwołania wniesionego od decyzji objętej rygorem. Nie istnieje w przepisach procedury podatkowej przepis, zgodnie z którym ostateczne rozstrzygnięcie kwestii nadania rygoru natychmiastowej wykonalności, jak sugeruje strona skarżąca, powinno być poprzedzone rozpoznaniem odwołania od decyzji objętej rygorem.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, działając na podstawie art.184 p.p.s.a. O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło