II SA/Rz 502/17

WyrokWSA w Rzeszowie2017-06-27

Skład orzekający: Elżbieta Mazur - Selwa, Magdalena Józefczyk, Paweł Zaborniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za wykonywanie przewozu drogowego na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia może zostać nałożona, jeśli przewóz był związany z nagłą koniecznością usunięcia skutków powodzi?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy administracji nie zbadały wystarczająco okoliczności faktycznych sprawy, w szczególności czy przewóz bez wymaganego zaświadczenia nie był podyktowany nagłą koniecznością usunięcia skutków powodzi, co mogłoby uzasadniać zastosowanie art. 92c ustawy o transporcie drogowym. Organy ograniczyły się do stwierdzenia braku świadomości przepisów przez stronę, nie badając dogłębnie przyczyn naruszenia.
Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na K.A. karę pieniężną w wysokości 8000 zł za wykonywanie przewozu drogowego bez wymaganego zezwolenia. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący twierdził, że przewoził własną koparkę na potrzeby prywatne, a nie w ramach działalności gospodarczej, oraz że uzyskał informację, iż nie potrzebuje żadnego zaświadczenia. Organy uznały, że przewóz był pomocniczy w stosunku do działalności gospodarczej i wymagał zaświadczenia.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego i zasądził od niego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Elżbieta Mazur - Selwa /spr./ Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk WSA Paweł Zaborniak Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi K. A. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie przewozu bez wymaganego zezwolenia I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego K. A. kwotę 240 zł /słownie: dwieście czterdzieści złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją Inspektor Transportu Drogowego ( dalej: "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego ( dalej: "organ I instancji") z dnia [...] grudnia 2016 roku nr [...]o nałożeniu na K.A. ( dalej: "Skarżący") prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą [...] K.A., kary pieniężnej w wysokości 8000 (osiem tysięcy) złotych. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia organ wskazał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 23; dalej: "K.p.a."), art. 4 pkt 4 i 22, art. 33 ust. 1, art. 87 ust. 2, art. 92a ust. 1, 2 i 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 1907 ze zm.; " u.t.d."), lp. 1.3 załącznika nr 3 do u.t.d. Z uzasadnienia decyzji i akt sprawy wynika, że w dniu 13 października 2016 r. w miejscowości D. na drodze krajowej nr [...] miała miejsce kontrola pojazdu marki RENAULT nr rej. [...]wraz z przyczepą marki INDESPENSION nr rej. [...] przeprowadzona przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego. Pojazdem kierował K.A.. Kierowca nie okazał do kontroli licencji na wykonywanie transportu drogowego rzeczy, zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego ani zaświadczenia na przewozy na potrzeby własne. Ustalenia z kontroli zostały zawarte w protokole nr [...]. Pismem z dnia 13 października 2016 r. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu. W toku postępowania strona nie złożyła wyjaśnień w sprawie.  Postępowanie zakończyło się wydaniem przez Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego decyzji administracyjnej z dnia [...] grudnia 2016 roku nr [...] nakładającej na Skarżącego karę pieniężną w wysokości 8000 (osiem tysięcy) złotych. W odwołaniu pełnomocnik Skarżącego zarzucił decyzji, że została wydana z naruszeniem art.. 7, 8, 77 § 1, 80 i 107 § 1 i 3 K.p.a. poprzez brak wyczerpującego uzasadnienia decyzji, nie uwzględnienie interesu społecznego i słusznego interesu obywateli oraz zasady pogłębiania zaufania uczestnika postępowania do władzy publicznej. Wniósł o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Podał, że przewoził własną koparkę i osprzęt do niej, był to przejazd prywatny niepodlegający pod przepisy u.t.d. i niezwiązany z wykonywaniem działalności gospodarczej. Celem przewozu było wypożyczenie koparki szwagrowi. Zarzucił organowi, że nie ustalił celu wykonywanego przewozu, nie składał wyjaśnień w toku postępowania ponieważ był przekonany, że postępowanie zakończy się brakiem kary. Zgodnie z art. 4 pkt 4 u.t.d. niezarobkowy przewóz drogowy to przewóz na potrzeby własne - każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki: a) pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników, b) przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi, c) w przypadku przejazdu pojazdu załadowanego - rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin, d) nie jest przewozem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych. Według przepisu art. 33 ust. 1 ww. ustawy przewozy drogowe na potrzeby własne mogą być wykonywane po uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej. Zgodnie z art. 87 ust. 2 u.t.d. podczas przewozu drogowego wykonywanego na potrzeby własne kontrolowany jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli, oprócz odpowiednich dokumentów wymaganych przy takim przewozie, określonych w ust. 1, wypis zaświadczenia, o którym mowa w art. 33 ust. 10. Stosownie do art. 4 pkt 22 u.t.d. przez obowiązki lub warunki przewozu drogowego rozumie się obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy. W myśl art. 92a ust. 1 u.t.d. podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 10.000 złotych za każde naruszenie. Suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej nie może przekroczyć kwoty 10000 złotych (ust. 2). Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa ust. 1, oraz wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy (art. 92a ust. 6 ustawy o transporcie drogowym). Kara pieniężna za wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia wynosi 8000 (osiem tysięcy) złotych, zgodnie z lp. 1.3 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. W ocenie organu odwoławczego bezspornym jest, że podczas wykonywania przewozu oraz w trakcie kontroli drogowej strona nie posiadała ważnego zaświadczenia na przewozy na potrzeby własne. Przepisy ustawy o transporcie drogowym jednoznacznie wskazują, że obowiązek uzyskania zaświadczenia na przewozy na potrzeby własne dotyczy przedsiębiorcy, który podejmuje i wykonuje działalność gospodarczą w zakresie niezarobkowego przewozu drogowego. Jeżeli nie uzyska wymaganego dokumentu, wówczas będzie prowadził działalność naruszając przepisy ustawy o transporcie drogowym i ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. W omawianym przypadku strona prowadzi działalność polegającą na wykonywaniu usług koparką, którą przewoziła w dniu kontroli, a przewóz związany był z wykonywaniem prac przeciwpowodziowych na terenie gminy J., co wynika z treści zeznań strony. Organ odwoławczy nie miał w związku z tym wątpliwości, że przewóz z dnia kontroli nie był przewozem prywatnym, lecz przewozem pomocniczym w stosunku do podstawowej działalności gospodarczej Skarżącego. Obowiązkiem przedsiębiorcy było dopilnowanie, aby przewozy na potrzeby własne wykonywane były na podstawie ważnego dokumentu, jakim jest zaświadczenie na przewozy na potrzeby własne. Podmiot prowadzący działalność gospodarczą winien liczyć się z konsekwencjami, jakie przewiduje ustawodawca za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym. Zgodnie z art. 33 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym przewozy drogowe na potrzeby własne mogą być wykonywane po uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia ww. działalności jako działalności pomocniczej, wobec czego należy uznać, iż strona popełniła naruszenie z lp. 1.3 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. W ocenie organu odwoławczego w omawianym przypadku nie zaistniały okoliczności uzasadniające zastosowanie art. 92c ust. 1 u.t.d., w myśl którego: "nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć (pkt 1) lub za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ (pkt 2)". Skarżący nie przedłożył żadnych dowodów na zaistnienie okoliczności uzasadniających zastosowanie powyższego przepisu. Nieznajomość obowiązujących przepisów nie stanowi podstawy zastosowania art. 92c u.t.d. W ocenie organu odwoławczego organ I instancji nie naruszył zasad postępowania wynikających z K.p.a. W skardze do Sądu Skarżący domaga się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. Zarzucił naruszenie następujących przepisów: - art. 92 a ust. 1 u.t.d. poprzez jego bezpodstawne zastosowanie, - art. 7 i 8 K.p.a. poprzez nie podjęcie przez organ I instancji działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz pominięcie wyjaśnień, - art. 75 § 1, 77 § 1 i 80 K.p.a. poprzez ustalanie i dokonanie oceny stanu faktycznego na podstawie wybiórczo potraktowanego materiału dowodowego, z pominięciem faktycznych okoliczności związanych z kwestią kontrolowanego przejazdu. W uzasadnieniu podniósł, że w skarżonych decyzjach błędnie przyjęto, że w trakcie kontroli wykonywał przejazd związany z wykonywaniem działalności gospodarczej. Zgodnie z prawdą w trakcie kontroli oświadczył, że jest już po pracy i jedzie do swojego szwagra, który mieszka w D. Wskazał również, że z chwilą rozpoczęcia działalności gospodarczej starał się dowiedzieć jakie dokumenty potrzebuje w związku z prowadzoną działalnością. W tym celu dzwonił na dyżur telefoniczny Inspekcji Transportu Drogowego, gdzie poinformowano go, że żadnego zaświadczenia nie potrzebuje, nie spodziewał się w związku z tym żadnych problemów w trakcie kontroli drogowej. Zarzucił organom, że w trakcie kontroli jak i postępowania administracyjnego nie badano gdzie konkretnie, w jakim celu jest wykonywany przejazd i jaki jest jego charakter. Nie dążono do wyjaśnienia tej kwestii choć wyjaśnienie tej kwestii doprowadziłoby do prostego wniosku, że do wykonywania kontrolowanego przewozu nie było konieczne posiadanie zaświadczenia wykonywania przewozu na potrzeby własne, gdyż był to przewóz prywatny, niezwiązany z prowadzeniem działalności gospodarczej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Powołując się na orzecznictwo w pierwszej kolejności wskazał, że odpowiedzialność administracyjna przewoźnika jest niezależna od winy czy dobrej lub złej woli, wystarczające jest stwierdzenie samego faktu nieprzestrzegania nałożonych obowiązków. Wobec powyższego brak świadomości Skarżącego co do popełnienia naruszenia przepisów u.t.d. nie miał wpływu na stwierdzenie przez organ naruszenia i nałożenia kary pieniężnej zgodnie z treścią lp. 1.3 załącznika nr 3 do u.t.d. W ocenie organu zebrany materiał dowodowy dowodzi tego, że w chwili kontroli strona wykonywała przewóz drogowy na potrzeby własne. Spełnione zostały powiem wszystkie przesłanki z art. 4 pkt 4 u.t.d., a mimo to Skarżący, w chwili kontroli nie dysponował zaświadczeniem na wykonywanie przewozów drogowych na potrzeby własne. Skarżący prowadzi działalność gospodarczą polegającą na wykonywaniu usług koparką, którą przewoził w dniu kontroli, a przewóz był związany z wykonywaniem prac przeciwpowodziowych na terenie gminy J., tym samym przewóz nie był przewozem prywatnym, a przewozem pomocniczym w stosunku do podstawowej działalności gospodarczej. W ocenie organu odwoławczego wydane rozstrzygnięcie organu I instancji zostało oparte na prawidłowo zebranym materiale dowodowym. Obecny na rozprawie Skarżący podtrzymał zarzuty i wnioski skargi oraz dodał, że pracownicy Inspekcji Transportu Drogowego nie wpisali do protokołu, że koparkę wiózł celem pożyczenia jej szwagrowi, a także, że z informacji uzyskanej na infolinii Inspekcji Transportu Drogowego dowiedział się, że w promieniu 50 km od siedziby firmy nie potrzebuje żadnego zaświadczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: skarga zasługuje na uwzględnienie aczkolwiek z innych powodów niż wskazuje Skarżący. Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016, poz. 718; dalej: "P.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m. in. na decyzje administracyjne. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – odpowiednio: ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim określonym w skardze przedmiotem zaskarżenia (który może obejmować całość albo tylko część określonego aktu lub czynności) oraz rodzajem i treścią zaskarżonego aktu (czynności). Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w wyżej zakreślonych granicach Sąd stwierdził, że została ona wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Materialnoprawną podstawą wydania zaskarżonej decyzji są przepisy ustawy o transporcie drogowym. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 2 u.t.d. przepisów ustawy nie stosuje się do przewozu drogowego wykonywanego pojazdami samochodowymi lub zespołami pojazdów: o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony w transporcie drogowym rzeczy oraz niezarobkowym przewozie drogowym rzeczy. Przez niezarobkowy przewóz drogowy - przewóz na potrzeby własne - ustawa nakazuje traktować każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki: a) pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników, b) przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi, c) w przypadku przejazdu pojazdu załadowanego - rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin, d) nie jest przewozem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych – art. 4 pkt. 4 u.t.d. Przewozy drogowe wykonywane na potrzeby własne wymagają uzyskania zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej – art. 33 ust. 1 u.t.d. Podczas przewozu drogowego wykonywanego na potrzeby własne kontrolowany jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli, oprócz odpowiednich dokumentów wymaganych przy takim przewozie, określonych w ust. 1, wypis zaświadczenia, o którym mowa w art. 33 ust. 10. – art. 87 ust. 2 u.t.d. W obowiązującym na tle wyżej wymienionych przepisów orzecznictwie wypracowano jednolity w zasadzie pogląd, że każdy pojazd o masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony, niezależnie od tego czy będzie to niezarobkowy przejazd, podlegać będzie przepisom ustawy o transporcie drogowym. ( wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 marca 2013 r., II GSK 2263/11, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 października 2016 r., sygn. akt II GSK 735/15, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 2 czerwca 2014 r., sygn. akt II SA/Op 182/14, przeciwne stanowiska zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w wyroku z dnia 9 czerwca 2008 r., sygn. akt II SA/Rz 921/07). Sąd podziela pogląd wyrażony przez większość Sądów, a także jego uzasadnienie, że "nie jest bowiem dopuszczalne przyjęcie, że osoba prowadząca działalność gospodarczą, wykonując przewóz pojazdem ponad 3,5 t. przez siebie prowadzonym, może to realizować w sposób dowolny w zależności od tego, czy podczas ewentualnej kontroli drogowej oświadczy, że porusza się w celu związanym z prowadzoną przez nią działalnością gospodarczą, czy też w celu prywatnym. Takie rozumowanie stałoby w sprzeczności z porządkującymi kwestie wykonywania odpłatnych i nieodpłatnych przewozów drogowych zasadami określonymi ustawą o transporcie drogowym, a w szczególności ze specyfiką przewozu na potrzeby własne wynikającą z definicji tej instytucji i zamkniętym katalogiem zwolnień spod obowiązku uzyskania zaświadczenia, o którym mowa w art. 33 ust. 1 u.t.d." W niniejszej sprawie kontrolowany przewóz nie spełniał tego wymogu, gdyż jak ustaliły organy, wynikało to bezsprzecznie z protokołu kontroli, a Skarżący tego nie kwestionował, dopuszczalna masa całkowita kontrolowanego zespołu pojazdów wynosiła 8,5 tony. Zatem wobec powyższego do kontrolowanego przewozu, wbrew twierdzeniom Skarżącego, miały zastosowanie przepisy u.t.d., niezależnie od tego czy był to niezarobkowy przewóz drogowy, czy jak twierdzi Skarżący, prywatny. Tym samym bezzasadne są zarzuty braku ustalenia charakteru przewozu, czy też podnoszonych przez Skarżącego okoliczności, że przewoził koparkę celem użyczenia jej szwagrowi. Skoro jak ustalono, przewóz podlegał ustawie o transporcie drogowym, Skarżący był zobowiązany do legitymowania się zaświadczeniem potwierdzającym zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, a jego brak determinował nałożenie administracyjnej kary pieniężnej, której wysokość wynikała wprost z przepisów – załącznik nr 3 do u.t.d. lp. 1.3) i nie była przez Skarżącego kwestionowanej. Wątpliwości Sądu budzi natomiast bezrefleksyjne przyjęcie przez organ I instancji i powtórzenie tego przez organ odwoławczy, że w sprawie nie znajdzie zastosowania art. 92 c. u.t.d. Organy obu instancji ograniczyły się do powtórzenia treści tego przepisu oraz stwierdzenia, że Skarżący nie wskazał żadnych okoliczności, które mogłyby przemawiać za zastosowaniem wobec niego tego przepisu. Zgodnie z tym przepisem: "nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: 1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub 2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, lub 3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat. Z zeznań Skarżącego, jak również twierdzeń jego pełnomocnika zawartych w odwołaniu wynika, że prowadzi działalność gospodarczą w zakresie usług minikoparką. Nie zajmuje się transportem drogowym, a przewozy wykonuje sporadycznie. Nie miał świadomości, że potrzebuje na przewóz koparki stosowne zaświadczenie, a z telefonicznej informacji Inspekcji Transportu Drogowego dowiedział sie, że tego zaświadczenia nie potrzebuje. O ile brak świadomości przepisów prawa szkodzi i Skarżący nie może zasłaniać się nią w celu uniknięcia odpowiedzialności, to jednak okoliczności popełnienia deliktu administracyjnego mogą budzić wątpliwości co do tego czy w sprawie nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 92 c u.t.d. Z akt sprawy wynika niezbicie, że Skarżący dokonał przewozu koparki celem usunięcia skutków powodzi. Wersje tą Skarżący konsekwentnie podtrzymywał podczas przesłuchania w charakterze strony w dniu 26 listopada 2016 r., a następnie w odwołaniu. Nie kłóciła się ona również z jego wersją przedstawioną podczas przesłuchania w dniu kontroli tj. w dniu 13 października 2016 r., kiedy wskazał, że przewoził koparkę w celu wykonania wykopu pod kanalizację. Została ona również potwierdzona przez Wójta Gminy J.. W piśmie z dnia 18 października 2016 r. potwierdził fakt wykonywania robót przez K.A. w dniach 11- 14 października 2016 r. oraz wskazał, że miały one na celu likwidację powstałych szkód powodziowych raz ochronę i zapobieganie powstawania zagrożenia przeciwpowodziowego. Zatem powstają wątpliwości czy działanie Skarżącego nie było podyktowane nagłą koniecznością usunięcia skutków powodzi i zapobieżenia jej dalszym skutkom. Znane są Sądowi orzeczenia, wynikające z resztą z prawidłowej wykładni przepisu art. 92 c u.t.d., że ciężar udowodnienia okoliczności egzoneracyjnych wymienionych w art. 92b i art. 92c u.t.d. spoczywa każdorazowo na podmiocie wykonującym przewóz drogowy. Nie zwalnia to jednak w ocenie Sądu organów z przeprowadzenia postępowania na te okoliczności, zwłaszcza w sytuacji, gdy z akt sprawy wynika, że mogą one występować. Sąd w tym miejscy wskazuje również na rolę organu odwoławczego w postępowania administracyjnym. Decyzja o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji nie jest decyzją o zatwierdzeniu decyzji organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy wydaje decyzję o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji wówczas, gdy stwierdzi, że decyzja organu pierwszej instancji jest prawidłowa. Organ jest obowiązany ocenić prawidłowość zaskarżonej decyzji nie tylko w granicach zarzutów przedstawionych w odwołaniu, lecz także pod kątem przepisów prawa materialnego i procesowego, które mają zastosowanie w sprawie rozstrzygniętej zaskarżoną decyzją. Ocena ta nie powinna być jedynie formalna w znaczeniu przyjętym dla kasacyjnego modelu orzekania, lecz powinna być poprzedzona, o ile jest to konieczne dla sprawdzenia zasadności i poprawności decyzji, przeprowadzeniem stosownego postępowania wyjaśniającego ( komentarz on line do k.p.a. Wróbel Andrzej, Jaśkowska Małgorzata). W ocenie Sądu tym wymaganiom nie czyni zadość decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego. W ponownie przeprowadzonym postępowaniu zadaniem tego organu będzie wyjaśnienie okoliczności powstania deliktu administracyjnego, tj. czy wykonanie przez Skarżącego przewozu bez wymaganego zaświadczenia było związane z nagłą koniecznością usunięcia skutków powodzi, których usunięcie w inny sposób było niemożliwe bądź też znacząco utrudnione. Wyjaśnieniu powyższych okoliczności służyć może chociażby zwrócenie się o udzielenie tych informacji do Wójta Gminy J. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. O zwrocie kosztów, na które składał się wpis od skargi Sąd orzekł na podstawie art. 205 § 1 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło