II OZ 1039/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak po rozpoznaniu w dniu 11 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. S., K. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 27 czerwca 2017 r. o odrzuceniu skargi w sprawie o sygn. akt II SA/Go 344/17 ze skargi M. S. i K.S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 27 czerwca 2017 r. sygn. akt II SA/Go 344/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) - P.p.s.a., odrzucił skargę M. S. i K. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że nie dołączono pełnomocnictwa do skargi, mimo takiego wymogu wynikającego z art. 46 § 3 P.p.s.a. Bez znaczenia przy tym pozostaje okoliczność, że w aktach administracyjnych znajduje się pełnomocnictwo udzielone adwokatowi podpisanemu pod skargą. Wezwano zatem do uzupełnienia powyższego braku formalnego w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi, ale wezwanie to nie zostało przez stronę skarżącą wykonane. Z tych powodów skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. M. S. i K. S. wnieśli zażalenie na powyższe postanowienie, zaskarżając je w całości i domagając się jego uchylenia oraz zasądzenia kosztów postępowania. Skarżący zarzucili nieważność postępowania poprzez naruszenie ich prawa do obrony swoich praw (art. 183 § 2 pkt 5 P.p.s.a.) spowodowaną przez: 1. niewłaściwe zastosowanie prawa procesowego poprzez bezzasadne zastosowanie dyspozycji art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., które objawiło się nieuzasadnionym odrzuceniem skargi złożonej dnia 24 kwietnia 2017 r. Odrzucenie powyższe zostało oparte na fakcie rzekomego nieuzupełnienia przez pełnomocników skarżących braków formalnych wskazanych w piśmie/wezwaniu z dnia 15 maja 2017r. Zaniechanie powyższe nie odbyło się z winy strony skarżącej, gdyż oryginał pełnomocnictwa procesowego do działania pełnomocników tak przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim, jak również przed Naczelnym Sądem Administracyjnym już na dzień formułowania wezwania, tj. 15.05.2017 r. był w aktach administracyjnych przesłanych przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, gdyż wraz z wezwaniem organ doręczył odpowiedź organu, jak również zobowiązał do uiszczenia opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, przy czym dokonując przeglądania akt postępowania po doręczeniu w dniu 10.07.2017 r. przedmiotowego postanowienia oryginał pełnomocnictwa został zaznaczony w aktach zieloną kartką i sam Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu swego postanowienia stwierdza, iż fakt dołączenia żądanego dokumentu pełnomocnictwa w aktach sprawy administracyjnej nie ma żadnego znaczenia; 2. niewłaściwe zastosowanie prawa procesowego poprzez bezzasadne zastosowanie dyspozycji art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., podczas gdy właściwym trybem uzupełnienia braków formalnych byłoby zastosowanie art. 44 § 2 P.p.s.a.; 3. niewłaściwe zastosowanie prawa procesowego poprzez bezzasadne zastosowanie dyspozycji art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. polegające na nielogicznym odrzuceniu skargi skutecznie niereprezentowanej przez pełnomocnika, co pozbawia stronę możności obrony swych praw przed sądem; 4. niewłaściwe zastosowanie prawa procesowego poprzez bezzasadne zastosowanie dyspozycji art. 49 P.p.s.a., co objawiło się nieuzasdanionym skierowaniem wezwania do uzupełnienia braków formalnych wystosowanej skargi poprzez złożenie oryginału lub poświadczonego za zgodność z oryginałem odpisu dokumentu określającego umocowanie osoby udzielającej ww. pełnomocnictwa do reprezentowania strony skarżącej, co stanowiło naruszenie art. 37 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 34 P.p.s.a. strony i ich organy lub przedstawiciele ustawowi mogą działać przed sądem osobiście lub przez pełnomocników. W myśl art. 35 § 1 P.p.s.a. pełnomocnikiem strony może być adwokat lub radca prawny, a ponadto inny skarżący lub uczestnik postępowania, jak również małżonek, rodzeństwo, wstępni lub zstępni strony oraz osoby pozostające ze stroną w stosunku przysposobienia, a także inne osoby, jeżeli przewidują to przepisy szczególne. Stosownie zaś do art. 46 § 1 pkt 4 P.p.s.a., każde pismo strony powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który w danej sprawie nie złożył jeszcze tych dokumentów przed sądem (art. 46 § 3 P.p.s.a.). W niniejszej sprawie wniesiona skarga została odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Przepis ten stanowi, że sąd odrzuca skargę gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Takim brakiem formalnym uzasadniającym odrzucenie skargi jest brak dołączenia pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnionego odpisu do działania w imieniu skarżących przez wojewódzkim sądem administracyjnym lub sądami administracyjnymi (art. 46 § 3 w zw. z art. 37 § 1 P.p.s.a.). Z akt sprawy wynika, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 10 maja 2017 r. wezwano pełnomocnika strony skarżącej do uzupełnienia w terminie 7 dni braków formalnych skargi, pod rygorem odrzucenia (art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a.) poprzez złożenie oryginału lub poświadczonego za zgodność z oryginałem odpisu pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu strony skarżącej przez wojewódzkim sądem administracyjnym lub sądami administracyjnymi. Powyższe wezwanie zostało doręczone adw. W. K. w dniu 18 maja 2017 r., w zakreślonym terminie, który minął w dniu 25 maja 2017 r., nie uzupełniono braku w postaci złożenia pełnomocnictwa do działania w imieniu strony skarżącej, co uzasadniało odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Nie mógł w rozpoznawanej sprawie odnieść skutku argument zażalenia, że pełnomocnictwo znajduje się w aktach sprawy, ponieważ pełnomocnictwo złożone do akt administracyjnych nie wypełnia dyspozycji z art. 37 § 1 zd. 1 i art. 46 § 3 P.p.s.a. i nie może być traktowane jako skuteczne złożenie pełnomocnictwa przy pierwszej czynności procesowej w sprawie przed sądem. Należy wskazać, że zgodnie bowiem z zasadą wolnego wyboru działania przed sądem administracyjnym (art. 34 P.p.s.a.) to do strony postępowania należy decyzja odnośnie tego, czy przed sądem administracyjnym będzie występowała osobiście, czy też będzie reprezentowana przez fachowego pełnomocnika procesowego. Przepisy P.p.s.a. nie nakładają na sąd administracyjny obowiązku badania w trakcie postępowania sądowoadministracyjnego, czy dokument pełnomocnictwa został złożony do akt administracyjnych, ani też skuteczności złożonego do akt administracyjnych pełnomocnictwa (por. wyrok NSA z dnia 17 maja 2016 r., II OSK 2587/14, [w:] CBOSA). Chybione jest także odwołanie się do treści art. 44 § 2 P.p.s.a., ponieważ możliwość zatwierdzenia czynności przez stronę na gruncie tego przepisu dotyczy tylko czynności dokonanych już w toku postępowania, a nie wniesienia skargi. Wniesienie skargi nie jest bowiem "czynnością naglącą" w rozumieniu art. 44 § 1 P.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 22 listopada 2006 r., I GSK 1278/06, Legalis; wyrok NSA z dnia 10 stycznia 2007 r., II FSK 1552/05, Legalis; postanowienie NSA z dnia 16 grudnia 2015 r., II FZ 898/15, Legalis). Ze wskazanych przyczyn, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.