VI SA/Wa 385/17

WyrokWSA w Warszawie2017-07-07

Skład orzekający: Marzena Milewska - Karczewska, Agnieszka Łąpieś - Rosińska, Andrzej Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Urząd Patentowy prawidłowo stwierdził wygaśnięcie prawa ochronnego na znak towarowy z powodu jego nieużywania, a jeśli tak, to czy istniały ważne powody usprawiedliwiające to nieużywanie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Urząd Patentowy prawidłowo stwierdził wygaśnięcie prawa ochronnego na znak towarowy z powodu jego nieużywania. Uprawniony nie wykazał rzeczywistego używania znaku towarowego w okresie pięciu lat poprzedzających złożenie wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia, a podnoszone przez niego okoliczności (zła sytuacja ekonomiczna, przejęcie maszyn, toczące się spory) nie stanowiły ważnych powodów usprawiedliwiających nieużywanie znaku, ponieważ mieściły się w zwykłym ryzyku przedsiębiorcy.
Stan faktyczny
Spółka T. C. sp. z o.o. złożyła wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy TWINS COMPANY z powodu jego nieużywania. Urząd Patentowy RP wydał decyzję stwierdzającą wygaśnięcie prawa ochronnego. Spółka T. sp. z o.o. w likwidacji, będąca uprawnioną do znaku, wniosła skargę do WSA w Warszawie, zarzucając naruszenie prawa materialnego i procesowego. Skarżąca twierdziła, że znak był używany do grudnia 2011 r., a po tej dacie istniały ważne powody jego nieużywania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Milewska - Karczewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś - Rosińska Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant sekr. sąd. Jarosław Kielczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi T. Sp. z o.o. w likwidacji z siedzibą w W. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr Sp. [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy oddala skargę Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (dalej UP) decyzją z dnia [...] kwietnia 2016r. nr [...], wydaną na podstawie art. 169 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (tj.: Dz. U. z 2013 r., poz. 1410 ze zm. – dalej p.w.p.) oraz art. 98 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p., stwierdził z dniem [...] maja 2007r. wygaśnięcie prawa ochronnego na znak towarowy TWINS CAMPANY o nr [...] oraz przyznał T.C. sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: uczestnik) od T. sp. z o.o. w likwidacji z siedzibą w W. (dalej: skarżący), kwotę w wysokości 1840 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania w sprawie. Do wydania powyższej decyzji doszło w oparciu o następujące ustalenia: W dniu [...] lutego 2015 r. do Urzędu Patentowego RP wpłynął wniosek T. C. sp. z o.o. z siedzibą w W. o stwierdzenie wygarnięcia prawa ochronnego na znak towarowy TWINS COMPANY o nr [...] udzielonego na rzecz T. sp. z o.o. w likwidacji z siedzibą w W., z powodu nieużywania ww. znaku. Sporny znak towarowy przeznaczony jest do oznaczania usług w klasie 40, tj. szycia odzieży z materiałów własnych i powierzonych. Uzasadniając interes prawny wnioskodawca podniósł, że jest stroną pozwaną przez uprawnionego o naruszenia prawa z rejestracji znaku towarowego TWINS COMPANY. Wnioskodawca jako podstawę prawną przedmiotowego wniosku wskazał art. 169 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 roku Prawo własności przemysłowej. Stwierdził, że w jego ocenie, uprawniony nie używa spornego znaku TWINS COMPANY dla oznaczania usług. Ponadto, stwierdził, że znak nie jest używany od dnia powstania spółki T.F. sp. z o.o., tj. od [...] sierpnia 2002 r., do dnia złożenia niniejszego wniosku i uprawniony nie używał spornego znaku także w okresie pięciu lat poprzedzających złożenie tego wniosku. Wnioskodawca przedstawił okoliczności dotyczące przedsiębiorstwa uprawnionego założonego przez B. Z. i A. R. w 1989 r. jako T.C.I., które w dniu [...] października 2004 zmieniło nazwę na T. sp. z o.o. Ww. wspólnik B. Z. w dniu [...] grudnia 2009 r. utworzył spółkę T.C. sp. z o.o. z zamiarem kontynuowania szycia garniturów i tą działalność prowadzi aktualnie. Natomiast główną działalnością T. sp. z o.o. jest wynajem powierzchni biurowo usługowej. Wnioskodawca, tj. T.C. sp. z o.o. poinformował, że między stronami toczą się postępowania sądowe dotyczące zakazu spółce pozwanej oznaczania przedsiębiorstwa firmą T.C. czy też firmą T. lub elementem, tj. słowem T. Uprawniony ze spornego prawa wyłącznego T. sp. z o.o. w likwidacji o nr [...] w piśmie z dnia [...] lipca 2015 r. wniósł o oddalenie wniosku. Przedstawił okoliczności faktyczne dotyczące stron postępowania i ich relacji w działalności gospodarczej, poinformował, że uprawniona spółka została założona w 1989r. i działała pod firmą: T.C.I. sp. z o.o. W dniu [...] sierpnia 2002 r. spółka został wpisana do KRS-u, a od dnia [...] października 2004 r. firma spółki brzmi T. sp. z o.o. Następnie w dniu [...] sierpnia 2014, spółkę T. sp. z o.o. rozwiązano i w dniu [...] lutego 2015r., otwarto postępowanie likwidacyjne T. sp. z o.o. w likwidacji, której likwidatorem jest A. R. Uprawniony jednoznacznie stwierdził, że do dnia [...] sierpnia 2010 r., spółka T.F. sp. z o.o. (zawiązana w 2002 r., do dnia jej rozwiązania, tj. [...] grudnia 2009 r.) używała znaku towarowego TWINS COMPANY za zgodą uprawnionego, zgodnie z zakresem ochrony. Także później, mimo postanowienia o likwidacji spółki T.F., spółka ta prowadziła działalność w zakresie produkcji odzieży. Powołane okoliczności, zdaniem uprawnionego, potwierdzają porozumienie z dnia [...] lipca 2010 r. oraz pismo likwidatora T.F. sp. z o.o. z dnia [...] sierpnia 2010 r. Ponadto, zdaniem uprawnionego istnieją również okoliczności uzasadniające nieużywanie spornego znaku towarowego o nr [...] od 2011 roku. Po pierwsze, uprawniony aktualnie nie produkuje odzieży, co jest uzasadnione złą sytuacją ekonomiczną na rynku odzieży. Po drugie, wskutek przejęcia przez wnioskodawcę maszyn szwalniczych uprawniony pozostaje bez możliwości prowadzenia działalności w zakresie szycia odzieży, w tym też kontekście powołał się na postępowanie sądowe o wydanie ww. urządzeń szwalniczych (powództwo z dnia [...] wrzenia 2013 r. złożone w Sądzie Okręgowym w W. [...] Wydział Gospodarczy, sygn. akt [...]). Pismem z dnia [...] września 2015r. wnioskodawca odniósł się do stanowiska uprawnionego podkreślając, że uprawniony nie wykazał rzeczywistego używania znaku a nadto nie zostało wykazane istnienie ważnych powodów nieużywania spornego znaku towarowego. Podczas rozpraw przeprowadzonych w dniach [...] grudnia 2015r. i [...] kwietnia 2016r. strony zajęły stanowiska w sprawie a także Kolegium Orzekające przesłuchało A. R. (przedstawiciela uprawnionego), który szczegółowo przedstawił fakty dotyczące powstania przedsiębiorstwa uprawnionego, relacji między wspólnikami, a także charakter konfliktu zaistniałego między nimi oraz wyjaśnił kwestie związane z ilością produkowanych towarów oraz ich charakteru. Podczas rozprawy przeprowadzonej w dniu [...] grudnia 2015r. zobowiązano również wnioskodawcę do wskazania na jaką datę żąda stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na sporny znak towarowy TWINS COMPANY o nr [...]. W piśmie z dnia [...] lutego 2016r. wnioskodawca oświadczył, że domaga się stwierdzenia wygaśnięcia prawa na znak o nr [...] z dniem [...] maja 2007r. Powtórzył również, że uprawniony nie przedstawił żadnych dowodów potwierdzających rzeczywiste używanie spornego znaku towarowego, a złożone przez stronę uprawnioną zeznania nie zostały poparte żadnymi dowodami. Jednocześnie wnioskodawca załączył do akt sprawy wyrok Sądu Okręgowego w W. z dnia [...] października 2015r., sygn. akt [...], oddalający powództwo uprawnionego przeciwko wnioskodawcy o naruszenie praw ochronnych i zaniechanie czynów nieuczciwej konkurencji. . Przywołaną na wstępie decyzją z dnia [...] kwietnia 2016r., po rozpoznaniu sprawy, Urząd Patentowy stwierdził z dniem [...] maja 2007r. wygaśnięcie prawa ochronnego na znak towarowy TWINS COMPANY o nr [...]. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał na obowiązujące w sprawie przepisy oraz wyjaśnił, że celem instytucji stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego jest eliminowanie praw ochronnych udzielonych na te oznaczenia, które nie są faktycznie używane w obrocie gospodarczym., bowiem przyznanie prawa wyłącznego niesie ze sobą obowiązek używania tego znaku w związku z towarami i usługami objętymi zakresem jego ochrony. Podniesiono również, że instytucja wygaśnięcia prawa ochronnego została unormowana w art. 169 p.w.p. Wskazano, że obowiązujące przepisy możliwość stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy wiążą z obowiązkiem wykazania interesu prawnego w żądaniu wygaśnięcia prawa, co wynika z art. 169 ust. 2 wspomnianej ustawy, a więc wskazania takiej normy prawa materialnego, która z uwagi na prawa lub obowiązki wnioskodawcy, bądź też sytuację w której się znalazł stanowi podstawę do wystąpienia z takim wnioskiem. Następnie organ wyjaśnił, że w niniejszej sprawie Kolegium orzekające, uznało, iż wnioskodawca ma interes prawny w domaganiu się stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy TWINS COMPANY o nr [...], gdyż prowadzi on działalność gospodarczą w zakresie szycia odzieży pod firmą T. C. sp. z o.o. , a także uprawniony wystąpił przeciwko niemu z powództwem do Sądu m. in. o ochronę spornego znaku towarowego. A zatem, w tych okolicznościach, zdaniem organu, uzasadnione jest twierdzenie, że sporny znak towarowy, który w ocenie wnioskodawcy nie jest używany, ogranicza wnioskodawcę w swobodnym prowadzeniu działalności gospodarczej chronionej przepisami art. 20 i 22 Konstytucji RP oraz w art. 6 ust.1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Kolegium Orzekające uznało również za zasadne żądanie wnioskodawcy stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na sporny znak towarowy, z powodu jego nieużywania, z dniem [...] maja 2007r. W ocenie organu uprawniony pomimo ciążącego na nim, na podstawie art. 169 ust. 6 p.w.p., obowiązku nie wykazał rzeczywistego i poważnego używania spornego znaku towarowego nr [...] w zakresie szycia odzieży a nawet uprawniony przyznał, że od daty utworzenia spółki T. F. sp. z o.o. faktycznie zaprzestał działalności gospodarczej w tym zakresie wskazując, że ta spółka za jego zgodą używała sporny znak towarowy. Organ zauważył jednak, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości, aby wskazana przez uprawnionego spółka T.F. sp. z o.o., używała spornego znaku towarowego, za zgodą uprawnionej w zakresie usług objętych ochroną znaku spornego, jak twierdzi uprawniony, a uprawniony w tym zakresie nie przedstawił żadnego dowodu na wskazaną okoliczność. Organ wyjaśnił również, że jedyny zaoferowany przez stronę uprawnioną materiał dowodowy w postaci zeznań samej strony, bez złożenia innych stosownych dowodów np. w postaci dokumentów reklamowych czy handlowych nie może mieć przesądzającego znaczenia dla sprawy i nie może stanowić podstawy wyłącznych ustaleń faktycznych organu (zwłaszcza spornych), szczególnie że każda ze stron jest zainteresowana rozstrzygnięciem na swoją korzyść. Wskazał także, iż pomimo twierdzeń uprawnionego, że sporny znak towarowy był używany w dokumentacji handlowej i materiałach reklamowych w odniesieniu do usług szycia odzieży to pomimo tych twierdzeń uprawniony nie przedłożył żadnych dokumentów w tym zakresie. Tym samym zdaniem organu zasadne było podzielenie stanowiska wnioskodawcy, że uprawniony nie wykazał używania spornego znaku towarowego w odniesieniu do usług szycia odzieży w rozumieniu art. 169 ust.1 p.w.p. Organ uznał także, że wskazywane przez uprawnionego okoliczności nie stanowią ważnych powodów usprawiedliwiających nieużywanie spornego znaku dla usług szycia odzieży. Zdaniem organu do nadzwyczajnych zdarzeń, o których mowa we wskazanym wyżej przepisie nie można zaliczyć wskazywanych przez uprawnionego okoliczności tj.: złej sytuacja ekonomiczna na rynku odzieżowym oraz przejęcia w 2010r. przez wnioskodawcę maszyn i urządzeń szwalniczych a także fakty wniesienia powództwa przez wspólnika o rozwiązanie przedsiębiorstwa uprawnionego T. sp. z o.o. - nie są to bowiem sytuacje wyjątkowe. Obejmują one zwykłe ryzyko przedsiębiorcy, a tym samym nie usprawiedliwiają one nieużywania spornego znaku towarowego. W zakresie rozstrzygnięcia o kosztach postępowania, organ wyjaśnił, iż rozstrzygniecie w tym zakresie zostało wydane na postawie art. 98 § 1 k.p.c. w związku z art. 256 ust.2 p.w.p. i § 11 ust.1 pkt 18 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. nr 163, poz. 1348). Na przyznaną kwotę składają się koszty zastępstwa procesowego w wysokości 840 zł powiększone o opłatę za wniosek w wysokości 1000 zł. Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodziła się T. sp. z o.o. w likwidacji z siedzibą w W. (dalej: skarżąca) wnosząc skargę na wskazane powyżej orzeczenie UP do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skargą z dnia [...] stycznia 2017r. zaskarżyła ona wskazane rozstrzygnięcie w całości i zarzuciła: 1/ naruszenie prawa materialnego, tj. art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p., poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie mające wpływ na treść zaskarżonej decyzji, w takim zakresie, w jakim organ uznał, iż skarżący od dnia [...] maja 2007 r. nie używał spornego znaku towarowego lub nie używał spornego znaku towarowego z przyczyn, które nie stanowiły ważnych powodów, podczas gdy wykazane przez skarżącego okoliczności stanowią, że do grudnia 2011 r. sporny znak towarowy był faktycznie używany przez skarżącego, a po tej dacie nastąpiły ważne powody nieużywania znaku w myl art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p., co skutkuje uwolnieniem się przez skarżącego od zarzutu braku rzeczywistego używania spornego znaku towarowego; 2/ naruszenie przepisów postępowania, tj.: a/ art. 75 § 1 k.p.a. w zw. z art. 169 ust. 6 p.w.p. poprzez uznanie, że skarżący nie wykazał rzeczywistego używania spornego znaku towarowego, a nadto nawet gdyby przyjąć, że skarżący zaprzestał używania spornego znaku towarowego, to nie wykazał ważnych powodów uzasadniających jego nieużywanie, bowiem dowód z przesłuchania reprezentanta skarżącej spółki nie został poparty innymi stosownymi dowodami, podczas gdy w postępowaniu administracyjnym przyjmuje się nasadę równej mocy środków dowodowych a skarżący złożył obszerne i wiarygodne zeznania w sprawie, w których szczegółowo opisał, w jaki sposób znak był wykorzystywany oraz jakie były przyczyny jego niewykorzystywania po 2011 r., zaś uczestnik nie zaprzeczył, ani nie zaoferował żadnego kontra dowodu, który podważałby ww. zeznania skarżącego; b/ art. 7 k.p.a., 77 § 1 k.p.a. i 80 k.p.a. poprzez nierozważenie całego zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów, zaniechanie wyjaśnienia przez organ wszystkich istotnych okoliczności związanych ze sprawą, a w szczególności: - pominięcie, że w dniu [...] kwietnia 2012 r. doszło do przedłużenia praw ochronnych na znak towarowy TWINS COMPANY, co oznacza, że organ dokonał już oceny prawnej używania spornego znaku towarowego przez skarżącego; - pominięcie, że sporny znak towarowy posiadał wartość materialną i stanowił cześć dorobku skarżącej spółki wypracowanego na przestrzeni kilkunastu lat, zaś B. Z. w krótkim okresie czasu podjął szereg działań w celu stworzenia konkurencyjnej spółki T.C. ze zorganizowanej części przedsiębiorstwa skarżącej spółki przejmując jej składniki materialne i niematerialne (przeniesienie wysoce wykwalifikowanych pracowników, maszyn i urządzeń, oznaczeń, know-how w zakresie produkcji i sprzedaży eleganckiej odzieży); - pominięcie, że postępowanie o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy służy uczestnikowi do zalegalizowania jego bezprawnych i zawinionych działań polegających na naruszaniu praw ochronnych na znaki towarowe przysługujące skarżącej spółce. Podnosząc wskazane powyżej zarzuty, skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji UP oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Spółka wniosła również na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. o przeprowadzenie dowodu z dokumentu, tj. pisma uczestnika z dnia [...] grudnia 2016r. kierowanego do Sądu Okręgowego w W. [...] Wydział Gospodarczy w sprawie o sygn. akt [...] na okoliczność posługiwania się przez uczestnika zaskarżoną decyzją w postępowania wytoczonym przez skarżącą spółkę przeciwko uczestnikowi o naruszenie praw ochronnych na znaki towarowe i zaniechanie czynów nieuczciwej konkurencji. W uzasadnieniu skargi strona skarżąca obszernie umotywowała stawiane w skardze zarzuty. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym orzeczeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Wbrew zarzutom skargi organ nie naruszył żadnego ze wskazanych w petitum skargi przepisów prawa materialnego ani procesowego. Na wstępie należy podkreślić, że Sąd podziela stanowisko organu, iż interes prawny wnioskodawcy nie budzi wątpliwości. Stanowisko to również nie jest negowane przez stronę skarżącą. Wnioskodawca prowadzi bowiem działalność gospodarczą w zakresie szycia odzieży pod firmą T.C. sp. z o.o., a także uprawniony do spornego znaku wystąpił przeciwko niemu z powództwem do sądu powszechnego między innymi o ochronę spornego znaku towarowego (sprawa o sygn. akt [...]). W tych okolicznościach organ zasadnie przyjął, że sporny znak towarowy TWINS COMPANY, który w ocenie wnioskodawcy, nie jest używany, ogranicza wnioskodawcę w swobodnym prowadzeniu działalności gospodarczej, która objęta jest ochroną w art. 20 i 22 Konstytucji RP oraz w art. 6 ust.1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej . W orzecznictwie przyjmuje się (por. wyrok NSA z 29 listopada 2016 r. II GSK 919/15), że źródłem interesu prawnego w sprawach z zakresu własności przemysłowej mogą być nawet najbardziej ogólne normy prawa kreujące prawo do prowadzenia działalności gospodarczej, w tym art. 20 i 22 Konstytucji RP, jednak normy te, gwarantujące swobodne prowadzenie tej działalności, mogą być źródłem interesu prawnego wtedy, gdy cudzy znak towarowy przeszkadza wnioskodawcy w prowadzeniu działalności gospodarczej. Przechodząc do oceny zaskarżonej decyzji podkreślić należy, że celem uzyskania ochrony na określony znak towarowy jest, stosownie do art. 153 p.w.p., nabycie prawa wyłącznego używania tego znaku w sposób zarobkowy lub zawodowy na całym obszarze Rzeczypospolitej Polskiej. Istota znaku towarowego polega na możliwości odróżniania oznaczonych nim towarów i usług jednego przedsiębiorstwa od towarów i usług innego przedsiębiorstwa. Uprawniony, który uzyskał prawo ochronne, nabywa prawo wyłącznego używania znaku w sposób zarobkowy lub zawodowy na całym obszarze Rzeczypospolitej. Służące uprawnionemu prawo wyłącznego używania znaku stanowi także jego obowiązek, bowiem nieużywanie znaku powoduje, że otwiera się możliwość dla innych podmiotów, mających w tym interes prawny, żądania stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego. Celem znaku towarowego jest bowiem odróżnianie towarów i usług wedle ich pochodzenia, a cel ten może być realizowany tylko wtedy, gdy znak nakładany jest na towary/usługi, a towary/usługi trafiają do klienteli. Znak towarowy adresowany jest do klienteli i to właśnie kontakt znaku towarowego z odbiorcami towarów, dla których oznaczania znak jest przeznaczony, decyduje o obecności znaku na rynku lub o jego używaniu. Prawo do korzystania z monopolu jaki daje udzielone na dany znak towarowy prawo ochronne, ze względu na zagrożenie jakie stwarza art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p., nie jest zatem tylko uprawnieniem podmiotu, na rzecz którego udzielono ochrony, lecz jest równocześnie jego obowiązkiem. Założeniem udzielenia prawa ochronnego jest, aby znak towarowy był używany, a podstawowe formy tego używania - umieszczanie znaku na towarach objętych rejestracją lub ich opakowaniu, wprowadzanie tych towarów do obrotu, umieszczanie znaku na dokumentach związanych z wprowadzaniem towarów do obrotu lub związanych ze świadczeniem usług i posługiwanie się znakiem w celu reklamy - rzecz jasna towarów znakiem towarowym oznaczonych - określone zostały w art. 154 cyt. ustawy. Mimo, że określający podstawowe formy używania znaku przepis art. 154 p.w.p. nie jest sformułowany z wykorzystaniem formuły "używanie rzeczywiste", której wymaga art. 169 ust. 1 pkt 1 w/w ustawy dla wygaśnięcia prawa ochronnego z powodu nieużywania przez określony tą normą czas, przyjąć należy, iż z uwagi na treść ust. 4 art. 169, przy ocenie istnienia przesłanek wygaszenia prawa ochronnego na znak towarowy bierze się pod uwagę rzeczywiste używanie znaku we wszystkich wskazanych ustawą formach. Udzielenie ochrony na znak towarowy, jak wskazano już powyżej, wiąże się bowiem z ustawowym obowiązkiem używania znaku towarowego dla towarów (usług) dla których znak został zarejestrowany. Z kolei nieużywanie znaku towarowego może skutkować w określonych sytuacjach stwierdzeniem wygaśnięcia prawa ochronnego. Instytucja ta została unormowana w art. 169 p.w.p. Obowiązujące przepisy, możliwość stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy wiążą z obowiązkiem wykazania interesu prawnego w żądaniu wygaśnięcia prawa, co wynika z art. 169 ust. 2 wspomnianej ustawy, a więc wskazania takiej normy prawa materialnego, która z uwagi na prawa lub obowiązki wnioskodawcy, bądź też sytuację w której się znalazł stanowi podstawę do wystąpienia z takim wnioskiem. Mając to na uwadze należy stwierdzić, że organ zasadnie uznał wygaśnięcie praw do znaku towarowego TWINS COMPANY o nr [...] z powodu jego nieużywania. Art. 169 ust. 1 p.w.p. stanowi, że prawo ochronne na znak towarowy wygasa na skutek nieużywania zarejestrowanego znaku w sposób rzeczywisty dla towarów objętych rejestracją w ciągu nieprzerwanego okresu 5 lat, chyba że istnieją ważne powody jego nieużywania. Badając prawidłowość merytorycznego rozstrzygnięcia wskazać należy, że zgodnie z art. 169 ust. 6 p.w.p. w przypadku wszczęcia postępowania w sprawie wygaśnięcia prawa ochronnego, obowiązek wykazania używania znaku towarowego lub istnienia ważnych powodów usprawiedliwiających nieużywanie znaku spoczywa na uprawnionym z tytułu prawa ochronnego. A zatem to skarżący jako uprawniony powinien był wykazać, iż używał znaku towarowego na terytorium Polski w sposób rzeczywisty poprzez nakładanie oznaczenia na towar i wprowadzanie tak oznaczonych towarów do obrotu. W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Sądu organ dokonał analizy całego materiału dowodowego i na podstawie tej analizy dokonał prawidłowego ustalenia, iż sporny znak nie był używany w okresie wskazanym przez wnioskodawcę tj. od [...] maja 2002 do [...] maja 2007r., dla oznaczania towarów objętych tym prawem (karta [...] akt administracyjnych). Jednocześnie organ uzasadnił, dlaczego złożone przez stronę skarżącą dowody nie mogą być uznane za używanie znaku TWINS COMPANY w sposób rzeczywisty, a więc w związku fizycznym i pojęciowym z towarem bądź usługą, co oznacza konieczność nakładania zarejestrowanego oznaczenia na towar/usługę i wprowadzenia go do obrotu. Organ zasadnie przy tym podkreślił, że ciężar wykazania rzeczywistego używania znaku spoczywa na uprawnionym a zatem to uprawniony winien przedłożyć tego rodzaju dokumenty, które wykazywałyby rzeczywiste używanie spornego znaku towarowego w zakresie szycia odzieży. Tymczasem przedłożone dokumenty przez uprawnioną do znaku towarowego takiego używania nie wykazują. Zaoferowane przez skarżącą dokumenty to: - dokumenty dotyczące spraw sądowych toczących się między stronami postępowania oraz dot. postępowań prokuratorskich (trzy pozwy, odpowiedz na pozew, dwa zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa, postanowienie Prokuratora Rejonowego dla W. o powołaniu biegłego, dwa wyroki - karta [...]), - porozumienie z dnia [...] lipca 2010r. pomiędzy T.F. sp. z o.o. a T.C. sp. z o.o.- a zatem dokument dotyczący innych podmiotów niż skarżąca spółka (karta [...] akt administracyjnych ), - Faktura VAT z [...] października 2010r. wystawiona przez skarżącą sprzedaży maszyn i urządzeń na rzecz wnioskodawcy ([...]), - Protokół Zwyczajnego Zgromadzenia Wspólników T. sp. z o.o. z dnia [...] października 2010r. ([...]) - Protokół przesłuchania świadka ([...]), - trzy wydruki prawdopodobnie se strony internetowej spółki (bez daty i wskazania skąd te wydruki pochodzą – karta [...]), - 3 wypisy z Krajowego rejestru przedsiębiorców ([...]) Należy również w tym miejscu podkreślić, że wszystkie zaoferowane przez skarżącą dokumenty pochodzą z okresu po [...] maja 2007r. a nadto bezpośrednio nie dotyczą one okresu badanego przez organ tj. [...] maja 2002r do [...] maja 2007r. Słusznie przy tym organ zauważył, że skarżąca w piśmie z dnia [...] lipca 2015r. (karta [...] akt administracyjnych) sama przyznała, że od daty utworzenia spółki T.F. sp. z o.o. (tj. od [...] sierpnia 2002r.) skarżąca faktycznie zaprzestała działalności gospodarczej w zakresie szycia odzieży oraz że wskazana spółka za zgodą skarżącej używała spornego znaku towarowego. Przy czym co istotne w tym zakresie skarżąca nie przedłożyła żadnych dokumentów, które świadczyłyby, iż faktycznie w/w spółka używała spornego znaku w zakresie usług objętych ochroną znaku spornego. Organ ocenił również dowód z przesłuchania strony w osobie A. R. (likwidatora i współwłaściciela oraz członka zarządu skarżącej), uznając, iż jest on niewystarczający (nieprzesadzający), bowiem nie może stanowić wyłącznej podstawy ustaleń faktycznych szczególnie, że są one sporne a każda ze stron jest zainteresowana rozstrzygnięciem sprawy na swoją korzyść. Niewątpliwie z powyższym stanowiskiem organu należy się zgodzić, bowiem wyłącznego dowodu rzeczywistego używania znaku nie może stanowić dowód z przesłuchania strony w szczególności strony, która niewątpliwie jest zainteresowana zachowaniem ochrony. Przy czym należy w tym miejscu zauważyć, że zarówno w zeznaniach A. R., jak i w piśmie z dnia [...] lipca 2015r. (karta [...]) skarżąca deklarowała, że sporny znak TWINS COMPANY był używany w dokumentacji handlowej i materiałach reklamowych w odniesieniu do usług szycia odzieży. Jednak na poparcie tych twierdzeń, w trakcie całego postepowania przed organem, nie zostały przedłożone przez skarżącą żadne dokumenty, które powyższy fakt by wykazały. Tym samym Sąd uznaje za prawidłowe stanowisko organu, że uprawniony do znaku nie wykazał jego używania w sposób rzeczywisty. Prawidłowe jest również stanowisko organu uznające, że w niniejszej sprawie brak jest podstaw do uznania, że istniały ważne powody nieużywania znaku, gdyż za takie nie można uznać wskazywanej przez skarżącą: złej sytuacji ekonomicznej na rynku odzieżowym, przejęcia przez wnioskodawcę (uczestnika) w 2010r. maszyn i urządzeń szwalniczych, czy też faktu wniesienia powództwa o rozwiązanie przedsiębiorstwa uprawnionego do znaku. Zdaniem Sądu wskazywane przez uprawnionego przyczyny należy bowiem zakwalifikować jako ryzyko przedsiębiorcy związane z prowadzoną działalnością. A zatem nie są to sytuacje wyjątkowe, które pozwoliłyby na usprawiedliwienie nieużywania spornego znaku. Wyjaśniająco należy wskazać, że ustawa Prawo własności przemysłowej nie wylicza okoliczności, które usprawiedliwiają nieużywanie znaku towarowego w obrocie. Natomiast zgodnie z poglądami doktryny ważnymi powodami nieużywania znaku, w rozumieniu art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p., są istotne przyczyny natury faktycznej lub prawnej, "nieobciążające" uprawnionego, których nie można przypisać niedbałości, niezaradności uprawnionego. Są to zdarzenia niezależne od woli uprawnionego do znaku; w tym pojęciu mieszczą się zatem zdarzenia wyjątkowe i nagłe, noszące cechy siły wyższej, a więc takie których nie da się przewidzieć, ani im zapobiec. Traktuje się je ogólnie jako okoliczności niedające się przewidzieć przez uprawionego, takie na które nie ma on wpływu i nie jest w stanie sprawować nad nimi kontroli (por. wyrok NSA z 9 listopada 2016 r. II GSK 1389/15 i wskazane w nim materiały źródłowe na ten temat). Z powyższych względów Sąd podzielił stanowisko organu co do istnienia uzasadnionych przesłanek do wygaśnięcia prawa ochronnego na sporny znak towarowy z dniem [...] maja 2007r. i nie istnienia ważnych powodów nieużywania znaku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązany jest ponadto wyjaśnić, iż oddalając na rozprawie w dniu 26 czerwca 2017r. wniosek dowodowy strony skarżącej, działał na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a., zgodnie z którym to przepisem sąd administracyjny może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Należy zwrócić uwagę, iż postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym i w konsekwencji dokonywanie przez ten sąd ustaleń faktycznych jest dopuszczalne w zakresie uzasadnionym celami postępowania administracyjnego i powinno umożliwiać sądowi dokonywanie ustaleń, które będą stanowiły podstawę oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Oznacza to, że sąd w istocie nie może dokonywać ustaleń, które mogłyby służyć merytorycznemu rozstrzygnięciu sprawy załatwionej zaskarżoną decyzją. Jeżeli zachodzi potrzeba dokonania ustaleń, które mają służyć merytorycznemu rozstrzygnięciu, sąd powinien uchylić zaskarżoną decyzję i wskazać organowi zakres postępowania dowodowego, które organ ten powinien uzupełnić (tak również: B. Dauter /w:/ B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2005, s. 257 i powołany tam wyrok NSA z dnia 7 lutego 2001 r., sygn. akt V SA 671/00). W niniejszej sprawie Sąd uznał, iż uwzględnienie wniosku dowodowego, wskazanego przez stronę skarżącą, nie było niezbędne dla końcowego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, albowiem dotychczas zgromadzony materiał dowodowy stwarzał Sądowi możliwość dokonania oceny legalności zaskarżonej decyzji, zaś zgłoszone okoliczności dowodowe nie miały znaczenia w sprawie bowiem nie miały one wykazywać posługiwania się przez skarżącego w okresie [...] maja 2002r do [...] maja 2007r. znakiem TWINS COMPANY. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (jt. Dz.U. z 2016r. poz. 718 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło