I OSK 390/18

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2018-07-02

Skład orzekający: Sędzia NSA Marek Stojanowski, Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz, Sędzia NSA Jolanta Rudnicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku, gdy ojciec dzieci przebywa i pracuje w Norwegii, a rodzice są po rozwodzie, organ właściwy powinien uchylić decyzję o przyznaniu świadczenia wychowawczego na podstawie przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że nawet po rozwodzie, jeśli ojciec dzieci przebywa w państwie objętym koordynacją systemów zabezpieczenia społecznego (w tym przypadku Norwegii), organ właściwy ma obowiązek uchylić decyzję przyznającą świadczenie wychowawcze od dnia, w którym ojciec zaczął podlegać przepisom tego państwa. Jest to konsekwencja zastosowania art. 16 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, który przewiduje przekazanie sprawy do Marszałka Województwa w celu ustalenia zastosowania przepisów o koordynacji.
Stan faktyczny
Kobieta otrzymała świadczenie wychowawcze na trójkę dzieci. Po pewnym czasie organ poinformował o konieczności zastosowania przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, ponieważ ojciec dzieci przebywa i pracuje w Norwegii od 2005 roku. Wójt uchylił decyzję przyznającą świadczenie od dnia jego przyznania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając prawidłowość zastosowania przepisów o koordynacji.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Stojanowski (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz Sędzia NSA Jolanta Rudnicka po rozpoznaniu w dniu 2 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K.C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 12 lipca 2017 r. sygn. akt II SA/Bd 386/17 w sprawie ze skargi K.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego oddala skargę kasacyjną Wyrokiem z dnia 12 lipca 2017 r. sygn. akt II SA/Bd 386/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę K.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego. Powyższy wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Na wniosek K.C. z dnia 4 kwietnia 2016 r. decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. zostało jej przyznane prawo do świadczeń wychowawczych na troje dzieci na okres od 1 kwietnia 2016 r. do 30 września 2017 r. W piśmie z dnia 22 września 2016 r. Regionalny Ośrodek Polityki Społecznej w [...] poinformował organ I instancji, że w sprawie K.C. zastosowanie mają przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego - od 1 kwietnia 2016 r. do nadal, czyli w okresie zamieszkania i zatrudnienia ojca dzieci - L.C. na terenie Norwegii. Dodatkowo, ROPS stwierdził, że zgodnie z oświadczeniem K.C. z dnia 13 lipca 2016 r. - L.C. od 2005 r. do nadal przebywa i pracuje w Norwegii. Decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. Wójt Gminy [...] uchylił w całości decyzję z dnia [...] kwietnia 2016 r. Jako podstawę swojego działania organ I instancji przyjął, że od 2005 r. tj. od czasu przebywania ojca dzieci w Norwegii - wedle pisma ROPS z dnia 22 września 2016 r. - zachodzi element koordynacji. W piśmie z dnia 17 stycznia 2017 r. ROPS potwierdził, że pomimo rozwodu między p. C. - element koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego istnieje w okresie przebywania ojca dzieci na terenie Norwegii. ROPS wskazał, że świadczenia podlegają koordynacji w sytuacji, gdy jedno z rodziców pracuje legalnie i/lub zamieszkuje w innym niż Polska państwie członkowskim EOG lub Szwajcarii a drugie zamieszkuje w Polsce. Skarżąca odwołała się od tej decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] nie uwzględniło odwołania. W decyzji utrzymującej w mocy orzeczenie organu I instancji wskazało, że organ działał w przedmiotowej sprawie na podstawie art. 16 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2016 r. poz.195). W decyzji została przytoczona treść art. 16 i art. 2 pkt 15 ww. ustawy. Organ przyjął, że pismo ROPS z [...] z dnia 22 września 2016 r. (potwierdzone korespondencją z dnia 17 stycznia 2017 r.) przesądza, iż w sprawie zachodzi koordynacja - tryb procedowania przez organ I instancji należy uznać za prawidłowy, ponieważ ust. 2 i 6 art. 16 mają zastosowanie właśnie w sytuacji, jaka miała miejsce w niniejszej sprawie - tzn. w dniu wydawania decyzji przyznającej świadczenia wychowawcze ojciec dzieci przebywał (i przebywa nadal) w państwie, w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji, a to z kolei pozwala organowi na wsteczne uchylenie decyzji tzn. od dnia, w którym osoba podlega ustawodawstwu tego państwa, tu - od pierwszego dnia przyznania prawa do świadczeń wychowawczych. Dalsze procedowanie należy do Marszałka Województwa w oparciu o art. 11 w związku z art. 16 ust. 7 ustawy. Na marginesie Kolegium dodało, że organ I instancji w podstawie prawnej swojej decyzji przywołał przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych, podczas gdy sprawę rozpatrywał w aspekcie właściwych uregulowań ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, co potwierdza przytoczenie w uzasadnieniu rozstrzygnięcia właściwych przepisów. Na powyższą decyzję K.C. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Oddalając skargę Sąd I instancji podniósł, że podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 16 ust. 6 ustawy z 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Dokonując wykładni powyższego przepisu Sąd wskazał, że należy mieć na uwadze, że jego zastosowanie jest konsekwencją ustaleń marszałka województwa o zastosowaniu w sprawie przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Wówczas organ właściwy ma obowiązek uchylenia decyzji przyznającej świadczenie wychowawcze od dnia, w którym osoba podlega ustawodawstwu państwa, w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, w zakresie świadczeń na rodzinę w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Ustawodawca w art. 16 ustawy ustalił odpowiedni tryb postępowania, który organy mają obowiązek stosować w przypadku rozpoznawania wniosków o przyznanie świadczenia wychowawczego, które zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy przysługuje matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka. Zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy, w przypadku gdy osoba, o której mowa w art. 4 ust. 2, lub członek rodziny tej osoby przebywa poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej w państwie, w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, organ właściwy przekazuje wniosek wraz z dokumentami marszałkowi województwa. Definicja rodziny została określona w art. 2 pkt 16 ustawy. Oznacza ona odpowiednio następujących członków rodziny: małżonków, rodziców dzieci, opiekuna faktycznego dziecka oraz zamieszkujące wspólnie z tymi osobami, pozostające na ich utrzymaniu dzieci w wieku do ukończenia 25 roku życia, a także dzieci, które ukończyły 25 rok życia, legitymujące się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli w związku z tą niepełnosprawnością przysługuje świadczenie pielęgnacyjne lub specjalny zasiłek opiekuńczy albo zasiłek dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz. U. z 2016 r. poz. 162); do członków rodziny nie zalicza się dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, dziecka pozostającego w związku małżeńskim, a także pełnoletniego dziecka posiadającego własne dziecko; w przypadku gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obojga rodziców rozwiedzionych lub żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu, dziecko zalicza się jednocześnie do członków rodzin obydwojga rodziców. Natomiast w art. 2 pkt 13 ustawa wprowadziła definicję osoby samotnie wychowującej dziecko i oznacza to pojęcie pannę, kawalera, wdowę, wdowca, osobę pozostającą w separacji orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu, osobę rozwiedzioną, chyba że wychowuje wspólnie co najmniej jedno dziecko z jego rodzicem. Wobec powyższych definicji Sąd zgodził się ze skarżącą, że ojciec dzieci L.C. nie jest już członkiem rodziny, ponieważ małżeństwo zostało rozwiązane wyrokiem Sądu Okręgowego [...] sygn. akt [...] z dnia 26 stycznia 2016 r. W powyższym wyroku nie została orzeczona opieka naprzemienna obojga rodziców rozwiedzionych. Skarżąca zatem jest osobą samotnie wychowującą dziecko jako osoba rozwiedziona. Należy jednak zauważyć, że te okoliczności pozostają bez wpływu na wynik sprawy w świetle przepisów art. 16 ustawy. Już z ust. 1 wynika, że w przypadku gdy osoba, o której mowa w art. 4 ust. 2, lub członek rodziny tej osoby przebywa poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej w państwie, w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, organ właściwy przekazuje wniosek wraz z dokumentami marszałkowi województwa. Art. 4 ust. 2 pośród osób uprawnionych do świadczenia wychowawczego wymienia m.in. ojca. Tak więc mimo, że L.C. nie jest już członkiem rodziny w rozumieniu art. 2 pkt 16 ustawy, to jest ojcem dzieci, który przebywa w Norwegii. W tej sytuacji zgodnie z dyspozycją art. 16 ust. 1 obowiązkiem Wójta Gminy [...] było przekazanie wniosku o świadczenie wychowawcze wraz z dokumentami Marszałkowi Województwa [...] po ustaleniu, że ojciec dzieci przebywa w państwie, w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia. W świetle art. 16 ust. 2 ustawy stwierdzenie przez organ I instancji faktu przebywania ojca dzieci w Norwegii wiązało się z obowiązkiem Wójta wystąpienia do marszałka województwa o ustalenie, czy w sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Bezsporne w przedmiotowej sprawie jest, że w piśmie z dnia 22 września 2016 r. Regionalny Ośrodek Polityki Społecznej w [...] poinformował organ pierwszej instancji, że element koordynacji w niniejszej sprawie istnieje od 1 kwietnia 2016 r. do nadal, czyli w okresie zamieszkania i zatrudnienia ojca dzieci na terenie Norwegii. Dodatkowo ROPS stwierdził, że zgodnie z oświadczeniem K.C. z dnia 13 lipca 2016 r. - L. C. od 2005 r. do nadal przebywa i pracuje w Norwegii. Ponadto, w piśmie z dnia 17 stycznia 2017 r. ROPS potwierdził, że pomimo rozwodu między małżonkami - C. - element koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego istnieje w okresie przebywania ojca dzieci na terenie Norwegii. Ustalenie przez Marszałka Województwa [...], że w przekazanej sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (art. 16 ust. 4) wiąże się ze zmianą właściwości rzeczowej organu do rozpoznania wniosku o przyznanie świadczenia wychowawczego, o czym jest mowa w art. 16 ust. 5 ustawy. Przepis ten stanowi, że w przypadku gdy marszałek województwa w sytuacji, o której mowa w ust. 1, ustali, że mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, wydaje decyzję zgodnie z art. 11, tj. w sprawach świadczenia wychowawczego realizowanego w związku z koordynacją systemów zabezpieczenia społecznego. W konsekwencji ustaleń marszałka województwa, że w sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego powstaje obowiązek dla organu właściwego do uchylenia decyzji przyznającej świadczenie wychowawcze od dnia, w którym osoba podlega ustawodawstwu państwa, o którym mowa w ust. 1, w zakresie świadczeń na rodzinę w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (art. 16 ust. 6). Przekładając powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy Sąd stwierdził, że na wniosek skarżącej decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. zostało jej przyznane prawo do świadczeń wychowawczych na troje dzieci na okres od 1 kwietnia 2016 r. do 30 września 2017 r., a pomimo rozwodu między małżonkami - C. - element koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego istnieje w okresie przebywania ojca dzieci na terenie Norwegii od 1 kwietnia 2016 r. do nadal, czyli w okresie zamieszkania i zatrudnienia ojca dzieci na terenie Norwegii. W konsekwencji, istniała podstawa do zastosowania w przedmiotowej sprawie art. 16 ust. 6 ustawy i uchylenia od dnia 1 kwietnia 2016 r. decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. o przyznaniu skarżącej prawa do świadczeń wychowawczych na troje dzieci począwszy od dnia 1 kwietnia 2016 r. do dnia 30 września 2017 r. W ocenie Sądu organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przepisów postępowania. Dodatkowo wskazano, że na tym etapie sprawy przedwczesny jest zarzut naruszenia art. 22 ustawy. Przepis ten stanowi, że w przypadku zbiegu prawa rodziców, opiekunów prawnych dziecka lub opiekunów faktycznych dziecka do świadczenia wychowawczego, świadczenie to wypłaca się temu z rodziców, opiekunów prawnych dziecka lub opiekunów faktycznych dziecka, który faktycznie sprawuje opiekę nad dzieckiem. Jeżeli opieka nad dzieckiem sprawowana jest równocześnie przez oboje rodziców, opiekunów prawnych dziecka lub opiekunów faktycznych dziecka, świadczenie wychowawcze wypłaca się temu, kto pierwszy złoży wniosek. W przypadku, gdy po złożeniu wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego przez rodzica, opiekuna prawnego dziecka lub opiekuna faktycznego dziecka drugi rodzic, opiekun prawny dziecka lub opiekun faktyczny dziecka złoży wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego w związku z opieką nad tym samym dzieckiem, organ właściwy ustala kto sprawuje opiekę i w tym celu może zwrócić się do kierownika ośrodka pomocy społecznej o przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego, o którym mowa w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, w celu ustalenia osoby sprawującej opiekę nad dzieckiem. Przepisy art. 15 ust. 2 i 3 stosuje się. Wniosek o przyznanie świadczenia wychowawczego zostanie dopiero rozpatrzony przez Marszałka Województwa [...], który jest uprawniony do wydania decyzji na podstawie art. 16 ust. 7 ustawy. Zgodnie z tym przepisem w przypadku, o którym mowa w ust. 6, marszałek województwa wydaje decyzję w sprawie świadczenia wychowawczego zgodnie z art. 11 od dnia, w którym osoba podlega ustawodawstwu państwa, o którym mowa w ust. 1, w zakresie świadczeń na rodzinę w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Sąd stwierdził także, że organy w przedmiotowej sprawie nie zajęły stanowiska, że skarżącej świadczenie wychowawcze nie należy się. Decyzja Wójta Gminy [...] z dnia [...] listopada 2016 r. uchylająca decyzję z dnia [...] kwietnia 2016 r. podyktowana była stanowiskiem Marszałka o zastosowaniu w sprawie przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. W orzeczeniu nie przesądzono treści przyszłego rozstrzygnięcia organu właściwego – Marszałka Województwa [...]. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 P.p.s.a., zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Zarzuty skargi kasacyjnej okazały się pozbawione usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 16 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci: 1. W przypadku gdy osoba, o której mowa w art. 4 ust. 2, lub członek rodziny tej osoby przebywa poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej w państwie, w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, organ właściwy przekazuje wniosek wraz z dokumentami marszałkowi województwa. 2. W przypadku przebywania osoby, o której mowa w art. 4 ust. 2, lub członka rodziny tej osoby w dniu wydania decyzji przyznającej świadczenie wychowawcze lub po dniu jej wydania poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej w państwie, o którym mowa w ust. 1, organ właściwy występuje do marszałka województwa o ustalenie, czy w sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. 3. Przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się w przypadku wyjazdu poza granice Rzeczypospolitej Polskiej lub pobytu turystycznego, leczniczego lub związanego z podjęciem przez dziecko kształcenia poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej. 4. W przypadkach, o których mowa w ust. 1 i 2, marszałek województwa ustala, czy w przekazanej sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. 5. W przypadku gdy marszałek województwa w sytuacji, o której mowa w ust. 1, ustali, że mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, wydaje decyzję zgodnie z art. 11. 6. W przypadku gdy marszałek województwa w sytuacji, o której mowa w ust. 2, ustali, że mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, organ właściwy uchyla decyzję przyznającą świadczenie wychowawcze od dnia, w którym osoba podlega ustawodawstwu państwa, o którym mowa w ust. 1, w zakresie świadczeń na rodzinę w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. 7. W przypadku, o którym mowa w ust. 6, marszałek województwa wydaje decyzję w sprawie świadczenia wychowawczego zgodnie z art. 11 od dnia, w którym osoba podlega ustawodawstwu państwa, o którym mowa w ust. 1, w zakresie świadczeń na rodzinę w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. 8. W przypadku gdy marszałek województwa ustali, że w sprawie nie mają zastosowania przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego: 1) przekazuje sprawę organowi właściwemu w celu ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego - w przypadku, o którym mowa w ust. 1; 2) informuje o tym fakcie organ właściwy - w przypadku, o którym mowa w ust. 2. 9. Organ właściwy w przypadku, o którym mowa w ust. 8 pkt 1, ustala prawo do świadczenia wychowawczego od miesiąca złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 1. 10. Marszałek województwa ustala i dochodzi zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego w sprawach, w których mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Przepisy art. 25 stosuje się odpowiednio. 11. W przypadku zwrotu przez instytucję państwa, o którym mowa w ust. 1, nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego zgodnie z przepisami o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego marszałek województwa może umorzyć pozostałą kwotę nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego łącznie z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w całości lub w części, w szczególności jeżeli pozostała kwota wynika z różnicy kursowej. W myśl art. 2 pkt 15 powołanej ustawy, ilekroć w ustawie mowa jest o przepisach o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego - oznacza to rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 166 z 30.04.2004, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 5, t. 5, str. 72, z późn. zm.) oraz rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczące wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 284 z 30.10.2009, str. 1, z późn. zm.). Przepisy te mają na celu wyeliminowanie skutków podlegania różnym systemom zabezpieczenia społecznego różnych państw. Kolizja taka może mieć miejsce jedynie wtedy, gdy dochodzi do przyznania świadczeń w ramach różnych systemów zabezpieczenia społecznego. Obowiązek ustalenia, czy mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego obciążający marszałka województwa obejmuje zatem sprawdzenie, czy przebywający poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej jest uprawniony do pobierania świadczenia. Do momentu powstania uprawnienia do świadczenia na terenie innego państwa członkowskiego zastosowanie ma bowiem wyłącznie ustawodawstwo polskie. Jak słusznie wskazał Sąd I instancji już w art. 16 ust. 1 powołanej ustawy wynika, że w przypadku, gdy ojciec dziecka (jedna z osób wymienionych w art. 4 ust. 2 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci) przebywa poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej w państwie, w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, organ właściwy przekazuje wniosek wraz z dokumentami marszałkowi województwa. Z kolei w przypadku przebywania osoby, o której mowa w art. 4 ust. 2, (...) w dniu wydania decyzji przyznającej świadczenie wychowawcze lub po dniu jej wydania poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej w państwie, o którym mowa w ust. 1, organ właściwy występuje do marszałka województwa o ustalenie, czy w sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. W tej sprawie ustalono bezsprzecznie, że mają zastosowanie przepisy dotyczące koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego w związku z równoległym nabyciem uprawnień w innym państwie członkowskim przez osobę uprawnioną. Zgodzić trzeba się z poglądem, że nie ma w tej sprawie znaczenia, że między skarżącą a ojcem dzieci orzeczony został rozwód gdyż pomimo, że L.C. nie pozostaje już "członkiem rodziny" skarżącej w rozumieniu powoływanej ustawy to jednak mieści się w katalogu osób wskazanych w art. 4 ust. 2 ustawy tj. pozostaje ojcem dzieci. Wbrew twierdzeniom przedstawionym w skardze kasacyjnej Sąd I instancji nie uznał L.C. za członka rodziny skarżącej. Z zaskarżonego wyroku jednoznacznie wynika, że L.C. nie jest już członkiem rodziny w rozumieniu art. 2 pkt 16 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Za pozbawione racji należało też uznać zarzuty naruszenia art. 2 pkt 13 oraz art. 22 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd wyrażony w zaskarżonym wyroku, że przedwczesne jest zarzucanie naruszenia powołanych przepisów gdyż wniosek o przyznanie świadczenia wychowawczego zostanie dopiero rozpatrzony przez Marszałka Województwa [...], który jest uprawniony do wydania decyzji na podstawie art. 16 ust. 7 powołanej ustawy. Powyższe nie oznacza więc, że wnioskowane przez skarżącą świadczenia jej nie przysługują. Zaskarżona do sądu administracyjnego decyzja utrzymująca w mocy decyzję o uchyleniu przyznanych świadczeń wychowawczych, nie przesądza merytorycznie o pozbawieniu skarżącej uprawnień do tego świadczenia. Właściwym bowiem rzeczowo w sprawach świadczeń objętych przepisami o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, jest marszałek województwa. Reasumując, zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej okazały się niezasadne, tak więc Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło