I SA/Ol 356/17

WyrokWSA w Olsztynie2017-08-03

Skład orzekający: Wiesława Pierechod, Przemysław Krzykowski, Jolanta Strumiłło

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy budynek wpisany do rejestru zabytków, który nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych, podlega zwolnieniu z podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, mimo braku jego należytego utrzymania i konserwacji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że brak należytego utrzymania i konserwacji zabytkowego budynku, zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, wyklucza możliwość zastosowania zwolnienia z podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, nawet jeśli budynek nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych. Podkreślono, że zwolnienie to ma charakter bezwzględny i wymaga spełnienia wszystkich przesłanek, w tym obowiązku utrzymania i konserwacji zabytku.
Stan faktyczny
Spółka A kwestionowała decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2015 r. Spółka była właścicielem budynku wpisanego do rejestru zabytków, który pierwotnie wykazała jako zwolniony z opodatkowania. Następnie skorygowała deklarację, wykazując podatek według stawki dla budynków mieszkalnych. Organ pierwszej instancji określił zobowiązanie jako dla budynku związanego z działalnością gospodarczą, uznając, że nie spełniono przesłanek zwolnienia z art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. oraz że nie występują "względy techniczne" uniemożliwiające prowadzenie działalności. SKO uchyliło decyzję organu pierwszej instancji, ale utrzymało zobowiązanie, podzielając argumentację o braku spełnienia przesłanek zwolnienia i prawidłowości klasyfikacji budynku jako "pozostałego budynku niemieszkalnego". Spółka zarzuciła naruszenie przepisów dotyczących wykładni "względów technicznych", niezastosowanie zwolnienia, niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego i dowolną ocenę dowodów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wiesława Pierechod (sprawozdawca) Sędziowie sędzia WSA Przemysław Krzykowski sędzia WSA Jolanta Strumiłło Protokolant stażysta Agnieszka Kunkel po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi spółki A na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2015 r. oddala skargę. Spółka A (dalej jako "Spółka", "skarżąca", "strona") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", nr "[...]" uchylającą w całości decyzję Prezydenta z dnia "[...]" określającą zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2015r. w kwocie 6512 zł i orzekającą o wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2015r. za budynek pozostały o powierzchni 311,60 m2 w kwocie 2175 zł. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz akt sprawy wynika, że Spółka w 2015r. była właścicielem budynku położonego w "[...]". Strona w deklaracji na podatek od nieruchomości za rok 2015 złożonej w dniu 29 stycznia 2015r. wykazała przedmiotowy budynek jako zwolniony z opodatkowania podatkiem od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2016r., poz. 716 ze zm.), dalej jako " u.p.o.l". Następnie w dniu 10 lutego 2015r. skorygowała deklarację i wykazała powyższy budynek do opodatkowania, należny podatek obliczyła według stawki przewidzianej dla budynków mieszkalnych. Decyzją z dnia "[...]" Prezydent, po uprzednim wszczęciu postępowania z urzędu, określił Spółce zobowiązanie z tytułu podatku od nieruchomości za 2015r. w kwocie 6512,00 zł za budynek związany z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni 311,60 m2. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że ewidencja gruntów i budynków wskazuje, że przedmiotowy budynek jest sklasyfikowany jako "pozostały budynek niemieszkalny", trzykondygnacyjny, którego pole powierzchni zabudowy jest równe 131 m2. Brak jest natomiast danych odnośnie jego powierzchni użytkowej. Podstawę opodatkowania budynku organ ustalił w oparciu o złożoną korektę deklaracji na podatek od nieruchomości za rok 2015. Wynika z niej, że powierzchnia użytkowa budynku wynosi 311,60 m2. W dalszej kolejności organ wskazał, że o ile nie budzi wątpliwości okoliczność, iż będący przedmiotem opodatkowania budynek został indywidualnie wpisany do rejestru zabytków i nie był w roku 2015 zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej, o tyle nie można uznać, że spełniona została przesłanka określona w art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l., polegająca na utrzymywaniu i konserwowaniu budynku zgodnie z przepisami ustawy o ochronie zabytków. W ocenie organu pierwszej instancji zgromadzony w sprawie materiał dowodowy tj. stanowisko Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia "[...]", opinia biegłego z dnia "[...]" wraz z załączoną dokumentacją fotograficzną, sporządzoną podczas oględzin budynku w dniu "[...]" potwierdza, iż budynek nie był w roku 2015 utrzymywany i konserwowany zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, a zatem nie mógł korzystać ze zwolnienia z podatku od nieruchomości. W kwestii dotyczącej funkcji budynku, organ wskazał, że według danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków przedmiotowy budynek był w momencie jego nabycia przez podatnika, jak i w 2015r., sklasyfikowany jako "pozostały budynek niemieszkalny". Zaznaczył, że strona podjęła działania zmierzające do zmiany funkcji budynku (wniosek z dnia "[...]" złożony do organu prowadzącego ewidencję gruntów i budynków - Prezydenta), jednakże zainicjowane postępowanie administracyjne w sprawie wprowadzenia zmiany, polegającej na ujawnieniu w kartotece budynkowej budynku mieszkalnego zostało umorzone. W dniu "[...]" Spółka zbyła przedmiotową nieruchomość. Organ pierwszej instancji stwierdził, że przy określaniu wysokości zobowiązania podatkowego nie ma podstaw do przyjmowania odmiennych danych co do kwalifikacji spornego budynku niż te, które wynikają z ewidencji gruntów i budynków, jeżeli nie zostały one zmienione w sposób prawem przewidziany. Odnosząc się do braku możliwości wykorzystania spornego budynku do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych, organ wskazał na treść art. 1 a ust.1 pkt 3 u.p.o.l. oraz wypracowaną przez orzecznictwo interpretację pojęcia "względy techniczne". Stwierdził, że przeszkody uniemożliwiające prowadzenie działalności gospodarczej w ww. budynku nie mają charakteru technicznego, lecz stanowią przeszkody o charakterze prawnym, wynikające z braku uzyskania przez podatnika ostatecznego pozwolenia na prowadzenie prac restauratorskich i budowlanych w spornym budynku, na skutek odwołań wnoszonych przez właściciela sąsiedniej nieruchomości. Uzyskanie przez stronę pozwolenia na przeprowadzenie remontu i rozbudowę przedmiotowego budynku jest możliwe, co pozwala uznać, że jego stan techniczny stanowi jedynie etap przejściowy, który nie dyskwalifikuje tegoż budynku w przyszłości do prowadzenia działalności gospodarczej. Również odłączenie mediów od budynku nie przesądza o tym, że nie może być użytkowany ze względów technicznych. Organ podkreślił, że budynek znajdował się w zasięgu pełnego uzbrojenia technicznego i istniała możliwość podłączenia go do sieci energetycznej, wodociągowej i kanalizacji sanitarnej. Tym samym "względy techniczne" nie znajdą zastosowania. Nadmienił także, że pojęcie "względów technicznych" zostało przez ustawodawcę doprecyzowane od 1 stycznia 2016r. na mocy ustawy z dnia 10 września 2015r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw. Zmiany legislacyjne potwierdzają, że organ prawidłowo przyjął, że w sprawie względy techniczne nie znajdują zastosowania, tym bardziej, że jest to budynek zabytkowy, podlegający ustawowej ochronie i z tej przyczyny nie może być mowy o jego rozbiórce. W odwołaniu od powyższej decyzji Spółka wniosła o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania. Decyzji zarzuciła naruszenie: - art. 1 a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. poprzez zastosowanie zawężającej wykładni przepisu, - art. 2 ust. l, art. 3 ust. 1, art. 4 ust. 1, art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b), art. 6 ust. 1 u.p.o.l. w zw. z § 1 ust. 2 pkt 2 Uchwały XLVI/759/13 Rady Miasta Olsztyna z dnia 18 listopada 2013r. w sprawie stawek podatku od nieruchomości poprzez bezpodstawne zastosowanie, - art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. poprzez niezastosowanie, wskutek błędnej oceny stanu faktycznego, - art. 122, art. 187 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2017r., poz. 201 ze zm.), dalej "Ordynacja podatkowa" poprzez niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego, - art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez dokonanie dowolnej oceny dowodów zgromadzonych w postępowaniu podatkowym, - art. 187 § 3 Ordynacji podatkowej poprzez pominięcie przy ocenie stanu faktycznego faktów powszechnie znanych. Uzasadniając zarzuty, strona zakwestionowała dokonaną przez organ pierwszej instancji klasyfikację budynku, jako budynku niemieszkalnego. Wskazała, że w trakcie prowadzonych postępowań za lata wcześniejsze zostało udowodnione ponad wszelką wątpliwość, że w zakresie funkcji budynku istnieje rozbieżność pomiędzy wpisem do rejestru zabytków prowadzonym przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków (gdzie budynek funkcjonuje jako "dom mieszkalny") a ewidencją gruntów i budynków, do której został wpisany jako "pozostały budynek niemieszkalny". Na potwierdzenie mieszkalnego przeznaczenia budynku Spółka dołączyła do odwołania szereg dokumentów. Niezależnie od powyższego wywiodła, iż budynek winien być wyłączony spod opodatkowania ze względu na to, że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych. Budynek ten jest bowiem od wielu lat nieużytkowany. Wypowiadając się natomiast, co do kwestii możliwości skorzystania ze zwolnienia przewidzianego w art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. strona podkreśliła, iż przy ocenie tego zagadnienia organ złamał reguły określone w art. 191 Ordynacji podatkowej albowiem brak możliwości utrzymania zabytku (budynku) w należytym stanie wynikał z niemożności uzyskania przez Spółkę stosownego pozwolenia, z winy organów administracyjnych. W końcowej części odwołania Spółka wyjaśnia, że składając korektę deklaracji za rok 2015 i wykazując budynek do opodatkowania według stawki przewidzianej dla budynków mieszkalnych działała z zamiarem uniknięcia sporu z Prezydentem za kolejny rok podatkowy. Korekta deklaracji została jednak sporządzona nieprawidłowo w przeciwieństwie do pierwotnie złożonej deklaracji w dniu 29 stycznia 2015r., w której przedmiotowy budynek został wykazany jako zwolniony z opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Deklarując powyższe, Spółka miała na względzie to, że utrzymywała budynek w sposób jedyny możliwy, a więc taki, jaki jest właściwy, przed uzyskaniem prawomocnego pozwolenia budowlanego na remont i konserwację obiektu zabytkowego. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, którą uchylono decyzję organu I instancji i orzeczono o wysokości zobowiązania, SKO wskazało, że przedmiotem sporu w sprawie jest to, czy przedmiot opodatkowania - budynek położony w "[...]" będący do dnia "[...]" własnością strony, wpisany do rejestru zabytków na podstawie decyzji z dnia "[...]" podlegał w 2015r. zwolnieniu podatkowemu na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l.. Kolejna kwestia sporna dotyczy stwierdzenia, czy w sprawie zaistniały "względy techniczne", o których mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. (w brzmieniu obowiązującym w 2015r.), które uniemożliwiały podatnikowi wykorzystywanie budynku do prowadzenia działalności gospodarczej. Nadto, zdaniem podatnika, nieprawidłowo przyjęto że budynek nie jest budynkiem mieszkalnym, a "pozostałym budynkiem niemieszkalnym", co wynika z nieprawidłowego zapisu w ewidencji gruntów i budynków. Odnosząc się do powyższego organ odwoławczy w pierwszej kolejności rozważył kwestię zwolnienia od podatku od nieruchomości gruntów i budynków wpisanych indywidualnie do rejestru zabytków, pod warunkiem ich utrzymania i konserwacji, zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, z wyjątkiem części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej, na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. SKO wskazało, że przedmiotowe zwolnienie podatkowe jest uzależnione m.in. od istnienia przesłanki należytego utrzymania obiektu. Tym samym warunkiem koniecznym uzyskania wnioskowanego zwolnienia jest ustalenie stanu nieruchomości. Ustalenia tego organ może dokonać bądź w oparciu o materiały przedstawione przez stronę bądź informacje od organu posiadającego wiedzę w tej dziedzinie. W toku postępowania podatkowego należy wykazać, że przedmiot opodatkowania jest utrzymywany i konserwowany, zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, gdyż brak dowodów dostatecznie potwierdzających istnienie tej przesłanki skutkuje nieistnieniem uprawnienia do zwolnienia od podatku. Podkreślono przy tym, że zwolnienie wynika z przepisu ustawowego i jego zastosowanie nie zależy od uznania organu podatkowego. Przepisami o ochronie zabytków, do których ustawodawca odwołał się w wyżej wskazanej podatkowej normie prawnej, są przepisy ustawy z dnia 23 lipca 2003r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz.U. z 2014 r., poz. 1446 ze zm.). Zwolnienie podatkowe określone w art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. ma na celu m.in. zrekompensowanie właścicielowi nieruchomości zabytkowej ciążących na nim szczególnych obowiązków i ograniczeń w korzystaniu z nieruchomości, powodujących ograniczenia w gospodarczym wykorzystaniu nieruchomości i w czerpaniu zysków z jej posiadania. Oceniając powyższe przesłanki organ odwoławczy wskazał na zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. Są to protokoły kontroli przestrzegania i stosowania przepisów dotyczących ochrony zabytków i opieki nad zabytkami z dnia "[...]", z dnia "[...]" i z dnia "[...]", protokoły z wizji lokalnej z dnia "[...]" i z dnia "[...]", protokół z czynności kontrolnych z dnia "[...]", opinia Wydziału Kultury i Opieki nad Zabytkami Urzędu Miasta w sprawie utrzymania i konserwowania budynku zgodnie z przepisami ustawy o ochronie i opiece nad zabytkami z dnia "[...]" wraz załączoną dokumentacją fotograficzną, sporządzoną podczas oględzin budynku w dniu "[...]"- uzupełnienie opinii z dnia "[...]", pismo Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków z dnia "[...]" i stanowisko Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w z dnia "[...]". Podzielił stanowisko organu I instancji, że Spółka nie spełniła warunków do objęcia ją zwolnieniem. Organ odwoławczy podkreślił, że we wszystkich protokołach wskazywano na bardzo zły stan obiektu, grożący całkowitą jego destrukcją. W celu uzyskania pozwolenia na prowadzenie prac remontowych i budowlanych w opisanym budynku Spółka od 2004r. przedłożyła szereg projektów i wniosków organom ochrony zabytków i nadzoru budowlanego. Miejski Konserwator Zabytków na przestrzeni tych lat wydawał pozwolenia na jego remont, połączony z rozbudową o oficynę w głębi działki, jednak decyzje te wskutek postępowań odwoławczych nie stały się ostatecznymi. Ostatnie rozstrzygnięcie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w tej sprawie zapadło dnia "[...]" i wskutek tej decyzji sprawa została przekazana właściwemu organowi ochrony zabytków do ponownego rozpatrzenia. Z akt sprawy wynika przy tym, że jedyne czynności faktyczne (oprócz w/w działań prawnych), które podjęte zostały przy tym budynku to działania zabezpieczające i wzmacniające zgodnie z "Projektem budowalnym doraźnych zabezpieczeń budynku przed zamakaniem oraz wzmocnienie konstrukcji w miejscach zagrożonych zawaleniem" w następstwie decyzji Miejskiego Konserwatora Zabytków z dnia "[...]" i decyzji z dnia "[...]". Pomimo tych prac budynek ulegał przez lata postępującej destrukcji w stopniu zagrażającym całkowitym zniszczeniem zabytku. W wyniku oględzin przeprowadzonych w dniu "[...]" organ ustalił, że teren działki z budynkiem - od strony elewacji bocznej oraz tylnej - jest dodatkowo wygrodzony płotem z blachy trapezowej na drewnianych słupkach i oznakowany tablicami ostrzegawczymi, ze względu na istniejące zagrożenie zawaleniem budynku. Teren wokół budynku jest zaniedbany, zaśmiecony. Widoczne, zrealizowane działania zabezpieczające, przeprowadzone np. w obrębie dachu czy otworów okiennych, mają charakter jedynie doraźny, w żaden sposób niehamujący procesów destrukcji oraz niepoprawiający stanu technicznego zabytku, posiadającego liczne i poważne uszkodzenia. Biorąc zatem pod uwagę przedstawione okoliczności, w szczególności opis budynku znajdujący się w opinii z dnia "[...]", SKO stwierdziło, iż nie sposób uznać, że budynek był w 2015r. utrzymywany i konserwowany zgodnie z przepisami ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Jest rzeczą oczywistą, że "konserwacja i utrzymanie zabytku", o którym mowa w ustawie podatkowej, nie jest pojęciem tożsamym z "opieką nad zabytkami i ochroną zabytków", którą definiuje ustawa o ochronie zabytków. Konserwacja i utrzymanie obiektów zabytkowych jako zakresowo węższe zawiera się w całości w opiece i ochronie nad zabytkami. Spośród form sprawowania opieki i ochrony nad zabytkami wymienionych w art. 5 cytowanej ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami najbliższe znaczeniowo utrzymaniu i konserwacji zabytków o których mowa w ustawie podatkowej są: pkt 2 - prowadzenie prac konserwatorskich, restauratorskich i robót budowlanych przy zabytku, pkt 3 - zabezpieczenie i utrzymanie zabytku oraz jego otoczenia w jak najlepszym stanie oraz pkt 4 - korzystanie z zabytku w sposób zapewniający trwałe zachowanie jego wartości. Z kolei art. 3 pkt 6 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami pod pojęciem prac konserwatorskich ujmuje działania mające na celu zabezpieczenie i utrwalenie substancji zabytku, zahamowanie procesów jego destrukcji oraz dokumentowanie tych działań. Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami nie posługuje się pojęciem konserwacji i pojęciem prac konserwatorskich, jednakże pojęcie konserwacji bez wątpienia, zdaniem organu odwoławczego, należy rozumieć tak jak pojęcie prac konserwatorskich. W niniejszej sprawie Spółka z całą pewnością nie wykonywała w 2015r. żadnych z ww. czynności faktycznych w stosunku do będącego przedmiotem opodatkowania budynku. Nie sposób bowiem, zdaniem Kolegium, uznać, że czynności zabezpieczające i wzmacniające wykonane kilka lat wcześniej można uznać za realizację obowiązku wynikającego z art. 5 pkt 3 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami w 2015r. Zarówno ustawa podatkowa, jak i ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami nie przewidują żadnych sytuacji wyjątkowych bądź form uznaniowych w przypadku przeszkód prawnych do podjęcia działań zmierzających do utrzymania i konserwacji zabytku. Stąd też, w ocenie Kolegium, brak ostatecznej decyzji udzielającej pozwolenia na prowadzenie prac remontowych i budowlanych, na które podatnik nie miał żadnego wpływu, jak również fakt, iż na właściciela budynku nie nałożono żadnych kar, czy też nie wydano decyzji nakazującej przywrócenie zabytku do poprzedniego stanu, nie mają prawnego wpływu na przesłanki zwolnienia podatkowego. Wymóg zwolnienia podatkowego w postaci utrzymania, zagospodarowania. i konserwacji zabytku nieruchomego ma charakter bezwzględny i zupełny (nie podlega też stopniowaniu). Oznacza to, że stwierdzenie uchybienia obowiązkom dysponenta zabytku w powyższym zakresie, określonym w przepisach o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, wyklucza uznanie spełnienia warunku zwolnienia nawet wtedy, gdy równocześnie dysponent ów wykonuje pewne (inne) czynności, które mogą być objęte pojęciem "opieki nad zabytkiem" w rozumieniu art. 5 przedmiotowej ustawy. Dodatkowo wskazano, że niezależnie od samodzielnych ustaleń organu podatkowego w zakresie stanu technicznego zabytku, wypowiedział się także Wojewódzki Konserwator Zabytków, który w piśmie z dnia "[...]" stwierdził, że budynek nie jest utrzymywany i konserwowany zgodnie z przepisami ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Przechodząc do następnej kwestii spornej organ odwoławczy wskazał, że poza budynkami mieszkalnymi oraz gruntami związanymi z tymi budynkami, a także gruntami, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy, ustawodawca wyłączył z kategorii nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej takie grunty, budynki i budowle, które nie są i nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Względy techniczne oznaczają zaś obiektywne przeszkody powodujące, iż nieruchomości będące przedmiotem opodatkowania nie są i w sposób trwały nie mogą być wykorzystywane w działalności gospodarczej. Przeszkody te są niezależne od woli podatnika, lecz wynikają z wad fizycznych gruntów, budynków i budowli, które uniemożliwiają w sposób stały korzystanie z nich przez przedsiębiorcę. Jednocześnie przejściowe niewykorzystywanie przez przedsiębiorcę nieruchomości w działalności gospodarczej, nie daje podstaw do tego, by do wymiaru podatku od nieruchomości, nie miały zastosowania do tej nieruchomości stawki przewidziane dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą. Nie traci ona bowiem charakteru nieruchomości związanej z prowadzoną działalnością gospodarczą. Z akt sprawy wynika, że stan techniczny budynku w momencie jego zakupu przez Spółkę był bardzo zły ze względu na daleko posunięty proces destrukcyjny. W ocenie stanu technicznego, opracowanej w listopadzie 2004r. wskazywano na potrzebę rozważenia przeznaczenia kamienicy do rozbiórki. Z dokumentów dotyczących wcześniejszego okresu wynika, że poprzedni właściciele nie wywiązywali się z nałożonych zobowiązań do przeprowadzenia kapitalnego remontu budynku. Z pism z 1997r. z 1998r. z 2000r. z 2001r. wynika, że budynek sukcesywnie popadał w ruinę, z uwagi na brak jakichkolwiek działań, w tym prac zabezpieczających. W protokole kontroli przeprowadzonej w dniu "[...]" przez organ nadzoru budowlanego stwierdzono, że ,,( ... ) obiekt grozi zawaleniem i powinien być rozebrany". Po zakupie Spółka podjęła szereg działań w celu uzyskania pozwolenia na prowadzenie prac remontowych i budowlanych. Wyjaśnienia jasno wskazują na kolejne projekty i wnioski składane odpowiednim organom ochrony zabytków i nadzoru budowlanego. Kolejne decyzje wydawane przez te organy i skuteczne odwołania wnoszone przez właściciela sąsiedniego budynku potwierdzają, że na brak wydania ostatecznych decyzji w powyższym zakresie Spółka nie miała żadnego wpływu. Z jednej bowiem strony, uznając ograniczenia w zakresie wykonywania swoich uprawnień właścicielskich oraz ciążących obowiązków w zakresie opieki nad obiektem zabytkowym, Spółka aktywnie zabiegała o nałożenie na nią tych obowiązków przez konserwatora zabytków i organ nadzoru budowlanego. Z drugiej zaś strony - nie mogła przystąpić do realizacji tych obowiązków z przyczyn od siebie niezależnych. Szczególne okoliczności tej sprawy uniemożliwiały gospodarcze wykorzystanie budynku w jakiejkolwiek działalności. Jak bowiem oceniło Kolegium, nieruchomość została całkowicie zdegradowana, przez co utraciła swoją pierwotną funkcję i przeznaczenie. Ponadto na skutek okoliczności prawnych, niemożliwym było podjęcie jakichkolwiek działań naprawczych. Organ nie zgodził się z argumentacją organu pierwszej instancji zawartą w uzasadnieniu decyzji, iż z uwagi na fakt, że budynek znajduje się w zasięgu pełnego uzbrojenia technicznego (w 2015 r. był podłączony do kanalizacji sanitarnej) oraz że istniała możliwość podłączenia go do sieci energetycznej i wodociągowej, "względy techniczne" nie znajdą zastosowania, gdyż decyzja o ponownym przyłączeniu budynku do mediów (energia elektryczna, woda) leży w gestii właściciela nieruchomości. Przyjęcie bowiem za słuszne stanowiska, że Spółka mogła potencjalnie korzystać z budynku wobec faktu, iż miała techniczne możliwości podłączenia do istniejącej sieci i poboru wody bez uwzględnienia faktu, iż bez stosownego pozwolenia nie mogła przystąpić do remontu budynku ani w jakikolwiek sposób go wykorzystywać, prowadziłoby do akcentowania działania niezgodnego z prawem. Reżim prawny obowiązujący w 2015r. wykluczał możliwość wykładni pojęcia "względy techniczne" poprzez zmianę brzmienia przepisu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. (oraz dodanie w art. 1a ust. 2a) dokonaną od dnia 1 stycznia 2016r. na mocy ustawy z dnia 25 czerwca 2015r o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015r., poz. 1045). Ustawowe ograniczenie pojęcia "budynku związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej" nie może być interpretowane zawężająco w stosunku do literalnego ich brzmienia. Wobec powyższego zaproponowana przez organ pierwszej instancji, w oparciu ducha nowelizacji, wykładnia autentyczna, zdaniem organu odwoławczego, nie może mieć w niniejszej sprawie zastosowania. Przechodząc zaś do ostatniej spornej kwestii - klasyfikacji przedmiotowego budynku, SKO wskazało, że w oparciu o art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2016r., poz. 1629) dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków są podstawą wymiaru podatków i opłat. Zakres związania danymi z ewidencji gruntów i budynków dla potrzeb wymiaru podatku od nieruchomości był niejednokrotnie oceniany w orzecznictwie sądów administracyjnych, zgodnie z którym podstawę wymiaru podatków (od nieruchomości, rolnego, leśnego) stanowią zapisy uwidocznione w ewidencji gruntów i budynków. Organ podatkowy nie może zatem samodzielnie dokonywać klasyfikacji funkcji nieruchomości, lecz powinien odwołać się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków (m.in. uchwała składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 kwietnia 2009r, sygn. akt II FPS 1/09). Wskazano, że jedynie wyjątkowo organy podatkowe mogą odstąpić od obowiązku uwzględnienia danych z ewidencji gruntów i budynków. Odstępstwa od bezwzględnego związania wpisami zawartymi w ewidencji gruntów i budynków mogą mieć miejsce w sytuacji, gdy informacje zawarte w tej ewidencji pozostają w sprzeczności z danymi zamieszczonymi w innych rejestrach publicznych, których pierwszeństwo (przed danymi ewidencyjnymi) wynika z regulujących ich prowadzenie bezwzględnie obowiązujących przepisów, lub też w przypadku, gdy posłużenie się wyłącznie danymi ewidencyjnymi musiałoby się wiązać z pominięciem przepisów zawartych w ustawie podatkowej, mających wpływ na wymiar podatku. Zdaniem Kolegium, opisana wyżej wyjątkowa sytuacja nie miała jednak miejsca w rozpatrywanej sprawie. Niesporną okolicznością jest to, że będący przedmiotem opodatkowania budynek figuruje w kartotece budynków od "[...]" jako "pozostały budynek niemieszkalny". Prawidłowość tego zapisu jest kwestionowana przez podatnika. Spółka wskazywała w toku postępowanie wiele dokumentów, z których wynika, że przedmiotowy budynek pełnił funkcję mieszkalną: decyzja o wpisaniu do rejestru zabytków z dnia "[...]", "Ocena stanu technicznego" opracowana w "[...]", "Inwentaryzacja architektoniczno- konserwatorska" opracowana w "[...]", postanowienie Miejskiego Konserwatora Zabytków z dnia "[...]", karta inwentaryzacyjna nieruchomości, protokół kontroli przeprowadzonej w budynku z dnia "[...]" przez organ nadzoru budowlanego. Ponadto, podatnik wystąpił w dniu "[...]" do organu prowadzącego ewidencję gruntów i budynków dla miasta "[...]" o dokonanie zmian w kartotece budynku dla opisanego budynku, wskazując, że istniejący w nim obecnie zapis jest błędny. Decyzja z dnia "[...]", odmawiająca tej zmiany, została uchylona w całości przez organ odwoławczy, który przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia (decyzja z dnia "[...]"). Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego nakazał wzięcie pod uwagę dokumentacji źródłowej z opracowań będących podstawą obecnego wpisu do ewidencji. Sprawa ta nie została jednakże przez organ merytorycznie wyjaśniona, gdyż decyzją z dnia "[...]" postępowanie zostało umorzone z przyczyn formalnych. W ocenie Kolegium, wszystkie te okoliczności i dokumenty nie mogą skutecznie podważać zapisu w kartotece budynków, gdyż nie mają charakteru rejestrów publicznych. W myśl bowiem art. 3 pkt 5 ustawy z dnia 17 lutego 2005r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2014r., poz. 1114 ze zm.) rejestr publiczny to rejestr, ewidencja, wykaz, lista, spis albo inna forma ewidencji, służące do realizacji zadań publicznych, prowadzone przez podmiot publiczny na podstawie odrębnych przepisów ustawowych. W okolicznościach sprawy, rejestrem publicznym mogącym skutecznie poważyć informacje zawarte w kartotece budynków jest, w ocenie Kolegium, rejestr zabytków prowadzony przez Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków a także księga wieczysta prowadzonej dla tej nieruchomości przez Sąd Rejonowy. W rejestrze zabytków przedmiotowa nieruchomość wpisana jest jako: dom. Wpis ten nie potwierdza zatem mieszkalnego charakteru budynku. Również okoliczności tej nie potwierdzają zapisy księgi wieczystej. Księga ta bowiem w ogóle nie zawiera wpisu dotyczącego budynku. W dziale I ujawniona jest natomiast informacja, że jest to nieruchomość niezbudowana, w dziale III widnieje wpis "nieruchomość opisana w tej księdze wieczystej wpisana została do rejestru zabytków", a w dalszej rubryce widnieje ostrzeżenie o niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym. Dlatego też, zdaniem organu odwoławczego brak jest podstaw prawnych, by przy określaniu wysokości zobowiązania podatkowego przyjmować odmienne dane co do klasyfikacji spornego budynku niż te, które wynikają z ewidencji gruntów i budynków. SKO stwierdziło, że będący przedmiotem opodatkowania budynek nie był i nie mógł być w 2015r. wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych, o których mowa w art. 1 a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. i jako budynek o funkcji "pozostały budynek niemieszkalny" podlega opodatkowaniu według stawki określonej w § 1 pkt 2 lit. e) uchwały Nr XLVI/759/13 Rady Miasta Olsztyna z dnia 18 listopada 2013r. w sprawie stawek podatku od nieruchomości, tj. jak od budynku pozostałego - 6,98 zł od 1 m2 powierzchni użytkowej. Strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w której wniosła o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w całości i umorzenie postępowania podatkowego oraz zasądzenie zwrotu kosztów procesu. Decyzji zarzuciła naruszenie: - art. 1a ust.1 pkt 3 u.p.o.l., w związku z § 1 pkt 2 lit. e uchwały Nr XLVI/759/13 Rady Miasta Olsztyna z dnia 18 listopada 2013r w sprawie stawek podatku od nieruchomości, poprzez błędną wykładnię, co skutkuje bezpodstawnym opodatkowaniem, - art. 7 ust. 1 pkt. 6 u.p.o.l. poprzez niezastosowanie, wskutek błędnej oceny stanu faktycznego, - art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez prowadzenie postępowania podatkowego w sposób niebudzący zaufania do organów podatkowych, - art. 122 i 187 §1 i 191 Ordynacji podatkowej poprzez niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego, pomimo wiedzy i dokumentów urzędowych będących w posiadaniu organów, dokonanie dowolnej oceny dowodów zgromadzonych w postępowaniu podatkowym. W uzasadnieniu skargi Spółka podała m.in., że sprawa wymaga rozpoznania, z uwzględnieniem specyficznego stanu faktycznego w trzech aspektach: I. Należy ocenić, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, czy Spółka spełniła kryteria do zwolnienia przedmiotowego określonego w art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l.; II. Należy dokonać oceny stanu faktycznego z zastosowaniem prawidłowej interpretacji przepisu art. 1a ust. 1 pkt 3 w zakresie, w jakim ta regulacja odnosi się do tzw. względów technicznych; III. Rozstrzygnięcia wymaga czy dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków w zakresie funkcji budynku są wiążące w kwestii opodatkowania podatkiem od nieruchomości w sytuacji, kiedy Spółka udowodniła, że wpis "pozostałe budynki niemieszkalne" dokonany na etapie zakładania ewidencji pozostaje w sprzeczności z dokumentami urzędowymi, w posiadaniu których był organ w chwili tworzenia operatu z założenia ewidencji budynków oraz ze stanem rzeczywistym. W jej ocenie Samorządowe Kolegium Odwoławcze słusznie uznało za udowodnione, że przedmiotowy budynek był w roku 2015 zdewastowany w stopniu uniemożliwiającym jakiekolwiek gospodarcze wykorzystanie, a więc zachodzą "względy techniczne", o których mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Bezpodstawnie jednakże organ określił wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2015r w kwocie 2175 zł; tj. jak od budynku pozostałego - według stawki 6,98 zł od 1 m2 pow. użytkowej. §1 pkt 2 lit. e Uchwały Nr XLVI/759/13 Rady Miasta Olsztyna z dnia 18 listopada 2013r. w sprawie stawek podatku od nieruchomości nie ma w niniejszej sprawie zastosowania, ponieważ budynki nieużytkowane w działalności gospodarczej "ze względów technicznych" nie są zaliczane do "budynków pozostałych", do których stosuje się wyżej przywołany przepis uchwały. Powołując się na pismo Zastępcy Dyrektora Departamentu Podatków Lokalnych i Katastru Ministerstwa Finansów z dnia "[...]", w sprawie nowych definicji w podatku od nieruchomości, stwierdzono, że art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. wyłącza z zakresu przedmiotów opodatkowania, jakimi są grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, przedmioty opodatkowania, które nie są i nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Zdaniem strony oznacza to, że w stosunku do budynków niemieszkalnych należących do przedsiębiorcy stosowana jest stawka najwyższa lub wyłączenie z opodatkowania. Organ II instancji błędnie ocenił stan faktyczny i bezpodstawnie odmówił skarżącej prawa do zwolnienia przedmiotowego określonego w art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l., pomimo że skarżąca dowodziła, że utrzymywała budynek w sposób jedyny możliwy, a więc taki, jaki jest właściwy przed uzyskaniem prawomocnego pozwolenia budowlanego na remont i konserwację obiektu zabytkowego. Zdaniem Spółki prawidłowe rozstrzygnięcie wymaga rozważenia czy w okresie wyczekiwania na przedmiotową decyzję budowlaną warunkującą rozpoczęcie prac konserwatorskich, właścicielowi zabytkowego budynku przysługuje zwolnienie z podatku od nieruchomości na podstawie w/w przepisu. Jeżeli takie zwolnienie przysługuje właścicielowi, który nie natknął się na przeszkody prawne, ale w okresie wyczekiwania na prawomocne pozwolenie, z oczywistych względów, nie prowadzi prac konserwatorskich, to zwolnienie to powinno również przysługiwać skarżącej. Zarzut braku utrzymywania i konserwowania budynku, zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, powinien się odnosić do konkretnych działań zaniechanych przez podatnika, pozbawiających go prawa do zwolnienia podatkowego. Wniosek taki jest oczywisty na podstawie wyroku tutejszego Sądu z dnia 15 lutego 2017r, sygn. akt I SA/Ol 917/16 uchylającego decyzję SKO w przedmiocie zobowiązania podatkowego Spółki z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2011-2014. Sąd uznał za niewystarczające wnioskowanie o nieutrzymywaniu obiektu zgodnie z przepisami o ochronie zabytków w sytuacji niemożliwości uzyskania stosownych pozwoleń, zwłaszcza, że zły stan techniczny budynku datowany był już w momencie jego nabycia. Wykonanie jakichkolwiek prac bez zezwolenia właściwych organów skutkowałoby stwierdzeniem, że budynek nie jest utrzymywany i konserwowany zgodnie z przepisami o ochronie zabytków. W ocenie skarżącej stanowisko SKO w sprawie funkcji budynku stanowiącego podstawę dla zastosowania stawki podatkowej jest absolutnie niezrozumiałe. Organ uważa, że odstępstwa od bezwzględnego związania wpisami zawartymi w ewidencji gruntów i budynków mogą mieć miejsce w sytuacji, gdy informacje zawarte w tej ewidencji pozostają w sprzeczności z danymi zamieszczonymi w innych rejestrach publicznych. Przedmiotowy budynek figuruje w publicznym rejestrze zabytków, ale uwidoczniony tam jest jako "dom". Trudno polemizować z takim stanowiskiem, bo jak podatnik ma udowadniać, że "dom" ma funkcję mieszkalną. Wpis opatrzony jest jednak nr rej. "[...]", który jest oznaczeniem decyzji w sprawie wpisania dobra kultury do rejestru zabytków. Dokument ten znany jest organowi odwoławczemu, opisuje dobro kultury jako "dom mieszkalny przy "[...]"". Spółka w trakcie postępowania (również za lata wcześniejsze) wielokrotnie podnosiła, że wpis do ewidencji jest błędny, co popierała dokumentami urzędowymi, do których udało się jej wspólnikom dotrzeć. Podkreślała, że budynek "od zawsze" pełnił funkcję mieszkaniową i żaden z kolejnych właścicieli nie zmieniał jego funkcji. Prezydent nie podjął czynności zmierzających do wyjaśnienia rzeczywistej funkcji kamienicy, wbrew przepisom Ordynacji podatkowej, nakładającym na organ obowiązek szczególnej staranności w zakresie docierania do prawdy obiektywnej i oceniania zgromadzonego materiału dowodowego zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej i zasadą swobodnej oceny dowodów. Organ wręcz uniemożliwił skarżącej wgląd do operatu ewidencyjnego z założenia bazy danych i nie wydał kopii dokumentów uzasadniających wpis do bazy, wbrew prawu przysługującemu właścicielowi budynku. Działanie takie nie tylko narusza ogólne zasady postępowania podatkowego, ale wręcz łamie przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989r - Prawo geodezyjne i kartograficzne. Zgodnie z art. 20 w związku z art. 22 ust. 1 w/w ustawy oraz § 44 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa, Starosta (Prezydent Miasta) aktualizuje ewidencję gruntów i budynków działając na wniosek lub z urzędu. Biorąc pod uwagę powyższe obowiązki, Prezydent powinien, zgodnie z zasadą ekonomii procesowej, zbadać źródła danych ewidencyjnych i zweryfikować poprawność wpisu funkcji budynku w ewidencji gruntów i budynków, co posłużyłoby prawidłowemu rozstrzygnięciu sporu. Prezydent nie tylko nie podjął działania z urzędu, ale też umorzył postępowanie z wniosku skarżącej w zakresie sprostowania błędnego wpisu, uznając Spółkę za nieuprawnioną do występowania w charakterze strony. Podkreślono, że Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wydał decyzję z dnia "[...]", którą uchylił decyzję Prezydenta odmawiającą zmiany wpisu w zakresie funkcji budynku. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy nakazał wziąć pod uwagę dowody związane z decyzją Prezydenta z dnia "[...]", a w szczególności mapy i wydruki z komputerowych zbiorów danych. W ocenie skarżącej decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego jednoznacznie potwierdza, że wpis funkcji budynku do ewidencji wymaga zweryfikowania. Obrazuje również brak zaangażowania organu I Instancji w dążeniu do prawdy obiektywnej, co ma negatywny wpływ na stan faktyczny ustalony na potrzeby niniejszej sprawy podatkowej. Organy bez trudu mogą zweryfikować poprawność wpisu do ewidencji gruntów i budynków i właściwie ustalić funkcję budynku. Dodatkowo wskazano, że w wyroku tutejszego Sądu z dnia 15 lutego 2017r.,sygn. akt I SA/Ol 917/16 uchylającym decyzję SKO w przedmiocie zobowiązania podatkowego Spółki z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2011-2014, Sąd nakazał przy ponownym rozpatrywaniu sprawy wziąć pod uwagę, że zmiana przeznaczenia zabytku wpisanego do rejestru lub sposobu korzystania z tego zabytku wymaga pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków (art. 36 ust. 1 pkt 9 ustawy o ochronie zabytków). W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji, wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje : Analiza akt sprawy nie dała podstaw do uwzględnienia skargi. Jednym z podstawowych obowiązków sądu administracyjnego jest ustalenie, czy zebrany w postępowaniu administracyjnym i znajdujący się w aktach materiał dowodowy był pełny i wystarczający do wydania zaskarżonego aktu. W przypadku oceny pod względem zgodności z prawem decyzji podatkowych Sąd bierze pod uwagę to, że zakres postępowania dowodowego wyznaczony jest przepisami materialnego prawa podatkowego, określającymi obowiązek podatkowy i sposób jego wykonania. Zgodnie z art. 2 ust.1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych, zwanej w skrócie "u.p.o.l". opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty, budynki lub ich części oraz budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, a w myśl art. 3 ustawy podatnikami są m.in. spółki niemające osobowości prawnej, będące właścicielami ww. przedmiotów opodatkowania. Art. 4 u.p.o.l stanowi o podstawie opodatkowania, natomiast art. 5 u.p.o.l określa stawki podatkowe. Ich wysokość jest zróżnicowana w zależności od przeznaczenia i sposobu wykorzystywania przedmiotów opodatkowania. Najwyższe stawki podatkowe stosuje się do opodatkowania gruntów i budynków związanych z działalnością gospodarczą. Natomiast art.7 ust.1 ustala przedmiotowo-funkcjonalny katalog gruntów, budynków i budowli zwolnionych od podatku. Między innymi w punkcie 6) wymienia grunty i budynki wpisane indywidualnie do rejestru zabytków, pod warunkiem ich utrzymania i konserwacji, zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, z wyjątkiem części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Art. 1a ust.1 pkt 3 u.p.o.l. ( w brzmieniu obowiązującym w 2015r.) definiuje pojęcie gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej jako grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami(...), chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. W rozpoznawanej sprawie skarżąca Spółka kwestionuje stanowisko organu podatkowego II instancji odnośnie do uwzględnienia, wynikającej z ewidencji, klasyfikacji budynku jako niemieszkalnego, oraz jego opodatkowania. W swojej argumentacji wskazuje na okoliczności, które przesądzają o tym, że nie ciąży na niej zobowiązanie w podatku od nieruchomości z tytułu posiadania spornego budynku ( mimo wykazania zobowiązania w korekcie deklaracji). Pierwsza - to interpretacja art. 1a ust.1 pkt.3 u.p.o.l. W ocenie Sądu zaprezentowany w skardze pogląd, że stwierdzenie przez SKO istnienia "względów technicznych" oznacza wyłączenie budynku spod opodatkowania jest oczywiście błędny. Nie ulega wątpliwości, że definicja gruntów, budynków i budowli związanych z działalnością gospodarczą podana w art.1a ust.1 pkt 3 u.p.o.l. bezpośrednio wiąże się z treścią art. 5 u.p.o.l. ustalającego górne granice stawek podatku i została zamieszczona w ustawie wyłącznie na potrzeby stosowania właściwych stawek podatku. Wystąpienie "względów technicznych" powoduje, że do budynku znajdującego się w posiadaniu przedsiębiorcy nie stosuje się stawki przewidzianej w art.5 ust.1 pkt 2) lit.b) dla "związanego z działalnością gospodarczą",a stawkę wskazaną w art.5 ust.1 pkt 2 lt.e). tj. dla budynków pozostałych. Nie można również przyznać racji stronie skarżącej w zakresie zarzutu niewłaściwej oceny materiału dowodowego przez SKO i przyjęcia dla celów wymiaru podatku klasyfikacji budynku zawartej w ewidencji budynków. Jak wynika z akt, Spółka (jako Spółka A) nabyła własność nieruchomości położonej w "[...]" przy ul "[...]" oznaczonej numerem geodezyjnym działki "[...]" o powierzchni 131m² zabudowanej budynkiem wpisanym do rejestru zabytków, oraz oznaczonej numerami geodezyjnymi działek "[...]","[...]" niezabudowanymi o powierzchni 163m², będącej przedmiotem sprzedaży licytacyjnej w dniu "[...]", na mocy Postanowienia Sądu Rejonowego z dnia "[...]" Sygn. akt "[...]" o przysądzeniu własności ( k.74 akt pod.). Budynek został wpisany do rejestru zabytków , pod nr "[...]", decyzją Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia "[...]" nr "[...]", z której wynika, że dobrem kultury wpisanym do rejestru jest dom mieszkalny ( k.71 akt pod.). Z wypisu z ewidencji gruntów i budynków aktualnego na dzień "[...]" wynika, że budynek został zaklasyfikowany według KŚT jak i PKOB do "pozostałych budynków niemieszkalnych"( k.53 akt pod.) W skardze Spółka powołuje się na ww. decyzję, na podstawie której budynek został wpisany do rejestru zabytków jako dom mieszkalny oraz dokumentację w postaci ocen inwentaryzacyjnych i technicznych, sporządzonych po nabyciu przez nią budynku, akcentując, że nie występowała o zmianę przeznaczenia i funkcji budynku oraz nic jej nie wiadomo, by o taką zmianę występowali poprzedni właściciele. Z powyższego wywodzi, że błędnie ujęto budynek w ewidencji, co organ podatkowy powinien z urzędu uwzględnić przy wymiarze podatku. Odnosząc się do tego stanowiska należy stwierdzić, że Prezydent, jako organ podatkowy, nie miał obowiązku w ramach postępowania podatkowego badania z urzędu, w związku z podnoszoną przez stronę niespójnością między różnymi dokumentami a danymi zawartymi w ewidencji budynków, przyczyn takiej a nie innej klasyfikacji. Kwestia właściwej klasyfikacji obiektu, wskazanej w ewidencji budynków stanowi odrębną od podatkowej sprawę administracyjną i należy, co do zasady, do kompetencji Starosty Powiatowego. Prezydent Miasta działającego na prawach powiatu wykonuje zadania z zakresu różnych obszarów działania administracji publicznej, w tym zadania z zakresu administracji rządowej, ale nie oznacza to możliwości rozstrzygania przy wymiarze podatku kwestii prawidłowości podstawy wpisu określającego rodzaj budynku. Z punktu widzenia prawa podatkowego przy rozbieżnych informacjach o funkcji lub sposobie wykorzystania budynku prymat należy dać informacjom z ewidencji gruntów i budynków. W myśl art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią m. in. podstawę wymiaru podatków i opłat. W wyroku z dnia 5.03.2013r.sygn. akt. II FSK 1399/11 ( lex1305426) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "Jednolicie przyjmuje się , że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków mają walor dokumentu urzędowego w rozumieniu art.194 Ordynacji podatkowej, a podważenie tych zapisów bądź też ich zmiana może nastąpić w postępowaniu przed właściwymi organami". W zaskarżonej decyzji SKO powołało się na stanowisko zawarte w uzasadnieniu uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 kwietnia 2009r. II FPS 1/09 , ( ONSA i wsa 5(32).2009.poz.88),zgodnie z którym jedynie wyjątkowo organy podatkowe mogą odstąpić od obowiązku uwzględnienia danych z ewidencji gruntów i budynków. Odstępstwa od bezwzględnego związania wpisami zawartymi w ewidencji gruntów i budynków mogą mieć miejsce w sytuacji, gdy informacje zawarte w tej ewidencji pozostają w sprzeczności z danymi zamieszczonymi w innych rejestrach publicznych, których pierwszeństwo (przed danymi ewidencyjnymi) wynika z regulujących ich prowadzenie bezwzględnie obowiązujących przepisów, lub też w przypadku, gdy posłużenie się wyłącznie danymi ewidencyjnymi musiałoby się wiązać z pominięciem przepisów zawartych w ustawie podatkowej, mających wpływ na wymiar podatku. W świetle powyższego Kolegium odwołało się do zapisów w rejestrze zabytków prowadzonym przez Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków a także do zapisów w księdze wieczystej prowadzonej dla tej nieruchomości przez Sąd Rejonowy i wskazało na brak danych przesądzających jednoznacznie o rodzaju budynku w powołanych rejestrach. Nadmienić należy, że zgodnie z przepisami Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków ( j.t. Dz.U. z 2016r.poz. 1043 ze zm.) w kartotece budynku(§ 63) uwidocznione są m.in. dane o wpisie budynku do rejestru zabytków oraz wynikające z ksiąg wieczystych, a źródłem wpisów są m. in. także dane zawarte w dokumentach udostępnionych przez zaineresowane osoby, jednostki organizacyjne i organy, a także dane zawarte w dokumentacji architektoniczno-budowlanej (§ 35). Nie można zatem uznać, że decyzja z "[...]" o wpisie do rejestru zabytków budynku mieszkalnego miałaby niweczyć określenie budynku jako niemieszkalnego zawarte w aktualnej ewidencji prowadzonej zgodnie z przepisami prawa geodezyjnego i kartograficznego. Słusznie organ odwoławczy stwierdził ,że brak jest podstaw do przyjęcia dla celów wymiaru podatku, innych danych co do klasyfikacji budynku niż te, które wynikają z ewidencji gruntów i budynków. Dodać należy, że w uzasadnieniu powołanej uchwały z dnia 27.04.2009r. Naczelny Sąd Administracyjny dokonał także szczegółowej analizy przepisów i zasad klasyfikacji budynków, m. innymi wskazując na zasadę, że, gdy mniej niż połowa całkowitej powierzchni użytkowej wykorzystywana jest na cele mieszkalne, budynek klasyfikowany jest jako niemieszkalny, zgodnie z jego przeznaczeniem. W ocenie Sądu, na tle stanu faktycznego niniejszej sprawy można stwierdzić, że gdy budynek wpisany do rejestru zabytków od daty nabycia przez przedsiębiorcę nie jest używany z uwagi na stan techniczny i wymaga kapitalnego remontu ( odrestaurowania), to w razie wątpliwości co do prawidłowości wpisów do ewidencji, można odwołać się do danych wynikających z decyzji wydanych przez odpowiednie organy nadzoru budowlanego i nadzoru konserwatorskiego wydającego stosowne pozwolenia na prace restauratorskie i budowlane. W sprawie nie budzi wątpliwości okoliczność, że w chwili nabycia przez Spółkę nieruchomości, budynek od około trzynastu lat nie był użytkowany, zatem trudno mówić o sposobie jego wykorzystywania i przeznaczeniu, co jest istotne w świetle przepisów u.p.o.l. Ponadto był bardzo zniszczony, zdewastowany, nie mógł być jednak wyburzony do ścian piwnic ( jak to strona sugerowała) a odrestaurowany, z wymianą elementów całkowicie zniszczonych na nowe, z zachowaniem wszystkich elementów i cech, dla których został wpisany do rejestru zabytków, przy uwzględnieniu dopuszczalnych zmian ( pismo Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia "[...]" – k. 117 akt. pod.) Zauważyć należy, że już w 2002r. , a więc przed nabyciem własności, Spółka otrzymała od Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków pismo, w którym określono " warunki konserwatorskie dla inwestycji polegającej na rozbudowie i przebudowie budynku usługowo- mieszkalnego przy ul(...). Nie dopuszczono przebudowy budynku, a "dobudowę oficyny od strony tylnej elewacji"(...). ( k.113). Niewątpliwie zatem zamierzonym sposobem użytkowania budynku przez stronę nie była funkcja mieszkalna, a usługowo- mieszkalna. Takie przeznaczenie budynku podawane jest w późniejszych decyzjach nadzoru budowlanego i konserwatorskiego dotyczących remontu i odbudowy budynku. Wbrew temu co podnosi Spółka, z akt sprawy wynika, że już poprzedni właściciel przeznaczył budynek na cele niemieszkalne. W postanowieniu z dnia "[...]" Wojewódzki Konserwator Zabytków ustalił warunki inwestycji polegającej na dobudowie i modernizacji zabytkowej kamienicy( k.85 akt pod.). W aktach znajdują się też decyzje: z dnia "[...]" Nr "[...]"– o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowaniu terenu dla inwestycji polegającej na rozbudowie kamienicy przy ul "[...]" w "[...]" na pensjonat i bar (k. 104 akt pod.) i z dnia "[...]" Nr "[...]"- zatwierdzająca projekt budowlany i wydająca pozwolenie na rozbudowę kamienicy na pensjonat i bar (...) Zamierzenia te nie zostały zrealizowane , a Spółka nabyła budynek trybie egzekucyjnym, w stanie nienadającym się do jakiegokolwiek użytku. Prawidłowe jest zatem stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że przy określeniu zobowiązania podatkowego z tytułu posiadania przez Spółkę spornego budynku należało przyjąć stawkę podatku przewidzianą w powołanej uchwale Nr XL VI/759/13 Rady Miasta Olsztyna dla "budynku pozostałego", z uwagi na to, że w ewidencji budynków jest on oznaczony jako budynek niemieszkalny. Sąd podziela też stanowisko organów podatkowych, że Spółka nie wypełniła warunków zwolnienia, wynikających z dyspozycji art.7 ust.1 pkt 6 u.p. o.l., Organ odwoławczy wskazał na zgromadzony w sprawie obszerny materiał dowodowy, tj. protokoły kontroli przestrzegania i stosowania przepisów dotyczących ochrony zabytków i opieki nad zabytkami: z dnia "[...]", z dnia "[...]" i z dnia "[...]", protokoły z wizji lokalnej z dnia "[...]" i z dnia "[...]", protokół z czynności kontrolnych z dnia "[...]", opinia Wydziału Kultury i Opieki nad Zabytkami Urzędu Miasta w sprawie utrzymania i konserwowania budynku zgodnie z przepisami ustawy o ochronie i opiece nad zabytkami z dnia "[...]" wraz załączoną dokumentacją fotograficzną, sporządzoną podczas oględzin budynku w dniu "[...]"- uzupełnienie opinii z dnia "[...]", pismo Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków z dnia "[...]" i stanowisko Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia "[...]". Sąd w pełni podziela stanowisko SKO, wywiedzione z przedstawionej dokumentacji i stwierdzeń w niej zawartych. W opinii z dnia "[...]",( k.202-204 akt) uzupełnionej w piśmie z dnia "[...]"(k.201akt) opisano szczegółowo wszystkie działania strony, organów nadzoru budowlanego i organów nadzoru konserwatorskiego oraz stan budynku. Opinia ta, stwierdzająca niewypełnienie przez stronę obowiązków właściwego utrzymania zabytku w latach 2010-2014, została potwierdzona stanowiskiem Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków wyrażonym w piśmie z dnia "[...]" (k.210 akt) W piśmie z dnia "[...]"(k.58 akt pod.) Wojewódzki Konserwator Zabytków poinformował, że aktualnie budynek " nie jest utrzymywany i konserwowany zgodnie z przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami m. in. z uwagi na katastrofalny stan zachowania i elewacji dachu oraz spękania i odspojenia materiału budowlanego zagrażające awarią budowlaną". Zasadnie SKO wywiodło, że spośród form sprawowania opieki i ochrony nad zabytkami wymienionych w art. 5 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami najbliższe znaczeniowo utrzymaniu i konserwacji zabytków o których mowa w art.7 ust.1 pkt 6 u.p.o.l. są: pkt 2 - prowadzenie prac konserwatorskich, restauratorskich i robót budowlanych przy zabytku, pkt 3 - zabezpieczenie i utrzymanie zabytku oraz jego otoczenia w jak najlepszym stanie oraz pkt 4 - korzystanie z zabytku w sposób zapewniający trwałe zachowanie jego wartości. Art. 3 pkt 6 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami pod pojęciem prac konserwatorskich ujmuje działania mające na celu zabezpieczenie i utrwalenie substancji zabytku, zahamowanie procesów jego destrukcji oraz dokumentowanie tych działań. Materiał dowodowy potwierdza, że Spółka nie wykonywała w 2015r. żadnych z ww. czynności faktycznych w stosunku do będącego przedmiotem opodatkowania budynku. Zgodzić się należy z organem podatkowym II instancji, że czynności zabezpieczających i wzmacniających wykonanych kilka lat wcześniej nie można uznać za realizację obowiązku wynikającego z art. 5 pkt 3 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami w 2015r. Stwierdzono bowiem postępujący proces destrukcji substancji budynku. Podniesiona w skardze kwestia braku możliwości podjęcia prac budowlanych mających na celu odrestaurowanie budynku z przyczyn niezależnych od Spółki nie może prowadzić do uznania, że warunek zwolnienia od podatku został spełniony. Trzeba przy tym zauważyć, mając na uwadze zgromadzone w aktach decyzje, że za zgodność projektów budowlanych z zezwoleniem i warunkami ustalonymi przez organ nadzoru konserwatorskiego dla obiektu zabytkowego odpowiada inwestor. Tymczasem powodem uchylania kolejnych decyzji w trybie instancyjnym były zasadniczo właśnie odstępstwa od ustalonych warunków, nie dostrzeżone przez organy I instancji . Dodać też należy, że żadna z decyzji ostatecznych nie została poddana kontroli sądowej, co dowodzi że Spółka, mimo, że uważa, że z winy organów ( i sąsiada) nie mogła realizować inwestycji, nie była zbyt zdeterminowana, by ją rozpocząć. Zasadnie Kolegium stwierdziło, że zarówno ustawa podatkowa, jak i ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami nie przewidują żadnych sytuacji wyjątkowych bądź form uznaniowych w przypadku przeszkód prawnych do podjęcia działań zmierzających do utrzymania i konserwacji zabytku. W związku z powołaniem się skarżącej na ocenę prawną zawartą w wyroku WSA w Olsztynie z dnia 15 lutego 2017r. sygn. akt I SA/Ol, którym uchylono decyzje SKO w przedmiocie określenia Spółce zobowiązań w podatku od nieruchomości za lata 2010-2014 odnośnie do tego samego przedmiotu opodatkowania, Sąd stwierdza, że z uzasadnienia ww. wyroku oraz podstawy uchylenia decyzji wynika, że doszło w postępowaniu podatkowym do naruszenia przepisów art.122, 187 §1 i art.191 Ordynacji podatkowej. Tego rodzaju uchybień nie można zarzucić decyzji, będącej przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie. Na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego przez organ I instancji oraz przedstawionego przez stronę przy odwołaniu, Samorządowe Kolegium Odwoławcze orzekło o niższej, niż w decyzji organu I instancji wysokości podatku od nieruchomości za rok 2015, ciążącego na stronie skarżącej z tytułu posiadania zabytkowego budynku, szczegółowo odnosząc się do wszystkich kwestii spornych i uzasadniając w sposób pełny zarówno faktyczne jak i prawne podstawy rozstrzygnięcia. Stwierdzając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego ani procedury podatkowej Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( j.t. Dz. U. z 2017r. poz. 1369 ze zm.) oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło