II SAB/Bd 16/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Wichrowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Joanna Brzezińska Sędzia WSA Renata Owczarzak Protokolant Starszy sekretarz sądowy Jakub Jagodziński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia A w J. na bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do udostępnienia informacji publicznej, 2. stwierdza, że Wójt Gminy [...] dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. zasądza od Wójt Gminy [...] na rzecz Stowarzyszenia A w J. kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Stowarzyszenie [...] w J. wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na bezczynność Wójta Gminy R. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że wnioskiem z dnia [...] września 2016 r., złożonym w formie elektronicznej za pośrednictwem platformy ePUAP, zwrócił się do organu o udostępnienie informacji publicznej poprzez wskazanie: 1. z kim (imię, nazwisko lub nazwa, adres) gmina miała obowiązujące w 2015 r. umowy albo komu (imię, nazwisko lub nazwa, adres) udzielała doraźnych zleceń wyłapywania/odławiania bezdomnych zwierząt? 2. z kim (imię, nazwisko lub nazwa, adres) gmina miała obowiązujące w 2015 r. umowy albo komu (imię, nazwisko lub nazwa, adres) udzielała doraźnych zleceń zapewniania opieki bezdomnym zwierzętom? 3. ilu bezdomnym zwierzętom (z podziałem na psy i koty) zapewniono opiekę na koszt gminy w 2015 r.? (nie licząc zwierząt, którymi zajęto się w latach poprzednich) 4. jaki był w 2015 r. koszt realizacji całego zadania przewidzianego ustawą o ochronie zwierząt (wyłapywanie/odławianie, opieka, usługi weterynaryjne, dokarmianie, inne)? 5. udostępnienie treści i postaci umowy/umów (wraz z załącznikami) o zapewnianie opieki bezdomnym zwierzętom w 2015 r. Jak wynika z treści skargi, skarżący uczestniczy w projekcie polegającym na badaniu problemu bezdomności zwierząt w jego wymiarze publicznym. W ramach tego projektu prowadzony jest monitoring działalności schronisk dla bezdomnych zwierząt, hycli oraz polityki gmin i urzędów. Uzyskana w ten sposób informacja z całego kraju publikowana jest zbiorczo w Internecie. Wniosek do Urzędu Gminy R. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie sposobu i skutków wykonywania przez gminę zadania "opieka nad bezdomnymi zwierzętami i ich wyłapywanie", przewidzianego ustawą z dnia 21.08.1997 r. o ochronie zwierząt (t. jedn. Dz.U. z 2013r., poz. 856) doręczony został w dniu [...] .09.2016 r. za pośrednictwem platformy ePUAP, co potwierdzone zostało Urzędowym Poświadczeniem Przedłożenia. Jak wskazała strona skarżąca, do dnia złożenia skargi podmiot obowiązany nie udostępnił wnioskowanej informacji publicznej, nie powiadomił wnioskodawcy o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, ani też nie wydał w tym przedmiocie decyzji odmownej. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy R. wniósł o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego, o stwierdzenie, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa oraz o nieobciążanie organu kosztami postępowania. Organ podniósł, że odpowiedź na wniosek o udzielenie informacji publicznej nie została udzielona stronie skarżącej z winy pracownika Urzędu Gminy R. Wójt wskazał również, że skarga została uwzględniona przez organ w trybie art. 54 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bowiem żądana informacja została przesłana stronie skarżącej w dniu [...] stycznia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 106), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśli art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 - określanej dalej jako p.p.s.a.), kontrola ta obejmuje również orzekanie w przedmiocie bezczynności organów lub przewlekłego prowadzenia postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 4a, a w przypadku informacji publicznej także innych podmiotów zobowiązanych do jej udzielenia. Uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a, co wynika z art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd, o czym mówi art. 149 § 1a p.p.s.a., stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W przypadku natomiast uwzględnienia skargi, o którym mowa w art. 149 § 1, sąd może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 ( art. 149 § 2 p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie skarga złożona została w przedmiocie bezczynności Wójta Gminy R. polegającej na nierozpoznaniu wniosku strony skarżącej z dnia [...] września 2016 r. W niniejszym postępowaniu zastosowanie będą miały przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t. jedn. Dz. U. z 2016r., poz. 1764, dalej powoływanej także jako "u.i.d.p."). Z bezczynnością organu na gruncie przepisów tej ustawy mamy do czynienia wówczas, gdy w ustalonym jej przepisami terminie organ obowiązany do udostępnienia informacji nie dokonał czynności materialno-technicznej jej udostępnienia lub nie wydał decyzji o odmowie udostępnienia lub o umorzeniu postępowania w sytuacjach określonych w art. 16 ust. 1 ustawy. Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p., każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Organami obowiązanymi do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności wymienione w art. 4 ust. 1 u.i.d.p. Przedmiot informacji natomiast stanowi co do zasady wszystko, co wiąże się bezpośrednio z funkcjonowaniem i trybem działania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy. Cytowany powyżej art. 1 ust. 1 u.d.i.p. zawiera ogólną definicję pojęcia informacji publicznej, art. 6 ustawy natomiast konkretyzuje przedmiot informacji publicznej, lecz nie tworzy zamkniętego katalogu źródeł i rodzajów informacji. O zakwalifikowaniu określonej informacji, jako podlegającej udostępnieniu w rozumieniu ustawy, decyduje kryterium rzeczowe, tj. treść i charakter informacji, a nie kryterium podmiotowe, które w ustawie o dostępie do informacji publicznej również nie ma charakteru enumeratywnego. W sprawie niniejszej ani zakwalifikowanie wnioskowanej informacji, jako informacji publicznej, ani obowiązek organu do udostępnienia informacji publicznej nie są kwestionowane. Wójt Gminy R., jako organ jednostki samorządu terytorialnego, jest organem władzy publicznej, wobec czego bezsprzecznie stanowi podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej, w związku z czym winien był udostępnić wnioskowaną informację na zasadach i w terminie określonych przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej. Żądane bowiem przez stronę skarżącą informacje, dotyczące sposobów i kosztów rozwiązywania problemów z bezdomnością zwierząt na terenie gminy R., stanowią informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Treść wniosku strony skarżącej nie wzbudza zatem wątpliwości. W związku z konstatacją, że skarżony organ zobowiązany był do udostępnienia informacji publicznej, w drodze udzielenia odpowiedzi na wniosek strony skarżącej, ustalenia wymaga, czy organ dopuścił się w tym przedmiocie bezczynności. Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.). W niniejszej sprawie nie zaszły okoliczności określone w art. 13 ust. 2 oraz art. 15 ust. 2 u.d.i.p., w związku z czym organ obowiązany był udzielić informacji na wniosek złożony w dniu [...] września 2016 r. (co wynika z Urzędowego Poświadczenia Przedłożenia, stanowiącego załącznik do skargi) bez zbędnej zwłoki, nie później niż 14 dni od dnia złożenia wniosku. Jak ustalono na podstawie akt sprawy, organ nie udzielił odpowiedzi na wniosek strony skarżącej w powyższym terminie, czyniąc to dopiero w dniu [...] stycznia 2017 r. (pismo z dnia [...] stycznia 2017 r. wraz z dowodem nadania w dniu [...] stycznia 2017 r. znajduje się w aktach administracyjnych), zatem po złożeniu skargi. Niewątpliwie powyższe zestawienie dat świadczy o tym, że organ nie udzielając w określonym przepisami ustawy terminie odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, popadł w stan bezczynności. Zwrócić uwagę należy na to, że dla zasadności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów organ nie wydał aktu lub nie dokonał czynności. W szczególności, nie jest istotne, czy bezczynność została spowodowana zawinioną, czy też niezawinioną opieszałością organu, jak również jego przeświadczeniem, że nie był on w danej sytuacji zobowiązany do wydania aktu czy dokonania czynności. Skoro zatem w sprawie niniejszej organ udzielił odpowiedzi na wniosek strony skarżącej, jednak uczynił to po wniesieniu skargi (ale przed jej rozpoznaniem), stan bezczynności został tym samym zniesiony. Brak było zatem podstaw, by zgodnie z treścią art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zobowiązać organ do rozpoznania w określonym terminie wniosku strony skarżącej o udostępnienie informacji publicznej. W świetle powyższych okoliczności w rozpoznawanej sprawie zaistniała podstawa do umorzenia postępowania, gdyż stan bezczynności organu ustał na skutek udostępnienia informacji publicznej w terminie trzydziestu dni od daty otrzymania skargi, która doręczona została organowi w dniu [...] stycznia 2017 r. Organ skorzystał bowiem z uprawnienia określonego w art. 54 § 3 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Uwzględniając skargę, organ stwierdza jednocześnie, czy działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce bez podstawy prawnej albo z rażącym naruszeniem prawa. Umorzenie postępowania nie zwalnia Sądu od uwzględnienia w wyroku pozostałych rozstrzygnięć koniecznych przy rozpatrywaniu skargi na bezczynność, przewidzianych w cytowanych powyżej art. 149 § 1a p.p.s.a. oraz (ewentualnie) w art. 149 § 2 p.p.s.a. Rozpatrując zatem kwestię, czy w sprawie niniejszej zaistniała bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, Sąd stwierdził, że kwalifikowane naruszenie prawa nie wystąpiło w przedmiotowym postępowaniu. Podkreślić należy, że rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (vide: wyrok NSA z 21.06.2012 r., I OSK 675/12; postanowienie NSA z 27.03.2013 r., II OSK 468/13). W ocenie Sądu, zaistniała w sprawie bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa zważywszy na fakt, że okres bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej nie był znaczny i po wniesieniu skargi organ niezwłocznie udostępnił żądaną informację. Nie sposób zatem uznać, że działanie organu nacechowane było złą wolą, bądź przypisać organowi lekceważący stosunek do norm prawa. Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 54 § 3 p.p.s.a. orzekł o umorzeniu postępowania w zakresie zobowiązania organu do udostępnienia informacji publicznej. W pkt 2 sentencji orzeczono w oparciu 149 § 1a p.p.s.a. O kosztach rozstrzygnięto w pkt 3 sentencji na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. W poczet zasądzonych kosztów postępowania sądowego, w łącznej wysokości 580 zł Sąd zaliczył: - wpis od skargi w kwocie 100 zł, określony zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193 ze zm.), - wynagrodzenie pełnomocnika wysokości 480 zł, na podstawie § 14 ust.1 pkt 1 lit c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych ( Dz.U. z 2015 r., poz. 1804 ).