III SA/Kr 622/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Czeluśniak Sędziowie WSA Halina Jakubiec (spr.) WSA Janusz Kasprzycki Protokolant Aleksandra Grabiec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi K. P. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 21 kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie przyznania nagrody rocznej za 2016 r. skargę oddala. Komendant Wojewódzki Policji rozkazem personalnym z dnia 21 kwietnia 2017 r. nr [...] utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Powiatowego Policji w O z dnia [...] 2017 r. nr [...] o przyznaniu K. P., dalej w skrócie skarżącemu, nagrody rocznej za rok 2016 w wysokości 1/12 uposażenia otrzymanego w roku 2016 obniżonej o 30%. Jako podstawa prawna rozkazu powołane zostały przepisy art. 110 ust. 1, 5, 6, 8-8 b i art. 135 o ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t. jedn., Dz.U. z 2016 r., poz. 1782 ze zm.). Z uzasadnienia powyższego rozkazu wynika następujący stan faktyczny: Komendant Komisariatu Policji w B zwrócił się pismem z dnia 13 lutego 2017 r. (wnioskiem personalnym) do Komendanta Powiatowego Policji w O o przyznanie skarżącemu nagrody rocznej za 2016 r. w wysokości 1/12 uposażenia otrzymanego w roku kalendarzowym, za który nagroda przysługuje obniżonej o 30 %, uzasadniając wniosek faktem wydania przez Komendanta Wojewódzkiego Policji orzeczenia z dnia [...] 2017 r. Nr [...] utrzymującego w mocy orzeczenie Komendanta Powiatowego Policji w O z dnia [...] 2016 r. Nr [...] o uznaniu skarżącego winnym naruszenia dyscypliny służbowej i ukaraniu skarżącego karą dyscyplinarną nagany. W dniu 14 lutego 2017 r. Komendant Powiatowy Policji w O wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia skarżącemu wysokości nagrody rocznej za 2016 r. w obniżonej wysokości, które zakończyło się wydaniem w dniu [...] 2017 r. rozkazu personalnego nr [...] o przyznaniu skarżącemu nagrody rocznej za rok 2016 w wysokości 1/12 uposażenia otrzymanego w roku 2016 obniżonej o 30%. Skarżący pełnił w roku 2016 służbę przez okres ponad 6 miesięcy uprawniający go do uzyskania nagrody rocznej. Orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] 2017 r. Nr [...] utrzymujące w mocy orzeczenie Komendanta Powiatowego Policji w O z dnia [...] 2016 r. Nr [...] o uznaniu skarżącego winnym naruszenia dyscypliny służbowej i ukaraniu skarżącego karą dyscyplinarną nagany stało się z dniem wydania prawomocne (art. 135 o ust. 1 ustawy o Policji) i zgodnie z przepisem art. 110 ust. 5 pkt 2 ustawy o Policji jest podstawą do obniżenia wysokości nagrody rocznej. Wysokość obniżenia (30 %) uwzględnia charakter popełnionego przewinienia dyscyplinarnego, jego skutki i rodzaj wymierzonej kary przy jednoczesnym uwzględnieniu postawy policjanta w służbie i osiąganych miernych wyników. Skarżącemu zarzucono bowiem dwukrotne naruszenie dyscypliny służbowej: niepoinformowanie przełożonego, że nie stawi się do służby w dniu 29 października 2016 r. i wprowadzenie w błąd dyżurnego co do posiadania zgody zastępcy Komendanta Komisariatu Policji w B na dokonanie zamiany w służbie oraz niepoinformowanie przełożonego o niemożności stawienia się do służby w dniu 30 października 2016 r. ani w kolejnych dniach o przyczynie nieobecności i przewidywanym czasie jej trwania, co utrudniło organizację służby patrolowo – interwencyjnej w Komisariacie Policji w B. Ponadto skarżący w roku 2016 znajdował się na ostaniem miejscu wśród funkcjonariuszy Zespołu Patrolowo – Interwencyjnego Komisariatu Policji w B w następujących kategoriach: zatrzymań sprawców przestępstw, ujawnień sprawców wykroczeń, uzyskanych informacji operacyjnych i zrealizowanych interwencji. K. P. w odwołaniu od ww. decyzji zarzucił naruszenie przepisów art. 127 § 1 i 2, 128 i 129 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. jedn., Dz.U. z 2017 r., poz. 1257) oraz art. 110 ust. 1, 110 ust. 5 pkt 2, 135 o ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, przedstawiając stanowisko, że skoro w 2016 r. nie został prawomocnie ukarany w postępowaniu dyscyplinarnym, nie było podstaw do zastosowania przepisu art. 110 ust. 5 pkt 2 ustawy o Policji. Ponadto wskazał na nieposzlakowany przebieg służby, co nie zostało uwzględnione przy określeniu wysokości obniżenia nagrody. Orzeczenie dyscyplinarne stało się prawomocne z dniem 29 stycznia 2017 r. Komendant Wojewódzki Policji podniósł, że skarżący popełnił czyn naruszający dyscyplinę służbową w dniu 29 i 30 października 2016 r., a za datę prawomocnie kończącą postępowanie dyscyplinarne uznać należy datę 31 stycznia 2017 r., kiedy to wydane zostało orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji. Zgodnie z treścią przepisu art. 110 ust. 8 ustawy o Policji obniżenia nagrody rocznej dokonuje się za rok, w którym policjant popełnił czyn naruszający dyscyplinę służbową a jeżeli nagroda została mu już wypłacona za rok, w którym postępowanie dyscyplinarne w sprawie się zakończyło. Na dzień wydania zaskarżonego rozkazu w obrocie prawnym pozostawało orzeczenie dyscyplinarne Komendanta Powiatowego w O nr [...] o ukaraniu skarżącego karą dyscyplinarną nagany. W chwili jego uprawomocnienia się, w dniu 31 stycznia 2017 r. nagroda roczna za 2016 r. nie była jeszcze wypłacona i tym samym ziściły się przesłanki określone w przepisie art. 110 ust. 8 ustawy o Policji. Skarżący popełnił czyn naruszający dyscyplinę służbową w roku 2016. Odnosząc się do zarzutu odwołania związanego z miarkowaniem stopnia obniżenia wysokości nagrody rocznej organ wskazał, że przesłanki miarkowania znajdują się w przepisie art. 110 ust. 8 b ustawy o Policji. Prawo do nagrody rocznej związane jest z faktycznym wykonywaniem służby oraz pozostaje uwarunkowane należytym wykonywaniem przez policjanta nałożonych na niego obowiązków, w tym dyscypliny służbowej. Ustalona wysokość obniżenia skarżącemu nagrody rocznej (30%) mieści się w dyspozycji art. 110 ust. 6 ustawy o Policji. Skarżący w sposób lekceważący podchodził do obowiązków służbowych i jego zachowanie mogło mieć negatywny wpływ na innych funkcjonariuszy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na ww. decyzję K. P. podniósł zarzuty naruszenia przepisów : - art. 7, 77, 80 i 107 § 3 Kpa, które miało wpływ na wynik sprawy poprzez zaniechanie wykonania ustawowego obowiązku pełnego i nie budzącego żadnych wątpliwości wyjaśnienia wszystkich istotnych i niezbędnych dla wydania skarżonej decyzji okoliczności warunkujących wydanie decyzji w przedmiocie obniżenia skarżącemu nagrody rocznej o 30 %, - art. 110 ust. 1, 110 ust. 5 pkt 2, 135 o ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji . Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji pierwszej instancji. W treści skargi skupił się na argumentacji, że do końca 2016 r. był osobą niekaraną dyscyplinarnie, a w związku z tym nie było podstaw do obniżenia nagrody rocznej. Ponadto zarzucił organowi arbitralność w kwestii stopnia obniżenia nagrody rocznej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Wojewódzkie sądy administracyjne zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – p.p.s.a. (t. jedn., Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) sprawują kontrolę działalności administracji publicznej a stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a Sąd rozstrzyga granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną postawą prawną. W ramach tak określonej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Skarga K. P. nie podlega uwzględnieniu. Zasady przyznawania policjantowi nagrody rocznej uregulowane zostały w przepisie art. 110 ustawy o Policji. Zgodnie z jego treścią: 1. Policjantowi za służbę pełnioną w danym roku kalendarzowym przysługuje nagroda roczna w wysokości 1/12 uposażenia otrzymanego w roku kalendarzowym, za który nagroda przysługuje (1). 2. (uchylony). 3. Nagroda roczna przysługuje, jeżeli policjant w danym roku kalendarzowym pełnił służbę przez okres co najmniej 6 miesięcy kalendarzowych. Okresy służby krótsze od miesiąca kalendarzowego sumuje się, przyjmując, że każde 30 dni służby stanowi pełny miesiąc kalendarzowy. W ust. od 3a do 4 a określono szczegółowe zasady wliczania okresów służby. W ust. 5, 6, 8 – 8b poddano regulacji podstawy obniżenia nagrody rocznej. Nagrodę roczną obniża się policjantowi, z zastrzeżeniem ust. 7, w przypadku: 1) popełnienia przestępstwa lub przestępstwa skarbowego stwierdzonego prawomocnym orzeczeniem sądu; 2) naruszenia dyscypliny służbowej, stwierdzonego w prawomocnie zakończonym postępowaniu dyscyplinarnym; 3) otrzymania opinii służbowej, o której mowa w art. 38 ust. 2 pkt 2; 4) otrzymania pierwszej lub kolejnej opinii służbowej, o której mowa w art. 38 ust. 2 pkt 3. 6. Obniżenie, o którym mowa w ust. 5, może nastąpić w granicach od 20% do 50%. 8. Obniżenie lub pozbawienie prawa do nagrody rocznej następuje za rok kalendarzowy, w którym policjant popełnił przestępstwo lub czyn, o których mowa w ust. 5 pkt 1 i 2, w art. 41 ust. 1 pkt 4 i 4a oraz ust. 2 pkt 2 i 8, a także w art. 134 pkt 3-6, lub otrzymał opinię, o której mowa w art. 38 ust. 2 pkt 2 i 3, albo został zwolniony ze służby w przypadkach, o których mowa w art. 41 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 1, a jeżeli nagroda została już wypłacona - za rok, w którym: 1) postępowanie karne lub dyscyplinarne w tej sprawie zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem lub 2) policjant został zwolniony ze służby. 8a. Okoliczności uzasadniające pozbawienie lub ograniczenie prawa do nagrody rocznej ustala się na podstawie orzeczeń i decyzji organów właściwych w sprawach karnych o przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, w sprawach dyscyplinarnych oraz w sprawach dotyczących opiniowania policjantów, a także na podstawie dokumentacji prowadzonej w sprawach osobowych policjantów. 8b. Przy obniżaniu nagrody rocznej uwzględnia się całokształt okoliczności sprawy, w szczególności charakter popełnionego przestępstwa, przestępstwa skarbowego lub przewinienia, jego skutki, rodzaj i wymiar orzeczonej kary oraz dotychczasowe wyniki policjanta w służbie. W niniejszej sprawie okoliczność, że skarżącemu przysługuje nagroda roczna za rok 2016 nie jest przez strony poddana w wątpliwość, osią sporu pozostaje natomiast, czy istniały podstawy do obniżenia nagrody przysługującej za ten rok i dalsza kwestia – stopień miarkowania nagrody rocznej. Przepis art. 110 ust. 8 wprowadza generalną zasadę, wedle której następuje dla policjanta realizacja negatywnych konsekwencji finansowych w postaci obniżenia nagrody rocznej, przy czym przepis ten stanowi uzupełnienie norm zawartych w przepisie art. 110 ust. 5 i 7. W przypadku popełnienia przez policjanta czynu uprawniającego właściwy organ do obniżenia nagrody rocznej – decydującym jest data popełnienia czynu (nie wymierzenia kary), gdyż jedynie za ten rok kalendarzowy, w którym policjant się go dopuścił nagroda roczna jest obniżana. Skarżący pełnił w roku 2016 służbę przez okres ponad 6 miesięcy, co zgodnie z przepisem art. 110 ust. 3 ustawy o Policji uprawnia go do uzyskania nagrody rocznej za ten rok. W 2016 r. wszczęte zostało postępowanie dyscyplinarne, które zakończyło się wydaniem przez Komendanta Powiatowego Policji w O w dniu [...] 2016 r. orzeczenia Nr [...] o uznaniu skarżącego winnym naruszenia dyscypliny służbowej i ukaraniu karą dyscyplinarną nagany, utrzymanym następnie w mocy orzeczeniem Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] 2017 r. Nr [...]. Zaistnienie tych dwóch zdarzeń obligowało organ do wszczęcia postępowania w przedmiocie obniżenia skarżącemu nagrody rocznej ze względu na charakter przepisu art. 110 ust. 5 ustawy o Policji (ius cogens). W ocenie Sądu orzekające w sprawie organy właściwie dokonały subsumcji stanu faktycznego sprawy do przepisu art. 110 ust. 8, który wiąże rok kalendarzowy nagrody rocznej, która ma być obniżona za rok, w którym policjant popełnił czyn będący przedmiotem orzeczenia dyscyplinarnego. Niewątpliwie do naruszenia dyscypliny służbowej przez skarżącego doszło w roku 2016 r. (dokładnie w dniach 29 i 30 października 2016 r.). Przewidziany przepisem art. 110 ust. 8 przypadek obniżenia nagrody rocznej za rok inny niż rok popełnienia czynu dotyczy sytuacji, w której nagroda roczna została już wypłacona, co może zdarzyć się wówczas, gdy sankcja karna lub dyscyplinarna nie została orzeczona w roku, w którym policjant popełnił czyn lub przestępstwo. Tylko w takim przypadku obniżenie lub pozbawienie prawa do nagrody rocznej następuje za rok kalendarzowy, w którym postępowanie karne lub dyscyplinarne w tej sprawie zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. Jednak nawet wówczas, podstawą zastosowania wobec policjanta sankcji finansowych jest fakt popełnienia przez niego czynu bądź przestępstwa. Stanowisko skarżącego można by uznać za słuszne jedynie wówczas, gdyby kumulatywnie wystąpiły dwa zdarzenia: wypłacenie mu już nagrody rocznej za 2016 r. oraz przesłanka prawomocności orzeczenia dyscyplinarnego w 2017 r. W niniejszej sprawie wystąpiła jedynie przesłanka prawomocności. Zgodnie z przepisem art. 135 o ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji 1. Orzeczenie lub postanowienie staje się prawomocne: 2) w dniu wydania orzeczenia lub postanowienia przez organ odwoławczy. Komendant Wojewódzkiego Policji wydał w dniu [...] 2017 r. orzeczenie Nr [...] utrzymujące w mocy orzeczenie Komendanta Powiatowego Policji w O z dnia [...] 2016 r. Nr [...] o uznaniu skarżącego winnym naruszenia dyscypliny służbowej i ukaraniu skarżącego karą dyscyplinarną nagany. Na podstawie przepisu art. 110 ust. 9 ustawy o Policji nagrodę roczną wypłaca się do dnia 31 marca roku kalendarzowego następującego po roku, za który przysługuje nagroda. Powyższy przepis w żaden sposób nie wyklucza możliwości obniżenia nagrody rocznej za rok poprzedni, a sugerowane przez skarżącego rozwiązanie najczęściej zrealizuje się w stanach faktycznych, w których orzeczenie dyscyplinarne staje się prawomocne począwszy od kwietnia danego roku. Z przedstawionych względów należy więc przyjąć, że zaistniały podstawy do obniżenia skarżącemu nagrody rocznej za 2016 r. Jeśli chodzi o wysokość obniżenia nagrody rocznej ustawodawca pozostawił w tym zakresie organowi pewien luz decyzyjny, w przepisie art. 110 ust. 6 określając, że obniżenie, o którym mowa w ust. 5, może nastąpić w granicach od 20% do 50%. Wobec skarżącego zastosowano obniżenie nagrody rocznej o 30 %, które skarżący kwestionuje, podnosząc, że jest nieadekwatne, gdyż charakteryzuje się nieposzkalowanym przebiegiem służby. Organ z kolei argumentował, że wysokość obniżenia (30 %) uwzględnia charakter popełnionego przewinienia dyscyplinarnego, jego skutki i rodzaj wymierzonej kary przy jednoczesnym uwzględnieniu postawy policjanta w służbie i osiąganych miernych wyników. Skarżącemu zarzucono bowiem dwukrotne naruszenie dyscypliny służbowej: niepoinformowanie przełożonego, że nie stawi się do służby w dniu 29 października 2016 r. i wprowadzenie w błąd dyżurnego co do posiadania zgody zastępcy Komendanta Komisariatu Policji w B na dokonanie zamiany w służbie oraz niepoinformowanie przełożonego o niemożności stawienia się do służby w dniu 30 października 2016 r. ani w kolejnych dniach o przyczynie nieobecności i przewidywanym czasie jej trwania, co utrudniło organizację służby patrolowo – interwencyjnej w Komisariacie Policji w B. Ponadto skarżący w roku 2016 znajdował się na ostaniem miejscu wśród funkcjonariuszy Zespołu Patrolowo – Interwencyjnego Komisariatu Policji w B w następujących kategoriach: zatrzymań sprawców przestępstw, ujawnień sprawców wykroczeń, uzyskanych informacji operacyjnych i zrealizowanych interwencji. Kontrola Sądu w zakresie wysokości obniżenia nagrody rocznej z racji uznaniowości w tym zakresie decyzji sprowadza się do ustalenia, czy na podstawie określonych przepisów prawnych dopuszczalne było wydanie decyzji uznaniowej, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania administracyjnego i czy uzasadnił rozstrzygnięcie sprawy dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami. Odpowiedź w tym zakresie jest pozytywna, zwłaszcza w kontekście charakteru popełnionego przez skarżącego czynu (dwukrotne naruszenie dyscypliny służbowej), przy czym wbrew twierdzeniom skarżącego uwzględnia dotychczasowy (przed ukaraniem) przebieg służby, gdyż obniżenie nie sięga górnego pułapu tj. 50 % przysługującej nagrody. Mając na uwadze powyższe, Sąd oddalił skargę na podstawie przepisu art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.