II OSK 1737/17

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2017-08-25

Skład orzekający: Andrzej Wawrzyniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga do sądu administracyjnego jest dopuszczalna, gdy strona wniosła środek zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym, ale organ odwoławczy stwierdził uchybienie terminu do jego wniesienia?
Ratio decidendi
Skarga do sądu administracyjnego jest niedopuszczalna, jeśli strona nie wyczerpała środków zaskarżenia. Samo wniesienie środka zaskarżenia nie jest równoznaczne z wyczerpaniem, jeśli organ odwoławczy stwierdził uchybienie terminu do jego wniesienia i nie rozpoznał sprawy merytorycznie. W takiej sytuacji droga do sądu administracyjnego nie jest otwarta.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie nakazu rozbiórki. WSA odrzucił skargę, uznając ją za niedopuszczalną, ponieważ skarżący uchybił termin do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji, a tym samym nie wyczerpał środków zaskarżenia. Skarżący wniósł skargę kasacyjną od postanowienia WSA, zarzucając naruszenie przepisów PPSA dotyczących dopuszczalności skargi i odrzucenia skargi.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 marca 2017 r. sygn. akt VIII SA/Wa 162/17 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi M. B. na decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Grójcu z dnia [...] października 2016 r. znak [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: oddalić skargę kasacyjną Postanowieniem z dnia 20 marca 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę M. B. (dalej również jako "skarżący") na decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Grójcu z dnia [...] października 2016 r., w przedmiocie nakazu rozbiórki. W uzasadnieniu powyższego orzeczenia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że wniesienie skargi na decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Grójcu w przedmiocie nakazu rozbiórki nie może podlegać kontroli sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2016 poz. 718 ze zm.; dalej p.p.s.a.) skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie chyba, że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Sąd wskazał, że skarżący został prawidłowo pouczony o przysługującym mu prawie do wniesienia odwołania do Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w terminie 14 dni od daty doręczenia ([...] października 2016 r.). Sąd podał, że skarżący z tego prawa skorzystał, jednak uchybił terminowi do wniesienia odwołania. Wobec powyższego złożenie do Sądu skargi na decyzję organu I instancji nie mogło skutkować rozpatrzeniem sprawy, bowiem Sąd nie był uprawniony do kontrolowania legalności decyzji organu administracji pierwszej instancji i w związku z tym odrzucił skargę, jako niedopuszczalną, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia złożył M. B., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, domagając się uchylenia go w całości i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie: - art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że w niniejszej sprawie sąd administracyjny nie jest uprawniony do kontroli legalności decyzji z dnia [...] października 2016 r. wydanej przez PINB w Grójcu z powodu braku wyczerpania środków zaskarżenia, podczas gdy warunek wyczerpania środków zaskarżenia został spełniony, bowiem przedmiotem skargi jest decyzja, od której nie przysługuje już środek zaskarżenia; - art. 58 § 1 pkt 6 oraz § 3 p.p.s.a. poprzez jego błędne zastosowanie i odrzucenie skargi, co było konsekwencja stwierdzenia, że wniesienie skargi na decyzję PINB w Grójcu z dnia [...] października 2016 r. jest niedopuszczalne, pomimo iż ww. skarga winna być rozpoznana przez sąd administracyjny. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Stosownie do art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, a które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Tak więc, postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie sprowadzało się wyłącznie do badania zasadności podstaw kasacyjnych, przytoczonych w skardze kasacyjnej. Przypomnieć przede wszystkim należy, że każdy wojewódzki sąd administracyjny przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania wniesionej skargi, bada w pierwszej kolejności jej dopuszczalność, w tym zachowanie wymogów przewidzianych w art. 52 p.p.s.a. Stosownie do § 2 art. 52 p.p.s.a. przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Samo wniesienie środka zaskarżenia nie jest przy tym równoznaczne ze spełnieniem omawianego warunku. O wyczerpaniu dyspozycji przewidzianej w art. 52 § 1 p.p.s.a. można mówić dopiero po rozpoznaniu przez organ administracji publicznej wniesionego środka zaskarżenia. Zatem niezachowanie przewidzianego tam trybu ma miejsce zarówno wówczas, gdy strona w ogóle nie wniosła przysługujących jej w postępowaniu administracyjnym środków zaskarżenia, jak też w przypadku złożenia do sądu administracyjnego skargi po uprzednim wniesieniu środka zaskarżenia, ale przed jego rozpoznaniem przez właściwy organ. Innymi słowy nie wystarczy samo złożenie środka zaskarżenia od kwestionowanych decyzji czy postanowienia organu I instancji, lecz wymagane jest, aby skarga została wniesiona na stosowne działanie organu podjęte po rozpatrzeniu takiego środka prawnego. Dopiero akt administracyjny wydany po rozpatrzeniu złożonego przez stronę środka zaskarżenia, przysługującego jej w postępowaniu administracyjnym prowadzonym w danej sprawie, otwiera tej stronie drogę do skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego (por. postanowienie NSA z dnia 24 kwietnia 2015 r. sygn. akt I OSK 979/15). W rozpoznawanej skardze kasacyjnej pełnomocnik skarżącego podnosi, iż jego mocodawca złożył odwołanie od decyzji organu I instancji jednak Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził uchybienie terminu do wniesienia przez skarżącego odwołania. W świetle powyższych rozważań nie sposób zgodzić się z oceną pełnomocnika, iż skarżący uzyskał przez to możliwość do zaskarżenia decyzji organu I instancji do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Organ odwoławczy nie ocenił sprawy merytorycznie i to nie jego orzeczenie zostało zaskarżone, a zatem sąd I instancji słusznie uznał złożoną skargę za niedopuszczalną na mocy przepisów p.p.s.a. Mając powyższe okoliczności na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło